I GZ 69/05

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Małgorzata Korycińska po rozpoznaniu w dniu 12 maja 2005 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia M.Ż. PHU "[...]" od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 20 stycznia 2005 r. sygn. akt III SA/Gl 1399/04 odmawiającego wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi M. Ż. "[...]" Import-Eksport-Hurt na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Katowicach z dnia 8 października 2004 r. sygn. akt [...] w przedmiocie weryfikacji zgłoszenia celnego co do pochodzenia i wartości celnej towaru oraz kwoty długu celnego postanawia: oddalić zażalenie U Z A S A D N I E N I E Zaskarżonym postanowieniem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, wywodząc w motywach postanowienia, iż skarżąca nie przybliżyła jakichkolwiek okoliczności wskazujących na istnienie przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), upoważniających do uwzględnienia jej wniosku. Sąd przyjął, iż za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji nie przemawia ani obowiązek uiszczenia spornych należności Skarbu Państwa, ani też przekonanie strony o niesłuszności zaskarżonej decyzji. W zażaleniu M. Ż. domagała się zmiany postanowienia poprzez wstrzymanie wykonania zarówno zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Celnego bądź też uchylenia postanowienia. Wskazywała, iż wykonanie zaskarżonej decyzji poprzez zapłatę zobowiązania wobec Skarbu Państwa, które pochłonie dalsze środki finansowe, pozbawi firmę nie tylko płynności finansowej, ale spowoduje dalszą recesję w prowadzonej działalności gospodarczej i w konsekwencji nieuchronną konieczność zaprzestania działalności. Ogłoszenie upadłości firmy będzie miało również wymiar społeczny, bowiem zostaną zlikwidowane miejsca pracy. Te argumenty poparto zestawieniem strat za poszczególne miesiące 2004 r. i stwierdzeniem, iż spór z organem celnym spowodował znaczne obniżenie rentowności prowadzonej działalności gospodarczej i przyczynił się do straty, która na koniec 2004 r. wynosiła 216.301,86 zł. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Kontroli kasacyjnej sprawowanej przez Naczelny Sąd Administracyjny w postępowaniu zażaleniowym poddane zostało postanowienie Sądu I instancji wydane w oparciu o art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej ustawą procesową. Przepis ten, w zakresie interesującym dla rozpoznawanego zagadnienia, stanowi, że po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wprowadzona w art. 61 § 3 ustawy procesowej ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym stanowi wyjątek od zasady wynikającej z § 1 tego przepisu, w myśl którego wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jak każdy zatem wyjątek od zasady, stosowanie art. 61 § 3 ustawy procesowej poprzez objęcie skarżącego ochroną tymczasową może nastąpić li tylko w sytuacjach ściśle określonych w tym przepisie. Zważyć jeszcze należy i na to, że jakkolwiek stosowanie ochrony tymczasowej może nastąpić tylko na wniosek skarżącego, to ustawodawca nie nałożył na składającego wniosek obowiązku uprawdopodobnienia okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, a to oznacza, że wówczas gdy skarżący nie wskaże okoliczności, o których mowa w art. 61 § 3 ustawy procesowej Sąd zobligowany jest z urzędu ocenić czy występują one w sprawie. W rozpoznawanej sprawie skarżąca wnosząc o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji motywowała żądanie, podając, iż jej wykonanie spowoduje dalsze straty w prowadzonej działalności gospodarczej, a w efekcie może nawet doprowadzić do upadłości firmy. Sąd I instancji odnosząc się do tych argumentów uznał, iż nie są to okoliczności, o których mowa w art. 61 § 3 ustawy procesowej i tej oceny Sądu nie sposób podważyć. Każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pociąga za sobą dolegliwość finansową rodzącą określony faktyczny skutek w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest to więc sytuacja wyjątkowa wymagająca zastosowania wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Mając to na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny nie znalazł podstaw do uwzględnienia zażalenia i oddalił je na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 ustawy procesowej i art. 197 § 1 tej ustawy. P O S T A N O W I E N I E Dnia 12 maja 2005 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Małgorzata Korycińska po rozpoznaniu w dniu 12 maja 2005 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia M.Ż. PHU "[...]" od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 20 stycznia 2005 r. sygn. akt III SA/Gl 1399/04 odmawiającego wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi M. Ż. "[...]" Import-Eksport-Hurt na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Katowicach z dnia 8 października 2004 r. sygn. akt [...] w przedmiocie weryfikacji zgłoszenia celnego co do pochodzenia i wartości celnej towaru oraz kwoty długu celnego postanawia: oddalić zażalenie U Z A S A D N I E N I E Zaskarżonym postanowieniem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, wywodząc w motywach postanowienia, iż skarżąca nie przybliżyła jakichkolwiek okoliczności wskazujących na istnienie przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), upoważniających do uwzględnienia jej wniosku. Sąd przyjął, iż za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji nie przemawia ani obowiązek uiszczenia spornych należności Skarbu Państwa, ani też przekonanie strony o niesłuszności zaskarżonej decyzji. W zażaleniu M. Ż. domagała się zmiany postanowienia poprzez wstrzymanie wykonania zarówno zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Celnego bądź też uchylenia postanowienia. Wskazywała, iż wykonanie zaskarżonej decyzji poprzez zapłatę zobowiązania wobec Skarbu Państwa, które pochłonie dalsze środki finansowe, pozbawi firmę nie tylko płynności finansowej, ale spowoduje dalszą recesję w prowadzonej działalności gospodarczej i w konsekwencji nieuchronną konieczność zaprzestania działalności. Ogłoszenie upadłości firmy będzie miało również wymiar społeczny, bowiem zostaną zlikwidowane miejsca pracy. Te argumenty poparto zestawieniem strat za poszczególne miesiące 2004 r. i stwierdzeniem, iż spór z organem celnym spowodował znaczne obniżenie rentowności prowadzonej działalności gospodarczej i przyczynił się do straty, która na koniec 2004 r. wynosiła 216.301,86 zł. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Kontroli kasacyjnej sprawowanej przez Naczelny Sąd Administracyjny w postępowaniu zażaleniowym poddane zostało postanowienie Sądu I instancji wydane w oparciu o art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej ustawą procesową. Przepis ten, w zakresie interesującym dla rozpoznawanego zagadnienia, stanowi, że po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wprowadzona w art. 61 § 3 ustawy procesowej ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym stanowi wyjątek od zasady wynikającej z § 1 tego przepisu, w myśl którego wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jak każdy zatem wyjątek od zasady, stosowanie art. 61 § 3 ustawy procesowej poprzez objęcie skarżącego ochroną tymczasową może nastąpić li tylko w sytuacjach ściśle określonych w tym przepisie. Zważyć jeszcze należy i na to, że jakkolwiek stosowanie ochrony tymczasowej może nastąpić tylko na wniosek skarżącego, to ustawodawca nie nałożył na składającego wniosek obowiązku uprawdopodobnienia okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, a to oznacza, że wówczas gdy skarżący nie wskaże okoliczności, o których mowa w art. 61 § 3 ustawy procesowej Sąd zobligowany jest z urzędu ocenić czy występują one w sprawie. W rozpoznawanej sprawie skarżąca wnosząc o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji motywowała żądanie, podając, iż jej wykonanie spowoduje dalsze straty w prowadzonej działalności gospodarczej, a w efekcie może nawet doprowadzić do upadłości firmy. Sąd I instancji odnosząc się do tych argumentów uznał, iż nie są to okoliczności, o których mowa w art. 61 § 3 ustawy procesowej i tej oceny Sądu nie sposób podważyć. Każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pociąga za sobą dolegliwość finansową rodzącą określony faktyczny skutek w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest to więc sytuacja wyjątkowa wymagająca zastosowania wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Mając to na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny nie znalazł podstaw do uwzględnienia zażalenia i oddalił je na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 ustawy procesowej i art. 197 § 1 tej ustawy.