I SA/Wa 248/04

WyrokWSA w Warszawie2005-04-07

Skład orzekający: Emilia Lewandowska, Anna Lech, Daniela Kozłowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy instytucja przekazana jednostce samorządu terytorialnego na mocy rozporządzenia Rady Ministrów, a nie na mocy przejęcia z mocy prawa, podlega podziałowi na podstawie art. 26 ust. 4 ustawy – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną?
Ratio decidendi
Instytucja, która została przekazana jednostce samorządu terytorialnego w drodze rozporządzenia Rady Ministrów, a nie na mocy przejęcia z mocy prawa, nie podlega podziałowi na podstawie art. 26 ust. 4 ustawy – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną. Przekazanie to następuje na podstawie wykazu instytucji określonego przez Prezesa Rady Ministrów, co oznacza, że instytucja ta w całości przechodzi na rzecz wskazanej jednostki samorządu terytorialnego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Zarządu [...] [...] [...] na decyzję Ministra Skarbu Państwa utrzymującą w mocy decyzję Wojewody [...] [...]. Wojewoda odmówił stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez [...] [...] [...] mienia Skarbu Państwa będącego we władaniu Państwowej [...] [...] "[...]", jednocześnie stwierdzając nabycie tego mienia przez [...] [...]. Zarząd [...] [...] [...] domagał się podziału mienia, powołując się na art. 26 ust. 4 ustawy – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną. Minister Skarbu Państwa utrzymał w mocy decyzję Wojewody, argumentując, że Państwowa [...] [...] "[...]" została w całości przekazana samorządowi [...] [...] na mocy rozporządzenia Rady Ministrów, co uniemożliwia jej podział.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Emilia Lewandowska Sędziowie NSA Anna Lech (spr.) WSA Daniela Kozłowska Protokolant Iwona Kosińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 kwietnia 2005 r. sprawy ze skargi Zarządu [...] [...] [...] na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] grudnia 2003 r. nr [...] w przedmiocie nabycia z mocy prawa mienia Skarbu Państwa oddala skargę. I SA/Wa 248/04 UZASADNIENIE Minister Skarbu Państwa decyzją z dnia [...] grudnia 2003 r., nr [...], działając na podstawie art. 62 w związku z art. 60 ust 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.), po rozpoznaniu odwołania Zarządu [...] [...] [...] od decyzji Wojewody [...] [...] z dnia [...] marca 2003 r., nr [...], stwierdzającej nabycie z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez [...] [...] mienia Skarbu Państwa będącego we władaniu Państwowej [...] [...] "[...]" z siedzibą w G., położonego w M., przy ul. [...], oznaczonego na mapie i w rejestrze ewidencji gruntów, obręb nr [...], jako działka nr [...] o powierzchni [...] ha, dla którego Sąd Rejonowy w B., Zamiejscowy Wydział Ksiąg Wieczystych w M. prowadzi księgę wieczystą KW nr [...] i odmawiającej stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. tego mienia przez Województwo [...] [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji Minister Skarbu Państwa podał, że Zarząd [...] [...] [...] wystąpił do Wojewody [...] [...] z wnioskiem z dnia [...] stycznia 2003 r. o wydanie decyzji stwierdzającej nabycie na rzecz [....] [...] [...] nieruchomości Skarbu Państwa, położonej w M. zabudowanej [...] "[...]", powołując się na art. 60 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.). Zarząd [...] [...] wystąpił o to samo mienie również powołując się na art. 60 wyżej wymienionej ustawy. Wojewoda [...] [...] decyzją z dnia [...] marca 2003r., nr [...], odmówił stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez [...] [...] [...] mienia Skarbu Państwa będącego we władaniu Państwowej [...] [...] "[...]" z siedzibą w G. położonego w M., przy ul. [...], oznaczonego na mapie i w rejestrze ewidencji gruntów, obręb nr [...], jako działka nr [...] o powierzchni [...] ha, dla którego Sąd Rejonowy w B., Zamiejscowy Wydział Ksiąg Wieczystych w M. prowadzi księgę wieczystą KW nr [...], stwierdzając jednocześnie nabycie tego mienia przez [...] [...]. Od tej decyzji odwołał się Zarząd [...] [...] [...] wnosząc o uchylenie decyzji w całości i stwierdzenie nabycia wyżej wymienionego mienia przez [...] [...] [...], podnosząc jednocześnie w uzasadnieniu, iż Wojewoda [...] jest zobowiązany do dokonania podziału Państwowej [...] [...] "[...] " pomiędzy samorządy [...] [...] i [...], zgodnie z art. 26 ust. 4 powołanej ustawy z dnia 13 października 1998 r. Minister Skarbu Państwa stwierdził, że zgodnie z art. 15 ust 1 pkt 1 i ust 2 oraz art. 16 ust 1 ustawy z dnia 16 lipca 1987 r. o kinematografii (Dz. U. Nr 22, poz. 127 z późn. zm.) organem założycielskim i nadzorującym Państwową [...] [...] "[...]" w G. do dnia 31 grudnia 1998r. był Przewodniczący Komitetu [...]. Zgodnie z art. 147 ustawy z dnia 24 lipca 1998r. o zmianie niektórych ustaw określających kompetencje organów administracji publicznej - w związku z reformą ustrojową państwa (Dz. U. Nr 106, poz. 668 ze zm.) jednostki samorządu terytorialnego przejmą z dniem 1 stycznia 1999 r., w zakresie nie objętym art. 145 i 146 tejże ustawy, mające siedzibę na obszarze tych jednostek instytucje i jednostki organizacyjne, w tym mające osobowość prawną, podległe lub podporządkowane właściwym ministrom lub centralnym organom administracji rządowej, wojewodom lub innym organom administracji rządowej albo przez nich nadzorowane, wykonujące określone w niniejszej ustawie zadania jednostek samorządu terytorialnego. Jednocześnie art. 147 ust 2 stanowi, że Prezes Rady Ministrów określi w drodze rozporządzenia wykaz instytucji i jednostek organizacyjnych podległych lub podporządkowanych właściwym ministrom i centralnym organom administracji rządowej albo przez nich nadzorowanych, które na podstawie niniejszej ustawy są przekazywane określonym jednostkom samorządu terytorialnego. Wypełniając dyspozycję ustawową Prezes Rady Ministrów rozporządzeniem z dnia 25 listopada 1998 r. (Dz. U. Nr 147, poz. 965 ze zm.) określił wyżej wymieniony wykaz. W załączniku nr 1 do tego rozporządzenia pod pozycją [...] [...] w części I pkt 1 określono, iż Państwowa [...] [...] "[...]" w G. przekazana jest [...] samorządowemu. Oznacza, to, że z dniem 1 stycznia 1999 r. Państwowa [...] [...] "[...]" w całości przekazana została samorządowi [...] [...] i z tego względu nie jest możliwe dokonanie jej podziału, o co wnosi Zarząd [...] [...] [...]. Zgodnie z art. 26 ust 1 ustawy z dnia 13 października 1998r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, przejęcie przez jednostki samorządu terytorialnego instytucji i jednostek organizacyjnych określonych w ustawie kompetencyjnej oraz niniejszej ustawie następuje z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999r. Natomiast, jeżeli jednostka organizacyjna lub instytucja zajmowała obszar więcej niż jednej jednostki samorządu terytorialnego, to zgodnie z art. 26 ust 4 wyżej wymienionej ustawy, jeżeli od dnia 31 grudnia 1998 r. nie został dokonany podział instytucji lub jednostki organizacyjnej lub nie zostaną zawarte porozumienia, podziału tych instytucji lub jednostek dokonuje, w drodze decyzji, Wojewoda. Z treści przepisu jasno wynika, że dotyczy on tylko instytucji przejmowanych przez jednostki samorządu terytorialnego z mocy prawa, podczas gdy przejęcie instytucji [...] nastąpiło w drodze przekazania. Tym samym instytucja przekazana określonej jednostce samorządu terytorialnego przez Prezesa Rady Ministrów nie podlega podziałowi w trybie art. 26 wyżej wymienionej ustawy, a tym samym Państwowa [...] [...] "[...]" może być przekazana [...] [...]. Takie stanowisko organu pierwszej i drugiej instancji potwierdza wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 grudnia 2002 r., sygn. akt I SA 511/01, zgodnie z którym "... instytucje [...] nie zostały przejęte ex lege, lecz przekazane przez Prezesa Rady Ministrów, nie podlegają podziałowi na podstawie art. 26 ust 4 ustawy – Przepisy wprowadzające (...)". Na decyzję Ministra Skarbu Państwa złożyło skargę [...] [...] [...] i wniosło o uchylenie zaskarżonej decyzji jako niezgodnej z prawem. W uzasadnieniu skargi podało, że Zarząd [...] [...] [...] wystąpił do Wojewody [...] [...] z wnioskiem z dnia [...] stycznia 2003 r. o wydanie decyzji stwierdzającej nabycie na rzecz [...] [...] [...] nieruchomości Skarbu Państwa, położonej w M., zabudowanej [...] "[...]" powołując się na art. 60 ust 1 i 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 z późn. zm). Zarząd [...] [...] wystąpił o to samo mienie również powołując się na art. 60 tej ustawy. Wojewoda [...] [...] decyzją z dnia [...] marca 2003 r., nr [...] odmówił nabycia z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez [...] [...] [...] mienia Skarbu Państwa będącego we władaniu Państwowej [...] [...] [...] " z siedzibą w G. położonego w M. przy ul. [...], oznaczonego na mapie ewidencji gruntów obręb nr [...] jako działka nr [...] o powierzchni [...] ha, dla którego Sąd Rejonowy w B., Zamiejscowy Wydział Ksiąg Wieczystych w M. prowadzi księgę wieczystą Kw nr [...], stwierdzając jednocześnie nabycie tego mienia przez [...] [...]. Zarząd [...] [...] [...] w dniu [...] kwietnia 2003 r. odwołał się od tej decyzji do Ministra Skarbu wnosząc o jej uchylenie w całości i stwierdzenie nabycia wyżej wymienionego mienia przez [...] [...] [...], podnosząc jednocześnie w uzasadnieniu, iż Wojewoda [...] jest zobowiązany do dokonania podziału Państwowej [...] [...] "[...] pomiędzy Samorządy [...] [...] i [...] [...], zgodnie z art. 26 ust 1 i 4 ustawy - Przepisy wprowadzające (...). Zaskarżoną decyzją Minister Skarbu Państwa utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] [...], podając w uzasadnieniu, że na mocy art. 147 ust 2 ustawy z dnia 24 lipca 1998 r. o zmianie niektórych ustaw określających kompetencje organów administracji publicznej w związku z reformą ustrojową państwa (Dz. U. Nr 106, poz. 668 z późn. zm.) i rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 25 listopada 1998 r. w sprawie określenia wykazu instytucji i jednostek organizacyjnych podległych lub podporządkowanych właściwym ministrom i centralnym organom administracji rządowej, wojewodom i innym terenowym organom administracji rządowej albo przez nich nadzorowanych przekazanych określonym jednostkom samorządu terytorialnego (Dz. U. Nr 147, poz. 965 z późn. zm.) z dniem 1 stycznia 1999 r. Państwowa [...] [...] "[...]" w całości przekazana została Samorządowi [...] [...]. Powyższe zdanie organu drugiej instancji czyni zasadnym uwłaszczenie na rzecz [...] [...] i uniemożliwia dokonanie podziału w trybie art. 26 ust 1 i 4 ustawy - Przepisy wprowadzające (...). W ocenie strony skarżącej jest to stanowisko błędne. W analogicznym stanie prawnym Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 30 maja 2003 r., sygn. akt I SA 364/03 nakazał Wojewodzie [...] dokonać podziału Państwowej [...] [...] "[...]" w W. z uwzględnieniem gospodarczych i społecznych przesłanek. Niestety postępowanie w sprawie rozstrzygnięcia negatywnego sporu kompetencyjnego między Wojewodą [...] a Marszałkiem [...] [...] przez wskazanie organu właściwego do wydania decyzji w prawie podziału Państwowej[...] [...] "[...]" w G. zostało przez Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie umorzone postanowieniem z dnia 6 października 2003 r., sygn. akt I SA 364/03. Spór stał się bezprzedmiotowy z uwagi na fakt, iż Państwowa [...] [...]"[...]" w G. uległa likwidacji. Mienie nieruchome zlikwidowanej instytucji zostało natomiast przekazane Sp. z o.o. [...]" w G. Likwidacja Państwowej [...] [...] [...] w G. czyni aktualnie bezprzedmiotowym spór o dokonanie jej podziału na firmy działające w nowych granicach administracyjnych. Brak tego podziału oznacza jednak, że Samorząd [...] [...] [...] nie może realizować zadań wynikających z art. 16 ust 3 i art. 18a ustawy z dnia 16 lipca 1987 r. o kinematografii (Dz. U. Nr 22, poz. 127 z późn. zm.) z braku majątku własnego, który byłby podstawą wykonywania tych zadań. Stąd też przyznanie własności gruntu spornej nieruchomości [...] [...] [...] przynajmniej częściowo zmniejszy straty w dochodach [...] i umożliwi pobieranie opłat z tytułu wieczystego użytkowania od "[...]" Sp. z o. o. w G. W odpowiedzi na skargę Minister Skarbu Państwa wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: skarga nie mogła być uwzględniona. Zgodnie z art. 147 ust 1 ustawy z dnia 24 lipca 1998 r. o zmianie niektórych ustaw określających kompetencje organów administracji publicznej – w związku z reformą ustrojową państwa (Dz. U. Nr 106, poz. 668 ze zm.) "Jednostki samorządu terytorialnego, w zakresie nie objętym art. 145 i 146, przejmują z dniem 1 stycznia 1999 r. mające siedzibę na obszarze tych jednostek instytucje i jednostki organizacyjne, w tym mające osobowość prawną, podległe lub podporządkowane właściwym ministrom lub centralnym organom administracji rządowej, wojewodom lub innym organom administracji rządowej albo przez nich nadzorowane, wykonujące określone w niniejszej ustawie zadania jednostek samorządu terytorialnego, z wyjątkiem komend, inspektorów i innych jednostek organizacyjnych stanowiących aparat pomocniczy kierowników służb, inspekcji i straży". Na podstawie art. 147 ust 2 i 3 wydane zostało rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 25 listopada 1998 r. w sprawie określenia wykazu instytucji i jednostek organizacyjnych podległych lub podporządkowanych właściwym ministrom i centralnym organom administracji rządowej, wojewodom i innym terenowym organom administracji rządowej albo przez nich nadzorowanych, przekazywanych określonym jednostkom samorządu terytorialnego (Dz. U. Nr 147, poz. 965 ze zm.). Z załącznika nr 1 do tego rozporządzenia wynika, że [...] [...] przekazana została Państwowa [...] [...] "[...]" w G. ul. [...]. Zgodnie z art. 15 ust 1 pkt 1 oraz art. 16 ust 1 ustawy z dnia 16 lipca 1987 r. o kinematografii (Dz. U. Nr 22, poz. 127 ze zm.) organem założycielskim Państwowej [...] [...] "[...]" był do dnia 31 grudnia 1998 r. Przewodniczący Komitetu [...]. Skarżący podniósł, że w niniejszej sprawie winien znaleźć zastosowanie art. 26 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.). Kwestię zastosowania tego przepisu w sytuacji, gdy do przejęcia instytucji filmowej doszło w drodze przekazania na mocy przepisów powołanego wyżej rozporządzenia, a nie na podstawie przejęcia z mocy prawa rozstrzygnął już Naczelny Sąd Administracyjny, który w wyroku z dnia 13 grudnia 2002 r., sygn. akt I SA 511/01 stwierdził, że jeżeli instytucje [...] nie zostały przejęte ex lege, lecz przekazane prze Prezesa Rady Ministrów, nie podlegają podziałowi na podstawie art. 26 ust 4 powołanej ustawy Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną. Sąd w obecnym składzie podziela ten pogląd. Takie też stanowisko zajął organ w zaskarżonej decyzji. Z tych względów sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło