VI SA/Wa 1132/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Olga Żurawska-Matusiak(spr.), Sędziowie NSA Stanisław Gronowski, Asesor WSA Małgorzata Grzelak, Protokolant Aleksandra Borowiec-Krawczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 marca 2005 r. sprawy ze skargi Spółdzielni Mieszkaniowej z siedzibą w [...] na postanowienie Prezesa Urzędu Regulacji Telekomunikacji i Poczty z dnia [...] maja 2004 r. nr [...] w przedmiocie odroczenia terminu realizacji zadań na rzecz obronności 1. stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia z dnia [...] stycznia 2004 r. 2. stwierdza, że postanowienia wymienione w punkcie pierwszym wyroku nie podlegają wykonaniu 3. zasądza od Prezesa Urzędu Regulacji Telekomunikacji i Poczty na rzecz skarżącej Spółdzielni Mieszkaniowej z siedzibą w [...] kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wnioskiem z dnia [...] marca 2003r. Spółdzielnia Mieszkaniowa z siedzibą w [...] złożyła do Prezes Urzędu Regulacji Telekomunikacji i Poczty wniosek o odroczenie terminu wykonania zadań na rzecz obronności, bezpieczeństwa państwa oraz bezpieczeństwa i porządku publicznego. Jednocześnie wniosła o zawieszenie postępowania w tej sprawie do dnia publikacji rozporządzenia z art. 88 ust. 3 ustawy z dnia 21 lipca 2000r. Prawo telekomunikacyjne, określającego szczegółowe wymagania techniczne i eksploatacyjne dla sieci telekomunikacyjnych i urządzeń telekomunikacyjnych, dotyczące ich przystosowania do wypełnienia przez operatorów obowiązku, o którym mowa w art. 40 ust. 2 ustawy Prawo telekomunikacyjne. Jako podstawę prawną wniosku o zawieszenie wskazano art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2004r. Prezes Urzędu Regulacji Telekomunikacji i Poczty odmówił zawieszenia postępowania, wskazując, że w przedmiotowej sprawie nie zostały spełnione przesłanki z art. 98 § 1 k.p.a., albowiem zawieszeniu postępowania sprzeciwił się Prokurator Krajowy, któremu przysługuje prawo strony. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy skarżący wnosił o zawieszenie postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., wskazując, iż organ błędnie, pomimo jasno sformułowanej podstawy prawnej i jednoznacznego uzasadnienia, potraktował wniosek strony jako złożony na podstawie art. 98 § 1 k.p.a. Podniósł, iż w sprawie niniejszej zachodzą przesłanki zawieszenia postępowania z urzędu na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., który stanowi, iż organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Postanowieniem z dnia [...] maja 2004r. Prezes Urzędu Regulacji Telekomunikacji i Poczty uchylił w całości postanowienie o odmowie zawieszenia postępowania administracyjnego, jednocześnie orzekając co do istoty sprawy, na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. odmówił zawieszenia postępowania administracyjnego w sprawie. Wskazał, iż brak rozporządzenie, o którym mowa w art. 88 ust. 4 ustawy – Prawo telekomunikacyjne nie jest zagadnieniem wstępnym, które mogłoby uzasadniać zawieszenie postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Z treści art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. wynika bowiem, że zagadnienie wstępne to zagadnienie, które powstaje w toku postępowania administracyjnego i poprzedza rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji, jego rozstrzygnięcie należy do innego organu lub sądu i istnieje zależność między uprzednim rozpatrzeniem sprawy. "Inny organ lub sąd" o jakich mowa w w/w artykule to organy państwowe powołane do stosowania prawa (orzekające), a nie do stanowienia prawa. Na powyższe postanowienie Spółdzielnia Mieszkaniowa z siedzibą w [...] złożyła skargę wnosząc w niej o stwierdzenie nieważności zaskarżonego postanowienia. Podała, iż z rozporządzenia, którego wydanie jeszcze nie nastąpiło, bezpośrednio będą wynikać dla niej określone obowiązki. Przygotowaniu się do wykonywania tych obowiązków służyć ma odroczenie, o które skarżąca zwróciła się. Nie sposób rozstrzygnąć, czy w ogóle i ewentualnie na jak długi okres potrzebne jest odroczenie służące przygotowaniu do wykonywania pewnych obowiązków, jeżeli obowiązki te nie są znane. Brak przepisów wykonawczych niewątpliwie wpływa na określenie obowiązków skarżącego w sposób uzasadniający tezę, iż bez wydania tego rozporządzenia nie sposób rozstrzygnąć niniejszej sprawy. Oczywistym jest więc konieczność zawieszenia postępowania do czasu wydania rozporządzenia. W odpowiedzi na skargę Prezes Urzędu Regulacji Telekomunikacji i Poczty wnosząc o oddalenie skargi, podniósł, iż "inny organ lub sąd", o jakich mowa w art. 97 § 1 pkt 4 to organy państwowe powołane do stosowania prawa (orzekające), a nie do stanowienia prawa. Zaś zagadnienie wstępne to zagadnienie, które powstaje w toku postępowania administracyjnego, poprzedza rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji, jego rozstrzygniecie należy do innego organu lub urzędu i istnieje zależność między uprzednim rozstrzygnięciem zagadnienia wstępnego a rozpatrzeniem sprawy. Brak jakiegokolwiek aktu prawnego lub też przewidywana możliwość jego zmiany nie może stanowić przesłanki zawieszenia postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W grę wchodzi więc kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym). Zgodnie z art. 63 k.p.a. podania (żądania, wyjaśnienia, odwołania, zażalenia) mogą być wnoszone m.in. pisemnie. Podanie wniesione pisemnie powinno być podpisane przez wnoszącego. Jeżeli podanie nie czyni zadość wymaganiom ustalonym w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w terminie 7 dni z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania (art. 64 § 2 k.p.a.). Jak wynika ze znajdującego się w aktach administracyjnych odpisu aktualnego z rejestru przedsiębiorców za skarżącą Spółdzielnią Mieszkaniową z siedzibą w [...] oświadczenia woli w jej imieniu składają dwaj członkowie zarządu lub jeden człowiek zarządu i osoba przez zarząd do tego upoważnia (pełnomocnik). Tymczasem zarówno wniosek wszczynający postępowanie administracyjne z [...] marca 2003r., jak i wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy z [...] lutego 2004r., w których jako wnioskodawca figuruje Spółdzielnia Mieszkaniowa w [...], zostały podpisane jedynie przez Zastępcę Prezesa Zarządu L. Z. Pomimo tego braku i wbrew dyspozycji art. 64 § 2 k.p.a. Prezes Urzędu Regulacji Telekomunikacji i Poczty nie wezwał wnoszącego najpierw wniosek o odroczenie terminu wykonania zadań na rzecz obronności, bezpieczeństwa państwa oraz bezpieczeństwa i porządku publicznego, a następnie wniosek o ponowne rozparzenie sprawy, do uzupełnienia braku wniosków przez złożenie podpisu przez drugiego członka zarządu bądź pełnomocnika. Tymczasem naruszenie zasady łącznej reprezentacji skutkuje bezwzględną nieważność czynności prawnej (tak Sąd Apelacyjny w W. w wyroku z dnia [...] kwietnia 2000r. sygn. akt [...]). Tylko żądanie strony niedotknięte brakami formalnymi jest zdolne do wywołania skutku prawnego wszczęcia postępowania w sprawie. Uznać zatem należy, że organ rozpoczął postępowanie administracyjne i rozpoznał wniosek z [...] marca 2003r. pomimo, iż nie wywoływał on skutku prawnego. To samo dotyczy wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, który został rozpoznany pomimo nieusunięcia braku formalnego i w konsekwencji niewywoływania skutków prawnych. Organ odwoławczy nie może bowiem działać z urzędu, zaś charakter organu odwoławczego w danej sprawie uzyskuje on w wyniku prawidłowo złożonego odwołania (wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy). W wyroku z dnia 18 maja 1994r. sygn. akt Sa/Gd 2365/93 NSA przyjął, iż "uznanie za odwołanie pisma nie podpisanego przez osobę wnoszącą odwołanie powoduje, że organ II instancji bez podstawy prawnej wystąpił w charakterze organu odwoławczego. W tej sytuacji decyzja organu II instancji jest dotknięta wadą nieważności (art. 156 §1 pkt 2 k.p.a.)". Podobnie w wyroku z dnia 15 września 2000r. sygn. akt III SA 417/00 NSA wskazał, iż rozpoznanie odwołania niezawierającego podpisu strony powoduje nieważność zaskarżonej decyzji, jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa. Poglądy wyrażone przez NSA w obu powyższych sprawach można odnieść wprost do sprawy niniejszej, gdyż do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji, zaś brak formalny w postaci braku jednego podpisu członka zarządu lub pełnomocnika skutkuje brak podpisu w ogóle. Dlatego też, w ocenie Sądu, zarówno zaskarżone postanowienie jak i postanowienie je poprzedzające z dnia [...] stycznia 2004r., zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa, co skutkuje ich nieważność na mocy art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 126 k.p.a. Sąd dla uzasadnienia rozstrzygnięcia o stwierdzeniu nieważności nie uznał za konieczne rozważania zarzutów podniesionych w skardze. W tym stanie rzeczy na zasadzie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji orzeczenia. O kosztach orzeczono w trybie art. 200 p.p.s.a., zaś rozstrzygnięcie w kwestii wykonalności zapadło na podstawie art. 152 p.p.s.a.