III SA/Łd 928/04
WyrokWSA w Łodzi2005-01-06
Skład orzekający: Janusz Furmanek, Irena Krzemieniewska, Monika Krzyżaniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wyrok sądu powszechnego przyznający rentę z mocą wsteczną (ex tunc) może stanowić podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego decyzją ostateczną, jeśli wyrok ten nie istniał w dacie wydania tej decyzji?Ratio decidendi
Wyrok sądu powszechnego przyznający rentę z mocą wsteczną (ex tunc) nie może stanowić podstawy do wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego decyzją ostateczną, jeśli wyrok ten nie istniał w dacie wydania tej decyzji. Wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. wymaga istnienia nowych okoliczności faktycznych lub dowodów w dniu wydania decyzji, które nie były znane organowi. Wyrok sądu powszechnego wydany po dacie decyzji ostatecznej nie spełnia tych kryteriów.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego. Organ I instancji pierwotnie przyznał świadczenie, jednak po wznowieniu postępowania uchylił wcześniejsze decyzje i odmówił przyznania świadczenia, uznając, że skarżący w dniu rejestracji jako bezrobotny nie spełniał warunków, ponieważ nabył prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Skarżący zaskarżył decyzję, argumentując, że w dniu rejestracji spełniał warunki, a późniejsze nabycie prawa do renty nie powinno wpływać na wcześniejsze decyzje. Sąd administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewody [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. i postanowienie Prezydenta Miasta Ł. Orzeczono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Furmanek, Sędziowie Sędzia NSA Irena Krzemieniewska (spr.), Asesor Monika Krzyżaniak, Protokolant asystent sędziego Żywilla Krac, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 stycznia 2005 r. sprawy ze skargi W. W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] nr [...] oraz poprzedzające ją postanowienie Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] nr [...] 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku.
Decyzją z dnia [...] nr [...] Wojewoda[...] , działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 29 ust. 2, art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych (Dz. U. z 2004r. Nr120, poz.1252) w związku z art. 2 ust. 1 pkt 2, art. 6c ust. 2 pkt 2, art. 37k ust. 1, art. 37l ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tekst jedn. Dz. U. z 2003 r. nr 58, poz. 514 z późn. zm.), po rozpatrzeniu odwołania skarżącego W. W. od wydanej po wznowieniu postępowania decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] w sprawie uchylenia decyzji ostatecznych Prezydenta Miasta Ł.:
1/ z dnia 28 października 2003r. o przyznaniu świadczenia przedemerytalnego od dnia 7 października 2003 r. oraz o wypłaceniu tego świadczenia w kwocie zaliczkowej, do czasu ustalenia przez organ rentowy wysokości emerytury,
2/ z dnia 8 stycznia 2004r. o przyznaniu od dnia 7 października 2003 r. prawa do świadczenia przedemerytalnego w wysokości 200% zasiłku podstawowego, oraz odmowy przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego,
- utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji oraz poprzedzające ją postanowienie.
W uzasadnieniu wyjaśniono, iż skarżący zarejestrował się w Powiatowym Urzędzie Pracy nr 2 w Ł. w dniu 6 października 2003 r. i od dnia 7 października 2003 r. przyznano mu prawo do świadczenia przedemerytalnego.
Wyrokiem z dnia 4 lutego 2004 r. Sąd Okręgowy - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych wydanym w sprawie sygn. akt VIII U 1534/03 przyznał skarżącemu prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy, od daty wyczerpania zasiłku chorobowego do dnia 31 grudnia 2004 r. Prawo do renty skarżący nabył od dnia 16 września 2003 r.
Uznając, iż w dacie rejestracji tj. w dniu 6 października 2003 r. skarżący nie spełniał warunków do uzyskania statusu bezrobotnego (co skutkowało brakiem możliwości nabycia prawa do świadczenia przedemerytalnego), organ I instancji wznowił postępowanie, uchylił decyzje o przyznaniu skarżącemu prawa do świadczenia przedemerytalnego w zaliczkowej wysokości, jak i w wysokości 200 % zasiłku podstawowego i odmówił przyznania świadczenia przedemerytalnego.
W złożonym odwołaniu W. W. podkreślił, że w dniu rejestracji w Powiatowym Urzędzie Pracy Nr 2 w Ł. spełniał warunki osoby bezrobotnej, dlatego też na mocy decyzji Prezydenta Miasta Ł. nabył prawo do świadczenia przedemerytalnego od dnia 7 października 2003r.
Zdaniem skarżącego, nie zmienia zaistniałych faktów okoliczność, iż wyrokiem sądu z dnia 4 lutego 2004 r., otrzymał prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy od daty wyczerpania zasiłku chorobowego do 31 grudnia 2004 r.
Rozpatrując sprawę organ odwoławczy stwierdził, iż stosownie do treści art. 37 k ust. 1 w związku z art. 2 ust. 1 pkt 2 c ustawy o zatrudnieniu przeciwdziałaniu bezrobociu, w związku z art. 30 ust. 1 ustawy o świadczeniach przedemerytalnych, świadczenie przedemerytalne przysługuje przy spełnieniu innych warunków określonych w ustawie, osobie spełniającej warunki do uzyskania statusu bezrobotnego. Art. 2 ust. 1 pkt 2 c ww. ustawy stanowił, że bezrobotnym nie może być osoba, która nabyła prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy. Z akt sprawy wynika, że skarżący od dnia 16 września 2003 r. był uprawniony do renty z tytułu niezdolności do pracy. Nie spełniał zatem w dniu rejestracji w urzędzie pracy tj. w dniu 6 października 2003 r. określonych w ustawie o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu warunków uzyskania statusu bezrobotnego, wobec czego nie mógł nabyć prawa do świadczenia przedemerytalnego.
Powyższą decyzję W. W. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, wnosząc o jej uchylenie w całości. w uzasadnieniu skarżący stwierdził, że skoro najpierw przyznano mu świadczenie przedemerytalne, to następnie rentę z tytułu częściowej niezdolności do pracy, to nie ma podstaw do zmiany decyzji i odmowy przyznania świadczenia przedemerytalnego.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje twierdzenia zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Podczas rozprawy przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym skarżący wyjaśnił, iż ZUS wypłacając rentę potrącił skarżącemu kwotę odpowiadającą przyznanemu świadczeniu emerytalnemu pokrywającemu się z okresem za który skarżący otrzymał rentę. Zdaniem skarżącego jest to działanie prawidłowe i skarżący nie kwestionował takiej decyzji ZUS.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje :
Skarga jest zasadna .
Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. nr 153 poz. 1269 ) - sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem.
Oznacza to, że sąd administracyjny bada legalność zaskarżonej decyzji czy jest ona zgodna z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron, oraz procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Decyzja zaś lub postanowienie stosownie do art. 145 § 1 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
( Dz. U. nr 153 poz. 1270 ) podlega uchyleniu jeżeli sąd stwierdzi :
a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy
b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania
c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny w sprawie jest bezsporny i nie budzi wątpliwości. Spór dotyczy interpretacji art. 145 pkt. 5 kpa na podstawie którego organ administracji I instancji wznowił postępowanie w sprawie zakończonej decyzjami ostatecznymi
1/ z dnia 28 października 2003 r . o przyznaniu świadczenia przedemerytalnego od dnia 7 października 2003 r oraz o wypłaceniu tego świadczenia w kwocie zaliczkowej w wysokości 120% zasiłku do czasu ustalenia przez organ rentowy wysokości emerytury
2/ z dnia 8 stycznia 2004 r orzekającej o przyznaniu od dnia 7 października 2003 r prawa do świadczenia przedemerytalnego w wysokości 200% zasiłku podstawowego.
Zdaniem organu odwoławczego spór sprowadza się do tego, czy w dacie rejestracji w Powiatowym Urzędzie Pracy nr 2 w Ł. w dniu 6 października 2003 r skarżący spełniał określone w ustawie o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu warunki do uzyskania statusu bezrobotnego, a w ślad za tym warunki do uzyskania prawa do świadczenia przedemerytalnego.
Zdaniem organu fakt wydania przez Sąd Okręgowy w Ł. wyroku z dnia 4 lutego 2004 r sygn. akt VIII U 1534/03 mocą którego przyznano skarżącemu prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy od daty wyczerpania zasiłku chorobowego do 31 grudnia 2004 r. powoduje, iż należy uznać , że w dacie rejestracji skarżący nie był osobą bezrobotną, a zatem nie mógł nabyć prawa do świadczenia przedemerytalnego.
Zdaniem skarżącego w dniu rejestracji spełniał on warunki osoby bezrobotnej, a organ administracji zmieniając kolejność zdarzeń zmienia sytuację prawną skarżącego , który najpierw otrzymał świadczenie przedemerytalne , zgodnie z przepisami, a następnie uzyskał prawo do renty.
Sad w tym składzie uznał, iż zarzuty skarżącego są zasadne.
Podstawą wznowienia postępowania w sprawie był art. 145 § 1 pkt. 5 kpa zgodnie z którym - w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję.
Nie można uznać za zasadny i mający oparcie w cytowanym wyżej art. 145 § 1 pkt. 5 kpa pogląd organów administracji obu instancji sprowadzający się do tego, że skoro skarżący nabył prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy na okres od 16 września 2003 r do 31 grudnia 2004 r , to już w dniu 16 września 2003 r nie spełniał warunków osoby bezrobotnej , a tym samym nie spełniał przesłanek do nabycia prawa do świadczenia przedemerytalnego od dnia 7 października 2003 r na podstawie art. 37 k ust. 1 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu .
Jest bowiem bezsporne w sprawie , iż w dniu wydania decyzji ostatecznej nie istniał wyrok Sądu Okręgowego w Ł. z dnia 4 lutego 2004 r sygn. akt VIII U 1534/03.
Zatem w dniu wydania decyzji ostatecznej przez organ administracyjny nie istniały okoliczności faktyczne powodujące, iż skarżący W. W. miał przyznane prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy od daty wyczerpania zasiłku chorobowego do 31 grudnia 2004 r.
Wydanie wyroku przez sąd powszechny z mocą ex tunc nie może powodować wznowienia postępowania w sprawie, gdyż ani taki wyrok nie istniejący w dniu wydania decyzji ostatecznej przez organ administracji nie można uznać za nowy dowód istniejący w dniu wydania decyzji, ani tym bardziej rozstrzygnięcie powodujące zmianę stanu faktycznego ze skutkiem ex tunc nie można uznać za nowe okoliczności faktyczne istniejące w dniu wydania decyzji ostatecznej.
Mając powyższe na uwadze Sąd w oparciu o art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153 poz. 1270) orzekł jak w sentencji .
Mając na uwadze treść art. 152 cyt. ustawy Sąd orzekł, iż zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło