II SA/Gd 734/01

Dnia 7 grudnia 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Zdzisław Kostka (spr.) Sędziowie: sędzia NSA Krzysztof Ziółkowski asesor WSA Krzysztof Retyk Protokolant Barbara Kroczak po rozpoznaniu w dniu 7 grudnia 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi P. H. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 25 stycznia 2001 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę. Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 20 października 2000 r. nr [...], na podstawie art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, nakazał skarżącemu P. H. rozbiórkę samowolnie realizowanego na działce nr [...] w T. obiektu budowlanego - domku letniskowego. W uzasadnieniu organ wskazał, że inwestor rozpoczął w 2000 r. roboty budowlane, polegające na budowie drewnianego domku letniskowego, składającego się z parteru i poddasza, niezwiązanego trwale z gruntem (posadowionego na bloczkach betonowych), bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł skarżący. Podniósł, że obiekt budowlany, którego dotyczy decyzja, nie jest budynkiem w rozumieniu art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego, gdyż jest to lekka, drewniana, nietrwale związana z gruntem (z powodu braku fundamentów, które zastąpiono betonowymi bloczkami) konstrukcja, która z uwagi na wykorzystanie do podstawy elementów z barakowozu, może być swobodnie przestawiana. Twierdził też, że usytuowanie obiektu budowlanego nie narusza przepisów dotyczących odległości od granic działki oraz, że nie jest uciążliwe dla otoczenia. Z tych powodów, jak stwierdził, nie ciążył na nim obowiązek zawiadomienia gminy o przystąpieniu do jego wykonania. Decyzją z dnia 25 stycznia 2001 r. nr [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy podzielił stanowisko Inspektora Nadzoru Budowlanego, iż postawienie przez skarżącego domku letniskowego miało miejsce w warunkach samowoli budowlanej i podlega sankcji z art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. — Prawo budowlane. Zgodnie bowiem z dyspozycją art. 28 powołanej ustawy inwestor przed przystąpieniem do jego wykonania zobowiązany był uzyskać decyzję o pozwoleniu na budowę. Ustosunkowując się do zawartych w odwołaniu zarzutów podzielił argumentację odwołującego się, że przedmiotowy domek letniskowy nie jest budynkiem w rozumieniu art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego. Stwierdził jednakże, iż jest on tymczasowym obiektem budowlanym, o którym mowa w art. 3 pkt 5 Prawa budowlanego i nie podlega wyłączeniu z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę lub zgłoszenia właściwemu organowi. W skardze na powyższą decyzję skarżący ponowił twierdzenie, iż obiekt budowlany, którego dotyczy sprawa, nie jest budynkiem. Twierdził ponadto, że jest to "szopa narzędziowa". Podniósł również, że nie był zobowiązany uzyskać pozwolenia na jego budowę, gdyż nie ma on przyłączy wodnokanalizacyjnego i gazowego. Na rozprawie w dniu 7 grudnia 2004 r. skarżący wniósł o odroczenie rozprawy i zażądanie od właściwego organu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, przywołując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Zgodnie z przepisem art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. — Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 3 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153. poz. 1270 ze zm.). Rozpoznając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z tego wynika, że sąd administracyjny bierze pod uwagę stan prawny obowiązujący w chwili podjęcia zaskarżonej decyzji. Stosownie do przepisu art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym w chwili podjęcia zaskarżonej decyzji (Dz. U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.), właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia. Pojęcie obiektu budowlanego zostało zdefiniowane w art. 3 pkt 1 ustawy - Prawo budowlane. Zgodnie z tym przepisem pod pojęciem obiektu budowlanego należy rozumieć budynek wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi, albo budowlę stanowiącą całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami, albo obiekt małej architektury. Zatem, art. 48 Prawa budowlanego nie dotyczy tylko budynków. Nietrafny jest w związku z tym argument skarżącego, polegający na twierdzeniu, że przedmiot zaskarżonej decyzji nie jest budynkiem. Wystarczające jest ustalenie, iż jest on obiektem budowlanym. Tego zaś ustalenia skarżący w zasadzie nie kwestionował. Niemniej należy wskazać, że z dowodu z oględzin, który został przeprowadzony w postępowaniu administracyjnym, oraz dołączonych do akt zdjęć, których skarżący nie zakwestionował, wynika, że obiekt budowlany, którego; dotyczy decyzja, jest to domek letniskowy, a nie "szopa narzędziowa". Należy też stwierdzić, że fakt, iż jest to tymczasowy obiekt budowlany (nietrwale połączony z gruntem) nie przesądza o tym, aby nie był to obiekt budowlany w rozumieniu Prawa budowlanego. Nietrwale połączone z gruntem domki letniskowe nie są co prawda wymienione w art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, jednakże nie stoi to na przeszkodzie w uznaniu ich za budowlę. Wyliczenie w art. 3 pkt 3 nie jest bowiem wyczerpujące. Nadto w art. 3 pkt 5 stwierdza się wprost, że tymczasowy obiekt budowlany, to obiekt budowlany tyle, że charakteryzujący się dodatkowymi cechami, mianowicie tym, że jest przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki lub nie połączony trwale z gruntem. Nieskuteczne są zatem także argumenty skarżącego, w których twierdzi on, że przedmiot zaskarżonej decyzji nie jest trwale połączony z gruntem, oraz, że może być przeniesiony w inne miejsce. Odnośnie argumentów, dotyczących braku obowiązku zgłoszenia lub uzyskania pozwolenia na budowę należy wskazać, że zgodnie z art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego rozpoczęcie robót budowlanych wymaga co do zasady uzyskania ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. W myśl art. 3 pkt 6 i 7 Prawa budowlanego postawienie lub montaż jakiegokolwiek obiektu budowlanego to roboty budowlane. Niektóre roboty budowlane można rozpocząć po zgłoszeniu właściwemu organowi. Tylko nieliczne roboty budowlane mogą być rozpoczęte zarówno beż pozwolenia na budowę, jak i zgłoszenia właściwemu organowi. Z porównania art. 29 i art. 30 ust. 1 Prawa budowlanego wynika, że w chwili podjęcia zaskarżonej decyzji były to roboty polegające na budowie obiektów przeznaczonych do czasowego użytkowania w trakcie realizacji robót budowlanych, położonych na terenie budowy, roboty polegające na ustawianiu barakowozów używanych przy wykonywaniu robót budowlanych, badaniach geologicznych i pomiarach geodezyjnych, roboty polegające na budowie tymczasowych obiektów budowlanych stanowiących wyłącznie eksponaty wystawowe, bez pełnienia jakichkolwiek funkcji użytkowych, usytuowanych na terenach przeznaczonych na ten cel, roboty polegające na budowie altan i obiektów gospodarczych na działkach w pracowniczych ogrodach działkowych o powierzchni zabudowy do 25 m² w miastach i 35 m² poza granicami miast oraz wysokości 5 m przy dachach stromych i 4 m przy dachach płaskich, roboty polegające na budowie ogrodzeń nie od strony dróg, ulic, placów i innych miejsc publicznych oraz nie wyższych niż 2,20 m, roboty polegające na budowie znaków geodezyjnych, a także obiektów triangulacyjnych, poza obszarem parków narodowych i rezerwatów przyrody, roboty polegające na instalowaniu krat na obiektach budowlanych, z wyjątkiem krat na budynkach mieszkalnych wielorodzinnych, użyteczności publicznej i zamieszkania zbiorowego oraz obiektach zabytkowych oraz roboty polegające na instalowaniu urządzeń na obiektach budowlanych z wyjątkiem urządzeń wyższych niż 3 m. Obiekt budowlany, którego dotyczy zaskarżona decyzja, nie mieści się w żadnej ze wskazanych kategorii. Można zatem powiedzieć, że roboty budowlane polegające na jego postawieniu wymagały co najmniej zgłoszenia właściwemu organowi, co byłoby wystarczające dla zastosowania art. 48 Prawa budowlanego, gdyż stosuje się go do obiektów budowanych albo wybudowanych zarówno bez pozwolenia na budowę, jak i bez wymaganego zgłoszenia. Mimo tego należy wskazać, że wykonanie tych robót wymagało pozwolenia na budowę, gdyż żaden przepis art. 29 Prawa budowlanego nie wymienia ich pośród tych, które w drodze wyjątku mogą być rozpoczęte na podstawie zgłoszenia. Wobec wniosku skarżącego o odroczenie rozprawy i zwrócenie się o nadesłanie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego należy wyjaśnić, że ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie mają dla rozstrzygnięcia żadnego znaczenia. Miałyby on znaczenie, gdyby zachodziły przesłanki stosowania art. 49 Prawa budowlanego, czyli gdyby okazało się, że od zakończenia budowy obiektu budowlanego lub jego części upłynęło 5 lat. W niniejszej sprawie ustalono zaś, czego skarżący niej kwestionował, że budowę rozpoczęto w 2000 r. Dlatego też wniosek ten został oddalony. W tym stanie rzeczy, uwzględniając niekwestionowany fakt, iż skarżący nie uzyskał pozwolenia na budowę, uznać należało, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, w szczególności z powołanym art. 48 Prawa budowlanego. W konsekwencji Sąd na mocy art. 51 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę.