I SA/Kr 1925/03
WyrokWSA w Krakowie2005-11-04
Skład orzekający: Stanisław Grzeszek, Urszula Zięba, Ewa Michna
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchylenie decyzji administracyjnej, stanowiącej podstawę wystawienia tytułu wykonawczego, może stanowić podstawę do obciążenia wierzyciela kosztami postępowania egzekucyjnego?Ratio decidendi
Uchylenie decyzji administracyjnej, która stanowiła podstawę wystawienia tytułu wykonawczego, może być podstawą do obciążenia wierzyciela kosztami postępowania egzekucyjnego. Przepis art. 64c § 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, który nakazuje zwrot zobowiązanemu pobranych kosztów egzekucyjnych, jeżeli wszczęcie i prowadzenie egzekucji było niezgodne z prawem, należy interpretować szeroko, obejmując również sytuację uchylenia decyzji będącej podstawą egzekucji. W takiej sytuacji organ egzekucyjny ma prawo obciążyć wierzyciela kosztami postępowania.Stan faktyczny
Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na A. G. karę pieniężną, której nieuiszczenie spowodowało wszczęcie postępowania egzekucyjnego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego. Po pobraniu opłat egzekucyjnych, wierzyciel (Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego) wniósł o umorzenie postępowania, ponieważ Główny Inspektor Transportu Drogowego uchylił pierwotną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Naczelnik Urzędu Skarbowego umorzył postępowanie, obciążając wierzyciela kosztami egzekucyjnymi. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie o obciążeniu wierzyciela kosztami. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego zaskarżył postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, domagając się stwierdzenia jego nieważności.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Stanisław Grzeszek Sędziowie: WSA Urszula Zięba WSA Ewa Michna (spr) Protokolant:: Bożena Wąsik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 listopada 2005r. sprawy ze skargi M. Inspektora Transportu Drogowego na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 29 sierpnia 2003r. Nr [...] w przedmiocie postępowania egzekucyjnego -skargę oddala-
W dniu [...]marca 2003r. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego decyzją nr [...] działając trybie art.93 ust. l ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym (Dz. U. Nr 125 póz. 1371 ze zmianami) nałożył na A. G. karę pieniężną w wysokości 8000 zł. z tytułu wykonywania transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia. Decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Na skutek nie uiszczenia przez zobowiązanego A. G.w wymaganym terminie 21 dni nałożonej kary pieniężnej, Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego wystawił tytuł wykonawczy nr [...] z dnia [...] kwietnia 2003r. kierując sprawę do Naczelnikach Urzędu Skarbowego celem wszczęcia egzekucji administracyjnej. Organ egzekucyjny - Naczelnik Urzędu Skarbowego w dniu [...] maja 2003r. doręczył zobowiązanemu odpis tytułu wykonawczego, a w dniu [...] maja 2003r. zajął m.in. jego rachunek bankowy. Za dokonane czynności egzekucyjne zostały naliczone i pobrane od zobowiązanego opłaty stanowiące koszty egzekucyjne w łącznej kwocie 480zł. Kwota ta została pobrana dnia [...]maja 2003r., oraz [...] czerwca 2003r. odpowiednio w wysokości 330,30zł. i 149,70zł. W dniu[...] lipca 2003r. do organu egzekucyjnego wpłynęło pismo wierzyciela- Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego, w którym wniesiono o umorzenie postępowania egzekucyjnego w związku z uchyleniem przez Głównego Inspektora Transportu Drogowego decyzji Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego i przekazaniem sprawy do ponownego rozpatrzenia. Zgodnie z żądaniem wniosku, Naczelnik Urzędu Skarbowego umorzył postępowanie, postanawiając obciążyć wierzyciela kosztami postępowania egzekucyjnego na zasadzie art. 64c §3 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jednolity Dz. U. z 2002r. Nr 110 poz.968 ze zmianami). Na powyższe postanowienie wierzyciel - Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego wniósł zażalenie podnosząc, że przekazując sprawę wykonania decyzji nr [...] z dnia [...] marca 2003r. do egzekucji działał zgodnie z obowiązującymi przepisami. Uchylenie, więc po dacie wszczęcia egzekucji decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia, nie może być interpretowane jako wszczęcie i prowadzenie egzekucji niezgodnie z prawem.
Postanowieniem nr Eg/724/374/03 z[...] sierpnia 2003r. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
W dniu [...] września 2003r. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie skargę domagając się stwierdzenia nieważności zaskarżonego postanowienia. W uzasadnieniu skargi podniósł, że egzekucja została wszczęta w związku z ustawowym nakazem nadania decyzji o nałożeniu kary pieniężnej, rygoru natychmiastowej wykonalności. Późniejsze uchylenie decyzji i skierowanie sprawy do ponownego rozpatrzenia nie może być utożsamiane z niezgodnym z prawem wszczęciem egzekucji.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie podnosząc, że skoro uchylono decyzję stanowiącą podstawę tytułu wykonawczego, to zgodnie z cyt. art. 64c§3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji zasadnym jest obciążenie kosztami egzekucyjnymi wierzyciela.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje.
Skarga nie jest zasadna.
Przedmiotem sporu jest możliwość obciążenia kosztami egzekucji, wierzyciela - Skarbu Państwa - statio fisci organu administracyjnego domagającego się wszczęcia egzekucji na podstawie tytułu wykonawczego wystawionego do wydanej decyzji administracyjnej, w sytuacji gdy decyzja ta zostanie uchylona w toku postępowania odwoławczego do ponownego rozpatrzenia. Zdaniem orzekającego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie uchylenie decyzji stanowiącej podstawę wystawienia tytułu wykonawczego do ponownego rozpatrzenia może stanowić podstawę obciążenia wierzyciela - organu administracyjnego kosztami egzekucji na zasadzie cyt. art. 64c§3 cyt. ustawy o postępowaniu egzekucyjny administracji. Samo uchylenie decyzji, stanowiącej podstawę wystawienia tytułu wykonawczego, do ponownego rozpatrzenia nie rozstrzyga o niezgodności z prawem prowadzonej egzekucji. Jednakże organ egzekucyjny uprawniony jest do oceny czy przyczyny uchylenia decyzji nie wskazują na taką niezgodność z prawem. Nie ma znaczenia w sprawie, że w dacie wystawienia tytułu wykonawczego organ administracyjny - wierzyciel działał w oparciu o wydaną decyzję, którą zobowiązany był skierować do egzekucji.
Przepisy cyt. 64c §3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nakazują zwrot zobowiązanemu pobranych kosztów egzekucyjnych, jeżeli po ich pobraniu okaże się. że wszczęcie i prowadzenie egzekucji było niezgodne z prawem. W rozumieniu tego przepisu "niezgodność z prawem" oznacza również uchylenie decyzji będącej podstawą wystawienia skierowanego do egzekucji tytułu wykonawczego. W całej bowiem ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie ma innego przepisu stanowiącego podstawę zwrotu kosztów egzekucyjnych zobowiązanemu, jeżeli okaże się ostatecznie, że egzekwowana nieprawomocna decyzja została uchylona.
Skoro w przypadku zwrotu kosztów zobowiązanemu prowadzenie egzekucji na podstawie uchylonej później decyzji uznaje się za "niezgodne z prawem" to taką samą interpretację należy stosować przy obowiązku orzekania o obciążaniu wierzyciela kosztami takiego postępowania.
Nie ma znaczenia w sprawie, że wierzycielem jest Skarb Państwa - inny organ administracyjny. Powołana wyżej ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie zawiera w tym zakresie żadnych wyłączeń lub zwolnień.
W przedmiotowej sprawie Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w Krakowie niezwłocznie po uchyleniu pierwotnej decyzji wycofał z egzekucji tytuł wykonawczy domagając się umorzenia egzekucji. Umorzenie egzekucji oznacza jej zakończenie. Organ egzekucyjny w oparciu o zebrany materiał w sprawie miał prawo samodzielnie ocenić przesłanki wycofania tytułu wykonawczego i żądania zakończenia postępowania egzekucyjnego. Z momentem jego zakończenia wiąże się bowiem obowiązek rozliczenia pobranych w postępowaniu kwot. Skoro na zasadzie cyt. art. 64c§ 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji organ egzekucyjny zobowiązany był zwrócić pobrane kwoty, w tym pobrane koszty egzekucyjne to obowiązkowi temu odpowiada uprawnienie do żądania pokrycia przez wierzyciela zwracanych kwot.
Z uzasadnienia decyzji organu II instancji orzekającego w postępowaniu odwoławczym od decyzji Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego w Krakowie wynikało, że pierwotne decyzje zostały podjęte niezgodnie z prawem. Organ egzekucyjny miał więc możliwość zobowiązania Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego do pokrycia pobranych i zwracanych kosztów egzekucyjnych. W przeciwnym razie to organ egzekucyjny obciążony byłby takimi kosztami. Zasadą zaś prowadzenia egzekucji, zgodnie z art. 64c§4 cyt. ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, jest działanie organu egzekucyjnego na wniosek wierzyciela i jego koszt, o ile koszty egzekucji nie zostaną pokryte przez zobowiązanego.
Rozpoznając sprawę oparto się na art. 97 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę -Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 póz. 1271 ze zmianami) stanowiącym, że sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed l stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 póz. 1270 ze zmianami).
W oparciu więc o art. 151 powołanej wyżej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło