II SA/Łd 647/04

WyrokWSA w Łodzi2004-12-03

Skład orzekający: Tomasz Zbrojewski, Anna Łuczaj, Renata Kubot-Szustowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie samotnie wychowującej dwoje dzieci przysługuje prawo do dwóch dodatków do zasiłku rodzinnego: jednego z tytułu samotnego wychowywania dziecka (art. 12 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych) i drugiego z tytułu samotnego wychowywania dziecka i utraty prawa do zasiłku dla bezrobotnych na skutek upływu ustawowego okresu jego pobierania (art. 11 ustawy o świadczeniach rodzinnych), czy tylko jednego z nich?
Ratio decidendi
Przepis art. 12 ust. 6 ustawy o świadczeniach rodzinnych ma na celu wyeliminowanie możliwości pobrania na jedno dziecko dwóch dodatków przez osobę samotnie wychowującą. Oznacza to, że osoba samotnie wychowująca dziecko nie może jednocześnie pobierać dodatku z art. 12 ust. 1 i dodatku z art. 11 ustawy na to samo dziecko. Jednakże, jeśli osoba samotnie wychowuje dwoje dzieci i spełnia przesłanki do przyznania obu rodzajów dodatków na każde z dzieci osobno, to przysługuje jej prawo do pobierania tych dodatków na każde z dzieci, o ile nie występuje zbieg tych dodatków na jedno dziecko.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania D.W. dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka na syna P.K. w kwocie 170 zł miesięcznie, podczas gdy na córkę E.S. przyznano jej dodatek z tytułu samotnego wychowywania dziecka i utraty prawa do zasiłku dla bezrobotnych na skutek upływu ustawowego okresu jego pobierania w kwocie 400 zł miesięcznie. Organy administracji uznały, że z uwagi na zbieg uprawnień do dodatków, D.W. przysługuje tylko jeden dodatek, który wybrała na córkę.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w S. i stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 3 grudnia 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Tomasz Zbrojewski, Sędziowie Sędzia NSA Anna Łuczaj (spr.), Asesor WSA Renata Kubot-Szustowska, Protokolant Referendarz sądowy Magdalena Sieniuć, po rozpoznaniu w dniu 3 grudnia 2004 roku na rozprawie sprawy ze skargi D.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka 1/ uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w S. z dnia [...] Nr [...], 2/ stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomoc- nienia się wyroku. II SA/Łd 647/04 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...], Nr [...] (znak: [...]) Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w S., działając z upoważnienia Prezydenta Miasta S., przyznał D.W. zasiłek rodzinny na P.K. w kwocie 43 zł miesięcznie na okres od dnia 1 maja 2004 r. do dnia 31 sierpnia 2005 r., zasiłek rodzinny na E.S. w kwocie 43 zł miesięcznie na okres od dnia 1 maja 2004 r. do dnia 31 sierpnia 2005 r., dodatek z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego – wyprawka na P.K. w kwocie 90 zł jednorazowo, dodatek z tytułu samotnego wychowywania dziecka i utraty prawa do zasiłku dla bezrobotnych na skutek upływu ustawowego okresu jego pobierania, do 7 roku życia, na E.S. w kwocie 400zł miesięcznie na okres od dnia 1 maja 2004 r. do dnia 31 sierpnia 2005 r., składkę na Fundusz Ubezpieczenia Zdrowotnego dla osoby samotnie wychowującej dziecko, która utraciła prawo do zasiłku dla bezrobotnych na skutek upływu ustawowego okresu jego pobierania w kwocie 33 zł miesięcznie na okres od dnia 1 maja 2004 r. do dnia 31 sierpnia 2005 r. Decyzją z dnia [...], Nr [...] (znak: [...]) wydaną na podstawie art. 12 ust. 6 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2003 r., Nr 228, poz. 2255 ze. zm.), Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w S., działając z upoważnienia Prezydenta Miasta S., odmówił D.W. przyznania świadczenia w formie dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka na syna P.K., w kwocie 170 zł miesięcznie, na okres od 1 maja 2004 r. do 31 sierpnia 2005 r. W uzasadnieniu decyzji podano, że po rozpatrzeniu wniosku o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego i dwóch dodatków do zasiłku z tytułu samotnego wychowywania dziecka, o których mowa w przepisach art. 11 i art. 12 ustawy o świadczeniach rodzinnych, organ I instancji stwierdził, że D.W. nie spełnia przesłanki określonej w ustawie o świadczeniach rodzinnych do przyznania w./w. świadczenia. W myśl ustawy o zasiłkach rodzinnych (art. 12 ust. 6) w przypadku zbiegu prawa do dodatku do zasiłku rodzinnego - z tytułu samotnego wychowywania dziecka przysługującego matce lub ojcu, opiekunowi faktycznemu lub opiekunowi prawnemu dziecka, z prawem do dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka i utraty prawa do zasiłku dla bezrobotnych na skutek upływu ustawowego okresu jego pobierania, przysługującego przez okres 3 lat, nie dłużej niż do ukończenia przez dziecko 7 roku życia, matce lub ojcu, opiekunowi faktycznemu lub opiekunowi prawnemu dziecka jeżeli dziecko pozostaje pod jego faktyczną opieką - przysługuje prawo do jednego dodatku wybranego przez matkę lub ojca, opiekuna faktycznego lub prawnego dziecka. Z uwagi na to, że wnioskodawczyni przyznano dodatek na córkę E.M.S., który jest kontynuacją gwarantowanego zasiłku okresowego przyznanego przez Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w S. decyzją Nr [...] z dnia [...] odmówiono dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka na syna P.K. W odwołaniu od powyższej decyzji D.W. wniosła o przyznanie na podstawie art. 12 ust. 3 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych dodatku w wysokości 170 zł miesięcznie na dziecko. D.W. stwierdziła, że w myśl art. 12 ust. 6 ustawy o świadczeniach rodzinnych, w przypadku zbiegu dodatku do zasiłku rodzinnego 170 zł i 400 zł przysługuje prawo do jednego wybranego przez rodzica. Z tego powodu wnioskodawczyni wybrała na córkę E. świadczenie w wysokości 400 zł miesięcznie, natomiast na drugie uprawnione dziecko tj. syna P., zdaniem odwołującej się, przysługuje zasiłek rodzinny i do tego zasiłku dodatek w wysokości 170 zł miesięcznie, którego odmówiono. Decyzją z dnia [...], Nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 12 ust. 6 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. Nr 228, poz. 2255 ze zm.), Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podał, że D.W. jest osobą stanu wolnego i mieszka wraz z córka E.S. (ur. 6 sierpnia 1999 r.) i synem P.K. (ur. 20 lipca 1987 r.) - na oboje dzieci decyzją Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w S. z dnia [...] zostały przyznane zasiłki rodzinne, przy czym na E.S. dodatek z tytułu samotnego wychowywania dziecka i utraty prawa do zasiłku dla bezrobotnych na skutek upływu ustawowego okresu jego pobierania. Zgodnie z art. 3 pkt 17 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych samotne wychowywanie dziecka oznacza wychowywanie dziecka przez m.in. pannę, jeżeli nie wychowuje dziecka wspólnie z ojcem dziecka. Skarżąca spełnia określone wyżej kryteria pozwalające uznać ją za osobę samotnie wychowującą dziecko, a to oznacza, że przysługuje jej dodatek określony w przepisie art. 12 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych - dodatek z tytułu samotnego wychowywania dziecka, a wysokość dodatku została określona w przepisie art. 12 ust. 3 ustawy i wynosi ona 170 zł na dziecko. Skarżąca spełnia również przesłanki do przyznania dodatku określonego w przepisie art. 11 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych tj. dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka i utraty prawa do zasiłku dla bezrobotnych na skutek upływu ustawowego okresu jego pobierania, co zostało stwierdzone decyzją Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w S. z dnia [...]. W związku z powyższym w przypadku odwołującej się, jako osoby uprawnionej do pobierania zasiłków rodzinnych oraz dodatków do zasiłków rodzinnych, wystąpił zbieg uprawnień do dodatku określonego w przepisie art. 11 ust. 1 i jednocześnie dodatku określonego w przepisie art. 12 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Sytuacja taka jest przewidziana w przepisie art. 12 ust. 6 cyt. ustawy, który to przepis stanowi, iż w przypadku zbiegu prawa do opisanych wyżej dodatków, przysługuje prawo do jednego dodatku wybranego przez osobę uprawnioną. Z przepisu tego wynika zatem, iż osoba uprawniona nie może jednocześnie pobierać dodatku określonego w przepisie art. 11 ust. i w art. 12 ust. 1 ustawy, a tytko jeden dodatek - przez siebie wybrany. Skoro skarżąca wybrała przewidziany w przepisie art. 11 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych dodatek z tytułu samotnego wychowywania dziecka i utraty prawa do zasiłku dla bezrobotnych na skutek upływu ustawowego okresu jego pobierania, to tym samym nie przysługuje jej dodatek z tytułu samotnego wychowywania dziecka, określony w przepisie art. 12 ust. 1 ustawy. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego D.W. ponownie powołała się na argumenty zawarte w odwołaniu od decyzji Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w S. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji oraz argumenty przytoczone w jej uzasadnieniu. Dodatkowo Kolegium stwierdziło, że określony w przepisie art. 12 ust. 6 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych zbieg prawa do dodatku przewidzianego w przepisie art. 12 ust. 1 / dodatek z tytułu samotnego wychowywania dziecka – 170 zł na każde dziecko / z prawem do dodatku, o którym mowa w przepisie art. 11 / dodatek z tytułu samotnego wychowywania dziecka i utraty prawa do zasiłku dla bezrobotnych na skutek upływu ustawowego okresu jego pobierania – 400 zł /, dotyczy osoby uprawnionej do świadczeń rodzinnych, czyli zgodnie z przepisem art. 4 ust. 1 pkt ustawy, rodzica dziecka, a nie dziecka, na które przedmiotowe dodatki przysługują, co oznacza, że osoba uprawniona - bez względu na ilość wychowywanych dzieci - nie może jednocześnie pobierać dodatków przewidzianych w przepisach art. 12 ust. 1 i art. 11 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S., inne rozumienie tego przepisu, tj. takie, w którym zbieg prawa do dodatków należy rozpatrywać w odniesieniu do konkretnego dziecka, czyniłoby bezprzedmiotowym zapis art. 12 ust. 6 ustawy dający prawo do wyboru jednego z dodatków. Nie dałoby się bowiem znaleźć takiego stanu faktycznego, w którym osoba uprawniona, działając racjonalnie i kierując się dobrem rodziny oraz chęcią zapewnienia jej jak najwyższych dochodów, wybrałaby dodatek określony w przepisie art. 12 ust. 1, rezygnując tym samym z pobierania dodatku przewidzianego w przepisie art. 11. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) decyzja /lub postanowienie/ podlega uchyleniu, jeżeli Sąd stwierdzi: - po pierwsze, naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, - po drugie, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, - po trzecie, inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy . Stosownie do § 2 ustawy z dnia 5 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) Sąd sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeśli ustawa nie stanowi inaczej. Kontrola legalności zaskarżonych decyzji obejmuje ocenę prawidłowości zastosowania przepisów prawa i ich wykładni przez organy administracji. W tym świetle skarga jest zasadna, ponieważ Sąd stwierdził, iż zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów prawa materialnego, co miało wpływ na wynik sprawy. To zaś stanowi podstawę uwzględnienia skargi z przyczyn wskazanych w art. 145 § 1 pkt 1 litera a) powołanej na wstępie ustawy. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organy administracji publicznej obu instancji powołały art. 12 ust. 6 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2003 r., Nr 228, poz. 2255 ze. zm.). W myśl art. 12 ust. 6 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255 ze. zm.) w przypadku zbiegu prawa do dodatku, o którym mowa w art. 12 ust. 1, z prawem do dodatku, o którym mowa w art. 11, przysługuje prawo do jednego dodatku wybranego przez osobę, o której mowa w ust. 1 lub 2. Brzmienie tegoż przepisu oraz fakt, iż D.W. przyznano dodatek do zasiłku rodzinnego na córkę E.S. z tytułu samotnego wychowywania dziecka i utraty prawa do zasiłku dla bezrobotnych na skutek upływu ustawowego okresu jego pobierania / po uprzednim dokonaniu wyboru świadczenia przez skarżącą / tj. dodatek, o jakim mowa w art. 11 / mają uzasadniać - zdaniem organów administracji publicznej - odmowę przyznania skarżącej dodatku na syna P.K. z tytułu samotnego wychowywania dziecka tj. dodatku, o którym mowa w art. 12 ust. 1 ustawy. Według stanowiska Kolegium określony w przepisie art. 12 ust. 6 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych zbieg prawa do dodatków dotyczy osoby uprawnionej do świadczeń rodzinnych, czyli rodzica dziecka, a nie dziecka, na które przedmiotowe dodatki przysługują. Takie rozumienie art. 12 ust. 6 nie znajduje potwierdzenia w przepisach ustawy o świadczeniach rodzinnych jak też nie znajduje uzasadnienia w powodach, jakie przyświecały jej uchwaleniu. Pamiętać należy, iż z dniem wejścia w życie ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255 ze. zm.) utraciła moc ustawa z dnia 18 lipca 1974 r. o funduszu alimentacyjnym (Dz. U. z 1991 r. Nr 45, poz. 200, z późn. zm.) - na podstawie art. 71 pkt 1 i ustawa z dnia 1 grudnia 1994 r. o zasiłkach rodzinnych, pielęgnacyjnych i wychowawczych (Dz. U. z 1998 r. Nr 102, poz. 651, z późn. zm.) - na podstawie art. 71 pkt 2. W myśl art. 4 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych zasiłek rodzinny ma na celu częściowe pokrycie wydatków na utrzymanie dziecka. Artykuł 4 ust 2 pkt 1 i 2 ustawy stanowi, iż prawo do zasiłku rodzinnego i dodatków do tego zasiłku przysługuje rodzicom, jednemu z rodziców albo opiekunowi prawnemu dziecka, bądź opiekunowi faktycznemu dziecka; ten sam przepis w punkcie trzecim stanowi, iż prawo to przysługuje osobie uczącej się. Do zasiłku rodzinnego przysługują dodatki wyszczególnione w art. 8 ustawy, m.in. z tytułu samotnego wychowywania dziecka i utraty prawa do zasiłku dla bezrobotnych na skutek upływu ustawowego okresu jego pobierania / pkt 3 /, samotnego wychowywania dziecka / pkt 4 /, rozpoczęcia roku szkolnego / pkt 6 /. Zgodnie z art. 11 ust. 1 dodatek z tytułu samotnego wychowywania dziecka i utraty prawa do zasiłku dla bezrobotnych na skutek upływu ustawowego okresu jego pobierania przysługuje przez okres 3 lat, nie dłużej jednak niż do ukończenia przez dziecko 7 roku życia, matce lub ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka albo opiekunowi prawnemu dziecka, jeżeli dziecko pozostaje pod jego faktyczną opieką. Dodatek ten przysługuje w wysokości 400,00 zł miesięcznie – ust. 2. Dodatek zaś z tytułu samotnego wychowywania dziecka przysługuje matce lub ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka albo opiekunowi prawnemu dziecka – art. 12 ust. 1 jak również osobie uczącej się - ust. 2. Ten dodatek przysługuje w wysokości 170,00 zł na dziecko. Jak stanowi art. 23 ust. 1 ustawy ustalenie prawa do świadczeń rodzinnych oraz ich wypłata następują odpowiednio na wniosek małżonków, jednego z małżonków, rodziców, jednego z rodziców, opiekuna faktycznego dziecka, opiekuna prawnego dziecka, osoby uczącej się, pełnoletniej osoby niepełnosprawnej lub innej osoby upoważnionej do reprezentowania dziecka lub pełnoletniej osoby niepełnosprawnej. Z faktu, iż rodzic dziecka jest uprawniony do złożenia wniosku o ustalenie prawa do świadczeń rodzinnych nie można skutecznie wywodzić, jak czyni to Kolegium, że osoba uprawniona - bez względu na ilość wychowywanych dzieci - nie może jednocześnie pobierać dodatku przewidzianego w przepisach art. 12 ust. 1 i dodatku, o jakim mowa w art. 11 ustawy. Nie można bowiem zapominać o celach ustanowienia świadczeń rodzinnych. Świadczenia te mają zapewnić częściowe pokrycie wydatków na utrzymanie dziecka i to każdego dziecka / przy spełnieniu wymogów określonych w ustawie /. Ustawa w żadnym z przepisów nie stanowi, iż pomoc państwa w utrzymaniu może dotyczyć tylko jednego dziecka. Inne rozumienie przepisów ustawy byłoby nie do zaakceptowania, chociażby z punktu widzenia racjonalności prawodawcy, ochrony rodziny i sprawiedliwości społecznej. Przepis art. 12 ust. 6 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255 ze. zm.) ma wyeliminować możliwość pobrania na jedno dziecko dwóch dodatków przez osobę samotnie wychowującą dziecko tj. dodatku ustanowionego w art. 12 ust. 1 i jednocześnie dodatku, o jakim mowa w art. 11ust. 1 ustawy. A zatem skarżąca nie mogłaby otrzymać na córkę E.S. dodatku przewidzianego w przepisie art. 12 ust. 1 / dodatek z tytułu samotnego wychowywania dziecka – 170 zł / i dodatku, o którym mowa w przepisie art. 11 / dodatek z tytułu samotnego wychowywania dziecka i utraty prawa do zasiłku dla bezrobotnych na skutek upływu ustawowego okresu jego pobierania – 400 zł /. Gdy następuje zbieg tych dodatków na dane dziecko osoba uprawniona winna dokonać wyboru dodatku, co też skarżąca uczyniła wybierając na córkę dodatek z art. 11. W przypadku P.K. taki zbieg nie może wystąpić, chociażby z tej przyczyny, że syn skarżącej urodzony w 1987 roku nie odpowiada kryterium wiekowemu ustanowionemu w art. 11 ust. 1 ustawy / zasiłek przysługuje nie dłużej niż do ukończenia przez dziecko 7 roku życia/. Na syna P.K. skarżąca pobierała alimenty z funduszu alimentacyjnego – decyzja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, Oddział w Z. z dnia [...] o świadczeniach z funduszu alimentacyjnego po zgonie osoby zobowiązanej do alimentów. Z dniem wejścia w życie ustawy o świadczeniach rodzinnych fundusz alimentacyjny przeszedł w stan likwidacji – art. 63. Nie oznacza to jednak, że wejściu w życie powołanej wyżej ustawy towarzyszył zamiar pozbawienia osób uprawnionych jakiegokolwiek źródła utrzymania. Jak wskazano w uzasadnieniu do projektu ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255 ze. zm.) przesłanką utworzenia zasiłku rodzinnego jest potrzeba wsparcia finansowego rodzin, których dochody są poniżej poziomu ustalonego na podstawie badań jako próg wsparcia dochodowego rodzin. Pomoc finansowa państwa skierowana jest wyłącznie do rodzin z dziećmi na utrzymaniu (...). Rodzina uprawniona do zasiłku rodzinnego może otrzymać jednorazowe lub okresowe jego zwiększenie, w formie dodatku do zasiłku rodzinnego, w związku z sytuacjami wymienionymi w art. 8 (...). Zwiększenie zasiłku rodzinnego / dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka (art. 12) / zastąpi dotychczasowe świadczenie alimentacyjne z funduszu alimentacyjnego. Oznacza to jednoczesną likwidację funduszu jako wyodrębnionego funduszu celowego i przekazanie jego aktywów na finansowanie świadczeń rodzinnych. Rozwiązanie to jest znacznie bardziej sprawiedliwe od realizowanego w ramach funduszu alimentacyjnego: wszystkie rodziny niepełne, których dochód nie przekracza progu ustalonego dla świadczeń rodzinnych, otrzymają wsparcie bez względu na fakt, czy otrzymują alimenty od osoby zobowiązanej do ich płacenia. Zwiększy się tym samym liczba dzieci w rodzinach niepełnych objętych pomocą państwa. Likwidacja funduszu alimentacyjnego, którego świadczenia kierowane były tylko do wąskiej grupy osób nie mogących wyegzekwować zasądzonych alimentów, znajduje głębokie uzasadnienie. Dodatek zaś z tytułu samotnego wychowywania dziecka i utraty prawa do zasiłku dla bezrobotnych na skutek upływu ustawowego okresu jego pobierania (art. 11) - 400,00 zł miesięcznie ( ...) oznacza, że zamiast dotychczasowego gwarantowanego zasiłku okresowego z pomocy społecznej osoba samotnie wychowująca dziecko otrzyma zasiłek rodzinny zwiększony o 400,00 zł miesięcznie. Celem ustawy o świadczeniach rodzinnych jest budowa nowego, wyraźnie odrębnego od systemu pomocy społecznej, systemu pozaubezpieczeniowych świadczeń rodzinnych. / por. Sejm RP IV kadencji, Nr druku: 1555 - uzasadnienie projektu / Artykuł 70a dodany z dniem 1 października 2004 r./ po wydaniu zaskarżonej decyzji / przez art. 1 pkt 7 ustawy z dnia 30 lipca 2004 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 192, poz.1963) utwierdza w przekonaniu, że zamiarem ustawodawcy było ujednolicenie systemu pieniężnych świadczeń pozaubezpieczeniowych mających charakter świadczeń rodzinnych, przy zachowaniu określonych uprawnień. Stosownie bowiem do art. 70a ust. 1 ustawy osobie otrzymującej dodatek, o którym mowa w art. 12, która do dnia 30 kwietnia 2004 r. pobierała świadczenia z funduszu alimentacyjnego, ustala się w okresie od dnia 1 maja 2004 r. do dnia 31 grudnia 2004 r. prawo do tego dodatku w wysokości 70 % przysługującego w kwietniu 2004 r. świadczenia z funduszu alimentacyjnego. Dodatek nie może być niższy niż 170 zł na dziecko albo 250 zł na dziecko, o którym mowa w art. 12 ust. 4. Osoba zaś, która do dnia wejścia w życie ustawy otrzymywała świadczenie z funduszu alimentacyjnego i po dniu 1 maja 2004 r. nie otrzymywała dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka, nabywa w okresie od dnia 1 maja 2004 r. do dnia 31 grudnia 2004 r., na wniosek, prawo do dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka w wysokości 70 % świadczenia z funduszu alimentacyjnego przysługującego w kwietniu 2004 r., jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 612 zł i rodzina spełnia pozostałe warunki określone w ustawie – art. 70a ust. 2. Należy mieć także na uwadze brzmienie art. 12 ust. 3 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Przepis ten stanowi wyraźnie i jednoznacznie, iż dodatek przysługuje w wysokości 170,00 zł na dziecko. Sformułowanie to oznacza, że dodatek taki przysługuje na każde dziecko wychowywane samotnie / z zachowaniem pozostałych wymogów ustawy /. Ustawodawca, poprzez użycie takiego sformułowania, dał wyraz temu, iż dodatek ten jest świadczeniem związanym nierozerwalnie z dzieckiem i jego potrzebami. Takie stanowisko znajduje dodatkowe potwierdzenie w podobnym brzmieniu art. 4 ust. 2 ustawy i zróżnicowaniu wysokości zasiłku rodzinnego w zależności od wieku dziecka. W tym miejscu podkreślenia wymaga zmiana, jakiej dokonał ustawodawca z dniem 1 maja 2003 roku w zakresie art. 12 ust. 4, chociaż przepis ten dotyczy dzieci niepełnosprawnych. Do tego dnia artykuł 12 ust. 4 ustawy przewidywał dodatek z tytułu samotnego wychowywania dziecka, o jakim mowa w tym przepisie, w wysokości 250 zł miesięcznie na dziecko, stanowiąc jednocześnie, że dodatek ten przysługuje w kwocie nie większej niż 750 zł miesięcznie dla rodziny. Po nowelizacji ustawy zrezygnowano z określania maksymalnej wysokości kwoty. To zaś, zdaniem Sądu, oznacza, że ustawodawca dostrzega kwestie wielodzietności polskich rodzin i nie zamierzał pozbawiać tych rodzin stosownej ochrony prawnej, zagwarantowanej pozostałym rodzinom odpowiadającym kryteriom ustawy. Skoro dodatek z art. 12 ust.1 ustawy przysługuje na każde dziecko / przy spełnieniu wymogów określonych w ustawie /, to niedopuszczalne byłoby pozbawienie dziecka źródła utrzymania w postaci tegoż zasiłku tylko dlatego, że rodzic pobiera na inne dziecko zasiłek z art. 11. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 litera a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji. W punkcie drugim wyroku orzeczono na podstawie art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło