II SA/Po 2931/02

WyrokWSA w Poznaniu2005-01-14

Skład orzekający: Stanisław Małek, Aleksandra Łaskarzewska, Edyta Podrazik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy nakaz rozbiórki obiektu małej architektury (oczka wodnego) wybudowanego samowolnie, bez wymaganego zgłoszenia, może być skierowany do inwestora, który nie jest właścicielem ani zarządcą nieruchomości, ale zlecił i sfinansował budowę?
Ratio decidendi
Nakaz rozbiórki obiektu budowlanego wybudowanego samowolnie, bez wymaganego zgłoszenia, może być skierowany do inwestora, nawet jeśli nie jest on właścicielem ani zarządcą nieruchomości, pod warunkiem, że to z jego inicjatywy, staraniem i na jego koszt obiekt powstał, a także służy jego rekreacji. Samowolna budowa obiektu małej architektury, mimo braku wymogu pozwolenia na budowę, wymaga zgłoszenia, a jego brak uzasadnia zastosowanie art. 48 Prawa budowlanego.
Stan faktyczny
Skarżący G.G. zbudował w 2000 r. oczko wodne na terenie przynależnym do budynku mieszkalnego, nie dokonując wymaganego zgłoszenia. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę obiektu. Skarżący zarzucił naruszenie prawa, twierdząc, że nie był inwestorem, a nakaz powinien być skierowany do użytkownika wieczystego gruntu. Sąd administracyjny oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Małek Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska Asesor sądowy Edyta Podrazik (spr.) Protokolant ref. staż. Kamila Kozłowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 stycznia 2005 r. przy udziale sprawy ze skargi G.G. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2002 r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu oddala skargę /-/E. Podrazik /-/St. .Małek /-/A. Łaskarzewska II SA/Po 2931/02 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...].10.2002 r., po rozpoznaniu odwołania G. G., Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa w zw. z art. 48 ustawy z dnia 07.07.1994 r. Prawo budowlane, utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].08.2002 r., nakazującą inwestorowi G. G. rozbiórkę (likwidację) samowolnie wybudowanego oczka wodnego na terenie przynależnym do budynku mieszkalnego przy ul. [...] w K. W uzasadnieniu podano m.in., iż opisany powyżej obiekt zbudowany został w 2000 r., obiekt ten jest zgodnie z art. 3 pkt 4 lit. b ustawy Prawo budowlane elementem architektury ogrodowej i zalicza się do obiektów małej architektury. Wykonanie tego typu obiektów wymaga odpowiedniego zgłoszenia do organu administracji architektoniczno-budowlanej (art. 30 ust. 1 pkt 1 powołanej ustawy). Inwestor takiego zgłoszenia nie dokonał, zachodzi więc obowiązek jego rozbiórki przewidziany w art. 48 ustawy. Obowiązek rozbiórki w myśl art. 52 ustawy w pierwszej kolejności spoczywa na inwestorze. Dla obowiązku tego nie ma znaczenia sposób wykonania czy celowość budowy, nieistotnym jest także okoliczność, iż inwestor uzyskał zgodę Spółdzielni Mieszkaniowej "A", użytkownika wieczystego gruntu, na wykonanie oczka oraz inne okoliczności wskazane w odwołaniu. Od powyższej decyzji skargę złożył G. G., domagając się jej uchylenia i zarzucając jej naruszenie przepisu art. 52 ustawy Prawo budowlane. W uzasadnieniu skarżący podniósł, iż przed wydaniem decyzji nie wyjaśniono wszystkich istotnych okoliczności, adresatem nakazu rozbiórki winna być Spółdzielnia Mieszkaniowa "A" w K. jako użytkownik wieczysty gruntu i zarządca nieruchomości, a nie skarżący, który nie jest ani inwestorem, ani zarządcą nieruchomości, a jedynie był wykonawcą przedmiotowego oczka wodnego. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się niezasadna. Na wstępie wyjaśnić należy, iż zgodnie z treścią art. 3 § 1 i art. 145 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądowa kontrola decyzji administracyjnych polega wyłącznie na ocenie ich zgodności z prawem, tj. przepisami prawa materialnego i procedury administracyjnej. Organy wydające zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję z dnia [...].08.2002 r. oparły się na treści przepisu art. 48 ustawy z dnia 07.07.1994 r. Prawo budowlane. W myśl tego przepisu istnieje obowiązek rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia. Zgodnie z art. 28 powyższej ustawy roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem wyjątków przewidzianych w art. 29 i 30 ustawy. Ostatnie z wymienionych przepisów określają rodzaje robót budowlanych nie wymagających pozwolenia na budowę oraz wskazują, które z nich wymagają zgłoszenia właściwemu organowi administracji architektoniczno-budowlanej. Pojęcie obiektu budowlanego, do którego odwołuje się art. 48 powyższej ustawy, zdefiniowane zostało natomiast w art. 3 pkt 1 ustawy Prawo budowlane i obejmuje trzy kategorie obiektów: budynki, budowle i obiekty małej architektury. Z akt przedmiotowej sprawy wynika, iż w 2000 r. skarżący wybudował na terenie przynależnym do budynku mieszkalnego przy ul. [...] w K. oczko wodne. Obiekt powyższy jest elementem architektury ogrodowej i zalicza się do obiektów małej architektury w rozumieniu art. 3 pkt 4 ustawy Prawo budowlane. Zgodnie z tym przepisem obiektami małej architektury są niewielkie obiekty, w szczególności kultu religijnego, posągi, wodotryski i inne obiekty architektury ogrodowej, obiekty użytkowe służące rekreacji codziennej i utrzymaniu porządku. Budowa obiektów małej architektury nie wymaga uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę (art. 29 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo budowlane), jednak z mocy przepisu art. 30 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 powyższej ustawy wymaga ona dokonania zgłoszenia przed zamierzonym terminem rozpoczęcia robót. Do wykonywania robót można przystąpić, jeżeli w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia właściwy organ nie wniesie sprzeciwu. W niniejszej sprawie przed rozpoczęciem budowy oczka wodnego nie dokonano zgłoszenia w trybie wskazanego wyżej przepisu art. 30 ustawy. Przedmiotowe roboty wykonane zostały więc w warunkach samowoli budowlanej uzasadniającej zastosowanie art. 48 ustawy Prawo budowlane. Zarzuty skarżącego, iż zaskarżona decyzja narusza przepis art. 52 ustawy Prawo budowlane, że nakaz rozbiórki winien być skierowany do użytkownika wieczystego nieruchomości, oraz że skarżący nie był ani inwestorem, ani zarządcą nieruchomości, w świetle całości zgromadzonego w aktach materiału dowodowego nie mogą zostać uznane za zasadne. Wbrew twierdzeniom skargi z akt administracyjnych jednoznacznie wynika, iż to skarżący był inwestorem budowy oczka wodnego. Skarżący zwracał się we własnym imieniu do Spółdzielni Mieszkaniowej "A" w K., dysponenta terenu, o zgodę na budowę oczka (pismo z dnia [...].07.2000 r.- karta 22 akt administracyjnych), we własnym imieniu już po zakończeniu budowy dokonał zgłoszenia do Urzędu Miejskiego w K. wykonanie oczka (zgłoszenia z dnia [...].07.2002 r.- karta 11 akt administracyjnych), jak sam stwierdził w odwołaniu z dnia [...].09.2002 r. - zatrudnił firmę ogrodniczą, która wykonała oczko i sfinansował budowę. Zgodnie z treścią art. 52 ustawy nakaz przymusowej rozbiórki samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego skierowany może być do inwestora, właściciela lub zarządcy obiektu. W niniejszej sprawie obowiązek z art. 48 ustawy Prawo budowlane skierowano do inwestora, co w świetle całokształtu okoliczności sprawy uznać należy za rozstrzygnięcie prawidłowe. Przedmiotowe oczko wodne powstało bowiem z wyłącznej inicjatywy skarżącego, jego wyłącznym staraniem, zlokalizowane zostało na terenie przeznaczonym do jego użytku (ogródek przydomowy) i służyć miało rekreacji skarżącego i jego rodziny (pismo skarżącego do Spółdzielni z dnia [...].07.2000 r., odpowiedź Spółdzielni z dnia [...].07.2000 r. – karta 22 i 12 akt administracyjnych). Podniesiony w skardze zarzut nie wyjaśnienia wszystkich okoliczności istotnych mających wpływ na wydanie decyzji jest lakoniczny, ogranicza się tylko do przywołanego sformułowania, skarżący nie wskazał jakie istotne okoliczności nie zostały w jego ocenie wyjaśnione. Zarzut ten nie znajduje potwierdzenia w zgromadzonym przez organy materiale dowodowym, który uznać należy za wystarczający do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Natomiast stwierdzenie zawarte w skardze, iż skarżący nie może się zgodzić z oceną organu II instancji okoliczności przedstawionych w jego odwołaniu ma wyłącznie charakter polemiczny. Reasumując powyższe rozważania stwierdzić należy, iż zarówno w zaskarżonej decyzji, jak i w poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].08.2002 r. prawidłowo zastosowano obowiązujące przepisy ustawy z dnia 07.07.1994 r. Prawo budowlane, a skarga nie jest zasadna. Z wymienionych przyczyn na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 z 2002 r.) w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1271 z 2002 r.) należało oddalić skargę. /-/ E. Podrazik /-/ S. Małek /-/ A. Łaskarzewska

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło