I SA/Wa 225/04

WyrokWSA w Warszawie2005-05-06

Skład orzekający: Monika Nowicka, Anna Łukaszewska-Macioch, Jerzy Siegień

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pismo strony, które kwestionuje treść decyzji organu pierwszej instancji i zostało złożone w terminie do wniesienia odwołania, powinno być traktowane jako odwołanie, nawet jeśli nie jest formalnie zatytułowane "odwołanie" i zostało sporządzone przed doręczeniem decyzji, ale po zapoznaniu się z jej treścią w siedzibie organu?
Ratio decidendi
Pismo strony, które kwestionuje treść decyzji organu pierwszej instancji i zostało złożone w terminie do wniesienia odwołania, powinno być traktowane jako odwołanie, nawet jeśli nie jest formalnie zatytułowane "odwołanie". Organ administracji ma obowiązek rozpoznać takie pismo jako odwołanie, a w przypadku wątpliwości co do jego treści, powinien wezwać stronę do jej sprecyzowania. Odmowa przywrócenia terminu do wniesienia odwołania w sytuacji, gdy odwołanie zostało wniesione w terminie, stanowi naruszenie przepisów prawa.
Stan faktyczny
A. G. złożył pismo datowane na 25 listopada 2003 r. w organie pierwszej instancji w dniu 26 listopada 2003 r., kwestionując decyzję Komendanta Powiatowego Państwowej Straży Pożarnej z 20 listopada 2003 r., która odmówiła mu przyznania równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego. Decyzja ta została mu doręczona 26 listopada 2003 r. Po zapoznaniu się z treścią decyzji w siedzibie organu przed jej doręczeniem, A. G. napisał pismo kwestionujące jej treść. Komendant Powiatowy zapewnił go, że pismo to jest odwołaniem. Dopiero w styczniu 2004 r. A. G. dowiedział się, że jego pismo nie zostało potraktowane jako odwołanie, w związku z czym złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej odmówił przywrócenia terminu, uznając pismo z 25 listopada 2003 r. za niebędące odwołaniem i brak winy w uchybieniu terminu.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Komendanta Wojewódzkiej Państwowej Straży Pożarnej w W. z dnia [...] lutego 2004 r. i stwierdzono, że nie podlega ono wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Nowicka Sędziowie NSA Anna Łukaszewska-Macioch asesor WSA Jerzy Siegień (spr.) Protokolant Anna Milicka-Stojek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 maja 2005 r. sprawy ze skargi AG. na postanowienie [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w W. z dnia [...] lutego 2004 r.: nr: [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu. [...] Komendant Wojewódzkiej Państwowej Straży Pożarnej postanowieniem z dnia [...] lutego 2004 r. odmówił przywrócenia A. G. terminu do złożenia odwołania od decyzji Komendanta Powiatowego Państwowej Straży Pożarnej w N. z dnia [...] listopada 2003 r. nr [...]. Komendant Powiatowy Państwowej Straży Pożarnej w N. decyzją z dnia [...] listopada 2003 r. odmówił A. G. przyznania równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego i nakazał zwrot nienależnego świadczenia. W uzasadnieniu postanowienia z dnia [...] lutego 2004 r. organ pierwszej instancji stwierdził, że decyzja z dnia [...] listopada 2003 r. zawierała prawidłowe pouczenie o prawie i terminie do wniesienia odwołania. Zainteresowany potwierdził doręczenie decyzji w dniu [...] listopada 2003 r. W dniu [...] listopada 2003 r. A. G. złożył w organie pierwszej instancji pismo datowane na [...] listopada 2003 r., zatytułowane "pismo w postępowaniu administracyjnym". Pomimo upływu terminu do złożenia odwołania od decyzji z dnia [...] listopada 2003 r. zainteresowany nie złożył odwołania. W dniu [...] stycznia 2004 r. złożył wniosek o przywrócenie terminu wraz z odwołaniem od decyzji organu pierwszej instancji. W swoim wniosku stwierdził, że nie zdawał sobie sprawy, że jego pismo nie zostało potraktowane jako odwołanie od decyzji. Brak reakcji organu spowodował, że dopiero w styczniu 2004 r. podjął on kroki zmierzające do podważenia decyzji organu pierwszej instancji. [...] Komendant Wojewódzkiej Państwowej Straży Pożarnej, postanowieniem z dnia [...] lutego 2004 r. odmówił przywrócenia terminu do złożenia odwołania od decyzji z dnia [...] listopada 2003 r. uznając, że zainteresowany w swoim piśmie z dnia [...] listopada 2003 r. (a więc sporządzonym przed dniem otrzymania decyzji) wyrażał jedynie poglądy dotyczące toku postępowania. Pisma tego nie można, z uwagi na jego treść, traktować jako odwołania. Strona w przedmiotowej sprawie nie dowiodła, że nie ponosi winy za uchybienie terminu. Przedstawiona w odwołaniu argumentacja o błędnym poinformowaniu strony nie znajduje potwierdzenia. Termin do wniesienia odwołania nie może zostać więc przywrócony z uwagi na brak uprawdopodobnienia, że przekroczenie terminu nastąpiło bez winy zainteresowanego. Skargę na postanowienie [...] Komendanta Wojewódzkiej Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] lutego 2004 r. odmawiające przywrócenia terminu do złożenia odwołania od decyzji z dnia [...] listopada 2003 r. złożył A. G., wnosząc o jego uchylenie i przywrócenie terminu do złożenia odwołania od decyzji Komendanta Powiatowego Państwowej Straży Pożarnej w N. z dnia [...] listopada 2003 r. W uzasadnieniu skargi A. G. wskazał, że w ustawowym terminie [...] dni wniósł do organu pierwszej instancji pismo, w którym podał swoje stanowisko kwestionujące prawidłowość rozstrzygnięcia zawartego w decyzji z dnia [...] listopada 2003 r. Decyzję tę doręczono mu w dniu [...] listopada 2003r., natomiast pismo skarżący wniósł do organu pierwszej instancji w dniu [...] listopada 2003 r. Było ono opatrzone datą [...] listopada 2003 r., ponieważ przed tą datą w Komendzie Powiatowej Straży Pożarnej w N. zapoznano skarżącego z decyzją z dnia [...] listopada 2003 r. i usiłowano ją doręczyć. Skarżący odmówił jej przyjęcia, ponieważ nie zgadzał się z jej treścią. Znając więc treść decyzji skarżący napisał w dniu [...] listopada 2003 r. pismo kwestionujące tę decyzję i złożył je w dniu [...] listopada 2003 r. w siedzibie organu pierwszej instancji. W dniu [...] listopada 2003 r. skarżący odebrał decyzję z dnia [...] listopada 2003 r. Komendant Powiatowej Straży Pożarnej w N. zapewnił skarżącego, że nie musi on już składać drugiego pisma zatytułowanego "odwołanie", ponieważ pismo z dnia [...] listopada 2003 r. jest tym odwołaniem. Skarżący w zaufaniu do słów Komendanta czekał na stanowisko organu drugiej instancji w sprawie złożonego odwołania. W dniu [...] stycznia 2004 r. skarżący udał się do Komendy Powiatowej Straży Pożarnej w N., gdzie go poinformowano, że odwołania faktycznie nie złożył, a pismo z dnia [...] listopada 2003 r. złożone w dniu [...] listopada 2003 r. nie jest odwołaniem. W tej sytuacji skarżący czuje się skrzywdzony działaniami organów obu instancji, które zamknęły mu definitywnie drogę do merytorycznego zweryfikowania decyzji z dnia [...] listopada 2003 r. W odpowiedzi na skargę [...] Komendant Wojewódzkiej Państwowej Straży Pożarnej podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skargę wniesioną w rozpatrywanej sprawie należy uwzględnić, bowiem [...] Komendant Wojewódzkiej Państwowej Straży Pożarnej naruszył przepisy prawa w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Z przepisu art. 63 § 2 i 128 k.p.a. wynika, że odwołanie powinno zawierać żądanie strony odwołującej się. W doktrynie prawa oraz orzecznictwie administracyjnym przyjmuje się, że odwołanie nie wymaga uzasadnienia, ani nawet wskazania, w jakim zakresie i w jakim kierunku odwołujący się żąda zmiany decyzji. Oznacza to, że odwołanie nie musi dokładnie, zgodnie z treścią przepisu art. 138 k.p.a., precyzować żądania uchylenia decyzji, nie musi określać zarzutów skierowanych przeciwko decyzji organu pierwszej instancji ani też zawierać uzasadnienia zarzutów i żądań, jeżeli zostały przytoczone w decyzji, co ma służyć zapewnieniu stronie maksymalnego ułatwienia obrony jej interesów. Strona może zatem kwestionować w odwołaniu nie tylko naruszenie prawa przez organ pierwszej instancji, lecz także wyłącznie celowość decyzji. Z odwołania powinien jedynie wynikać związek z decyzją organu pierwszej instancji, tzn. niezadowolenie strony, bowiem musi być ono skierowane przeciwko któremuś z elementów składających się na wydaną decyzji. Pismo z dnia [...] listopada 2003 r. złożone przez A. G. spełnia wyżej wymienione wymogi odnoszące się do odwołania. W jego końcowej części skarżący wprost nawiązuje do rozstrzygnięcia zawartego w decyzji z dnia [...] listopada 2003 r., stwierdzając, że skoro odmawia mu się przyznania równoważnika mieszkaniowego za brak lokalu mieszkalnego, powinien on przynajmniej otrzymać pomoc finansową na kupno domku. Bez znaczenia jest przy tym, wbrew twierdzeniom organu drugiej instancji, że pismo z dnia [...] listopada 2003 r. zostało sporządzone przed doręczeniem skarżącemu decyzji z dnia [...] listopada 2003 r. Skoro skarżący zapoznał się z rozstrzygnięciem tej decyzji w siedzibie organu jeszcze przed jej doręczeniem, a pismo z dnia [...] listopada 2003 r. złożył do organu pierwszej instancji w dniu [...] listopada 2003 r., a więc po doręczeniu decyzji w dniu [...] listopada 2003 r., to organ ten nie mógł pozostawić tego pisma w aktach sprawy bez nadania mu dalszego biegu Jeżeli bowiem pismo strony postępowania odwoławczego zostało wniesione w ustawowym terminie do wniesienia odwołania i wyrażało niezadowolenie z rozstrzygnięcia decyzji nieostatecznej, powinno ono podlegać rozpatrzeniu jako odwołanie od decyzji (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 20 czerwca 1996 r., III ARN 14/96, OSNAPiUS 1997, nr 2, poz. 16). W razie wątpliwości co do treści pisma, organ administracji powinien wezwać stronę do określenia żądania zawartego w podaniu. Powinność wyjaśnienia treści żądania strony, w sytuacji niejednoznacznego formułowania przez nią wniosków, wynika z ciążącego na organie administracji publicznej obowiązku wszechstronnego wyjaśnienia sprawy, mając na uwadze wyrażoną w art. 9 k.p.a. zasadę należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie praw i obowiązków stron prowadzonego postępowania. Rozpatrzenie natomiast wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania oraz odmówienie jego przywrócenia w sytuacji, gdy odwołanie zostało wniesione w terminie, stanowi naruszenie art. 58 § 1 k.p.a., mające wpływ na wynik rozpatrywanej sprawy. Organ drugiej instancji powinien bowiem w takim przypadku rozpoznać odwołanie, a postępowanie w części dotyczącej wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania umorzyć. Mając powyższe na względzie, Sąd działając na podstawie przepisów art. 145 §1 pkt1 lit. a oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło