I SA/Wa 352/05
WyrokWSA w Warszawie2005-12-05
Skład orzekający: Ewa Dzbeńska, Emilia Lewandowska, Elżbieta Sobielarska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zezwolenie na prowadzenie apteki, wydane na osobę fizyczną, może zostać przeniesione na nabywcę przedsiębiorstwa aptecznego w trybie umowy cywilnoprawnej lub poprzez zmianę decyzji administracyjnej na podstawie art. 155 KPA?Ratio decidendi
Zezwolenie na prowadzenie apteki ma charakter publicznoprawny i osobisty, co wyłącza jego obrót cywilnoprawny. Umowa sprzedaży przedsiębiorstwa aptecznego nie powoduje przejścia uprawnień wynikających z zezwolenia na nabywcę. Zmiana decyzji administracyjnej w trybie art. 155 KPA nie jest dopuszczalna w przypadku zmiany podmiotu decyzji. W związku z tym, postępowanie w przedmiocie przeniesienia zezwolenia jest bezprzedmiotowe i powinno zostać umorzone.Stan faktyczny
Przedsiębiorstwo [...] S.A. nabyło przedsiębiorstwo apteczne i wystąpiło o przepisanie koncesji na prowadzenie apteki. Główny Inspektor Farmaceutyczny umorzył postępowanie, uznając, że zezwolenie ma charakter osobisty i nie podlega przeniesieniu w drodze umowy cywilnoprawnej ani zmiany decyzji administracyjnej. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa farmaceutycznego i KPA, domagając się zmiany koncesji w trybie art. 155 KPA. Sąd oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Dzbeńska (spr.) Sędziowie WSA Emilia Lewandowska WSA Elżbieta Sobielarska Protokolant Anna Oleksiewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 grudnia 2005 r. sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa [...] S.A. na decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego z dnia [...] listopada 2004 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie zezwolenia na prowadzenie apteki oddala skargę.
Sygn. I SA/Wa 352/05
Uzasadnienie
W dniu 16 kwietnia 2004 r. Przedsiębiorstwo [...] S. A. z siedzibą w K., w związku z nabyciem przedsiębiorstwa Apteka "[...]", wystąpiło z wnioskiem do Wojewódzkiego Inspektoratu Nadzoru Farmaceutycznego w K. o przepisanie koncesji nr [...], wydanej przez Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej H. P., na prowadzenie apteki typu A w K. przy ul.[...].
Główny Inspektor Farmaceutyczny decyzją z dnia [...] października 2004 r. znak: [...], umorzył postępowanie w sprawie
Po rozpoznaniu wniosku Przedsiębiorstwa [...] S.A. z siedzibą w K. o ponowne rozpatrzenie sprawy, decyzją z dnia [...] listopada 2004 r, znak: [...] Główny Inspektor Farmaceutyczny utrzymał w mocy decyzję własną.
W uzasadnieniu obu decyzji organ naczelny podniósł, że dokonał oceny legalności decyzji przez pryzmat przesłanek określonych w art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 28, art. 105 § 1 i art. 155 kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 104 ust. 1 pkt 2 ustawy - prawo farmaceutyczne i art. 551 i 552 kodeksu cywilnego.
Zdaniem organu naczelnego ustawa z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne, zawiera regulacje nadające zezwoleniu na prowadzenie apteki, w szczególności wydanemu na rzecz osoby fizycznej, charakter praw osobistych, będących publicznoprawnym uprawnieniem podmiotowym, co do zasady wyłączonym z obrotu cywilnoprawnego.
Ponadto organ naczelny ustalił, że w rozpatrywanym stanie faktycznym zawarcie umowy kupna - sprzedaży apteki, jako przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 551 kodeksu cywilnego, nie powoduje przejścia na nabywcę uprawnień wynikających z zezwolenia na prowadzenie apteki, wydanemu zbywcy.
Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosło Przedsiębiorstwo [...] S.A. z siedzibą w K.
Skarżący zarzucił naruszenie art. 104 ust. 1 ustawy - Prawo farmaceutyczne przez to, iż przedmiotowa decyzja, utrzymująca w mocy decyzję umarzającą postępowanie o zmianę koncesji na prowadzenie apteki wydana została na podstawie interpretacji rozszerzającej przepisu szczególnego.
Skarżący stał na stanowisku, że wprowadzenie zmian w zezwoleniu, o które wnosił powinny być dokonane na podstawie art. 155 kodeksu postępowania administracyjnego.
Zgodnie z ogólnymi zasadami, ustalonymi przez wyżej wymieniony artykuł, decyzja może zostać zmieniona pod warunkiem wyrażenia zgody przez stronę, czyli w tym przypadku poprzedniego właściciela apteki.
Skarżący zarzucił, że w uzasadnieniu decyzji Główny Inspektor Farmaceutyczny błędnie powołał się na treść art. 104 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. prawo farmaceutyczne zakładając, iż złożenie przez sprzedającego aptekę oświadczenia woli dotyczącego zbycia przedsiębiorstwa jest równoznaczne ze złożeniem rezygnacji z prowadzenia działalności, a oświadczenie woli sprzedającego aptekę powoduje wygaśnięcie zezwolenia i wymaga od Inspektora wydania decyzji o charakterze obligatoryjnym stwierdzającej wygaśnięcie zezwolenia.
Zdaniem skarżącego, przepis art. 104 prawa farmaceutycznego jest przepisem szczególnym, i jako taki nie podlega wykładni rozszerzającej - skoro nie przewiduje w dyspozycji przypadku zbycia apteki - zastosowanie będzie miał przepis art. 99 ust. 1 prawa farmaceutycznego.
Uzyskanie natomiast zezwolenia uzależnione jest od wykazania przez zainteresowany podmiot, że spełnia on kryteria o charakterze osobistym. W opinii skarżącego spełnił on ten warunek, występując, przed rozpoczęciem działalności, z wnioskiem o zmianę przedmiotowego zezwolenia.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Farmaceutyczny wniósł o jej oddalenie, podtrzymał argumenty podane w zaskarżonej decyzji oraz wskazał, że skarżący nie posiada przymiotu strony w rozumieniu art. 28 kodeksu postępowania administracyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
skarga jest nieuzasadniona zaskarżonej decyzji nie można postawić zarzutu naruszenia prawa. Skład orzekający podziela pogląd wyrażony w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że zawarcie umowy kupna - sprzedaży apteki, jako przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 551 kc nie powoduje przejścia na kupującego uprawnień wynikających z zezwolenia na prowadzenie apteki, wydanego sprzedającemu.
Należy zauważyć, że stosownie do treści art. 99 ust.1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne (Dz. U.2004 Nr 53, poz. 533.), apteka ogólnodostępna może być prowadzona tylko na podstawie uzyskanego zezwolenia na prowadzenie apteki.
Przy czym koncesji udziela się wyłącznie podmiotom, które spełniają zarówno podmiotowo, jak i przedmiotowo określone wymagania prawne, o których mowa w tej ustawie (art. 88 i 100 powołanej ustawy). Oznacza to, że koncesja na prowadzenie apteki ma znamiona publicznoprawnego uprawnienia przyznanego decyzją właściwego organu administracji państwowej, w tym przypadku wojewódzkiego inspektora farmaceutycznego, indywidualnie oznaczonemu podmiotowi: osobie fizycznej lub osobie prawnej bądź nie mającej osobowości prawnej spółce prawa handlowego, które to podmioty spełniają ustawowo określone wymagania (warunki). Wynika stąd, że koncesja na prowadzenie apteki ma charakter publicznoprawnego uprawnienia podmiotowego (osobistego) i z tej przyczyny co do zasady wyłączona jest z obrotu cywilnoprawnego.
Oznacza to, ze przewidziane, w § 2 umowy kupna - sprzedaży apteki, przeniesienie koncesji w trybie art. 551 kc nie może mieć zastosowania.
Trafnie zatem organ administracji uznał, że publicznoprawny charakter koncesji na prowadzenie apteki czyni dalsze prowadzenie postępowania administracyjnego, w przedmiocie przeniesienia tego prawa z jednego podmiotu na rzecz innego, bezprzedmiotowym, a to tym bardziej, że nie istnieje inna podstawa prawna do prowadzenia takiego postępowania. Prawną zaś konsekwencją bezprzedmiotowości postępowania administracyjnego musiało być stosownie do art. 105 § 1 kpa jego umorzenie. Oznacza to, że wydane decyzje w sprawie rozpoznawanej przez Sąd nie naruszają prawa.
Odnosząc się do zarzutów skargi stwierdzić należy, że są one chybione. Nie można zgodzić się ze stanowiskiem skarżącej spółki, że zmiana koncesji, której domagała, się powinna nastąpić w trybie art. 155 kpa. Zakładając hipotetycznie, że koncesja nie ma charakteru publicznoprawnego uprawnienia podmiotowego to i tak nie było by możliwe przeniesienie zezwolenia w trybie zmiany decyzji administracyjnej przewidzianej w art. 155 kpa.
W trybie przepisu art. 155 kpa nie jest dopuszczalna, nawet przy wyrażeniu zgody strony, zmiana podmiotu decyzji administracyjnej. Prawna możliwość zastosowania tego trybu jest uwarunkowana prowadzeniem postępowania w ramach tego samego stanu prawnego i faktycznego oraz z udziałem tych samych stron.
Na końcu należy wspomnieć, że zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. /Dz. U. Nr 153 poz. 1270/ sąd rozstrzyga w granicach sprawy, zaś przedmiotem tej konkretnej sprawy jest przeniesienie koncesji na prowadzenie apteki wydanej przez Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej H. P. na nabywcę tej apteki skarżącą spółkę. W tej sytuacji sąd nie rozważał kwestii związanych z wygaśnięciem koncesji H. P. co podnosi skarżąca spółka w skardze jak również w złożonym piśmie procesowym.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w wyroku na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło