III SA/Wa 620/04

WyrokWSA w Warszawie2005-01-07

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wspólnik spółki cywilnej, który wpłacił swoją część zobowiązania podatkowego, jest nadal solidarnie odpowiedzialny za pozostałą część zaległości podatkowej spółki, a organ podatkowy może dochodzić tej zaległości od niego, nawet jeśli nie została ona wcześniej określona decyzją wobec spółki?
Ratio decidendi
Wspólnik spółki cywilnej odpowiada całym swoim majątkiem solidarnie ze spółką i pozostałymi wspólnikami za zaległości podatkowe spółki, wynikające z jej działalności, zgodnie z art. 115 § 1 Ordynacji podatkowej. Ta solidarna odpowiedzialność obejmuje również byłych wspólników za zobowiązania powstałe w okresie ich wspólnictwa (art. 115 § 2 Ordynacji podatkowej). Fakt wpłaty części zobowiązania przez jednego wspólnika nie zwalnia go z odpowiedzialności za pozostałą część zaległości, a ewentualne roszczenie regresowe wobec drugiego wspólnika wynika z prawa cywilnego i nie jest przedmiotem rozstrzygania przez organy podatkowe. Postępowanie w sprawie odpowiedzialności wspólnika nie wymaga wcześniejszego wydania decyzji określającej zaległość wobec spółki, jeśli dotyczy ona zobowiązań powstających z mocy prawa, jak w przypadku VAT (art. 115 § 4 Ordynacji podatkowej).
Stan faktyczny
Dwie wspólniczki spółki cywilnej zaprzestały działalności z dniem 31.03.2001 r., wykazując w deklaracji VAT za marzec 2001 r. podatek do zapłaty w wysokości ok. 11 tys. zł. Jedna ze wspólniczek wpłaciła swoją połowę, jednak pozostała część nie została uregulowana, co skutkowało powstaniem zaległości podatkowej ok. 5,5 tys. zł. Po rozwiązaniu spółki i nieuregulowaniu zaległości, organ podatkowy orzekł o odpowiedzialności jednej ze wspólniczek (Skarżącej) za tę zaległość. Po utrzymaniu decyzji w mocy przez Dyrektora Izby Skarbowej, Skarżąca wniosła skargę do WSA, argumentując, że wpłaciła swoją część zobowiązania.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu na rozprawie sprawy ze skargi Bogusławy G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 17 lutego 2004 r. (...) w przedmiocie odpowiedzialności osób trzecich za zobowiązania podatkowe w podatku od towarów i usług - oddala skargę. Dwie osoby fizyczne /"Wspólniczki"/ prowadziły spółkę cywilną, której działalność polegała na prowadzeniu sklepu. Dnia 22.4.2001 r. Wspólniczki złożyły do urzędu skarbowego deklarację VAT-Z, w której zgłosiły fakt zaprzestania działalności gospodarczej z dniem 31.03.2001 r. Złożyły również deklarację VAT-7 za marzec 2001 r., w której wykazały podatek VAT do zapłaty w wysokości ok. 11 tys. zł. Na poczet tego podatku jedna ze Wspólniczek /zwana dalej "Skarżącą"/ dokonała wpłaty w wysokości połowy zobowiązania. Ponieważ druga połowa nie została uiszczona, po stronie spółki cywilnej powstała zaległość podatkowa w wysokości ok. 5,5 tys. zł. Następnie spółka została rozwiązana, zaś zaległości podatkowej nie uregulowano. W powyższych okolicznościach Naczelnik właściwego urzędu skarbowego wszczął postępowanie zakończone wydaniem decyzji z listopada 2003 r., w której orzeczono o odpowiedzialności Skarżącej za zaległości podatkowe spółki z tytułu podatku VAT za marzec 2001 r. Skarżąca wniosła odwołanie od tej decyzji, argumentując że wpłaciła "swoją" połowę zobowiązania podatkowego spółki, zaś pozostałą połowę powinna uiścić druga ze Wspólniczek. Skarżąca wniosła zatem o to, by Naczelnik urzędu skarbowego dochodził zaległość podatkową od drugiej Wspólniczki. Po rozpatrzeniu odwołania. Dyrektor Izby Skarbowej w W. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika urzędu skarbowego, wobec czego Skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze powtórzyła argumenty, które wcześniej znalazły się w odwołaniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę. W ustnym uzasadnieniu sąd stwierdził, że w zaskarżonej decyzji izby skarbowej nie dopatrzył się takich uchybień prawa materialnego lub procesowego, które uzasadniałyby uchylenie decyzji. Jak przypomniał sąd, zgodnie z art. 115 par. 1 Ordynacji podatkowej, wspólnik spółki cywilnej, jawnej, partnerskiej oraz komplementariusz spółki komandytowej albo komandytowo-akcyjnej /niebędący akcjonariuszem/, "odpowiada całym swoim majątkiem solidarnie ze spółką i z pozostałymi wspólnikami za zaległości podatkowe spółki i wspólników, wynikające z działalności spółki. Z kolei art. 115 par. 2 Ordynacji podatkowej stwierdza, że identyczne zasady stosują się do byłego wspólnika, o ile sprawa dotyczy zaległości podatkowych spółki z tytułu zobowiązań powstałych w okresie, w którym był on wspornikiem. Z uwagi na solidarną odpowiedzialność wspólników, wszelkie zaległości podatkowe spółki cywilnej ciążą na wszystkich wspólnikach, nie wyłączając tych, którzy dokonali wpłaty części odpowiednich zobowiązań. Jeżeli jeden ze wspólników ureguluje całość zobowiązań, to będzie mu przysługiwało roszczenie regresowe względem reszty wspólników /drugiego wspólnika w spółce dwuosobowej/. Jednakże roszczenie takie wynika z przepisów prawa cywilnego i nie jest przedmiotem rozstrzygania organów podatkowych. Na zakończenie sąd wyjaśnił, że postępowanie w sprawie odpowiedzialności Skarżącej za zaległości podatkowe spółki nie musiało być poprzedzone decyzją określającą wspomnianą zaległość po stronie spółki, bowiem nie ma takiej potrzeby w przypadku, gdy zaległość dotyczy zobowiązań podatkowych powstających z mocy prawa /jak zobowiązania z tytułu VAT/; powyższa zasada wynika bezpośrednio z art. 115 par. 4 Ordynacji podatkowej.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło