II OSK 497/05

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zygmunt Niewiadomski, Sędziowie NSA Krystyna Borkowska (spr.), Eugeniusz Mzyk, Protokolant Łukasz Celiński, po rozpoznaniu w dniu 8 lutego 2006 r. na rozprawie w Wydziale II Izby Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J. H. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 15 grudnia 2004 r. sygn. akt II SA/Lu 489/03 w sprawie ze skargi J. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białej Podlaskiej z dnia [...] marca 2003 r. Nr [...] w przedmiocie scalenia gruntów oddala skargę kasacyjną Wyrokiem z dnia 15 grudnia 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, oddalił skargę J. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białej Podlaskiej z dnia [...] marca 2003 r. w przedmiocie scalenia gruntów. W uzasadnieniu wyroku Sąd stwierdził, co następuje: Zakres prowadzonego w niniejszej sprawie postępowania scaleniowego, wynika z faktu częściowego unieważnienia decyzji Wojewody Bialskopodlaskiego z dnia [...].09.1975 r., zatwierdzającej projekt scalenia gruntów wsi S., Gm. S., przez Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia [...].05.1999 r. Stwierdzenie nieważności dotyczyło gruntów należących do Agencji Własności Rolnej Skarbu Państwa (działki nr [...] i [...], Skarbu Państwa – działka nr [...]) oraz gruntów wydzielonych M. i J. małż. U. (działka nr [...]). W pozostałej części decyzja z dnia [...].09.1975 r. była w pełni skuteczna. Skarżący J. H. domagał się w toku postępowania, przyznania mu w zamian za działki nr [...] i [...] o pow. 5,90 ha działki nr [...] o pow. 1,69 ha i części działki nr [...] tak – aby grunty te stanowiły jedną całość. To jego żądanie zostało uwzględnione. Nie można było natomiast uwzględnić jego wniosku o przyznanie mu w zamian za oddaloną o około 1,5 km działkę nr [...] innego gruntu, ponieważ nie mieściła się ona w ściśle określonych granicach nieruchomości objętych scaleniem. W odniesieniu do J. H. zostały też spełnione cele i zasady postępowania scaleniowego, określone w art. 1, 8 ust. 1, art. 14 ust. 2 ustawy o scaleniu i wymianie gruntów. Ustosunkowując się do pozostałych zarzutów zawartych w skardze, sąd stwierdził co następuje: - postępowanie scaleniowe prowadzone po wydaniu decyzji stwierdzającej nieważność poprzedniej decyzji, jest postępowaniem zwykłym i wymaga stosowania przez organ aktualnie obowiązujących przepisów, - zarzuty dotyczące innych uczestników postępowania, nie mają oparcia w interesie prawnym J. H., ponieważ nie dotyczą jego praw i obowiązków, - bezzasadny jest zarzut naruszenia art. 10 k.p.a., ponieważ – jak wynika z akt sprawy – J. H. uczestniczył czynnie w postępowaniu, składając pisemne wnioski. Wprawdzie nie uczestniczył w zebraniach, okazaniu projektu scalenia na gruncie, ale był o terminach tych czynności powiadomiony. W złożonej od powyższego wyroku skardze kasacyjnej, J. H. domagając się "stwierdzenia nieważności prowadzonego przed sądem postępowania i jego wznowienia", zarzucił ww. wyrokowi naruszenie "art. 46 § 1 – prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, gdyż w składzie orzekającym w przedmiotowej sprawie brało udział dwóch sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego, co jest niezgodne z treścią wskazanego przepisu i zgodnie z art. 183 § 2 pkt 4 – Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skutkuje nieważnością postępowania". W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że w rozpoznaniu niniejszej sprawy na rozprawie w dniu 15.12.2004 r. brało udział dwóch sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zgodnie z art. 16 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzkie Sądy Administracyjne orzekają w składzie trzech sędziów tegoż sądu. Art.46 § 1 wyżej cytowanej ustawy zezwala, aby w składzie sądu mógł brać udział tylko jeden sędzia innego sądu. "Od stycznia 2004 r. ośrodki zamiejscowe Naczelnego Sądu Administracyjnego przekształcono w Wojewódzkie Sądy Administracyjne. Stosownie do art. 93, ich sędziowie zachowali status sędziów NSA i zgodnie z art. 94 i 05 orzekają w WSA". Art. 183 § 2 pkt 4 – Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stanowi, że jeżeli skład sądu jest sprzeczny z przepisami prawa, to postępowanie jest nieważne. Powoływanie się na art. 94 § 1 przepisów wprowadzających, w którym mowa jest o przenoszeniu sędziów na stanowisko w WSA, nie jest wystarczające gdyż "zgodnie z art. 46 § 1 Prawa o ustroju sądów powszechnych, należy mieć na względzie "sędziów innego sądu", a nie ich aktualne stanowisko". Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw. Przede wszystkim podnieść należy, że stosownie do brzmienia art. 183 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania, sprowadzającą się do zaistnienia przesłanek określonych w § 2 art. 183 cyt. ustawy. Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego podstawami skargi kasacyjnej powoduje konieczność prawidłowego ich określenia w skardze. Powyższy wymóg nie został spełniony w niniejszej sprawie. Zawarty w skardze kasacyjnej zarzut sprowadza się do "naruszenia prawa procesowego tj. art. 46 § 1 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, gdyż w sprawie brało udział dwóch sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego, a tylko jeden sędzia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (..),co powoduje – zgodnie z treścią art. 183 § 2 pkt 4 cyt. wyżej ustawy - nieważność postępowania. Odnosząc się do wyżej wymienionego zarzutu należy zauważyć, że wskazany przepis art. 46 § 1 – Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nie reguluje spraw dotyczących składu sądu, lecz określa ogólne warunki, którym powinno odpowiadać pismo procesowe strony. Przepis stanowiący, że w składzie sądu może brać udział tylko jeden sędzia innego sądu, został natomiast umieszczony w ustawie z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. Nr 98, poz. 1070 ze zm.) w artykule 46 § 1. Już tylko z przytoczonych wyżej powodów , zarzut skargi kasacyjnej nie zasługiwał na uwzględnienie. Niezależnie od tego należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie brak było podstaw do przyjęcia, iż spełniona została przesłanka określona w art. 183 § 2 pkt 4 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, powodująca nieważność postępowania sądowego. Istotnie zgodnie treścią art. 46 § 1 ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych, który ma zastosowanie do postępowania przed sądami administracyjnymi, na podstawie art. 29 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych, w składzie sądu może brać udział tylko jeden sędzia innego sądu. Wymóg ten został spełniony w niniejszej sprawie. Zauważyć bowiem należy, że w związku z reformą sądownictwa administracyjnego, sędziowie NSA na podstawie art. 94 § 1 ustawy – Przepisy wprowadzające – zostali przeniesieni na stanowisko sędziego wojewódzkiego sądu administracyjnego w miejscowości, w której dotychczas pełnili służbę, zachowując jedynie tytuł przysługujący sędziemu NSA oraz prawo do wynagrodzenia. Zachowanie tytułu nie jest równoznaczne zachowaniem stanowiska sędziego NSA. Dla sędziów przeniesionych w trybie art. 94 § 1 cyt. ustawy, sądem macierzystym jest sąd wojewódzki. Zawarte w art. 95 § 1 cyt. ustawy unormowanie, przewidujące możliwość delegowania sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego do pracy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym, wyraźnie rozróżnia sytuacje uregulowane w cytowanych wyżej przepisach tj. przeniesienia na stałe sędziego WSA na stanowisko sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego od delegowania sędziego NSA do pracy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym. W przypadku przeniesienia sędziego NSA na stałe (art. 94 § 1 cyt. ustawy) na stanowisko sędziego WSA – staje się on z woli ustawodawcy, sędzią tego sądu. W rozumieniu omawianych przepisów, jedynie sędzia NSA delegowany do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na określony czas, zawsze pozostaje sędzią innego sądu w rozumieniu art. 46 § 1 – Prawa o ustroju sądów powszechnych. Inna interpretacja art.94 § 1, 95 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) prowadziłaby do braku rozróżnienia pojęcia przeniesienia i delegowania, co wypaczałoby sens tych unormowań. Przedstawione wyżej stanowisko było już prezentowane w orzecznictwie, w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 kwietnia 2005 r. – OSK 1249/04 (nie publ.) oraz z dnia 30 maja 2005 r. – OSK 1497/04. Z wyżej wymienionych przepisów, Naczelny Sąd Administracyjny na zasadzie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – orzekł jak w sentencji.