III SA/Gd 121/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz Sędziowie sędzia NSA Anna Orłowska asesor WSA Krzysztof Gruszecki (spr.) Protokolant – Robert Daduń po rozpoznaniu w dniu 18 maja 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi B. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 19 stycznia 2004 r. nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie przydziału pomieszczenia zastępczego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 27 października 2003 r. nr [...]. III SA/Gd 121/04 U z a s a d n i e n i e Decyzją z dnia 19 stycznia 2004 r. Nr [...]Samorządowe Kolegium Odwoławcze na podstawie art. 127 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego po rozpoznaniu wniosku B. F. o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją Kolegium z dnia 27 października 2003 r. Nr [...] w sprawie odmowy wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją Kolegium z dnia 12 września 1996 roku nr [...] w sprawie odmowy stwierdzenia nieważności, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia stwierdzono, że decyzją z dnia 12 września 1996 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Wydziału Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej Urzędu Wojewódzkiego z dnia 31 sierpnia 1984 r. nr [...] utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia 18 kwietnia 1984 r. nr [...] w sprawie przydziału pomieszczenia zastępczego. Następnie wnioskiem z dnia 6 marca 2002 r. B. F. wystąpiła do Samorządowego Kolegium Odwoławczego o "wzruszenie decyzji Kolegium z dnia 12 września 1996 r. nr [...] w trybie nadzwyczajnego postępowania administracyjnego". W związku z wątpliwościami do co żądania strony, Kolegium pismem z dnia 6 października 2003 r. wystąpiło o sprecyzowanie wniosku. B. F. poinformowała pismem z dnia 20.10.2003 r., że wnosi o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a., gdyż wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nie znane organowi, który wydał decyzję. Wnioskodawczyni podała, że organ wydający decyzję o przydziale twierdził, że pomieszczenie zastępcze nadawało się na pobyt ludzi, a ona natomiast uważa, że nie. W uzasadnieniu decyzji odmawiającej wznowienia postępowania, Kolegium podało, że wydanie takiego orzeczenia ma miejsce, gdy wznowienie postępowania z przyczyn przedmiotowych lub podmiotowych jest niedopuszczalne albo strona złożyła wniosek o wznowienie postępowania z uchybieniem ustawowego terminu określonego w art. 148 K.p.a. Przepis art. 148 § 1 K.p.a. stanowi, że podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu, który wydał decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Na koniec Kolegium stwierdziło, iż z treści wniosku strony wynikało, iż żąda ona wznowienia postępowania w innej sprawie, aniżeli zakończonej decyzją z dnia 12 września 1996 r. Faktycznie stronie chodzi o wzruszenie decyzji ostatecznej z dnia 31 sierpnia 1984 r., którą to decyzją organ II instancji utrzymał w mocy decyzję organu I instancji z dnia 18.04.1984 r. o przydziale pomieszczenia zastępczego. Tak więc Kolegium stwierdziło, że w niniejszej sprawie wystąpiła niedopuszczalność wznowienia postępowania z przyczyn przedmiotowych – żądanie wznowienia postępowania w innej sprawie, aniżeli zakończonej decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 12 września 1996 r. nr [...] o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Wydziału Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej Urzędu Wojewódzkiego z dnia 31 sierpnia 1984 r. Wnioskiem z dnia 12 listopada 2003 r. B. F. wystąpiła o ponowne rozpatrzenie sprawy o wznowienie postępowania. Wnioskodawczyni domaga się uchylenia decyzji ostatecznej z dnia 12 września 1996 r. z uwagi na brak należytej staranności postępowania dowodowego. Odnosząc się do wniosku strony Kolegium wyjaśniło, iż z uwagi na zasadę trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych, Kolegium nie mogło doprowadzić do wzruszenia decyzji o przydziale pomieszczenia zastępczego. Ponadto stwierdzono, że w prowadzonym postępowaniu Kolegium nie może ustalić czy przydzielone decyzją z dnia 18 kwietnia 1984 r. pomieszczenie zastępcze odpowiadało warunkom, jakim powinny odpowiadać pomieszczenia zastępcze. Stwierdzając powyższe Kolegium wyjaśniło, iż przedmiotowe postępowanie nie toczyło się w trybie odwoławczym w sprawie przydziału pomieszczenia zastępczego, lecz w trybie nadzwyczajnym – o wznowienie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności innej decyzji. Kolegium podtrzymało stanowisko zawarte w decyzji z dnia 27 października 2003 r., stwierdzając że wnioskodawczyni żąda wznowienia postępowania w sprawie przydziału w 1984 r. pomieszczenia zastępczego, a nie w sprawie zakończonej decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 12 września 1996 r., którą odmówiono stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Wydziału Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej Urzędu Wojewódzkiego z dnia 31 sierpnia 1984 r. nr [...] utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia 18 kwietnia 1984 r. nr [...] w sprawie przydziału pomieszczenia zastępczego. Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła B. F. podnosząc, iż postępowała zgodnie ze wskazaniami Naczelnego Sądu Administracyjnego, który w innej sprawie pouczył ją jak powinna postąpić w przypadku wniosku o ponowne rozpatrzenie, w związku z tym w jej przekonaniu Kolegium postąpiło niezgodnie z prawem i wykorzystało możliwość pozbycia się sprawy o wydanie decyzji na przydział pomieszczenia zastępczego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Art. 1 § 1 oraz art. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) stanowi, iż sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. W rozpatrywanym przypadku jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji podstawę rozstrzygnięcia stanowił art. 148 § 1 K.p.a. określający, że podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. W przedmiotowej sprawie postępowanie administracyjne zostało wszczęte na podstawie wniosku B. F. o wzruszenie decyzji Kolegium z dnia 12 września 1996 roku w trybie nadzwyczajnego postępowania administracyjnego. W związku z brakiem określenia trybu w jakim wniosek ten miałby być rozpoznany Samorządowe Kolegium Odwoławcze w piśmie z dnia 6 października 2003 r. wyjaśniło w jakim trybie i w oparciu o jakie podstawy mogą być wyeliminowane z obrotu prawnego ostateczne decyzje administracyjne. W odpowiedzi na to wezwanie wnioskodawczyni wyjaśniła, że chodzi jej o wznowienie postępowania, podając jednak przyczyny nieodnoszące się do zdarzeń mających miejsce w 1996 roku i później. Treść tego wniosku mogła stanowić źródło poważnych wątpliwości czy wniosek z dnia 6 marca 2002 roku obejmował decyzję Kolegium, czy wydaną wcześniej decyzję z dnia 18 kwietnia 1984 roku o przydziale pomieszczenia zastępczego. Mimo tych wątpliwości Kolegium stwierdziło formalistycznie, że z wniosku strony wynikało, iż żąda ona wznowienia postępowania w innej sprawie, aniżeli zakończona decyzją z dnia 12 września 1996 r. i uznało, że zachodzą podstawy do odmowy wznowienia postępowania. Takie postępowanie stanowi istotne naruszenie postanowień art. 9 K.p.a. nakładającego na organy administracji obowiązek udzielania informacji faktycznych i prawnych oraz stanowiącego jego konsekwencję art. 65 § 1 K.p.a. określającego, że jeżeli podanie wniesiono do organu niewłaściwego, to organ ten niezwłocznie przekazuje je do organu właściwego. Natomiast w myśl art. 65 § 2 K.p.a. podanie wniesione do organu niewłaściwego przed upływem przepisanego terminu uważa się za wniesione z zachowaniem terminu. W związku z tym Kolegium rozpatrując wniosek B. F. powinno w pierwszej kolejności rozważyć czy jest właściwe do rozpoznania sprawy, w przypadku wątpliwości kolejny raz wezwać wnioskodawczynię do sprecyzowania podania i od tego uzależnić dalszy przebieg postępowania. Przyjęcie, że wniosek o wznowienie postępowania nie odnosi się do decyzji Kolegium uzasadniało jego przekazanie na podstawie art. 65 K.p.a. według właściwości innemu organowi, a nie odmowę wznowienia postępowania. Orzeczenie Kolegium zmuszało bowiem wnioskodawczynię do złożenia de facto nowego wniosku, co mogło mieć istotny wpływ na zachowanie miesięcznego terminu określonego w art. 148 § 1 K.p.a. Ponadto oceny dochowania tego terminu powinien dokonać organ właściwy do merytorycznego rozpoznania wniosku, a nie organ przyjmujący, że nie jego decyzja stanowi przedmiot postępowania. Dlatego też należy przyjąć, że w rozpatrywanej sprawie miały miejsce naruszenia przepisów o postępowaniu mogące mieć wpływ na jego wynik co uzasadniło orzeczenie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi jak w sentencji. Sąd nie zawarł w wyroku rozstrzygnięcia opartego na przepisie art. 152 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi określającego, czy i w jakim zakresie zaskarżona decyzja nie może być wykonana. Rozstrzygnięcie takie jest bowiem obligatoryjne jedynie w przypadku, gdy zaskarżona decyzja nadaje się z istoty swej do wykonania. Zaskarżona i uchylona decyzja dotyczyła odmowy wznowienia postępowania i nie podlegała wykonaniu, orzekanie o możliwości jej wykonania było zatem bezprzedmiotowe.