IV SAB/Gl 22/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Wiesław Morys, po rozpoznaniu w dniu 20 stycznia 2005r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. S. na bezczynność Ś. Kuratora Oświaty w przedmiocie nadania stopnia zawodowego nauczyciela p o s t a n a w i a odrzucić skargę W pozwie złożonym dnia [...] r. w Sądzie Rejonowym w S. – Sądzie Pracy przeciwko Ś. Kuratorowi Oświaty (sygn.akt [...]) J. S. zażądał polecenia Dyrektorowi ZSO nr [...] w S. i Ś. Kuratorowi Oświaty, aby przyjęli jego sprawozdanie i stosowali do niego przepisy dotyczące awansów zawodowych obowiązujące w [...] r, jak również zażądał wyciągnięcia konsekwencji służbowych względem Dyrekcji ZSO, pracowników Ś. Kuratorium Oświaty i Wydziału Edukacji Urzędu Miasta. Postanowieniem z dnia [...] r. Sąd Pracy przekazał ww. sprawę z powództwa J. S. Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach jako sądowi właściwemu do jej rozpoznania. Jak bowiem wynika z akt sprawy oraz okoliczności naprowadzonych przez powoda w pozwie i w toku postępowania przed tym sądem, przedmiotem żądania jest bezczynność Ś. Kuratora Oświaty w zakresie nadzoru nad podległymi placówkami i pracownikami, oraz w zakresie niezastosowania wobec niego przepisów ustawy z dnia 18 lutego 2000r. o zmianie ustawy Karta Nauczyciela. W ocenie powoda w dniu jej wejścia w życie, z mocy prawa uzyskał on stopień nauczyciela mianowanego (art. 7 ust.1 ww. ustawy) i winien zostać mu wydany – przez organ prowadzący szkołę - akt mianowania, najpóźniej w ciągu sześciu miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy, czyli najpóźniej do dnia 6 października 2000 r (art. 7 ust.9 ww. ustawy). W pozwie J. S. przedstawił chronologię wydarzeń w sprawie, opisał przebieg służbowych kontaktów z byłym dyrektorem szkoły i jego postawę, wskazał na uchybienia w postępowaniu byłego i obecnego dyrektora szkoły w zakresie uwarunkowań w prowadzeniu stażu zawodowego i niezgodnego z prawem uniemożliwiania mu uzyskania stopnia nauczyciela dyplomowanego. Podniósł nadto, iż niewydanie mu we wskazanym w ustawie terminie aktu mianowania uniemożliwiło mu uzyskanie stopnia nauczyciela dyplomowanego i otrzymanie wyższego wynagrodzenia, przez co poniósł szkodę. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Analizując materię sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny doszedł do przekonania, iż skarga w niej rozpoznawana jest niedopuszczalna. Stosownie do brzmienia art.1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269 ze zm.), sądy te sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez sądową kontrolę wykonywania administracji publicznej, która jest kontrolą pod względem zgodności z prawem. Może ona objąć działania, a więc zarówno czynienie, jak i zaniechanie, organów administracji w sprawach publicznoprawnych. Z kolei jak głosi art.3 §2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekanie w sprawach skarg na bezczynność dotyczy wyłącznie przypadków określonych w art.3 §2 pkt 1-4. Są to sprawy, które organy załatwiają poprzez wydanie decyzji administracyjnych, postanowień, na które służy zażalenie albo kończących postępowanie, a także rozstrzygających sprawę co do istoty, postanowień w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, wreszcie innych niż określone powyżej aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Zatem zasadą jest dopuszczalność orzekania przez sądy administracyjne zasadniczo wyłącznie w zakresie, w jakim organy administracyjne działają w formach władczych lub stanowiących, czyli formach właściwych dla działania administracyjnoprawnego. Nadto w przypadku bezczynności jedynie w zakresie, w jakim organy te byłyby zobowiązane do wydania jednego ze wskazanych powyżej aktów. Tymczasem będąca przedmiotem skargi materia i podniesione w niej zarzuty nie wywołały wszczęcia postępowania administracyjnego, w którym organ musiałby wydać takie rozstrzygnięcie. W skardze swej (pozwie), J.S. zaczepił bezczynność Ś. Kuratora Oświaty polegającą m.in. na bezprawnym uniemożliwianiu mu (poprzez niezastosowanie do niego przepisów dotyczący awansu, obowiązujących w 2001 i 2002r.) uzyskania stopnia nauczyciela dyplomowanego i braku nadzoru nad podległymi mu jednostkami i pracownikami. Zarówno tak określony przedmiot skargi, jak i zawarte w niej żądania przyjęcia sprawozdania i wyciągnięcia konsekwencji wobec pracowników Kuratorium nie odpowiadają wskazanym wyżej warunkom jej dopuszczalności. Wprawdzie skarżący zaczepia zagadnienia awansu zawodowego na nauczyciela mianowanego, jednakże godzi się zważyć, iż - mimo opóźnienia - akt mianowania został wydany. Ustała zatem bezczynność organu władnego i zobowiązanego do wydania w ustawowym terminie aktu mianowania, którym był organ prowadzący szkołę - Prezydent Miasta (a nie Ś. Kurator Oświaty, ani też Dyrektor szkoły). Do kontroli sądowoadministracyjnej ww. kwestii jednakże nie doszło, bowiem skarżący nie zaczepił wcześniej bezczynności właściwego organu. Odrzuceniu niniejszej skargi nie sprzeciwia się treść przepisu art. 58 § 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ma on bowiem na celu zagwarantowanie obywatelowi prawa do sądu, w sytuacji, w której swą niewłaściwość bądź niedopuszczalność drogi sadowej stwierdził sąd powszechny, przy czym również droga sądowoadministracyjna byłaby niedopuszczalna. Tym czasem w sprawach w przedmiocie awansu zawodowego skarga na bezczynność kuratora oświaty jest dopuszczalna i nie jest przez tut. Sąd kwestionowana Jednak możliwość merytorycznego rozpoznania indywidualnej sprawy zależy przede wszystkim od charakteru zgłoszonego żądania skargi, które winno mieścić się w zakresie wyznaczonym treścią art. 3§2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Ustalenie przez sąd powszechny braku swojej właściwości i przekazanie sprawy sądowi administracyjnemu nie przesądza jeszcze o dopuszczalności skargi i możliwości jej merytorycznego rozpoznania (podobnie: Z.Kmieciak, Spory o właściwość a prawo jednostki do sądu, Glosa nr 9/2003 s.4 ). Prawo do sądu nie ma bowiem charakteru absolutnego (tak np. J.Boć w:Konstytucje Rzeczypospolitej oraz komentarz do Konstytucji RP z 1997 r., pod red. J.Bocia, Wrocław 1998, s.139; E. Łętowska, O definicji prawa do sądu, PiP 2002/12, s. 78, Z Kmieciak, O definicji prawa do sądu raz jeszcze, PiP 2003/3, s. 102). W niniejszej sprawie, pomimo iż doszło do jej przekazania przez sąd powszechny i zalicza się ona do kategorii spraw podlegających kognicji sądu administracyjnego, skarga byłaby dopuszczalna, gdyby jej żądanie mieściło się w zakresie wyznaczonym treścią art. 3§2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skoro tak nie jest nie może być ona przedmiotem rozpoznania. Z tego powodu podlega ona odrzuceniu na mocy art. 58§1 pkt 6 powołanej ustawy. Na marginesie należy wskazać, iż roszczenia majątkowe wynikłe z opóźnienia mogą być dochodzone przez skarżacego w postępowaniu cywilnym. Sprawy o odszkodowanie nie podlegają bowiem kognicji sądu administracyjnego, przy czym zakres przekazania sprawy przez Sąd Pracy w S. określony w postanowieniu z dnia [...] r. nie obejmuje roszczeń odszkodowawczych skarżącego. Zatem odrzucenie skargi również i w tym zakresie nie pozostaje w sprzeczności z treścią art. 58§4 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Z tych wszystkich przyczyn orzeczono jak w sentencji.