II SA/Po 1559/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Szaniecka Sędzia NSA Grażyna Radzicka Sędzia NSA Barbara Kamieńska /spr./ Protokolant sekr.sąd. Monika Pancewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 08 czerwca 2005 r. sprawy ze skargi K. i J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości; I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących kwotę 200,- zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych, III. określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. /-/ B.Kamieńska /-/ J.Szaniecka /-/ G.Radzicka Burmistrz Miasta i Gminy P. decyzją z dnia [...] r. - wydaną na podstawie art. 36 ust. 3 i ust. 9 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (tj. Dz.U. z 1999 r. nr 15, poz. 139 ze zm.) oraz uchwały nr LI/426/97 Rady Miejskiej Gminy P. z dnia [...] r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenów mieszkaniowych w K. - ustalił K. i J. K. jednorazową opłatę z tytułu wzrostu wartości nieruchomości położonej w K., oznaczonej numerem geodezyjnym [...], o powierzchni 2.806 m2 w kwocie [...] zł, odpowiadającej 30 % wzrostu wartości tej nieruchomości. Opłatę tę pomniejszył o kwotę [...] zł poniesioną przez K. i J. K. z tytułu udziału w kosztach opracowania planu, a różnicę w wysokości [...] zł nakazał zapłacić w terminie 7 dni od daty ostateczności decyzji. W uzasadnieniu wskazano, że w związku z uchwaleniem planu miejscowego zmieniło się przeznaczenie działki K. i J. K. z gruntów rolnych na zabudowę mieszkaniową jednorodzinną i działka ta została przez nich sprzedana umową notarialną z dnia [...] maja 1999 r., to znaczy przed upływem pięciu lat od daty wejścia w życie uchwalonego planu. K. i J. K. wnieśli odwołanie od tej decyzji zarzucając, iż nie zostali przez organ administracyjny powiadomieni o konieczności zapłacenia opłaty planistycznej i dlatego sprzedali działkę "bez wkalkulowania w cenę sprzedaży opłaty (...)". Uzyskaną cenę zużyli na remont mieszkania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję dodatkowo ustalając, że uchwała w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenów mieszkaniowych w K., ogłoszona w Dzienniku Urzędowym Województwa P. z dnia 12 grudnia 1997 r. nr 26, poz. 218, weszła w życie w dniu 27 grudnia 1997 r. (§ 10 uchwały), a skarżący sprzedali ją w dniu [...] maja 1999 r. Ziściły się zatem wszystkie przesłanki przewidziane w art. 36 ust. 3 i ust. 7 ustawy do wymierzenia opłaty: nastąpił wzrost obiektywnej wartości nieruchomości, będącej wynikiem uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i nieruchomość ta została zbyta w drodze umowy przed upływem pięciu lat od dnia, w którym plan ten stał się obowiązujący. Ustosunkowując się do zarzutu skarżących, iż nie byli przez organ poinformowani o konieczności wymierzenia opłaty, Kolegium wskazało na treść pisma skarżących z dnia [...] marca 1996 r., skierowanego do organu pierwszej instancji, informującego o zamiarze przeznaczenia działki nr [...] jako działki budowlanej dla swoich dzieci. Powyższa decyzja jest przedmiotem skargi wniesionej do Sądu przez K. i J. K.. Skarżący powtórzyli i rozbudowali argumentację zawartą w odwołaniu i opisali swoją wyjątkowo trudną sytuację materialną. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi. W piśmie z dnia [...] listopada 2003 r. skarżący dodatkowo podnieśli, że zaskarżone decyzje zostały wydane z pominięciem ordynacji podatkowej przewidującej trzyletni termin przedawnienia świadczeń. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona, aczkolwiek z innych przyczyn niż w niej wskazano. Jak trafnie wywiódł organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, istota obowiązku uregulowanego w art. 36 ust. 3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, stanowiącego formę tzw. renty planistycznej, sprowadza się do konieczności uregulowania przez właściciela opłaty w razie łącznego wystąpienia następujących przesłanek: zmiany wartości nieruchomości w następstwie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub jego zmiany oraz zbycia nieruchomości przed upływem 5 lat, od dnia wejścia w życie uchwalonego planu bądź dokonanej w nim zmiany. Opłata obciążająca właściciela nie jest natomiast zależna od tego, czy wskutek zbycia nieruchomości lub jej części osiągnął on zysk ze sprzedaży. Organ odwoławczy przeoczył natomiast, że przepis art. 36 ust. 7 omawianej ustawy, obowiązującej w chwili wydania zaskarżonej decyzji, przewiduje jeszcze inny termin - termin przedawnienia pobrania opłaty planistycznej. Wobec odesłania w ustępie 7 art. 36 ustawy do uregulowania zawartego w ustępie 6 należy przyjąć, iż ustalenie opłaty w przypadku wzrostu wartości nieruchomości może nastąpić w terminie 5 lat od dnia, w którym miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego lub jego zmiana stały się obowiązujące. Powołane przepisy zakreślają ramy czasowe, w których dopuszczalne jest ustalenie opłaty planistycznej. Skoro według ustaleń organu odwoławczego konkretny miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego terenów mieszkaniowych w K. obowiązuje od dnia [...] grudnia 1997 r., to możliwość ustalenia opłaty planistycznej ustała z upływem dnia 27 grudnia 2002 r. W tej dacie decyzja organu I instancji nie była ostateczna i skarżący wnieśli od niej odwołanie. O zachowaniu pięcioletniego terminu do ustalenia opłaty decyduje data wydania w sprawie decyzji ostatecznej. Powyższe prowadzi do wniosku, że zaskarżona decyzja organu drugiej instancji z dnia [...] r. została wydana po upływie pięcioletniego terminu, czyli z naruszeniem art. 36 ust. 7 w związku z ust. 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami z 1994 r. Z tych względów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 i 3, art. 152 i art. 200 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji. /-/ B.Kamieńska /-/ J.Szaniecka G.Radzicka za nieobecnego sędziego /-/ .B.Kamieńska MK