I OSK 353/05

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Borowiec, Sędziowie NSA Zbigniew Rausz, Joanna Runge-Lissowska /spr./, Protokolant Urszula Radziuk, po rozpoznaniu w dniu 16 listopada 2005 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Tadeusza B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 3 grudnia 2004 r. sygn. akt II SA/Lu 317/04 w sprawie ze skargi Tadeusza B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Z. z dnia 29 marca 2004 r. (...) w przedmiocie zasiłku stałego wyrównawczego 1/ uchyla zaskarżony wyrok, 2/ uchyla decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Z. z dnia 29 marca 2004 r. (...) oraz decyzję Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w G. z dnia 14 stycznia 2004 r. (...) 3/ przyznaje adw. Piotrowi K. od Skarbu Państwa kwotę 120 zł /sto dwadzieścia/ tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. I OSK 353/05 UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 3.12.2004 r. II SA/Lu 317/04, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę Tadeusza B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Z. z dnia 29.03.2004 r. (...) w przedmiocie zasiłku stałego wyrównawczego. W uzasadnieniu wyroku Sąd wyjaśnił, że w sprawie zachodzą przesłanki określone w art. 27 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej /Dz.U. 1998 nr 64 poz. 414 ze zm./, obowiązującej w dacie orzekania, do przyznania Tadeuszowi B. zasiłku stałego wyrównawczego. Zgodnie z art. 43 ust. 6 tej ustawy świadczenia przyznaje się i wypłaca począwszy od miesiąca, w którym został złożony wniosek wraz z wymaganą dokumentacją - kontynuował Sąd. Tadeusz B. złożył kompletny wniosek w dniu 14.01.2004 r. bowiem wcześniejszy z dnia 18.11.2003 r. nie zawierał pełnej dokumentacji, o której mowa w par. 7 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 18 września 2001 r. w sprawie wywiadu środowiskowego /rodzinnego/ oraz rodzajów dokumentów wymaganych do przyznania renty socjalnej /Dz.U. nr 114 poz. 1220/, a przede wszystkim orzeczenia lekarskiego o niepełnosprawności i wobec tego zasadnie zasiłek został przyznany od dnia 1.01.2004 r. stwierdził Wojewódzki Sąd. Skargę kasacyjną od tego wyroku złożył Tadeusz B., reprezentowany przez adwokata z urzędu, wnosząc o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie do ponownego rozpoznania i zarzucając naruszenie prawa materialnego, tj. art. 27 ust. 4 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej poprzez błędną jego wykładnię polegającą na uznaniu, iż pomimo faktu, że stały zasiłek wyrównawczy przyznany Tadeuszowi B. był jedynie kontynuacją uprzednio przyznanego świadczenia i w okresie od dnia 1.10.2003 r. do 31.12.2003 r. skarżący spełniał wszystkie przesłanki jego otrzymania, zasiłek wyrównawczy nie należy się skarżącemu za ten okres. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna zasługiwała na uwzględnienie. Z akt sprawy wynika, że Tadeusz B. otrzymywał zasiłek stały wyrównawczy od dnia 1.11.2002 r. do 1.10.2003 r. w związku z niepełnosprawnością datującą od dnia 1.08. 2002 r., jak stanowiło orzeczenie o stopniu niepełnosprawności z dnia 1.10. 2002 r. Orzeczenie z dnia 9.12.2003 r., na podstawie którego przyznano Tadeuszowi B. zasiłek zaskarżonymi przez niego decyzjami w niniejszej sprawie, innej daty istnienia niepełnosprawności, jak poprzednie orzeczenie nie wskazuje, określa ją na dzień 1.08.2002 r. Zgodnie z art. 27 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej, który stanowił podstawę wydania zaskarżonych decyzji, zasiłek stały wyrównawczy przysługuje osobie pełnoletniej, całkowicie niezdolnej do pracy z powodu wieku lub inwalidztwa, jeżeli jej dochód, jak również dochód na osobę w rodzinie jest niższy od kryterium dochodowego na osobę w rodzinie określonego w art. 4 ust. 1. Kryteria te Tadeusz B. spełniał od dnia 1.10.2003 r. do 31.12.2003 r. jak podnosi się w skardze kasacyjnej, a akta sprawy potwierdzają. Zgodzić się bowiem należy ze skarżącym, że skoro jego niepełnosprawność trwa od 1.08.2002 r., a pozostałe przesłanki przyznania zasiłku stałego wyrównawczego są również spełnione, to świadczenie to nie jest przyznawanym od nowa, ale kontynuacją już przyznanego i otrzymywanego. Gdyby po dacie, do której był przyznany zasiłek stały wyrównawczy poprzednią decyzją, t.j. po 1.10. 2003 r. okazało się, że któraś z przesłanek wymienionych w art. 27 ust. 4 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej odpadła, wówczas zasiłek nie służyłby w ogóle, natomiast w sprawie niniejszej sytuacja taka nie miała miejsca, a wobec tego sprawy nie należało traktować jako nowej. Ze złożonego dnia 19.12.2003 r. orzeczenia o stopniu niepełnosprawności z dnia 9.12.2003 r. wynika bowiem wyraźnie, że niepełnosprawność nie ustała, nie przerwała się, ale trwa. W takiej sytuacji zasada wyrażona w art. 43 ust. 6 ustawy mogła mieć zastosowanie tylko wówczas, gdy skarżący po raz pierwszy wystąpił o przyznanie tego świadczenia. W jego zaś przypadku kryteria do otrzymania zasiłku stałego wyrównawczego istniały nieprzerwanie, również i po dniu 1.10.2003 r., co przedłużone orzeczenie o niepełnosprawności potwierdziło. Na marginesie należy zwrócić uwagę, iż dokumenty, których zażądano od skarżącego celem uzupełnienia wniosku są tymi, które powinien sprawdzić pracownik socjalny w trakcie postępowania, bądź aktualizacji wywiadu środowiskowego. Wymienione one są w par. 7 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 18 września 2001 r. w sprawie wywiadu środowiskowego /codziennego/ oraz rodzajów dokumentów wymaganych do przyznania renty socjalnej /Dz.U. nr 114 poz. 1240/, jako niezbędne do ustalenia sytuacji osobistej, rodzinnej, dochodowej i majątkowej, czego dokonuje się w trakcie przeprowadzania wywiadu środowiskowego. Obowiązek przeprowadzenia tego wywiadu spoczywa zaś na pracowniku socjalnym, a dokonuje się tego w miejscu zamieszkania lub pobytu osoby ubiegającej się o przyznanie świadczenia /par. 2 rozporządzenia/. Nie ma wiec podstaw do domagania się od występującego o przyznanie świadczenia, dokumentów mających potwierdzać okoliczności, które powinien ustalić pracownik socjalny w wywiadach środowiskowych i od ich datowania uzależniać kompletność wniosku. Innymi słowy, obowiązków pracownika socjalnego nie można przerzucać na ubiegającego się o przyznanie świadczenia. Wobec powyższego orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 188 i 203 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./.