II SA/Łd 136/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Rosińska, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Rymaszewska, Asesor WSA Renata Kubot-Szustowska (spr.), Protokolant asystent sędziego Katarzyna Orzechowska, po rozpoznaniu w dniu 14 stycznia 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w B. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] Nr [...] (znak: [...]) w przedmiocie nakazu rozbiórki sieci światłowodowej oddala skargę. Decyzją Nr [...] z dnia [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B., działając na podstawie art. 48 ustawy z dnia 7.lipca 1994r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz.U. Nr 106 z 2000r., poz. 1126 ze zm.), nakazał firmie A z siedzibą w B. natychmiastowe dokonanie rozbiórki samowolnie wybudowanej sieci światłowodowej o długości około 1.500 m, przebiegającej ul. A, ul. B, ul. C, ul. D, ul.E, ul. F w B.. W motywach rozstrzygnięcia organ I instancji wskazał, iż przeprowadzone postępowanie wyjaśniające, wszczęte na wniosek radnego Rady Powiatu [...], pozwoliło ustalić, iż inwestorem robót polegających na podwieszeniu kabla światłowodowego, przebiegającego wzdłuż wskazanych wyżej ulic, była Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością A z siedzibą w B.. Roboty, wykonane zostały w miesiącu czerwcu 2000r., bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę. Zgodnie natomiast z treścią art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane, wykonanie sieci światłowodowej na istniejących słupach energetycznych wymagało decyzji o pozwoleniu na budowę, gdyż w świetle cytowanej ustawy, jest to element sieci uzbrojenia terenu. Ponieważ zaś inwestor nie posiadał wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę, wykonana inwestycja jest samowolą budowlaną, skutkującą jej obligatoryjną rozbiórką na podstawie art. 48 ustawy. Z uwagi natomiast na konieczność prowadzenia prac rozbiórkowych w ramach istniejących sieci elektroenergetycznych, rozbiórka winna być prowadzona pod nadzorem osoby uprawnionej, przestrzegając przepisów bhp. Odwołanie od powyższego rozstrzygnięcia złożyła Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością A z siedzibą w B., wnosząc o jego uchylenie i umorzenie postępowania albo przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu wskazała, iż jest operatorem sieci internetowej na terenie B.. Łącze główne jest zlokalizowane przy ul. A 13. Do siedziby firmy przy ul. F 6, sygnał przekazywany jest poprzez światłowód, który został podwieszony na istniejących słupach trakcji energetycznej na podstawie umowy z Zakładem Energetycznym Ł. oraz na słupach oświetleniowych, na podstawie umowy z Urzędem Miasta w B.. Podniosła także, iż w toku przygotowań do wskazanej instalacji rozważała wystąpienie o pozwolenie na budowę, lecz "ostatecznie nie wykonano tego uznając, że nie jest to budowa w rozumieniu art.3 pkt 3 prawa budowlanego". Opierając się bowiem na "praktykach innych operatorów, które są stosowane także w B. oraz ocenie tej instalacji stwierdzono, że nie spełnia ona kryteriów, o których mowa we wskazanym przepisie prawa budowlanego", gdyż nie stanowi odrębnej pod względem technicznym części przedmiotów, składających się na całość użytkową. Decyzją Nr [...] z dnia [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł., na podstawie "art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art.48 ustawy z dnia 7.07.1994r. – Prawo budowlane" utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, podkreślając trafność argumentów i wyjaśnień zawartych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Pod pojęciem "sieci uzbrojenia terenu", o której mowa w art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane, należy bowiem rozumieć wszelkiego rodzaju naziemne, nadziemne i podziemne przewody i urządzenia: wodociągowe, kanalizacyjne, gazowe, cieplne, elektroenergetyczne i inne. Sieć światłowodowa jest zatem budowlą, której wykonanie możliwe jest jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę (art.28 ustawy). Zatem w przypadku samowolnego jej wykonania organ obowiązany jest wydać nakaz jej rozbiórki. Odnosząc się zaś do argumentacji odwołania, organ odwoławczy wskazał, iż fakt, iż przedmiotowa sieć światłowodowa nie stanowi odrębnej pod względem technicznym części przedmiotów, składających się na całość użytkową, nie ma w badanej sprawie znaczenia, ponieważ cytowany fragment art.3 pkt 3 Prawa budowlanego dotyczy części budowlanych urządzeń technicznych (kotłów, pieców przemysłowych i innych urządzeń) oraz fundamentów pod maszyny i urządzenia. Argumentacja skarżącej nie ma zatem związku z przedmiotem sprawy. W skardze na powyższą decyzję, A. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w B., wniosła o jej uchylenie w całości, podnosząc zarzut naruszenia prawa materialnego, poprzez błędną interpretację art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane. W uzasadnieniu przywołała argumentację zawartą w złożonym uprzednio odwołaniu, konkludując, iż wykonana przezeń inwestycja nie wymagała uzyskania pozwolenia na budowę. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. wniósł o jej oddalenie, odwołując się do motywów rozstrzygnięcia, zawartych w treści zaskarżonej decyzji. Postanowieniem z dnia 4.kwietnia 2003r., Naczelny Sąd Administracyjny, Ośrodek Zamiejscowy w Łodzi wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z treścią art. 97 § 1 ustawy z dnia 30.sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi wniesione zostały do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1.stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Po myśli art. 1 § 1 ustawy z dnia 25.lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269) natomiast, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola wspomniana sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (§ 2). Sąd administracyjny, uwzględniając skargę, uchyla decyzję w całości albo części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jeżeli natomiast zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach - stwierdza nieważność decyzji w całości lub części. Stwierdzenie wydania decyzji z naruszeniem prawa wchodzi zaś w grę, o ile zachodzą przyczyny, określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach (art. 145 ustawy z dnia 30.sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej w dalszej części rozważań p.s.a.). Po myśli art. 134 § 1 p.s.a. rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.s.a.) . Biorąc pod uwagę tak zakreśloną kognicję oraz przyczyny wzruszenia decyzji, Sąd nie stwierdził, by zaskarżone orzeczenie naruszało prawo materialne lub też przepisy postępowania w stopniu określonym w cytowanym przepisie. Podstawowy i w zasadzie jedyny zarzut skargi sprowadzał się do kwestionowania wykładni art. 3 pkt 3 ustawy z dnia 7.lipca 1994r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz.U. Nr 106 z 2000r.,poa. 1126 ze zm.), dokonanej przez organy oraz związanej z tym konieczności uzyskania pozwolenia na budowę dla inwestycji, polegającej na budowie sieci światłowodowej, na istniejących słupach elektroenergetycznych. W tym przedmiocie natomiast, należy podzielić stanowisko wyrażone przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w zaskarżonej decyzji Zgodnie zatem z treścią art. 3 pkt 3 cytowanej ustawy, budowlą jest każdy obiekt budowlany, nie będący budynkiem ani obiektem małej architektury, jak: lotniska, drogi, linie kolejowe, mosty, estakady, tunele, sieci techniczne, wolno stojące maszty antenowe, wolno stojące trwale związane z gruntem urządzenia reklamowe, budowle ziemne, obronne (fortyfikacje), ochronne, hydrotechniczne, zbiorniki, wolno stojące instalacje przemysłowe lub urządzenia techniczne, oczyszczalnie ścieków, składowiska odpadów, stacje uzdatniania wody, konstrukcje oporowe, nadziemne i podziemne przejścia dla pieszych, sieci uzbrojenia terenu, budowle sportowe, cmentarze, pomniki, a także części budowlane urządzeń technicznych (kotłów, pieców przemysłowych i innych urządzeń) oraz fundamenty pod maszyny i urządzenia, jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową. Zdaniem skarżącej, warunek dotyczący odrębności pod względem technicznym oraz wymóg tworzenia całości użytkowej (in fine), odnoszą się przy tym do wszystkich budowli wymienionych w cytowanym przepisie, w każdym zaś razie do sieci uzbrojenia trenu. Skoro zaś sieć światłowodowa, wykonana przezeń, walorów tychże nie posiada (została bowiem podczepiona na istniejących słupach elektroenergetycznych) przeto nie jest budowlą w rozumieniu cytowanego przepisu. W ocenie Sądu, proponowana przez inwestora wykładnia art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane, jest wszakże błędna. Konstrukcja wspomnianego przepisu nie pozostawia bowiem wątpliwości, iż końcowy jego fragment ("jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową"), odnosi się wyłącznie do obiektów, wymienionych po spójniku "a także" tj. do części budowlanych urządzeń technicznych (kotłów, pieców przemysłowych i innych urządzeń) oraz fundamentów pod maszyny i urządzenia. Tylko w tym zakresie bowiem przepis powyższy reguluje kwestię części urządzeń czy obiektów, nadając im status samodzielnych budowli, po spełnieniu określonych warunków. Trudno natomiast wyobrazić sobie by np. lotniska, mosty czy cmentarze były "częściami przedmiotów, składających się na całość użytkową". Kwestia wspomniana nie ma zresztą (o czym niżej) znaczenia w badanej sprawie, zaś konkluzja, iż wykorzystanie istniejących (cudzych) słupów elektroenergetycznych do podwieszenia sieci nie czyni zeń inwestycji budowlanej, oparta jest na nieporozumieniu. Jest rzeczą niewątpliwą, iż budowlą w rozumieniu art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane jest m.in. sieć uzbrojenia terenu. Ustawa Prawo budowlane nie wprowadza własnej definicji pojęcia sieci uzbrojenia terenu, tym niemniej definicję wspomnianą zawiera ustawa z dnia 17.maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jednolity Dz.U. Nr 106 z 2000r.,poz. 1086 ze zm.), stanowiąc w art. 2 pkt 11, iż sieć uzbrojenia ternu tworzą wszelkiego rodzaju naziemne, nadziemne i podziemne przewody i urządzenia: wodociągowe, kanalizacyjne, gazowe, cieplne, telekomunikacyjne, elektroenergetyczne i inne z wyłączeniem urządzeń melioracji szczegółowych a także podziemne budowle jak: tunele, przejścia, parkingi, zbiorniki itp. Co oczywiste, definicja ta sformułowana jest na potrzeby ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, zatem w badanej sprawie zastosowana być może jedynie posiłkowo, tym niemniej uprawniony jest wniosek, iż przewody i urządzenia tworzące sieć światłowodową, stanowią sieć uzbrojenia terenu. (sieć : rozgałęzienie czegoś pokrywające jakąś przestrzeń, rozchodzące się po niej, układ np. sieć telekomunikacyjna; uzbrojenie techn. zespół elementów konstrukcyjnych połączonych z jakimś aparatem lub maszyną i stanowiących wraz z nim kompletne urządzenie techniczne – Mały słownik języka polskiego pod red. S.Skorupki, H.Auderskiej, Z.Łempickiej, PWN, Warszawa 1969). W tym zakresie zatem, sieć światłowodowa (bez względu na to czy naziemna, nadziemna czy poziemna) stanowi kompletną sieć uzbrojenia terenu. Na jej budowę wymagane jest uzyskanie pozwolenia na budowę (art.28 ustawy prawo budowlane). W badanej sprawie skarżąca wybudowała sieć światłowodową (nadziemną), podwieszając przewód światłowodowy na istniejących słupach elektroenergetycznych. Fakt ten pozostaje bez znaczenia dla oceny legalności inwestycji. Częściowe wykorzystanie istniejących elementów innej sieci (elektroenergetycznej), nie zwalnia inwestora z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę nowej budowli w rozumieniu art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowane. Tym samym wiec, po stwierdzeniu przez organy, iż skarżąca w miesiącu czerwcu 2000r. samowolnie tj. bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę wybudowała sieć światłowodową o długości około 1.500 m, prawidłowo nakazano jej rozbiórkę, na podstawie art. 48 ustawy Prawo budowlane. Z urzędu rozważono natomiast, czy uchybienia procesowe, dostrzeżone podczas rozpoznawania sprawy, nie miały wpływu na treść zaskarżonego rozstrzygnięcia. Organ I instancji bowiem, określając w sentencji decyzji zobowiązanego, użył określenia " Firma A. z/ s w B.", zamiast prawidłowego "Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością A. siedzibą w B.". Ponieważ wszakże nie ma wątpliwości co do podmiotu obciążonego obowiązkiem rozbiórki (postępowanie prowadzone było z udziałem Spółki, w komparycji rozstrzygnięcia prawidłowo wskazano inwestora) uznano, iż uchybienie wspomniane (niedokładne określenie w treści rozstrzygnięcia adresata obowiązku – art. 107 §3 ustawy z dnia 14.czerwca 1964r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity Dz.U. Nr 98 z 2000r., poz. 1071 ze zm. ), nie wpływa na treść rozstrzygnięcia, ani na możliwość jego ewentualnego przymusowego wykonania, stanowiąc co najwyżej podstawę do sprostowania omyłki pisarskiej. W podobny sposób oceniono wadliwe określenie odwołującego w treści zaskarżonej decyzji. Organ odwoławczy wskazał bowiem, iż rozpoznaniu podlegało odwołanie "K. R., prezesa zarządu firmy A." z siedzibą w B., podczas gdy faktycznie odwołanie złożone zostało (i faktycznie ono właśnie było przedmiotem rozpoznania) przez Spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością A. z siedzibą w B., zaś K. R. działał jedynie jako organ Spółki, uprawniony do jej reprezentacji. Ponieważ wszakże w sprawie wpłynęło tylko jedno odwołanie, nie budzi wątpliwości, iż [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. rozpoznał odwołanie Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością A. z siedzibą w B., zaś określenie odwołującego w komparycji decyzji stanowi omyłkę pisarską (lub też brak rozumienia kwestii odrębności podmiotowości prawnej osób prawnych, reprezentowanych przez jej organy oraz osób fizycznych). Tym samym uchybienie wspomniane, nie ma wpływu na treść zaskarżonego rozstrzygnięcia. Biorąc zatem pod uwagę wskazane wyżej okoliczności, wobec braku podstaw do uwzględnienia skargi, na podstawie art. 151 p.s.a. orzeczono o jej oddaleniu, jako bezzasadnej.