II SA/Bd 680/05

WyrokWSA w Bydgoszczy2005-10-25

Skład orzekający: Małgorzata Włodarska, Renata Owczarzak, Wojciech Jarzembski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy żołnierz zawodowy ma prawo do dodatkowego wynagrodzenia za powierzone mu obowiązki inspektora ochrony przeciwpożarowej, jeśli wynikają one z regulaminu wewnętrznego lub instrukcji, a nie bezpośrednio z ustawy lub rozporządzenia?
Ratio decidendi
Żołnierz zawodowy ma prawo do dodatkowego wynagrodzenia za powierzone mu czynności wykraczające poza zakres stanowiska służbowego, jeśli wynika to z art. 73 ust. 1 pkt 7 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Przepis ten ma charakter obligatoryjny i nie może być ograniczany przez rozporządzenie wykonawcze, które powinno regulować jedynie warunki i tryb wypłaty, a nie materialnoprawne podstawy przyznania świadczenia. W związku z tym, organy administracji błędnie odmówiły przyznania wynagrodzenia, opierając się na wąskiej interpretacji § 3 pkt 9 rozporządzenia.
Stan faktyczny
R. C. wystąpił o przyznanie dodatkowego wynagrodzenia za pełnienie obowiązków Inspektora Ochrony Przeciwpożarowej, powołując się na ustawę o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych i rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej. Dowódca Jednostki Wojskowej odmówił przyznania wynagrodzenia, uznając, że obowiązki te nie wynikają z przepisów prawa powszechnie obowiązującego. Po utrzymaniu w mocy tej decyzji w drodze odwołania, R. C. złożył skargę do WSA, zarzucając organom nieprawidłową interpretację przepisów.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, oraz zasądzono od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Włodarska Sędzia WSA Renata Owczarzak (spr.) Sędzia WSA Wojciech Jarzembski Protokolant Mariusz Pawełczak po rozpoznaniu w dniu 25 października 2005r. sprawy ze skargi R. C. na decyzję Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] z dnia [...] 2005r. nr [...] w przedmiocie dodatkowego wynagrodzenia za wykonanie czynności powierzonych 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] z [...] 2005r. Nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 3. zasądza od Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] na rzecz skarżącego 14,50 zł ( czternaście złotych 50/100) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Pismem z 11 kwietnia 2005 r. R. C. wystąpił do Dowódcy Jednostki Wojskowej nr [...] w C. o przyznanie i wypłatę dodatkowego wynagrodzenia z tytułu wykonywania czynności powierzonych, które wykraczają poza zadania wynikające z zajmowanego stanowiska służbowego za okres od dnia 3 stycznia 2005 r., w związku z powierzeniem pełnienia obowiązków Inspektora Ochrony Przeciwpożarowej [...] na mocy rozkazu dziennego Dowódcy Nr [...] z dnia [...] 2004 r. Jako podstawę prawną wniosku strona przywołała art. 88 ust. 2 ustawy z 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz.U. Nr 179, poz. 1750 ze zm.) oraz § 3 pkt 9, § 13 pkt 1 i 3, § 14 pkt 1 oraz § 15 pkt 1 i 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z 7 kwietnia 2004 r. w sprawie wypłacania żołnierzom zawodowym dodatkowego wynagrodzenia (Dz.U. z 2004 r., Nr 108, poz. 1141). Dowódca Jednostki Wojskowej nr [...] rozstrzygając w drodze decyzji z [...]2005 r. nr [...]r. odmówił przyznania wnioskodawcy dodatkowego wynagrodzenia za wykonywanie czynności powierzonych, które wykraczają poza zadania wynikające z zajmowanego stanowiska służbowego. W uzasadnieniu orzeczenia organ przyznał, że R. C. powierzono pełnienie dodatkowych obowiązków inspektora ochrony przeciwpożarowej w Jednostce Wojskowej nr [...], jednak jego zdaniem obowiązki te zgodnie z § 3 pkt 9 rozporządzenia w sprawie wypłacania żołnierzom zawodowym dodatkowego wynagrodzenia nie wynikają z ustawy lub rozporządzenia, a wynikają z Regulaminu i instrukcji przeciwpożarowej. W odwołaniu od powyższej decyzji R. C. wniósł ponownie o przyznanie dodatkowego wynagrodzenia w związku z powierzeniem obowiązków inspektora ochrony przeciwpożarowej, wskazując na powołaną we wniosku z 11 kwietnia 2005 r. podstawę prawną. Jego zdaniem prawidłowa interpretacja § 3 pkt 9 rozporządzenia w sprawie wypłacania żołnierzom zawodowym dodatkowego wynagrodzenia nie wymaga, by powierzone obowiązki wynikały jedynie z ustawy lub rozporządzenia, lecz obejmuje także swym zakresem postanowienia wynikające z innych przepisów - w szczególności "Regulaminu Ogólnego Sił Zbrojnych RP" oraz "Instrukcji o ochronie przeciwpożarowej w wojsku". Dowódca Jednostki Wojskowej [...] po rozpatrzeniu odwołania, decyzją nr [...]z [...] 2005 r. orzekł o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu podniesiono, iż § 3 pkt 9 rozporządzenia w sprawie wypłacania żołnierzom zawodowym dodatkowego wynagrodzenia statuuje określone, łącznie występujące przesłanki przyznania tego wynagrodzenia tj. czynności muszą wynikać z przepisów prawa, muszą być wykonywane stale, muszą być związane z zabezpieczeniem funkcjonowania jednostki oraz nie może przysługiwać za nie wynagrodzenie z innego tytułu. Zdaniem organu, odwołujący się nie spełnił tych przesłanek, gdyż wykonywanie czynności inspektora ochrony przeciwpożarowej nie wynika z przepisów prawa powszechnie obowiązującego, a tylko w takim przypadku możliwe byłoby przyznanie wnioskowanego dodatkowego wynagrodzenia. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na decyzję Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] w B. z dnia [...]2005 r. nr [...] R. C. konsekwentnie zarzuca organowi nieprawidłową interpretację § 3 pkt 9 rozporządzenia w sprawie wypłacania żołnierzom zawodowym dodatkowego wynagrodzenia, poprzez błędne przyjęcie, iż tylko przepisy powszechnie obowiązujące jako podstawa nałożenia dodatkowego obowiązku, mogą stanowić o przyznaniu lub nie dodatkowego wynagrodzenia. Jego zdaniem przepisy zawarte w "Regulaminie Ogólnym Sił Zbrojnych RP" oraz w "Instrukcji o ochronie przeciwpożarowej w wojsku" wypełniają dyspozycję normy prawnej wynikającej z § 3 pkt 9 cyt. rozporządzenia, a jako takie stanowić winny podstawę przyznania dodatkowego wynagrodzenia z tytułu powierzonych obowiązków inspektora ochrony przeciwpożarowej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie nie znajdując podstaw do jej uwzględnienia. Przywołana została argumentacja zawarta w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, uzupełniona wnioskami wynikającymi z wykładni celowościowej art. 88 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz § 9 pkt 3 w/w rozporządzenia, wskazującymi na wyjątkowy charakter czynności uprawniających do przyznania dodatkowego wynagrodzenia, do których nie sposób zaliczyć obowiązków wykonywanych przez inspektora ochrony przeciwpożarowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga jest zasadna, gdyż zaskarżone orzeczenie podjęto z naruszeniem prawa. Przede wszystkim zaznaczyć należy, że sąd administracyjny sprawując kontrolę działalności administracji publicznej dokonuje oceny, na skutek zaskarżenia działalności (działania bądź zaniechania) organu administracji publicznej pod kątem zgodności z prawem, w tym przypadku - oceny powodów odmowy przyznania dodatkowego wynagrodzenia z tytułu wykonywania czynności powierzonych, wykraczających poza zadania wynikające z zajmowanego stanowiska służbowego. Nie zastępuje więc organu administracji publicznej i nie przejmuje jego kompetencji do końcowego załatwienia sprawy i wydania rozstrzygnięcia. Sprawa, której przedmiot związany jest z działalnością określonego organu administracji publicznej, nie przestaje być sprawą, której załatwienie należy do tego organu. Zwrócić też należy uwagę na zastosowany w sprawie element oficjalności działania sądu administracyjnego, zgodnie bowiem z art. 134 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W niniejszej sprawie przedmiotem rozstrzygnięcia organów administracji publicznej było ustalenie uprawnień R. C. do otrzymywania dodatkowego wynagrodzenia z tytułu powierzonych obowiązków inspektora ochrony przeciwpożarowej w jednostce wojskowej [...] w C.. Kluczowe znaczenie dla orzekania w tym przedmiocie ma art. 73 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, który wylicza rodzaje "innych należności pieniężnych" otrzymywanych przez żołnierzy zawodowych poza przysługującym im uposażeniem zasadniczym wraz z dodatkami. Zgodnie z pkt 7 cyt. wyżej przepisu, żołnierz zawodowy otrzymuje dodatkowe wynagrodzenie za dodatkowo powierzone czasowe pełnienie obowiązków służbowych i za wykonywanie czynności powierzonych, wykraczających poza zadania wynikające z zajmowanego stanowiska służbowego. Interpretacja tego przepisu prowadzi do jednoznacznej, rozstrzygającej dla sprawy konkluzji ,że otrzymywanie przewidzianych przepisem należności pieniężnych nie jest uzależnione od uznania organu administracyjnego. Ustawodawca kładzie tutaj szczególny nacisk na obligatoryjność przyznania świadczenia uprawnionemu żołnierzowi. Określony w ten sposób przepis ustawowy musi być bezwzględnie respektowany w ewentualnym jego rozwinięciu w formie przepisów wykonawczych, zgodnie z zasadą hierarchicznego podporządkowania systemu źródeł prawa w Polsce. Charakterystyczny dla regulacji ustawowych poziom ogólności omawianej regulacji prawnej doznaje jednak uszczegółowienia w postaci aktu wykonawczego Ministra Obrony Narodowej, dla którego delegacja ustawowa zawarta jest w art. 88 ust. 3 cyt. ustawy upoważniającym do wydania rozporządzenia określającego wysokość oraz szczegółowe warunki i tryb wypłacania żołnierzom zawodowym dodatkowego wynagrodzenia o którym mowa w ust. 1 i 2, z uwzględnieniem czynności powierzonych wykraczających poza zadania wynikające z zajmowanych przez żołnierzy stanowisk służbowych, które uprawniają do dodatkowego wynagrodzenia, a także stawek oraz terminów jego wypłacania. Określona w ten sposób delegacja ustawowa charakteryzuje się wysokim stopniem szczegółowości co do zakresu ewentualnej przyszłej regulacji wykonawczej wydanej przez uprawniony podmiot. Oznacza to w konsekwencji, iż przedmiotem regulacji aktu wykonawczego może być jedynie zakres spraw szczegółowo wskazanych w konkretnej delegacji ustawowej. Unormowanie zawarte w § 3 pkt 9 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z 7 kwietnia 2004 r., stanowiącego wykonanie delegacji ustawowej z art. 88 ust. 3 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, prowadzi w swej treści do przekroczenia uprawnienia przyznanego organowi tą delegacją. Zgodnie bowiem z tym przepisem, do czynności powierzonych, wykraczających poza zwykłe obowiązki służbowe żołnierzy, za które przysługuje dodatkowe wynagrodzenie zalicza się m.in. wykonywanie innych niż wymienione w pkt 1-8 czynności o charakterze stałym związanych z zabezpieczeniem funkcjonowania jednostki wojskowej, jeżeli wykonywanie tych czynności wynika z realizacji postanowień innych przepisów, w których nie określono prawa do wynagrodzenia. Zdaniem Sądu, dokonane w ten sposób rozwinięcie przepisów ustawowych, powoduje przekroczenie zakresu kompetencji przyznanych w art. 88 ust. 3 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, poprzez dokonane aktem wykonawczym ograniczenie kręgu osób uprawnionych z mocy ustawy do otrzymania dodatkowego wynagrodzenia. Jak już wyżej wskazano, przepis ten upoważniał jedynie do kreślenia" wysokości" oraz "szczegółowych warunków i trybu wypłacania" dodatkowego wynagrodzenia przyznanego na mocy poprzedniego ustępu art. 88 cyt. ustawy. Materialnoprawne podstawy przyznania uprawnienia do dodatkowego wynagrodzenia z tytułu wykonywania czynności powierzonych, które wykraczają poza zadania wynikające z zajmowanego stanowiska służbowego wynikają jedynie z art. 73 ust.1 pkt 7 ustawy z 11 września 2003r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych ( Dz. U. Nr 179, poz.1750 ze zm.) i nie mogą być w żaden sposób modyfikowane rozporządzeniem wykonawczym przedmiotowo dotyczącym kwestii technicznej procedury wypłaty przysługującego z mocy ustawy dodatkowego wynagrodzenia. W konsekwencji uznać należy, że organy administracji dokonały nieprawidłowej interpretacji przepisów prawnych mających w sprawie zastosowanie, czego skutkiem w tej konkretnej sprawie stało się wydanie wadliwych decyzji, zarówno w I jak i w II instancji. Wobec powyższych ustaleń Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy uznając, że zaskarżona decyzja narusza prawo materialne w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło