I SA/Wa 1134/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Lech Sędziowie NSA Joanna Banasiewicz (spr.) asesor WSA Sławomir Antoniuk Protokolant Aneta Wirkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 września 2005 r. sprawy ze skargi P. S.A. w W. na postanowienie Ministra Infrastruktury z dnia [...] maja 2004 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania uwłaszczeniowego. oddala skargę Postanowieniem z dnia [...] maja 2004 r., nr [...] Minister Infrastruktury, po rozpatrzeniu zażalenia P. Spółka Akcyjna, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 kodeksu postępowania administracyjnego, utrzymał w mocy postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2004 r., nr [...] zawieszające z urzędu postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 1 czerwca 2003 r. przez Skarb Państwa prawa własności opisanej w niej nieruchomości i nabycia prawa użytkowania wieczystego tej nieruchomości, własności budynków, innych urządzeń i lokali przez P. Spółka Akcyjna. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, iż Wojewoda [...] zawiesił postępowanie administracyjne prowadzone na podstawie art. 37 a ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji, prywatyzacji Przedsiębiorstwa Państwowego Polskie Koleje Państwowe (Dz. U. nr 84, poz. 948 ze zm.) z uwagi na konieczność uprzedniego rozpoznania przez sąd powszechny sprawy o zasiedzenie przez Skarb Państwa nieruchomości, której dotyczy postępowanie wszczęte przed Wojewodą [...]. W związku z powyższym organ wojewódzki pismem z dnia 1 kwietnia 2004 r. zobowiązał Starostę K., na podstawie art. 100 § 1 kpa, do wystąpienia do sądu ze stosownym pozwem. Zgodnie z art. 37 a powołanej ustawy grunty wchodzące w skład linii kolejowych pozostające w dniu 28 lutego 2003 r. we władaniu PKP SA, niestanowiące własności Skarbu Państwa, jednostek samorządu terytorialnego lub PKP SA stają się z dniem 1 czerwca 2003 r. z mocy prawa własnością Skarbu Państwa za odszkodowaniem. Z akt sprawy nie wynika czyją własnością była nieruchomość w dniu 28 lutego 2003 r., jednocześnie zachodzi prawdopodobieństwo, że Skarb Państwa nabył prawo własności nieruchomości już przed dniem 28 lutego 2003 r., a wówczas nie byłaby spełniona podstawowa przesłanka do stwierdzenia nabycia własności tej nieruchomości przez Skarb Państwa w trybie art. 37 a powołanej wyżej ustawy. Okoliczność czy przedmiotowa działka stanowiła własność Skarbu Państwa wymaga rozstrzygnięcia przez sąd powszechny i stanowi to zagadnienie wstępne wobec postępowania prowadzonego przed organem wojewódzkim. W dniu 28 czerwca 2004 r. P. Spółka Akcyjna wniosły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – za pośrednictwem organu - skargę na postanowienie Ministra Infrastruktury z dnia [...] maja 2004 r., nr [...]. Strona skarżąca domaga się uchylenia tego postanowienia z uwagi na naruszenie praw skarżącego wynikających z art. 37 a ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji, prywatyzacji Przedsiębiorstwa Państwowego Polskie Koleje Państwowe poprzez przyjęcie, że uwłaszczenie na podstawie powołanego przepisu może nastąpić jedynie po uprzednim postępowaniu cywilnym o zasiedzenie przez Skarb Państwa. W skardze zarzucono także błędne zastosowanie w sytuacji objętej niniejszym postępowaniem art. 97 § 1 pkt 4 kpa, co powoduje zwłokę w uwłaszczeniu nieruchomości. W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury wniósł o jej oddalenie i wskazał, że jedną z przesłanek zastosowania powołanego wcześniej art. 37 a, podlegającą badaniu w postępowaniu prowadzonym w trybie tego właśnie przepisu, jest stwierdzenie, czy grunty nie stanowią własności Skarbu Państwa, jednostek samorządu terytorialnego lub P. S.A. co oznacza, że organ wojewódzki ma obowiązek jednoznacznego ustalenia stanu prawnego nieruchomości. Skoro w niniejszej sprawie stanu prawnego nieruchomości nie można ustalić w oparciu o istniejące dokumenty, a nie można wykluczyć nabycia przedmiotowej nieruchomości przez Skarb Państwa w drodze zasiedzenia, zasadne jest zawieszenie postępowania administracyjnego na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 kpa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest bezzasadna. Organy administracji publicznej w postępowaniu o stwierdzenie nabycia z mocy prawa z dniem 1 czerwca 2003 r. przez Skarb Państwa prawa własności gruntu oraz nabycia przez P. S.A. prawa użytkowania wieczystego wyżej wymienionego gruntu i prawa własności budynków, innych urządzeń i lokali znajdujących się na tym gruncie, prowadzonym na wniosek P. Spółki Akcyjnej z dnia 25 lipca 2005 r. prawidłowo uznały, że zagadnieniem wstępnym w sprawie niniejszej jest czy Skarb Państwa nabył własność przedmiotowej nieruchomości w drodze zasiedzenia przed dniem 28 lutego 2003 r., co wymagało wystąpienia z wnioskiem o stwierdzenie nabycia przez Skarb Państwa w drodze zasiedzenia własności opisanej we wniosku nieruchomości. Materialnoprawną podstawę dla wydania przez Wojewodę [...] decyzji stwierdzającej nabycie przez Skarb Państwa własności nieruchomości oraz przez P. Spółkę Akcyjną prawa użytkowania wieczystego nieruchomości, której dotyczył wniosek stanowi przepis art. 37 a ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji, prywatyzacji przedsiębiorstwa Państwowego Polskie Koleje Państwowe (Dz. U. nr 84, poz. 948 ze zm.). Zgodnie z jego treścią grunty wchodzące w skład linii kolejowych pozostające w dniu 28 lutego 2003 r. we władaniu PKP S.A. nie stanowiące własności Skarbu Państwa, jednostek samorządu terytorialnego lub PKP S.A. stają się z dniem 1 czerwca 2003 r. z mocy prawa własnością Skarbu Państwa za odszkodowaniem. Do gruntów tych P. SA przysługuje z mocy prawa z dniem 1 czerwca 2003 r. prawo użytkowania wieczystego i prawo własności budynków, lokali i innych urządzeń znajdujących się na tych gruntach. Skoro powołany przepis dotyczy gruntów, które w dniu 28 lutego 2003 r. nie stanowiły własności Skarbu Państwa, jednostek samorządu terytorialnego lub PKP S.A., to dla prawidłowego przeprowadzenia postępowania uwłaszczeniowego konieczne jest ustalenie jaki podmiot w dacie 28 lutego 2003 r. był właścicielem nieruchomości. Gdyby okazało się, że określony grunt we wspomnianej dacie stanowił własność Skarbu Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub PKP niemożliwe byłoby stwierdzenie nabycia jego własności przez Skarb Państwa i uwłaszczenie Spółki. Z akt sprawy wynika, czego nie kwestionuje skarżący, że dla nieruchomości brak jest księgi wieczystej, zbioru dokumentów, a zapis o przysługującym Skarbowi Państwa prawie własności do gruntu zamieszczony jest w rejestrze gruntów. Zapisy w ewidencji gruntów nie mogą stanowić dowodu własności nieruchomości, jedynie wypis z księgi wieczystej odzwierciedla jej stan prawny. Zgodnie bowiem z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 o księgach wieczystych hipotece (tekst jednolity Dz. U. z 2004 nr 172., poz. 804) księgi wieczyste prowadzi się w celu ustalenia stanu prawnego nieruchomości, zaś w art. 3 ust 1 tej ustawy ustanowione jest domniemanie, że prawo jawne z księgi wieczystej jest wpisane zgodnie z rzeczywistym stanem prawnym. Skoro więc z okoliczności sprawy wynika, że zachodzi prawdopodobieństwo nabycia własności nieruchomości objętej niniejszym postępowaniem przez Skarb Państwa w drodze zasiedzenia przed dniem 28 lutego 2003 r., to wynik postępowania sądowego z wniosku o stwierdzenie zasiedzenia przez Skarb Państwa własności tej nieruchomości ma niewątpliwie wpływ na rozstrzygnięcie wniosku P. Prawidłowo więc Wojewoda [...] wydał postanowienie o zawieszeniu prowadzonego przed nim postępowania administracyjnego, a Minister Infrastruktury zasadnie utrzymał to postanowienie w mocy uznając, że rozpoznanie przez sąd powszechny sprawy o zasiedzenie przez Skarb Państwa własności nieruchomości jest zagadnieniem wstępnym, o którym mowa w art. 97 § 1 pkt 4 kodeksu postępowania administracyjnego. Rozstrzygające powyższą kwestię postanowienia organów obu instancji są więc zgodne z prawem, a zarzuty skargi jako nieuzasadnione nie mogły być uwzględnione. Z przedstawionych względów Sąd na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.