VI SA/Wa 618/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Bosakirska Sędziowie Asesor WSA Andrzej Wieczorek Asesor WSA Andrzej Czarnecki (spr.) Protokolant Anna Błaszczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 września 2005 r. sprawy ze skargi Prezydenta Miasta L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] grudnia 2004 r. Nr [...] w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na sprzedaż i podawanie napojów alkoholowych do 4,5% zawartości alkoholu oraz piwa odrzuca skargę W czasie pełnienia służby w dniu [...] lipca 2004 r. Straż Miejska Miasta L. wylegitymowała młodych ludzi w pubie "G.", z których jeden pił piwo. Pijący piwo był nieletni i wskazał, że alkohol nabył w pubie. W związku z tym został spisany protokół kontroli, do którego J. G. zeznał, iż nieletni nabył piwo w pubie. J. G. jest pełnomocnikiem właścicielki pubu, H. G., wpisany do ewidencji działalności gospodarczej. Alkohol sprzedał pracownik – L. P. – według którego kupujący piwo nie budził zastrzeżeń co do wieku umożliwiającego nabycie alkoholu. W związku z powyższym Miejska Komisja Rozwiązywania Problemów Alkoholowych w L. zwróciła się do Prezydenta Miasta L. o wszczęcie postępowania administracyjnego w celu cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych H. G.. Powstępowanie w powyższej sprawie zostało wszczęte o czym przedsiębiorca został powiadomiony w dniu [...] lipca 2004 r. Pismem z dnia [...] sierpnia 2004 r. H. G. złożyła wyjaśnienie nie kwestionując, że w dniu [...] lipca 2004 r. miała miejsce sprzedaż piwa w jej pubie nieletniemu. Do sprzedaży doszło pod nieobecność właściciela, a pracownik sprzedający alkohol nie miał wątpliwości, z uwagi na wygląd kupującego, iż ten jest pełnoletni. H. G. wyraziła przekonanie, że art. 18 ust. 10 lit. a) ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi nie powinien mieć zastosowania w sprawie, bowiem sprzedaż alkoholu nieletniemu była incydentalna. Z uwagi na dokonane ustalenia funkcjonariusz Policji przesłuchał nieletniego, który nabył piwo w pubie "G." w dniu [...] lipca 2004 r. stwierdzając, iż z wyglądu ani ze sposobu wypowiadania się nie można było stwierdzić, że jest on niepełnoletni. W tej sytuacji Prokuratura Rejonowa w L., postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2004 r., umorzyła postępowanie w sprawie przeciwko H. G. o sprzedaż alkoholu nieletniemu. Prezydent Miasta L. decyzją z dnia [...] listopada 2004 r. Nr[...] , na podstawie art. 18 ust. 10 pkt 1 lit. a) w związku z art. 15 pkt 2 ustawy z dnia 28 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (j. t. Dz. U. z 2002 r. Nr 147, poz. 1231 ze zm.) oraz art. 104 kpa., cofnął H. G. zezwolenie na podawanie napojów alkoholowych do 4,5 % zawartości alkoholu oraz piwa, w ogródku piwnym przy ul. W. [...] w L.. Od powyższej decyzji H. G. złożyła odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], uzasadniając go tym, że wygląd kupującego nie budził zastrzeżeń co do tego, iż był pełnoletni. Dodatkowo skarżąca powołała się na identyczne ustalenia funkcjonariusza Policji oraz na postanowienie Prokuratury Rejonowej w L. umarzające postępowanie. Samorządowego Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2004 r. Nr[...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa., uchyliło zaskarżoną decyzję i umorzyło postępowanie organu pierwszej instancji. W ocenie Kolegium art. 18 ust. 10 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 28 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (j. t. Dz. U. z 2002 r. Nr 147, poz. 1231 ze zm.) określa sytuacje, w których posiadający zezwolenie, dokonuje sprzedaży napojów alkoholowych nieletnim nie jednorazowo lecz kilkakrotnie. Zdaniem Kolegium za takim rozumieniem powyższego przepisu przemawia wykładnia gramatyczna i logiczna jego interpretacja. Nadto Kolegium powołało się w tym zakresie na orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie wyrażające ten sam pogląd. Jednocześnie organ administracji wskazał, że kupujący nieletni, swoim wyglądem i zachowaniem, nie wzbudzał podejrzeń, iż jest nieletni, co potwierdził funkcjonariusz Policji. Od decyzji tej Prezydent Miasta L., jak wyraźnie organ ten sprecyzował w piśmie z dnia [...] maja 2005 r., wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z żądaniem uchylenia zaskarżonej decyzji i utrzymania w mocy decyzji własnej. W skardze organ administracji nie zgadzał się z interpretacją Kolegium co do rozumienia przepisu art. 18 ust. 10 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 28 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. Powołując się na stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy we Wrocławiu, wyrażone w wyroku z dnia 24 kwietnia 2003 r. (II SA/Wr 1944/2000) stwierdził, iż do zastosowania powyższego przepisu oraz art. 15 ust. 1 pkt 2 w/w ustawy wystarczającym jest dokonanie jednorazowej sprzedaży alkoholu nieletniemu. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wnosiło o jej odrzucenie. Zdaniem Kolegium Prezydent Miasta L. nie jest podmiotem uprawnionym do wniesienia skargi w sprawie, w której wydawał decyzję. Z ostrożności procesowej Kolegium wnosiło o oddalenie skargi, albowiem skarżący nie wykazał na czym polega naruszenie prawa przez zaskarżoną decyzję. Wojewódzki Sad Administracyjny zważył co następuje; Z dniem 1 stycznia 2004 r. weszła w życie ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271), która art. 1 wprowadziła ustawę z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz.1269) oraz art. 2 ustawę z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270), z dniem 1 stycznia 2004 r. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. Sprawy należące do właściwości sądów administracyjnych rozpoznają, w pierwszej instancji, wojewódzkie sądy administracyjne (art. 3 § 1 ww. ustawy). W myśl art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, iż podlega ona odrzuceniu. Stosownie do art. 28 k.p.a. stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Zasadą jest więc by strona wykazała swój interes prawny aby uczestniczyć w postępowaniu administracyjny, a także w postępowaniu przed sądem administracyjnym. W rozpoznawanej sprawie Prezydent Miasta L., jako organ administracji publicznej, wydał decyzję administracyjną, która była przedmiotem kontroli Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], na skutek jej zaskarżenia przez adresata tej decyzji. Jednocześnie organ ten zaskarżył decyzję weryfikującą jego rozstrzygnięcie. Dokonując zaskarżenia decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Prezydent Miasta L. nie wykazał, aby posiadał interes prawny statuujący go, jako organ administracji publicznej, stroną tego postępowania. Z art. 18 ust. 10 pkt 1 lit. a) ustawy z 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (j. t. Dz. U. z 2002 r. Nr 147, poz. 1231 ze zm.) wynika, że stroną postępowania o cofnięcie zezwolenia na sprzedaż alkoholu jest adresat decyzji, to jest przedsiębiorca, który wcześniej uzyskał zezwolenie i prowadził sprzedaż napojów alkoholowych. Zatem także żaden inny podmiot, poza wyjątkami wskazanymi w art. 50 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oraz otrzymującym zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych, nie ma legitymacji strony w postępowaniu administracyjnym dotyczącym cofnięcia tego zezwolenia. Interes prawny ma charakter materialnoprawny. Oparty więc jest na normach administracyjnego prawa materialnego, gdzie musi istnieć norma prawa przewidująca w określonym stanie faktycznym i w odniesieniu do konkretnego podmiotu możliwość wydania określonego aktu. O tym, czy określonemu podmiotowi służy prawo strony w konkretnym postępowaniu administracyjnym, decyduje norma prawna, z której dla tego podmiotu wynikają wprost określone prawa lub obowiązki. Nie ulega wątpliwości, że dla organu administracji publicznej (Prezydenta Miasta L.) z decyzji wydanej przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] nie wynikają żadne prawa lub obowiązki. Nadto decyzja ta nie była decyzją wydaną "w sprawie" dotyczącej tego organu, lecz w sprawie H. G.. Powyższe stanowisko jest ugruntowane w orzecznictwie sądów administracyjnych i doktrynie, aby wskazać na postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 lutego 1999 r. (IV SA 65/97), w którym sąd ten wyraził pogląd, w całości podzielany przez Sąd orzekający w sprawie, iż organ, który wydał w sprawie decyzję, nie jest i nie może w tej samej sprawie być stroną postępowania. Odnosi się to zarówno do organów administracji rządowej, organów samorządu terytorialnego, jak i organów samorządu zawodowego i to do różnych stadiów postępowania oraz do postępowań nadzwyczajnych. W tych warunkach Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w związku z art. 50 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.