II SA/Kr 1939/02

WyrokWSA w Krakowie2005-05-18

Skład orzekający: Bożenna Blitek, Grażyna Danielec, Piotr Lechowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy może wydać decyzję na niekorzyść strony odwołującej się, rozszerzając okres, za który nie wypłacono równoważnika pieniężnego w zamian za umundurowanie, jeśli strona nie wniosła o taki okres?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy nie może wydać decyzji na niekorzyść strony odwołującej się, chyba że zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo lub interes społeczny. W sytuacji, gdy organ I instancji prawidłowo ustalił okres roszczenia o równoważnik pieniężny, a organ II instancji rozszerzył ten okres na niekorzyść strony, narusza to przepis art. 139 KPA. W takim przypadku, w części dotyczącej rozszerzonego okresu, decyzja organu II instancji podlega stwierdzeniu nieważności.
Stan faktyczny
Skarżący G. W. domagał się wypłaty równoważnika pieniężnego w zamian za umundurowanie za okres zawieszenia w czynnościach służbowych. Organ I instancji odmówił wypłaty, powołując się na przepisy wstrzymujące wypłatę w okresie zawieszenia. Organ II instancji uchylił decyzję organu I instancji i ustalił okres roszczenia na okres od 2001 r. do 2002 r., rozszerzając go na niekorzyść skarżącego. Skarżący zarzucił naruszenie art. 139 KPA przez wydanie decyzji na jego niekorzyść oraz inne naruszenia proceduralne. Sąd administracyjny rozpoznał sprawę.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził nieważność decyzji organu II instancji w części ustalającej okres roszczenia od dnia 1 kwietnia 2002r. do dnia 25 kwietnia 2002r., a w pozostałym zakresie skargę oddalił.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Bożenna Blitek (spr.) Sędziowie NSA Grażyna Danielec NSA Piotr Lechowski Protokolant Dorota Hajto po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 maja 2005r sprawy ze skargi G. W. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 28 czerwca 2002r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wypłat równoważnika za umundurowanie I. stwierdza nieważność decyzji organu II instancji w części ustalającej okres roszczenia od dnia [...] 2002r do [...] 2002r , II w pozostałym zakresie skargę oddala. Decyzją z dnia [...] 2002r. l.dz. Ca-Z - 391/02 Komendant Powiatowy Policji- odmówił G. W. wypłacenia równoważnika pieniężnego w zamian za umundurowanie za okres od [...] 2001 r. do [...] 2002r. Na uzasadnienie podano, że G. W od dnia [...] 2001 r. był zawieszony w czynnościach służbowych, na okres do ukończenia postępowania karnego (umorzonego w [...] 2002r. z uwagi na niepoczytalność policjanta), aż do czasu zwolnienia ze służby z dniem [...] 2002r. Zgodnie z ustawą o Policji i § 7 Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 lipca 1998r. w sprawie wysokości i warunków przyznawania policjantom równoważnika pieniężnego w zamian za umundurowanie (Dz.U. nr 100, poz. 643) "policjantowi zawieszonemu w czynnościach służbowych wstrzymuje się na czas tego zawieszenia wypłatą równoważnika ". Od tej decyzji organu I instancji złożył odwołanie G.W., który podał, że z dniem [...] 2002r. został zwolniony ze służby w Policji i dlatego żąda wypłacenia mu równoważnika. Decyzją z dnia [...] 2002 do L.dz. [...] Komendant Wojewódzki Policji po rozpatrzeniu tego odwołania uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej odmowy wypłaty równoważnika pieniężnego w zamian za umundurowanie, ustalił okres roszczenia na okres od [...].2001 r. do [...] 2002r. i w pozostałym zakresie zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy. Na uzasadnienie decyzji Komendant Wojewódzki podał, że odwołujący się został zwolniony ze służby z dniem [...]2002r. i dlatego ma on uprawnienie do równoważnika za okres od dnia [...] 2001 r. do dnia zwolnienia ze służby, gdyż w tym okresie policjant był zawieszony w czynnościach służbowych, a zgodnie z § 7 cyt. Rozporządzenia z 16 lipca 1998r. - w czasie zawieszenia w czynnościach brak jest podstaw do wypłaty równoważnika, gdyż policjant nie używał "przedmiotów umundurowania". Z decyzją organu II instancji nie zgodził się G. .W który w skardze zarzucił, że organ II instancji z urzędu rozszerzył okres, za jaki nie wypłacono mu równoważnika, to jest orzekł na jego niekorzyść, a to jest niezgodne z art. 139kpa. Zarzucił, że wniósł o wyłączenie od prowadzenia postępowania administracyjnego w tej sprawie Komendanta Powiatowego Policji M. M., albowiem był on świadkiem w postępowaniu karnym prowadzonym przeciwko skarżącemu i z tego względu decyzja wydana przez niego rażąco narusza prawo - art. 24 § 3 kpa. Zarzucił, że decyzja o zawieszeniu go w czynnościach służbowych nie zawierała rozstrzygnięcia w przedmiocie wypłaty równoważnika, a cyt. § 7 Rozporządzenia wyraźnie mówi o wstrzymaniu, a nie o badaniu czy zachodzą przesłanki do wypłaty równoważnika. W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki wniósł o jej oddalenie uzasadniając jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i zaznaczył, że skoro wstrzymanie wypłaty równoważnika pieniężnego wynika z przepisów, to brak podstaw do wydawania decyzji administracyjnej w tym zakresie. Uznano, że obecne wątpliwości skarżącego, co konieczności wydawania decyzji administracyjnych w tej sprawie są niezrozumiałe, gdyż sam skarżący domagał się wydania decyzji administracyjnej. Podniesiono też brak podstaw do wyłączenia w sprawie Komendanta Powiatowego Policji. W toku postępowania skarżący nadesłał dwa pisma: W piśmie z dnia [...] 2004r. zakwestionował uprawnienie I zastępcy Komendanta Wojewódzkiego Policji do - jak pisze - samodzielnego podejmowania decyzji administracyjnych podając jako podstawę prawną wyrok z uzasadnieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodek Zamiejscowy z dnia 6.02.2001 r. sygn. akt II SA/Lu 1266/00. Zdaniem skarżącego decyzja takiego organu jest nieważna. W piśmie z dnia [...].2004r. skarżący podał, że Komendant Wojewódzki Policji wydał w dniu [...] .2004r. postanowienie o wznowieniu postępowania w sprawie roszczeń skarżącego o wypłatę równoważnika pieniężnego w zamian za umundurowanie za lata 2001 i 2002r., które w kserokopii załączył. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. (Dz.U. nr 153, poz. 1270) - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) Wojewódzki Sąd Administracyjny bada legalność zaskarżonego aktu administracyjnego nie będąc w sprawowaniu tej kontroli związany granicami skargi (art. 3 § 1 i art. 134 § 1 p.p.s.a.). W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny podkreśla, że prawo policjanta do otrzymania bezpłatnego umundurowania lub równoważnika pieniężnego w zamian za umundurowanie wynika z art. 70 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji (tekst jednolity: Dz.U. z 2002r., nr 7, poz. 58) i jest nierozerwalnie związane z zadaniami Policji określonymi w art. 1 tej ustawy. Oznacza to, że brak jest podstaw do wydania bezpłatnego umundurowania lub przyznania równoważnika pieniężnego w zamian za umundurowanie policjantowi, który w okresie "roku zaopatrzeniowego" określanego wydawanymi w oparciu o art. 70 cyt. ustawy rozporządzeniami Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji - nie wykonywał zadań określonych w tej ustawie z powodu zawieszenia w czynnościach lub choroby. Skoro skarżący będący zawieszonym w czynnościach służbowych od dnia [...] 2001 r. do czasu zwolnienia go ze służby w dniu [...] 2002r. nie wykonywał zadań określonych w ustawie o Policji w całym "okresie zaopatrzeniowym od [...]2001 r. do [...] 2002r.", to wydanie mu umundurowania czy przyznanie równoważnika pieniężnego za ten okres nie znajduje podstaw prawnych -jak słusznie podkreśliły to organy administracyjne obu instancji. Sąd zwraca uwagę, że organ I instancji wydał decyzję na podstawie przepisów ustawy o Policji i Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 lipca 1998r. (Dz.U. nr 100, poz. 643), które zostało uchylone z dniem 31.05.2002r. wobec wejścia w życie Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 9 maja 2002r. (Dz.U. nr 57, poz. 525) obowiązującego w chwili wydania decyzji przez organ II instancji. Oba rozporządzenia przewidywały w § 2 ust. 3: "Równoważnik, w wysokości określonej w ust. 1 i 2, wypłaca się za okres od dnia 1 kwietnia danego roku kalendarzowego do dnia 31 marca następnego roku, zwany dalej < rokiem zaopatrzeniowym > ". Wynika z tego, że organ I instancji rozpoznający żądanie skarżącego odnośnie wypłaty równoważnika za okres od 1 kwietnia 2001 r. do 31 marca 2002r. prawidłowo orzekł o takim okresie. W związku z powyższym - zdaniem Sądu - ma rację skarżący zarzucając naruszenie przez organ II instancji przy rozszerzeniu okresu, o którym orzeczono do 25 kwietnia 2002r. przepisu art. 139kpa, który mówi: "organ odwoławczy nie może wydać decyzji na niekorzyść strony odwołującej się, chyba że zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo lub rażąco narusza interes społeczny ". Z akt wynika, że Komendant Powiatowy Policji – M. M. był przesłuchiwany w charakterze świadka w sprawie karnej G. W., a więc nie nastąpiło to w niniejszej sprawie. Z tego względu brak podstaw prawnych do wyłączenia Komendanta od prowadzenia niniejszego postępowania. Nieuzasadniony jest także zarzut skarżącego o braku uprawnień I zastępcy Komendanta do podejmowania decyzji administracyjnych, albowiem w chwili wydawania zaskarżonej decyzji obowiązywały przepisy ustawy o Policji w brzmieniu - art. 6b. ust. 5: "W razie czasowej niemożności sprawowania funkcji przez komendanta wojewódzkiego Policji, zakres jego zadań i kompetencji rozciąga się na I zastępcę komendanta wojewódzkiego Policji", a art. 6c.ust. 5: " W razie czasowej niemożności sprawowania funkcji przez komendanta powiatowego (miejskiego) Policji, zakres jego zadań i kompetencji rozciąga się na I zastępcę komendanta powiatowego (miejskiego) Policji". Mając na względzie rażące naruszenie przez organ II instancji przepisu art. 139kpa - Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził nieważność decyzji organu II instancji w części ustalającej okres roszczenia od dnia l kwietnia 2002r. do dnia 25 kwietnia 2002r. na podstawie art. art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 156 § 1 pkt 2 kpa -jak w pkt 1 wyroku. Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się innych uchybień organów administracyjnych, a przeto w oparciu o art. 151 p.p.s.a. orzekł -jak w pkt II wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło