II SA/Lu 646/05

WyrokWSA w Lublinie2005-10-25

Skład orzekający: Jerzy Stelmasiak, Grażyna Pawlos-Janusz, Bogusław Wiśniewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił zwrotu części nieruchomości i wypłaty odszkodowania, uwzględniając zarzut przedawnienia roszczenia oraz prawidłowe wykorzystanie nieruchomości zgodnie z celem wywłaszczenia?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, uznając, że organy administracji nieprawidłowo ustaliły stan faktyczny i nieprawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego. W szczególności, nie wykazano jednoznacznie ostateczności decyzji o ustaleniu odszkodowania, nie ustalono prawidłowo daty rozpoczęcia zagospodarowania nieruchomości zgodnie z celem wywłaszczenia, a także nie rozstrzygnięto jednoznacznie, czy skarżąca domaga się zwrotu nieruchomości, czy wypłaty odszkodowania. Brak złożenia odszkodowania do depozytu sądowego również budzi wątpliwości co do prawidłowości oceny przedawnienia.
Stan faktyczny
Skarżąca J. G. domagała się zwrotu części nieruchomości oraz wypłaty odszkodowania. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Starosty odmawiającą zwrotu i odszkodowania, uznając roszczenie za przedawnione i nieruchomość za wykorzystaną zgodnie z celem wywłaszczenia. Skarżąca zarzuciła niewłaściwe zastosowanie przepisów o przedawnieniu, naruszenie przepisów o zbędności nieruchomości, błędy w ustaleniach faktycznych oraz niewłaściwe wykonanie zobowiązania przez organ.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak - sprawozdawca, Sędziowie Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz, Asesor WSA Bogusław Wiśniewski, Protokolant Starszy referent Beata Basak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 października 2005 r. sprawy ze skargi J. G. na decyzję Wojewody z dnia [...]. Nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu części nieruchomości i odmowy wypłaty odszkodowania I. uchyla zaskarżoną decyzję, która nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku oraz uchyla decyzję Starosty z dnia [...] znak: [...] II. nakazuje ściągnąć od Wojewody na rzecz Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem nie uiszczonego wpisu od którego skarżąca była zwolniona. Wojewoda decyzją z dnia [...] r. (znak: [...]) wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, po rozpatrzeniu odwołania J. G. od decyzji wydanej z upoważnienia Starosty przez Dyrektora Wydziału Geodezji, Kartografii, Katastru i Nieruchomości Starostwa Powiatowego z dnia [...] r. (znak: [...]), w sprawie odmowy zwrotu części nieruchomości i odmowy wypłaty odszkodowania – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu stwierdził, że po rozpatrzeniu wniosku skarżącej z dnia 27 grudnia 1991 r. organ I instancji, tj. Starosta , decyzją z dnia [...] r. odmówił zwrotu części nieruchomości oznaczonej dawnym nr [...], ark. ewid. [...], stanowiącej obecnie działkę nr [...], ark. ewid. [...], położoną w T. przy zbiegu ulic S. i H. Jednocześnie odmówił wypłaty odszkodowania ustalonego decyzją Naczelnika Miasta z dnia [...] r. (znak: [...]8). Rozpatrując odwołanie skarżącej, tj. J. G., organ II instancji stwierdził w pierwszej kolejności, że przepisy ustawy z dnia 6 lipca 1972 r. o terenach budownictwa jednorodzinnego i zagrodowego oraz o podziale nieruchomości w miastach i osiedlach (Dz. U. z 1973 r. Nr 27, poz. 192 i Nr 48 poz. 282) utraciły moc na podstawie art. 89 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. z 1991 r. Nr 30, poz. 127 ze zm.), a następnie ta ustawa utraciła moc na podstawie art. 241 pkt 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.). Dlatego też w obecnym stanie prawnym wszelkie zobowiązania wynikające z realizacji cyt. ustawy z dnia 6 lipca 1972 r. mogą być rozpatrywane poprzez odpowiednie zastosowanie ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r., a w szczególności regulacje prawne zawarte w rozdziale 2 działu III – scalania i podziału nieruchomości, tej ustawy. Ponadto dodał, że w przedmiotowej sprawie ustalenie odszkodowania zostało rozstrzygnięte decyzją Naczelnika Miasta z dnia [...]r. (znak: [...]). Nie zachowały się jednak dowody wskazujące jednoznacznie, kiedy decyzja ta została stronie doręczona (bądź ogłoszona). Zdaniem organu sama strona nie kwestionuje faktu, że znała treść decyzji i wskazuje, że przyznanego jej odszkodowania nie pobrała, na znak protestu co do jego wysokości. Natomiast podnosi zarzut (odwołanie z dnia 5 lipca 2004 r.), że nie znała treści pisma Miejskiego Zarządu Gospodarki Terenowej w T. z dnia 30 marca 1980 r. (powinno być 31 marca 1980 r.), skierowanego do księgowości z prośbą o wypłatę odszkodowania wynikającego z decyzji Naczelnika Miasta z dnia [...] r. W ocenie organu odwoławczego zarzut ten jest chybiony o czym świadczy wniosek strony z dnia 27 grudnia 1991 r. (złożony w Urzędzie Miejskim w dniu 30 grudnia 1991 r., a który wszczął niniejsze postępowanie). W tym wniosku strona podnosi, że przyznano jej odszkodowanie w wysokości 42.938,90 zł. Taka kwota łącznego odszkodowania jest ujęta w piśmie Miejskiego Zarządu Gospodarki Terenowej z dnia [...]r. (znak: [...]). Ponadto różnica ta w wysokości odszkodowania wskazuje, że strona znała treść pisma Miejskiego Zarządu Gospodarki Terenowej z dnia [...] r (znak: [...]). Dlatego też organ I instancji prawidłowo wskazał, że to właśnie treść tego pisma pozwala na uznanie, że strona znała treść decyzji o ustaleniu odszkodowania za przedmiotową nieruchomość i że to od daty tego pisma należy liczyć skutki wykonania decyzji, a roszczenie odszkodowawcze stało się wymagalne po upływie trzech miesięcy od tej daty, tj. z dnia 30 czerwca 1980 r. Ponadto na rozprawie przeprowadzonej w dniu 23 września 1992 r., J. G. oświadczyła: "w roku 1980 otrzymałam dwa lub trzy razy ponaglenie z PKO do pobrania pieniędzy, jednakże ich nie pobrałam", co potwierdza, że była właścicielka wiedziała o fakcie przyznania jej odszkodowania, dodał organ II instancji. Jednocześnie podkreślił, że odpowiedzialność odszkodowawcza z tytułu wywłaszczenia (przejęcia) nieruchomości, jako rodzaj odpowiedzialności cywilnoprawnej o charakterze obligacyjnym, powoduje, że decyzja o ustaleniu odszkodowania konkretyzuje w sposób autorytatywny stosunek prawny zobowiązania w rozumieniu art. 353 § 1 kc, zgodnie z którym strona uprawniona (wierzyciel) nabywa wierzytelność i może żądać od strony zobowiązanej (dłużnika) zachowania się zgodnego z treścią obowiązku, czyli świadczenia. Do realizacji takiego zobowiązania i skutków jego niewykonania znajdują zastosowanie art. 450 – 486 kc z modyfikacjami wprowadzonymi art. 132 ust. 2 i art. 133 cyt. ustawy o gospodarce nieruchomościami. Zgodnie z pkt. 3 rozstrzygnięcia w/w decyzji z dnia 8 czerwca 1978 r. odszkodowanie miało być wypłacone w terminie trzech miesięcy od daty uprawomocnienia się tej decyzji, tj. jak wyżej wykazano, w terminie nie dłuższym niż do 30 czerwca 1980 r. Oznacza to, że od dnia 1 lipca 1980 r. dłużnik jest odpowiedzialny za opóźnienie się ze spełnieniem świadczenia (art. 481 § 1 kc) lub zwłokę w jego spełnieniu (art. 481 § 3 kc). Od tego też dnia zaczyna bieg 10-letni termin przedawnienia roszczenia o zapłatę odszkodowania (art. 119 kc). W sytuacji braku szczególnego uregulowania oddziaływania upływu czasu na roszczenia odszkodowawcze z tytułu wywłaszczenia (przejęcia) nieruchomości stosuje się wprost przepisy dotyczące przedawnienia roszczeń zawarte w art. 117 i nast. kc. Wniosek skarżącej J. G. z dnia 27 grudnia 1991 r. wpłynął do organu w dniu 30 grudnia 1991 r., czyli po upływie ponad 11 lat w którym roszczenie stało się wymagalne, tym samym jej roszczenie o wypłatę odszkodowania uległo przedawnieniu. Zarzuty podniesione przez J. G. w jej odwołaniu z dnia 5 lipca 2004 r. od decyzji Starosty z dnia [...] r. (znak: [...]), że organ nie poinformował jej, jaki skutek będzie miał dla niej fakt nie pobrania, na skutek protestu, przyznanego odszkodowania, a tym samym błędnie zastosował art. 120 kc do liczenia terminu przedawnienia – nie zasługują na uwzględnienie. Zdaniem organu I instancji nie zasługują również na uwzględnienie inne okoliczności podnoszone wówczas przez skarżącą, które w jej ocenie mogłyby być przyczyną nie podjęcia przez nią wcześniejszych kroków prawnych, a w szczególności – sytuacji politycznej przed 1989 r. Żadne bowiem przepisy prawa nie pozwalają na uznanie za zasadne stanowiska skarżącej, że panujący wówczas system polityczny i prawny uniemożliwiały skuteczną obronę interesów oraz, że do czasu przemian ustrojowych w 1989 r. bieg przedawnienia uległ zawieszeniu (art. 121 pkt 4 kc). Oznacza to, orzekł organ odwoławczy, że ustalone ostateczną decyzją Naczelnika Miasta z dnia [...] r. (znak: [...]) odszkodowanie za część przejętej nieruchomości nie może być wypłacone, a w związku z tym niezasadne jest żądanie jego waloryzacji, gdyż zgodnie z art. 132 ust. 3 cyt. ustawy o gospodarce nieruchomościami, wysokość odszkodowania ustalona w decyzji podlega waloryzacji na dzień jego zapłaty. W niniejszej sprawie, ze względu na upływ czasu, nie może być mowy o zapłacie, a tym samym waloryzacji odszkodowania. Jednocześnie dodał, że gdyby organ prawidłowo złożył do depozytu sądowego przyznane odszkodowanie, powstałby taki sam skutek jak spełnienie świadczenia (art. 470 kc), a cała suma odszkodowania, zgodnie z art. 27 ust. 3 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz. U. z 1974 r. Nr 10 ze zm.), w związku z art. 10 ust. 3 cyt. ustawy z dnia 6 lipca 1972 r. o terenach budownictwa jednorodzinnego i zagrodowego oraz o podziale nieruchomości w miastach i osiedlach, przeszłaby na własność Państwa po upływie 5 lat od dnia doręczenia stronie wezwania do odbioru ze wskazaniem skutków niepodjęcia. Natomiast w świetle art. 136 ust. 3 cyt. ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami poprzedni właściciel lub jego spadkobierca mogą żądać zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub jej części, jeżeli zgodnie z art. 137 stała się ona zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu. Przepisy te stosuje się również do nieruchomości przejętych na rzecz Skarbu Państwa na podstawie ustawy z dnia 6 lipca 1972 r. o terenach budownictwa jednorodzinnego i zagrodowego oraz o podziale nieruchomości w miastach i osiedlach (Dz. U. Nr 27, poz. 192 ze zm.) art. 216 ust. 1. Jednak zdaniem organu odwoławczego organ I instancji w sposób wyczerpujący zebrał materiał dowodowy, wskazujący na sposób wykorzystania działki nr [...], której zwrotu żąda, była właścicielka. W dniu przejęcia działki nr [...] na rzecz Skarbu Państwa, ta jej część, która obecnie oznaczona jest jako działka nr [...], zgodnie z obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego uchwalona zarządzeniem Nr 7 Naczelnika Powiatu z dnia [...] r. w sprawie zatwierdzenia miejscowego planu szczegółowego zagospodarowania przestrzennego Osiedla "Lipowa" w T. (Dz. Urz. WRN w Lublinie Nr 2 z dnia 25 marca 1975 r.) leżała na terenie oznaczonym w tym planie symbolem 15 ZP "jako projektowany ogródek zabaw dla dzieci małych; zakaz inwestowania niezgodnego z przeznaczeniem terenu; w I etapie teren pozostawić w stanie istniejącym jako teren upraw polowych". Plan ten zachował swą aktualność również w dniu złożenia wniosku o zwrot nieruchomości, tj. 30 grudnia 1991 r. (zmiana uchwały Nr [...] Miejskiej Rady Narodowej w sprawie zatwierdzenia zmian w miejscowym planie szczegółowego zagospodarowania przestrzennego Osiedla "Lipowa" w T. Dz. Urz. Woj. Zam. Nr 14, poz. 119 – nie dotyczyła terenu na którym leży działka nr [...]). Zostało to potwierdzone uchwałą Nr [...] Rady Miejskiej w sprawie wykazu aktów prawa miejscowego wydanych przez Miejską Radę Narodową i Naczelnika Miasta przed dniem 27 maja 1990 r. i nadal obowiązujących na obszarze miasta, ogłoszonych w Dz. Urz. Woj. Zam. z dnia 28 stycznia 1991 r. Nr 2, poz. 26 pkt 20). Ponadto już pierwsze oględziny przedmiotowej działki z dnia 23 września 1992 r. potwierdziły wykorzystanie działki zgodnie z w/w celem, zaś cały teren działki nr [...] i nr [...]jest ogrodzony, znajdują się na nim bramki do gry w piłkę nożną, słupki przystosowane do zawieszenia siatki do gry w piłkę siatkową, huśtawka oraz usypane wzniesienie do zjeżdżania na sankach. Oględziny działki w dniu 21 grudnia 2004 r. potwierdziły, że przedmiotowa działka w dalszym ciągu wykorzystywana jest zgodnie z w/w celem (nieruchomość ogrodzona jest płotem z siatki stalowej na słupach metalowych; w ogrodzonym terenie znajdują się bramki do gry w piłkę nożną, słupki przystosowane do zawieszenia siatki do gry w piłkę siatkową, kosz do gry w koszykówkę, huśtawka, przenośna karuzela oraz usypane wzniesienie do zjeżdżania na sankach). Ponadto przesłuchani, na żądanie byłej właścicielki, świadkowie nie wnieśli nic nowego do sprawy i wcześniejszych ustaleń. Stąd, organ odwoławczy nie podziela zarzutów skarżącej, że skoro na przedmiotowym terenie są urządzenia z których korzystają również dzieci ze szkoły podstawowej, to nie służy on dzieciom małym. Urządzenie przedmiotowego terenu służy zarówno dzieciom małym (huśtawka, przenośna karuzela oraz usypane wzniesienie do zjeżdżania na sankach, ogrodzony teren zieleni), jak i dzieciom większym, młodzieży a nawet dorosłym (bramki do gry w piłkę nożną, słupki przystosowane do zawieszenia siatki do gry w piłkę siatkową, kosz do gry w koszykówkę). Z tych względów orzekł organ II instancji, nie nastąpiła jakościowa zmiana przeznaczenia terenu, która była określona w dniu jego przejęcia. Rozszerzenie grupy wiekowej, która może korzystać z przedmiotowego terenu można określić jako niezbędną modyfikację realizacji celu przejęcia nieruchomości, związaną z upływem czasu i zmianą pokoleniową mieszkańców pobliskiego osiedla. Natomiast charakter zamierzonej inwestycji i zrealizowanej pozostaje taki sam – teren rekreacyjny służący mieszkańcom osiedla. Jednocześnie organ podkreślił, że o utrzymanie terenu i urządzeń dba Miasto , gdyż przedmiotowa działka zgodnie z art. 228 cyt. ustawy o gospodarce nieruchomościami nie podlega ewidencjonowaniu w zasobie nieruchomości Skarbu Państwa, ponieważ na podstawie przepisów ustawy z dnia 10 maja 1990 r. – Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191 ze zm.) stała się, z mocy prawa z dniem 27 maja 1990 r. własnością gminy. Jednak potwierdzenie nabycia własności przez Miasto T. nie nastąpiło z powodu braku wniosku Miasta. W skardze do Sądu, skarżąca, tj. J. G. wystąpiła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania ewentualnie o zmianę zaskarżonej decyzji i orzeczenie o zwrocie części przedmiotowej nieruchomości lub przyznanie zwaloryzowanego odszkodowania. W treści skargi podniosła następujące zarzuty: Po pierwsze, że w tej sprawie nastąpiło niewłaściwe zastosowanie przepisów kc. w zakresie przedawnienia, ponieważ w przedmiotowej sprawie doszło do zawieszenia biegu terminu przedawnienia. Po drugie, że nastąpiło naruszenie art. 137 ust. 1 cyt. ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, przez nieuwzględnienie, że nieruchomość stała się zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu i jest wykorzystywana obecnie niezgodnie z decyzją. Po trzecie, jej zdaniem nastąpiło błędne powołanie podstawy rozstrzygnięcia, tj. art. 132 ust. 2 cyt. ustawy. Po czwarte, nastąpił błąd w ustaleniach faktycznych, przez przyjęcie, że na działce istnieje ogródek zabaw dla dzieci zgodny z planem zagospodarowania przestrzennego. Po piąte, nastąpiło niewłaściwe wykonanie zobowiązania w postaci wypłaty odszkodowania, gdyż zgodnie z art. 486 § 1 kc, w przypadku zwłoki wierzyciela (J. G.), dłużnik chcąc uwolnić się od odpowiedzialności powinien złożyć przedmiot świadczenia do depozytu sądowego. Po szóste podnosi, że bezpodstawnie przyjęto, że nie miałaby możliwości zagospodarowania przedmiotowego terenu w przypadku zwrotu zgodnie z przeznaczeniem. Po siódme stwierdziła, że wydane rozstrzygnięcie oparto jedynie na okolicznościach domniemanych a nie udowodnionych. W odpowiedzi na skargę organ II instancji podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Kognicja Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego obejmuje kontrolę zaskarżonej decyzji w przedmiocie zgodności z prawem w zakresie przepisów prawa materialnego jak i prawa procesowego. W przedmiotowej sprawie konieczne jest w pierwszej kolejności prawidłowe ustalenie stanu faktycznego w świetle dyspozycji art. 75 i 77 § 1 kpa, w związku z art. 80 kpa pod kątem oceny prawidłowości subsumpcji odpowiednich przepisów prawa materialnego. Z tych względów w pierwszej kolejności właściwy organ prowadzący postępowanie powinien precyzyjnie ustalić, czy skarżąca, J. G. występuje o zwrot wywłaszczonej przedmiotowej nieruchomości, tj. działki nr [...], czy też tylko żąda wypłaty zrewaloryzowanego odszkodowania, co wymaga jej przesłuchania jako strony i sporządzenia protokołu z tej czynności w świetle dyspozycji art. 67 § 2 pkt 2 kpa (karta nr 54 akt sprawy). Są to bowiem roszczenia wzajemnie się wykluczające. Dlatego też właściwy organ powinien rozważyć czy nie należałoby zawiesić postępowania w zakresie wypłaty odszkodowania, a prowadzić najpierw postępowanie w zakresie żądania zwrotu przedmiotowej nieruchomości. Po drugie, nie ustalono w toku postępowania dowodowego, czy decyzja z dnia [...] r. (znak: [...]) wydana przez Naczelnika Miasta w zakresie naliczenia odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość stała się ostateczna w świetle kpa, tj. czy została prawidłowo doręczona lub ogłoszona J. G . Wbrew adnotacji z dnia 7 grudnia 2001 r., "że strony nie wniosły odwołania. Niniejsza decyzja jest ostateczna" (karta nr 4 akt sprawy) nie ma w aktach sprawy bezpośredniego dowodu w tym zakresie. Należy bowiem mieć na względzie, iż to na organie administracji ciąży obowiązek należytego, tj. w sposób przewidziany przepisami, doręczenia decyzji stronie. Organ nie może wywodzić skutków prawnych z decyzji o której strona miałaby dowiedzieć się z innych źródeł, a decyzja ta nie była jej ogłoszona bądź doręczona przez właściwy organ. Ewentualne wystąpienie przesłanki dotyczącej braku prawidłowego doręczenia tejże decyzji stronie skarżącej oznaczałoby, że nie jest ona ostateczna w świetle przepisów kpa. Ponadto bezspornym jest w sprawie, iż odszkodowanie za wywłaszczoną nieruchomość nie było złożone do depozytu sądowego (karta nr 101 i 107 akt sprawy). Obie powyższe okoliczności prawne i faktyczne mają także oczywiście bezpośredni wpływ na ocenę ewentualnej przesłanki dotyczącej biegu terminu przedawnienia roszczeń o zapłatę odszkodowania biorąc pod uwagę, że dokonanie zwrotu zwaloryzowanego odszkodowania następuje w formie decyzji administracyjnej wydawanej w trybie kpa, a co do skutków zwłoki lub opóźnienia w wypłacie stosuje się odpowiednio przepisy kc (karta nr 164 akt sprawy - uchylona decyzja organu I instancji z dnia 11 lutego 2002 r.). Po trzecie, zgodnie z dyspozycją art. 137 ust. 1 w związku z art. 136 ust. 3 cyt. ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami – nieruchomość uznaje się za zbędną na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu jeżeli ustalono okoliczność faktyczną, że pomimo upływu 7 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna nie rozpoczęto prac związanych z realizacją tego celu wywłaszczenia. Wyjaśnienie daty zagospodarowania działki jest o tyle w rozpatrywanej sprawie istotne, że skarżąca stwierdza, iż jeszcze do 1985 r. przedmiotową działkę użytkowała i nawet płaciła stosowne podatki, zaś do 1991 r. działka leżała odłogiem (dowód: karta nr 120 akt sprawy). Ponadto - zdaniem skarżącej – dopiero w 1991 r. ogrodzono powyższą działkę, zaś w 1992 r. rozpoczęto realizację robót budowlanych związanych z urządzaniem placu zabaw dla dzieci małych. Oznaczałoby to, że dopiero od tej daty zaczęto realizować cel wywłaszczenia (karta nr 273 akt sprawy oraz protokół z rozprawy przed sądem) w zakresie działki nr [...]. Złożenie przez skarżącą wniosku o zwrot nastąpiło już w dniu 30 grudnia 1991 r. Ponadto – co potwierdza materiał dowodowy będący w aktach sprawy – pierwsze oględziny tejże działki nastąpiły dopiero w dniu 23 września 1992 r., a następne w dniu 21 grudnia 2004 r., gdyż nawet z protokołu oględzin z 1992 r. wynika, że była ona zagospodarowana prowizorycznie w niewielkim zakresie, co wynika z uzasadnienia decyzji Wojewody z dnia [...] r. (znak: [...] – karta nr 35 akt sprawy). W tym zakresie organ I instancji w dalszym ciągu nie zrealizował także wytycznych z tzw. decyzji kasacyjnej Wojewody z dnia [...] r. (znak: [...]). W treści uzasadnienia tej decyzji organ odwoławczy podniósł, że organ I instancji nie udowodnił podstawowej okoliczności faktycznej. Dotyczy to oceny okoliczności faktycznej czy przedmiotowa nieruchomość "przejęta na rzecz Skarbu Państwa została wykorzystana zgodnie z celem. Wniosek strony obejmował żądanie zwrotu przejętej nieruchomości, bądź wypłacenia odszkodowania. Takie żądanie potwierdza również treść odwołania J. G . Znajdujące się w aktach sprawy protokoły oględzin tej nieruchomości z dnia 23 września 1992 r. (karta nr 24) i z dnia 10 grudnia 1993 r. (karta nr 62) ze względu na znaczny upływ czasu nie mogą stanowić podstawy do uznania, że nieruchomości te zostały wykorzystane zgodnie z celem wywłaszczenia" (karta nr 232 akt sprawy). Po czwarte, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie z dnia 25 listopada 2003 r. (sygn. akt II SA/Lu 689/02) oddalający skargę J. G. na decyzję ostateczną Wojewody z dnia [...]r. (znak: [...]) dotyczył tzw. decyzji kasacyjnej, a więc nie rozstrzygającej merytorycznie sprawy co do istoty. Dlatego też, organ I instancji ponownie załatwiając przedmiotową sprawę powinien uwzględnić podniesione przez Sąd naruszenia przepisów prawa procesowego, a następnie prawa materialnego, które miały wpływ na wynik sprawy. Z tych względów i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzeczono jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 tejże ustawy. jp

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło