VII SA/Wa 263/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska, , Sędzia WSA Bożena Więch - Baranowska, Asesor WSA Bogusław Cieśla (spr.), Protokolant Ewa Pecelt, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 października 2005 r. sprawy ze skargi S. K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2004 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2004r., II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego S. K. kwotę 440 zł (czterysta czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania, VII SA/Wa 263 /05 U Z A S A D N I E N I E Decyzją z dnia [...] października 2004 r. Wojewoda [...] po przeprowadzeniu na wniosek B. i M. W. postępowania - stwierdził na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 kpa nieważność decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] marca 2004 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej S. K. pozwolenia na budowę polegającą na wykonaniu kominka w miejsce rozebranego pieca kaflowego w lokalu mieszkalnym nr [...] w budynku przy ulicy [...] w [...] . W uzasadnieniu tej decyzji wskazano , że zgodnie z § 132 ust 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r. Nr 75, poz. 690 ze zm. ) "kominki opalane drewnem z otwartym paleniskiem lub zamkniętym wkładem kominkowym mogą być instalowane wyłącznie w budynkach jednorodzinnych , mieszkalnych w zabudowie zagrodowej i rekreacji indywidualnej oraz niskich budynkach wielorodzinnych". Wskazana w § 2 ust 2 w/w rozporządzenia możliwość spełnienia wymagań w sposób inny niż podany w rozporządzeniu , nie oznacza zdaniem organu dowolności w stosowaniu rozwiązań zamiennych i dlatego przepis ten nie miał zastosowania w sprawie . Wydanie pozwolenia na budowę poprzedzone było uzgodnieniem z [...] Komendantem Wojewódzkim Państwowej Straży Pożarnej, który postanowieniem z dnia [...] stycznia 2004 r. wyraził zgodę na zlokalizowanie kominka w mieszkaniu skarżącego . Następnie postępowanie przed [...] Komendantem Wojewódzkim Państwowej Straży Pożarnej zostało wznowione w wyniku czego poprzednie postanowienie zostało uchylone przy czym organ ponownie postanowieniem z dnia [...] lipca 2004 r. wyraził zgodę na budowę kominka. Wskutek zażalenia na to postanowienie Komendant Główny Państwowej Straży Pożarnej postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2004 r. uchylił zaskarżone postanowienie i odmówił zgody na spełnienie wymagań w zakresie bezpieczeństwa pożarowego w inny sposób niż określono w przepisach techniczno – budowlanych . W postępowaniu nieważnościowym organ uznał , że skoro naruszono art. 9 Prawa budowlanego w związku z § 132 ust 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie , to należało stwierdzić nieważność decyzji o pozwoleniu na budowę kominka . Odwołanie od tej decyzji złożył S. K. podnosząc, iż w sprawie tej małżonkowie W. nie mają własnego interesu prawnego a wspólnota udzieliła zgody na wybudowanie przedmiotowego kominka . Nadto wskazał , że decyzja pozwalająca na budowę nie jest obarczona wadą rażącego naruszenia prawa. Po rozpatrzeniu odwołania Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] grudnia 2004 r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wskazał , że przedmiotowy kominek został wykonany w mieszkaniu znajdującym się w domu wielorodzinnym 6-cio piętrowym Natomiast zgodnie z § 132 ust 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. kominki opalane drewnem z otwartym paleniskiem lub zamkniętym wkładem kominkowym mogą być instalowane wyłącznie w niskich budynkach wielorodzinnych . Dlatego za prawidłowe uznał stanowisko organu I instancji , że kominek nie mógł być wybudowany w przedmiotowym budynku . Organ odwoławczy zauważył ,że możliwe było odstąpienie od wskazanych warunków technicznych, jednak w tym przypadku zgoda na takie odstępstwo nie została udzielona . Możliwość udzielenia pozwolenia na budowę z naruszeniem określonych przepisów techniczno – budowlanych została przez ustawodawcę uzależniona od przeprowadzenia procedury , ustalonej przepisem art. 9 Prawa budowlanego . Właściwy organ zamierzając udzielić pozwolenia na budowę z naruszeniem warunków technicznych , stosownie do treści art. 9 musiałby wystąpić do ministra , który ustalił te warunki ( Ministra Infrastruktury ) o upoważnienie do udzielenia odstępstwa. Dopiero po uzyskaniu tegoż upoważnienia można było udzielić w drodze postanowienia zgody na odstępstwo . Prezydent [...] udzielając pozwolenia na budowę nie uzyskał tego upoważnienia i tym samym nie mógł udzielić takiej zgody . Poza tym organ odwoławczy uznał za chybiony zarzut, iż z uwagi na to, że kominek został już wybudowany to pozwolenie na budowę wywołało nieodwracalne skutki prawne . Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję złożył S. K. i podniósł w niej , że budynek przy ulicy [...] w [...] w którym zbudowano kominek jest budynkiem 3 piętrowym a nie jak stwierdził organ 6 piętrowym . Poza tym wskazał , że przepisy warunków technicznych nie posługują się pojęciem piętra tylko kondygnacji. Nadto podniósł , że przedmiotowe roboty budowlane wiązały się z przebudową lokalu bowiem istniejący piec kaflowy został zastąpiony kominkiem , dlatego zdaniem skarżącego można było zastosować przepis § 2 ust 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. Skarżący zakwestionował istnienie przymiotu strony małżonków W. na wniosek których wszczęto postępowanie nieważnościowe . Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego odpowiadając na skargę do uznania Sądu pozostawił jej ocenę i wskazał , że z zebranego materiału wynika że B. i M. W. nie mają przymiotu strony gdyż w przedmiotowym budynku funkcjonuje wspólnota mieszkaniowa , o której mowa w art. 6 ustawy o własności lokali z dnia [...] czerwca 1994 r. Poszczególni członkowie wspólnoty mogą być stronami postępowania tylko wtedy gdy inwestycja narusza bezpośrednio ich interes prawny. Taka sytuacja w przedmiotowej sprawie nie występuje . Oznacza to , że wojewoda wszczął i prowadził postępowanie nieważnościowe na wniosek podmiotu nie będącego stroną . Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył , co następuje : Skargę należało uwzględnić . Kontrola legalności zaskarżonej decyzji , przeprowadzona przez Sąd na podstawie art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 , poz. 1270 ze zm. ) wykazała, że naruszone zostały przepisy postępowania administracyjnego w stopniu mającym wpływ na wydane rozstrzygnięcie . Postępowanie nieważnościowe , którego przedmiotem jest ocena, czy decyzja administracyjna kończąca postępowanie w sprawie dotknięta jest jedną z wad określonych w art. 156 § 1 kpa, , może być wszczęte na żądanie strony lub z urzędu /art. 157 § 2 kpa/. W przypadku postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wszczynanego na żądanie strony powstaje kwestia oceny, czy osoba żądająca wszczęcia takiego postępowania jest stroną legitymowaną do wystąpienia z takim żądaniem Zgodnie z treścią art. 28 Kpa "stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek". O przymiocie danego podmiotu jako strony w postępowaniu administracyjnym decyduje zatem jej interes prawny lub obowiązek, który upoważnia ten podmiot do żądania wszczęcia postępowania administracyjnego /art. 61 kpa/ i do brania w nim udziału. Należy wskazać, że pojęcie interesu prawnego mimo, że nie zostało zdefiniowane w przepisach kodeksu postępowania administracyjnego było przedmiotem wielu orzeczeń sądowych i tematem licznych wypowiedzi doktryny. Istotę interesu prawnego należy upatrywać w jego związku z konkretną normą prawa materialnego. Może to być norma należąca do każdej gałęzi prawa /nie tylko do prawa administracyjnego/ na podstawie której w postępowaniu administracyjnym określony podmiot, w określonym stanie faktycznym, może domagać się konkretyzacji jego uprawnień lub obowiązków, bądź żądać przeprowadzenia kontroli określonego aktu w celu ochrony jego sfery praw i obowiązków przed naruszeniami dokonanymi tym aktem . Ponadto podkreśla się, że interes prawny powinien być indywidualny, konkretny, realny i znajdować potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, które uzasadniały zastosowanie normy prawa materialnego. Wszystkie te teoretyczne rozważania dowodzą , że w sprawie niniejszej małżonkowie [...] nie mają przymiotu strony . Przymiot ten mieć by mogła wspólnota mieszkaniowa , która jednak jak wynika z materiału dowodnego wyraziła zgodę na wybudowanie kominka . Organ odwoławczy ( odpowiedź na skargę ) nie dopatrzył się istnienia indywidualnego , własnego interesu prawnego a sami małżonkowie W. nie powoływali się dotychczas na żadne okoliczności , które ich indywidualny interes w kwestionowaniu decyzji o pozwoleniu na budowę miałyby uzasadniać. Sąd podziela stanowisko, że jeśli członek Wspólnoty Mieszkaniowej wykaże swój indywidualny, własny interes prawny, to istnieje podstawa, aby mógł wystąpić jako strona zainteresowana w postępowaniu administracyjnym w sprawie, w której może wystąpić także Wspólnota. Już ta wadliwość przeprowadzonego postępowania wystarczyła do uchylenia decyzji organów obu instancji . Poza tym należy wskazać , że sprawa nie została wyjaśniona w sposób zgodny z zasadami wynikającymi z art. 7 i 77 § 1 kpa . Dotyczy to konieczności niewątpliwego ustalenia czy w świetle przepisu § 8 pkt 1 w zw. z § 3 pkt 16 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, przedmiotowy budynek przy ulicy [...] w [...] jest w zakresie wysokości zaliczany do kategorii niskich , czy też nie . Okoliczność ta ma podstawowe znaczenie w tej sprawie a skarżący podnosi , że jest to zabytkowy 3- piętrowy budynek . Nie bez znaczenie dla oceny kwestionowanej decyzji jawi się potrzeba dokonania kwalifikacji charakteru wykonanych robót w świetle przepisów Prawa budowlanego - czego również organy nie dokonały . Mając powyższe na uwadze Sąd uchylił zaskarżoną i poprzedzającą ją decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. /. Na podstawie art. 152 w/w ustawy zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienie się niniejszego wyroku . O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 tejże ustawy . .