II SA/Ka 1802/03

WyrokWSA w Gliwicach2005-05-18

Skład orzekający: Bonifacy Bronkowski, Elżbieta Kaznowska, Rafał Wolnik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pozwolenie na budowę może zostać wydane, jeśli inwestor nie wykazał prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, a prawo własności jednej z działek objętych inwestycją zostało zakwestionowane przez stronę postępowania?
Ratio decidendi
Pozwolenie na budowę nie może zostać wydane, jeśli inwestor nie wykazał prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, zgodnie z art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego. W sytuacji, gdy prawo własności jednej z działek objętych inwestycją zostało zakwestionowane, a organy administracji nie wyjaśniły tej kwestii w sposób jednoznaczny, zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego i proceduralnego, co skutkuje jej uchyleniem.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła pozwolenia na budowę dla inwestycji polegającej na przebudowie sieci niskiego napięcia. Inwestor uzyskał decyzję o warunkach zabudowy, a następnie pozwolenie na budowę od Prezydenta Miasta R. Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy po rozpatrzeniu odwołania M.P., która zakwestionowała prawo Gminy R. do jednej z działek objętych inwestycją. M.P. wniosła skargę do sądu administracyjnego, podnosząc m.in. brak dokumentów potwierdzających prawo Gminy do działki oraz niejasności co do przebiegu inwestycji.
Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji Wojewody [...] oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta R., orzeczenie o niewykonalności zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie od Wojewody na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący - Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska (spr.) Asesor WSA Rafał Wolnik Protokolant referent stażysta Ewa Jędrasik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 maja 2005 r. sprawy ze skargi M.P. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę 1. uchyla zaskarżoną decyzją oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta R. z dnia [...] Nr [...]; 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącej kwotę [...] zł ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Po uzyskaniu decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w dniu [...] A SA wystąpił z wnioskiem o wydanie pozwolenia na budowę - " przebudowa sieci nN przy ulicy [...] w R. na parcelach [...]. Wobec nie dołączenia do wniosku, pomimo zobowiązania postanowieniem z dnia [...], oświadczenia o członkostwie w stosownej Izbie Branżowej projektanta, decyzją z dnia [...] Prezydent Miasta R. odmówił zatwierdzenia projektu budowlanego oraz wydania pozwolenia. Po ponowieniu wniosku o wydanie pozwolenia na budowę w dniu [...] i przedłożeniu stosownych dokumentów, decyzją z dnia [...] Prezydent Miasta R. zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia dla inwestora - B SA na przebudowę sieci nN przy ulicy [...] nr [...] na linię kablową oraz wykonanie podłączenia do budynków mieszkalnych w R. przy ulicy [...], na parcelach nr [...]. W podstawie prawnej przywołał przepisy art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (t.jedn. Dz.U. z 2000r., Nr 106, poz.1126) ze zm.) oraz art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego. Wobec uwzględnienia całości żądań strony odstąpił od sporządzenia uzasadnienia powołując się na art. 107 ( 4 Kodeksu postępowania administracyjnego. Odwołanie od tej decyzji złożyła M.P. wnosząc o jej uchylenie. Podniosła, że całość działki nr [...] będącej jakoby częścią ulicy [...] należała w latach [...] i należy obecnie do niej. Nigdy nie została pozbawiona tej ziemi żadnym aktem prawnym, natomiast Urząd Miasta samowolnie zawładnął częścią ziemi, zamieniając ją w ulicę [...], która nie figuruje planach miasta. Dodała, że niniejsza sprawa prawdopodobnie dotyczy działki nr [...] pozostającej własnością Skarbu Państwa a nie działki [...]. Pomimo interwencji i próśb o wyjaśnienie tego faktu, nie doczekała się oczekiwanych działań organów administracji zmierzających do uregulowania tej kwestii. Podkreśliła, że działka nr [...] nigdy nie była własnością Miasta R., nie figuruje w żadnych rejestrach i Gmina nie ma prawa nią władać. Wojewoda [...] nie uwzględnił odwołania i zaskarżoną decyzję Prezydenta Miasta R. utrzymał w mocy z powołaniem się na art. 138 ( 1 pkt. 1 Kodeksu postępowania administracyjnego i art. 28, art. 32 ust. 4 pkt 1 i 2 i art. 33- 35 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (t.jedn. Dz.U z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.). W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia Wojewoda wyjaśnił, że Prezydent Miasta R. decyzja z dnia [...] ustalił warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla zamierzenia p.n. przebudowa sieci NN przy ulicy [...] w R., a decyzją z dnia [...] udzielił inwestorowi (B SA) pozwolenia na wykonanie powyższej inwestycji. Dodał, że po analizie przedstawionych dokumentów stwierdzono, że spełnione zostały przepisy prawa budowlanego, mianowicie opracowany przez osoby uprawnione projekt budowlany uzgodniony został przez odpowiednie służb, zamierzenie zgodne jest z prawem gminnym, a inwestor dysponuje terenem dla realizacji przedsięwzięcia - umowy w dnia [...] - dotyczące parceli nr [...]- z U.K. i A.Z. oraz parceli nr [...]- własność Gminy R.- zgoda z dnia [...]. W odniesieniu do zarzutu odwołującej się, iż działka nr [...] stanowi jej własność oraz pisma przewodniego Kierownika Referatu Budownictwa Urzędu Miasta R. z dnia [...] przyznającego, że parcelą przez którą przebiega inwestycja jest parcela [...], a nie uwidoczniona w decyzjach o warunkach zabudowy i pozwoleniu na budowę działka nr [...], Wojewoda podniósł, że w przedstawionych dokumentach nie wyjaśniono jaki zakres robót miałby dotyczyć działki nr [...], natomiast wyraźnie z nich wynika, że inwestycja dotyczy działki nr [...]. Wyjaśnił także, że trudno dopatrzyć się działania na szkodę odwołującej się, tym bardziej, że projektowana przebudowa spowodowana została m.in. koniecznością likwidacji słupa sieci napowietrznej znajdującego się na działce nr [...] pozostającej własnością odwołującej się. Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożyła M.P. wnosząc o uchylenie decyzji Wojewody [...]. W uzasadnieniu podniosła przede wszystkim fakt niewiedzy Urzędu Miasta R. w jaki sposób i przez jakie nieruchomości ma przebiegać zamierzona inwestycja, a w zasadzie jej fragment dotyczący "przecisku" przez rzekomą ulicę [...]. Wyjaśniła, że Urząd Miasta R. nie przedstawił żadnych dokumentów potwierdzających swoje prawo do parcel [...] oraz [...] (typu mapka z podpisem geodety czy wypis z księgi wieczystej). Faktycznie zaś dzisiejsza ulica [...] w latach [...] była jeszcze łąką. Tereny te nie zostały jej odebrane żadną decyzją, zaś Urząd Miasta zagarnął ją nielegalnie, jeszcze gdy właścicielką parceli była jej matka. W dalszym fragmencie skargi zakwestionowała stanowisko zajęte przez Wojewodę, który potwierdzając, że nie wyjaśniono jaki zakres prac miałby dotyczyć wskazanej działki [...], nie uchylił decyzji w celu dokładnego wyjaśnienia podniesionych wątpliwości, dopuszczając do prowadzenia sieci elektrycznej przez parcelę [...] nie uwidocznioną w przedłożonym dokumentach i projekcie. Dodała także, że chociaż w niniejszej sprawie wielokrotnie pada nazwa ulicy [...], to właściwie planach miasta jej nie ma, nie ma także żadnego budynku przy tej ulicy, gdyż istniejące posiadają dostęp i adres od innych ulic. Podniosła, że powodem wielu komplikacji jest brak dokumentów. Dorzuciła także, że gdy wyjaśnione zostaną podniesione wątpliwości dotyczące stanu prawnego ulicy [...], nie wniesie sprzeciwu co do przebudowy linii nN przy ulicy [...]. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o oddalenie skargi podtrzymując swoje stanowisko prezentowane w zaskarżonej decyzji. Wyjaśnił nadto, że podnoszone w skardze zarzuty są niezrozumiałe, gdyż zarówno decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu jak i zaskarżona decyzja w sprawie pozwolenia na budowę inwestycji wymieniają dokładnie działki objęte zamierzeniem i nie ma wśród nich działki [...]. Dodaje, że wbrew twierdzeniom skarżącej, organ odwoławczy nie orzekł o prowadzeniu robót na tej właśnie nieruchomości, lecz na wymienionych w decyzji działkach. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpatrując sprawę zważył, co następuje: Skarga została wniesiona w okresie obowiązywania ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. Nr 74, poz. 368 z późn. zm.). Ustawa ta utraciła moc z dniem 12 stycznia 2004 r. na podstawie art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm). Stosownie do art. 97 ( 1 wymienionej ustawy sprawy w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skarga zasługuje na uwzględnienie bowiem dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w aspekcie jej zgodności z prawem, Sąd stwierdził, iż zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem prawa materialnego oraz norm proceduralnych, przede wszystkich w zakresie wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego, w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji, pozwolenie na budowę mogło być wydane jedynie na wniosek podmiotu, który wykazał się prawem dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Przez prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane należy rozumieć, zgodnie z art. 3 ust. 11 Prawa budowlanego, tytuł prawny wnikający z prawa własności, użytkowania wieczystego, zarządu, ograniczonego prawa rzeczowego albo stosunku zobowiązaniowego przewidującego uprawnienie do wykonywania robót i obiektów budowlanych. Przedmiotowa inwestycja polegająca na przebudowie sieci nN przy ulicy [...] na linię kablową przebiegać miała po terenie wymienionych w decyzji parcel gruntowych. W aktach sprawy znajdują się umowy z A.Z. z dnia [...] oraz U.K. z dnia [...], w których wyrażają one zgodę na zamierzoną inwestycję prowadzoną po działkach pozostających ich własnością, czyli [...]. Dołączono także pismo z dnia [...] podpisane przez Naczelnika Wydziału Geodezji i Kartografii Urzędu Miasta w R. informujące o zgodzie prezydenta Miasta na zajęcie terenu oznaczonego jako działki [...] w celu budowy linii kablowej niskiego napięcia. Jednakże w trakcie postępowania odwoławczego M.P. zakwestionowała prawo Gminy R. do jednej z wymienionych w tym piśmie działek, a mianowicie działki [...]. Wprawdzie w aktach sprawy znajdują się wypisu z rejestru gruntów, gdzie w stosunku do przedmiotowej działki [...] uwidoczniono jak właściciela Gminę Miasta R., ale w ocenie Sądu nie jest to wystarczający dowód, tym bardziej, że pośrednio w piśmie z dnia [...] przyznano, że inwestycja przebiegać powinna przez inną działkę. Nie wynika z tego pisma czy zmiana polega tylko na innym oznaczeniu działki czy też na całkowicie odmiennym umiejscowieniu zamierzonej inwestycji, nie wynika także czy gmina jest właścicielem tej nowej działki, gdyż w trakcie postępowania przed organem pierwszej instancji, jak wspomniał sam organ odwoławczy, nie było o niej w ogóle mowy. W ocenie składu sądzącego zastrzeżenia podniesione w odwołaniu powinny być wszechstronnie wyjaśnione, poprzez dokładne ustalenie do kogo należy teren objęty planowanym zamierzeniem inwestycyjnym, a dokładnie do kogo należy działka nr [...], przez którą przebiegać ma fragment inwestycji określany jako przejście przez ulicę [...], tzw. "przecisk" w stalowej rurze ochronnej. Po tym ustaleniu, inwestor powinien wykazać, że dysponuje nieruchomością na cele budowlane, czyli w tym wypadku zobowiązany jest przedstawić zgodę właściciela na przeprowadzenie inwestycji przez jego nieruchomość. Fakt prowadzenia inwestycji bez takiej zgody, wobec zakwestionowania prawa Gminy R. do nieruchomości oznaczonej nr [...], został podniesiony już w odwołaniu. Nie został jednak wyjaśniony w sposób jednoznaczny i nie budzący wątpliwości. Podniesione braki postępowania administracyjnego nie pozwalają obecnie dokonać właściwej oceny zaskarżonej. Rozpoznając sprawę ponownie organy orzekające uwzględnią powyższe wskazania, uzupełnią we wskazanym kierunku postępowanie dowodowe, wyjaśniając ostatecznie sprawę przebiegu zamierzonej inwestycji, własności nieruchomości objętych inwestycją i dokumentując prawo dysponowania przez inwestora nieruchomością dla celów budowlanych. Mając powyższe na uwadze, decyzje organów obu instancji należało uchylić na podstawie art. 145 ( 1 pkt. 1a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) Uwzględniając skargę Sąd orzekł o niewykonalności zaskarżonej decyzji stosownie do art. 152 przywołanej powyżej ustawy. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu sądami administracyjnymi w związku z art. 97 ( 2 ustawy - Przepisy wprowadzające ustawę- Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło