II SA/Wr 822/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak Sędziowie: Sędzia NSA Bogumiła Skrzypczak Asesor WSA Maria Tkacz-Rutkowska (sprawozdawca) Protokolant: Jolanta Pociejowska po rozpoznaniu w dniu 6 kwietnia 2005 r. sprawy ze skargi W. W. na decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego na zakup opału, żywności oraz artykułów świątecznych oddala skargę. Przedmiotem skargi W. W. jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...]r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Kierownika Zespołu Terenowej Pomocy Socjalnej Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej we W. z dnia [...]r. [...] odmawiającą przyznania zasiłku celowego na zakup opału, żywności oraz artykułów świątecznych. Pismem z dnia [...]r. skarżący wystąpił o przyznanie zasiłku celowego: na zakup węgla, wraz z możliwością finansowania przewiezienie węgla do miejsca zamieszkania, na zakup żywności i artykułów świątecznych. Wyjaśnił, że w [...]r. nie otrzymał żadnej pomocy oprócz [...] zł w bonach towarowych, chociaż o nią występował, dlatego pomoc przyznaną decyzją z dnia [...]r. z przeznaczeniem na opał, środki higieny i leki wykorzystał na zakup żywności. Nadal, zatem nie posiada środków na zakup opału na zimę i wnosi o przyznanie środków na jego zakup lub o przyznanie świadczenia w naturze – [...] tony węgla. Wyjaśnił, że nadal nie ma pracy mimo, że jej intensywnie poszukuje. Decyzją z dnia [...]r. organ pierwszej instancji odmówił przyznania skarżącemu zasiłku celowego na zakup opału, środków żywności oraz zakup artykułów świątecznych. W uzasadnieniu podano, że skarżący zamieszkuje samotnie, jest zarejestrowany jako bezrobotny, od [...]r. bez prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Odmowa spowodowana jest brakiem środków finansowych na realizacje zadań własnych. Wskazano jednocześnie, że skarżący otrzymał niezbędną pomoc w postaci zasiłku okresowego w [...] i [...]r. Od decyzji tej skarżący odwołał się, zarzucając, że Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej we W. winien zaplanować podział posiadanych środków. Skarżący korzysta z pomocy, zatem organ wiedział wcześniej, że na tę pomoc są niezbędne środki. Ponadto wskazał, że takie działanie Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej we W. tj. odmowa przyznania niezbędnych środków na zakup żywności jest zaproszeniem do popełniania przestępstw. Zarzucił również, iż pieniądze, jakie otrzymał nie były przeznaczone na zakup żywności, ale na opał, ponieważ zmuszony był wydać je na żywność nadal nie ma opalu ani środków na jego zakup. Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu stwierdzono, że skarżący spełnia warunku określone w art. 4 ust. 1 i art. 3 pkt 2-11 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 1998 r., Nr 64, poz. 414 ze zm.), uprawniające do korzystania z pomocy – jest bezrobotny i nie uzyskuje żadnych dochodów. W ocenie organu odwoławczego zgłaszane przez skarżącego potrzeby, poza zakupem artykułów świątecznych, są podstawowymi potrzebami bytowymi. Skarżący uzyskał jednak już środki na zaspokojenie tych potrzeb tj. przyznany decyzją z [...]r. zasiłek okresowy w kwocie [...] zł, w [...] – decyzją z [...]r. zasiłek celowy w kwocie [...] zł na zakup opału, a także pomoc w postaci bonów towarowych. Organ pomocy społecznej w innych formach częściowo zaspokoił potrzeby zgłaszane przez skarżącego we wniosku. Rozmiar udzielonej pomocy winien odpowiadać nie tylko potrzebom uprawnionego, ale także możliwościom organów pomocy społecznej, uwzględnić też należy liczbę osób uprawnionych do uzyskania pomocy na tym terenie. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Pan W. W. zarzucił naruszenie prawa przez organ odwoławczy. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. wniosło o oddalenie skargi i powtórzyło argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z dyspozycją art. 97 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz.1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Powołany przepis uzasadnia rozpatrywanie niniejszej skargi przez tutejszy Wojewódzki Sąd Administracyjny. Zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269), stanowiąc w art. 1 ust. 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Uchylenie decyzji może nastąpić w sytuacji, gdy wydanie zaskarżonej decyzji nastąpiło w wyniku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenia prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy – art. 145 §1 pkt 1 lit. a i lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Oceniając zaskarżoną decyzję w tym zakresie należy stwierdzić, iż nie narusza ona przepisów prawa materialnego ani przepisów prawa procesowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ustawa z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 1998 r. Nr 64, poz. 414 ze zm.) w art. 1 ust.1 stanowi, iż pomoc społeczna ma na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężenie trudnych sytuacji życiowych, których nie są w stania pokonać, wykorzystując własne środki, możliwości i uprawnienia. Jedną z form tej pomocy jest zasiłek celowy, udzielany na zaspokojenie konkretnie określonych, niezbędnych potrzeb bytowych. Przykładowe wyliczenie tych potrzeb zawiera art. 32 ust.2 ustawy o pomocy społecznej. Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej prawo do bezzwrotnych świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej, w tym zasiłku celowego, przysługuje, jeśli miesięczny dochód nie przekracza ustawowego kryterium dochodowego i jednocześnie występuje jedna z okoliczności wymienionych w art. 3 pkt 2-11 ustawy o pomocy społecznej m in. bezrobocie, niepełnosprawność, długotrwała choroba. Pan W. W. spełnia te warunki, bowiem jak wynika z akt sprawy jest bezrobotny, utrzymuje się ze świadczeń z pomocy społecznej i nie uzyskuje innych dochodów. Spełnienie tych warunków nie jest jednak równoznaczne z obowiązkiem przyznania świadczenia, jakim jest zasiłek celowy. Świadczenie to nie ma charakteru obowiązkowego. Wynika to z brzmienia art. 32 ustawy o pomocy społecznej, który stanowi, w ust. 1, iż w celu zaspokojenia niezbednej potrzeby bytowej może zostać przynany zasiłek celowy z pomocy społecznej. Decyzja podejmowana w tej kwestii przez organ administracji ma, zatem charakter uznaniowy i zależy od tak zwanego uznania administracyjnego. Nie znaczy to jednak, że organ administracji może podejmować decyzję w sposób całkowicie dowolny jest, bowiem związany przepisami ustawy Kodeksu postępowania administracyjnego, w tym art. 7 i 77 § 1 k.p.a., jak również przepisami ustawy o pomocy społecznej. Przepis art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 1980 r. Nr 9, poz. 26 ze zm.) – dalej w skrócie kpa stanowi, że w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Zgodnie zaś z art. 77 § 1 kpa organ administracji ma obowiązek zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego. Sąd podziela stanowisko organu odwoławczego, iż ze zgłoszonych przez skarżącego potrzeb do podstawowych, potrzeb bytowych nie można zaliczyć zakupu artykułów świątecznych. Natomiast pozostałe zgłoszone potrzeby tj. zakup opału na zimę i zakup żywności są podstawowymi potrzebami bytowymi. Organ odwoławczy podał jednak, że na zaspokojenie tych podstawowych potrzeb skarżący otrzymał zasiłek okresowy w [...] i [...] kwocie po [...] zł - przyznany decyzją z dnia [...]r. ( nr [...]), a także w [...]r. zasiłek celowy w kwocie [...] zł na zakup opału, środków higieny i leków - decyzja z [...]r. ( nr ([...]). W tym samym okresie dodatkowo skarżący otrzymał kwotę [...] zł w bonach żywnościowych. Oznacza to, że skarżący jest objęty pomocą w sposób ciągły w takim zakresie, na jaki pozwalają środki, jakimi dysponuje Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej we W. Ustalenia te, w ocenie Sądu wskazyją, że w rozpatrywanej sprawie organ I instancji zgodnie z przedstawionymi wyżej wymogami dokonał prawidłowych ustaleń co do stanu faktycznego jak i prawidłowej oceny stanu faktycznego i decyzję podjął nie przekracając granic uznania administracyjnego. Z tych względów Sąd - na podstawie, art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – skargę, jako bezzasadną oddalił.