I SA/Łd 810/04

Dnia 14 grudnia 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Z. Kmieciak (spr.), Sędziowie NSA A. Świderska, A. Cudak, Protokolant A. Łuczyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 grudnia 2004r. sprawy ze skargi P. B. i P. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie opłaty targowej 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. na rzecz skarżących po 50 zł (pięćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia [...] nr [...] Wójt Gminy R. określił Firmie Handlowej "A" Spółce cywilnej P. B. i P. W. zobowiązanie podatkowe powstałe z tytułu opłaty targowej za m-c marzec 2004r. w wysokości 558 zł. W uzasadnieniu decyzji podkreślono, że na podstawie analizy zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego stanowiącego, sporządzoną w dniu 2 kwietnia 2004r. notatkę służbową inkasenta pobierającego opłatę targową ustalono, iż w dniach od 1 do 31 marca 2004r. na stoisku handlowym targowiska Centrum Handlowego "B" wspólnicy dokonywali sprzedaży towarów, nie uiszczając należnej opłaty targowej ustalonej według stawek określonych uchwałą Rady Gminy. Mając na uwadze poczynione ustalenia faktyczne wskazano zatem, iż zgodnie z treścią art. 15 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jedn. Dz.U. z 2002r., Nr 9, poz. 84 ze zm.) opłatę targową pobiera się od osób fizycznych, osób prawnych oraz jednostek organizacyjnych nie mających osobowości prawnej dokonujących sprzedaży na targowiskach. Targowiskami, o których mowa w ust. 1, są zaś wszelkie miejsca, w których prowadzony jest handel z zastrzeżeniem ust. 2a, który stanowi, iż opłacie targowej nie podlega sprzedaż dokonywana w budynkach lub częściach budynków, z wyjątkiem targowisk pod dachem oraz hal używanych do targów, aukcji i wystaw. Opłatę targową pobiera się niezależnie od należności przewidzianych w odrębnych przepisach za korzystanie z urządzeń targowych oraz za inne usługi świadczone przez prowadzącego targowisko. Zwalnia się natomiast od opłaty targowej jedynie osoby i jednostki wymienione w art. 15 ust. 1, które są podatnikami podatku od nieruchomości w związku z przedmiotami opodatkowania położonymi na targowiskach (art. 16 powołanej ustawy). W odwołaniu od powyższej decyzji podatnicy wnosząc o jej unieważnienie podnieśli, iż decyzja pozbawiona jest podstawy prawnej, a żadna ze wskazanych uchwał Rady Gminy R. podjętych w sprawie lokalizacji targowiska, nie dotyczy terenu, na którym znajduje się Centrum Handlowe "B". Po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji w mocy. Podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu decyzji Wójta Gminy R. zaakcentowano, iż w obecnym stanie prawnym, podjęcie przez Radę Gminy uchwały w zakresie lokalizacji targowiska nie jest warunkiem koniecznym dla zaklasyfikowania danego miejsca jako targowisko. Targowiskiem bowiem co do zasady jest każde miejsce, gdzie prowadzony jest handel, także hala targowa, a opłata targowa obciąża osoby lub jednostki dokonujące sprzedaży na targowisku. Zaś pojęcie samej "sprzedaży" w rozumieniu powołanej ustawy obejmuje także czynności, które zmierzają do zawarcia umowy – ofertę, negocjacje podlegające zdaniem organu opłacie targowej. W skardze skierowanej do sądu administracyjnego skarżący podnosząc zarzut naruszenia zasady sprawiedliwości społecznej i braku jakichkolwiek podstaw prawnych do wydania zaskarżonej decyzji wnieśli o jej uchylenie. Podnieśli, że uchwała Rady Gminy z dnia [...] nr [...] w sprawie lokalizacji targowiska Centrum Handlowego "B" dotyczy innych działek gruntu, niż te, na których usytuowane jest Centrum. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył co następuje: Skarga okazała się zasadna. Okoliczność, na którą należy zwrócić uwagę w pierwszej kolejności jest fakt opowiedzenia się przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. za tezą, iż "w obecnym stanie prawnym, podjęcie uchwały o lokalizacji targowiska nie jest warunkiem koniecznym uznania danego miejsca za targowisko". Targowiskiem jest – jak zaznaczono w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji – "każde miejsce, gdzie prowadzony jest handel" (s. 2 uzasadnienia). Odnosząc się do tej konstatacji, trzeba zauważyć, iż stwierdzenie to – korespondujące z treścią unormowania z art. 15 ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, abstrahuje od brzmienia ust. 2a oraz samego ust. 2 in fine. W końcowej części art. 15 ust. 2 tej ustawy sformułowano bowiem zastrzeżenie, odsyłając do art. 15 ust. 3 ustawy. Zgodnie z tym ostatnim przepisem, opłacie targowej nie podlega sprzedaż dokonywana w budynkach lub częściach budynków, z wyjątkiem targowisk poda dachem oraz hal używanych do targów, aukcji i wystaw. Wbrew zatem temu, co twierdzi Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., ma znaczenie to, czy stosowną uchwałą określono lokalizację targowiskowa, czy też nie. W krótkim odwołaniu od decyzji Wójta Gminy R. z dnia [...] zwrócono uwagę, że żadna z uchwał Rady Gminy R. w sprawie lokalizacji targowiska wskazanych w sentencji decyzji, nie odnosi się do terenu, na którym położone jest C.H. "B". Spostrzeżenie to rozwinięto w skardze do sądu administracyjnego wyjaśniając, że istnieje uchwała nr [...] z [...] nominalnie rozszerzająca lokalizację targowiska w R. o grunty przy ul. A 70 należące do "B" S.A., stanowiące działki nr 1272/9 i 1272/10. Jednak jak podkreślono, C.H. "B" znajduje się na działkach o numerach 1271 i 1272/4. W mniemaniu skarżących, ta uchwała "tworzy fikcję prawną" i nie może być traktowana jako podstawa prawna rozszerzenia targowiska o nową halę "B". Do tej argumentacji w ogóle nie odniesiono się w odpowiedzi na skargę, poprzestając na prostej konstatacji: Kolegium prosi Sąd o "potraktowanie uzasadnienia zaskarżonej decyzji jako integralnej części odpowiedzi na skargę". Rzecz w tym, iż odpowiedź na skargę jest formą zajęcia stanowiska w stosunku do zarzutów ujętych w skardze kwestionującej określone rozstrzygnięcie. W sytuacji uściślenia i rozwinięcia argumentacji zamieszczonej w odwołaniu, obowiązkiem organu administracji jest przedstawienie swojego poglądu przez odniesienie się do zawartych w skardze zarzutów. Zaniechanie dopełnienia tego obowiązku może świadczyć o braku rzeczowych argumentów odpierających zarzuty skargi. W rozpatrywanym stanie faktycznym, elementem o podstawowym znaczeniu dla wyniku dokonanej przez Sąd oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji jest brak uchwytnego kryterium rozróżnienia budynków od targowisk pod dachem (art. 15 ust. 2a ustawy o podatkach i opłatach lokalnych). Kryterium takiego nie wskazano w żadnej w zapadłych w sprawie decyzji, co oznacza, że nie podjęto zabiegów zmierzających do ustalenia treści normy prawnej sformułowanej w przepisach art. 15 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, Co więcej, powołanie w sentencji decyzji organu pierwszej instancji uchwały dotyczącej lokalizacji targowiska zdaje się wskazywać, że istnienie takiej uchwały stwarza podstawę dla kwalifikowania pewnych obiektów jako targowisk (hal targowych). Tej okoliczności w ogóle nie wyjaśniono w uzasadnieniu decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., co musi być potraktowane jako naruszenie przepisów art. 122, 187 § 1 i 210 § 4 Ordynacji podatkowej ( w trakcie rozprawy przed sądem administracyjnym pełnomocnik organu odwoławczego poprzestał na stwierdzeniu, że wspomniana uchwała "w ogóle nie weszła w życie"). W tej sytuacji ze względu na uchybienie przepisom regulującym postępowanie wyjaśniające, na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270), orzeczono jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono po myśli art. 200 tej ustawy. Rozpoznając sprawę ponownie, organ odwoławczy obowiązany jest odnieść się do zarzutów odwołania, w szczególności zaś ustalić, czy istnieje uchwała dotycząca lokalizacji targowiska na terenach zajmowanych przez C.H. "B". W przypadku negatywnej odpowiedzi na tak postawione pytanie, organ ten powinien wskazać kryteria przesądzające o rozróżnieniu budynków) i części budynków, w których prowadzona jest sprzedaż, od targowisk (hal targowych) w rozumieniu art. 15 ust. 2a ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, w szczególności zaś zbadać treść wydanego pozwolenia budowlanego i warunki zabudowy terenu.-