II SA/Po 899/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska Sędziowie Sędzia NSA Jerzy Stankowski Sędzia WSA Elwira Brychcy (spr.) Protokolant sekr. sąd. Katarzyna Bela po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 05 grudnia 2005r. sprawy ze skargi W.B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2005r. Nr [...] w przedmiocie nakazania przedłożenia projektu budowlanego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla powiatu p. z dnia [...] maja 2005r. Nr [...]; II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego kwotę 500zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych; III. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/E. Brychcy /-/A. Łaskarzewska /-/J. Stankowski Decyzją z dnia [...] października 2003 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla powiatu p. na podstawie art. 40 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane w z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane nakazał Z.i L. dostarczyć dokumentację inwentaryzacyjno – sprawdzającą budynku gospodarczego zlokalizowanego na działce nr [...] przy ul. [...] w P. z naniesionymi zmianami, doprowadzającymi budynek do stanu zgodnego z prawem i przepisami techniczno – budowlanymi. Ponadto, organ administracji w oparciu o sporządzoną dokumentację nakazał wykonać stosowne roboty budowlane. W uzasadnieniu decyzji wyjaśniono, że przedmiotowy budynek został wybudowany w latach 1974 – 1975 bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę. Lokalizacja tego obiektu jest zgodna z uchwałą Rady Gminy K. z dnia 30 marca 1998r. Nr XXXV/243/98 w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Z uwagi na treść art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego istnieje możliwość zalegalizowania samowolnie wybudowanego obiektu. Inwestor przed wydaniem decyzji przedłożył dokumentację techniczną, która będzie ona przedmiotem oceny po uprawomocnieni decyzji. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] października 2003 r. uchylił powyższą decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu podał, że dokumenty złożone przez inwestora organ I instancji winien był uwzględnić w toczącym się postępowaniu. Przedłożoną inwentaryzację należało poddać analizie pod kątem zgodności z art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa Budowlanego, a następnie ocenić jakie ewentualnie roboty winny być dokonane celem doprowadzenia budynku do zgodności z prawem. Decyzją z dnia [...] listopada 2003 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla powiatu p. na podstawie art. 40 ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane w z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane nakazał Z. L. dostarczenie dokumentacji inwentaryzacyjno – sprawdzającej przedmiotowego budynku, a następnie wystąpić z wnioskiem o pozwolenia na użytkowanie. Organ ponownie wyjaśnił, że istnieje możliwość legalizacji samowolnie wybudowanego obiektu, a dokumenty przedłożone przez inwestora będą przedmiotem oceny po uprawomocnieniu tej decyzji. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] stycznia 2004 r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy powyższą decyzję. Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 19 listopada 2004r. uchylił decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję. W uzasadnieniu podano, że organ I instancji przed wydaniem decyzji nie uwzględnił dokumentacji złożonej przez Inwestora – Z. L. Nie dokonał jej oceny wobec czego żądanie przedłożenia kolejnej dokumentacji technicznej było bezpodstawne. Ponadto art. 40 ustawy Prawa Budowlanego z 1974r. stanowi o konieczności wydania decyzji nakazującej wykonanie w oznaczonym terminie zmian lub przeróbek, niezbędnych do doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem. Decyzją z dnia [...] stycznia 2004r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego udzielił Z. L. pozwolenia na użytkowanie budynku gospodarczego zlokalizowanego w P. na działce nr [...]. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] marca 2004r. utrzymał w mocy powyższą decyzję. Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 16 lutego 2005r. uchylił decyzje organów obu instancji w przedmiocie udzielenia pozwolenia na użytkowanie. W uzasadnieniu wskazano, że uchylenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny decyzji nakładających obowiązek przedłożenia ekspertyz technicznych skutkuje uchyleniem decyzji udzielających pozwolenia na użytkowanie. Sąd podał też, że organy administracji winny uwzględnić zmianę przepisów prawa budowlanego przy rozpoznaniu wniosku o pozwolenie na użytkowanie. Decyzją z dnia [...] maja 2005r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla powiatu p. na podstawie art. 40 ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane w z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane nakazał Z. L. dostarczyć zaktualizowane w szczególności pod względem warunków technicznych określonych w Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie 3 egz. projektu budowlanego (dokumentacji inwentaryzacyjno – sprawdzającej) budynku gospodarczego zlokalizowanego w P. przy ul. [...], na działce nr [...] oraz przed przystąpieniem do użytkowania budynku wystąpić z wnioskiem o udzielenie pozwolenia na użytkowanie obiektu. W uzasadnieniu wskazano, że przedmiotowy budynek został wybudowany na działce stanowiącej własność Z. L., R. L. oraz W. B. Budynek został wybudowany w odległości 3 m. od granicy działki w latach 1974 – 1975 przez C. i W. L., których następcami prawnymi są Z. L. i R. L. Zgodnie z art. 103 ust. 2 ustawy Prawo budowlane w sprawie mają zastosowanie przepisy prawa budowlanego z 1974r. Zgodnie z art. 37 ust. 1 obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce albo przejęciu na własność Państwa bez odszkodowania i w stanie wolnym od obciążeń, gdy terenowy organ administracji państwowej stopnia powiatowego stwierdzi, że obiekt budowlany lub jego część: 1) znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę, lub 2) powoduje bądź w razie wybudowania spowodowałby niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Dnia [...] września 2003r. wydano zaświadczenie o zgodności budynku gospodarczego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego – uchwała Rady Gminy K. XXXV/243/98 z dnia 30 marca 1998r. Przedstawiona przez Z. L. inwentaryzacja wymaga aktualizacji, gdyż nastąpiła zmiana rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Ponadto [...] stycznia 2005r. miał miejsce pożar. Organ stwierdził, że obiekt nie powoduje zagrożenia bezpieczeństwa. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł W. B. W jego ocenie bezpodstawne jest twierdzenie, że obiekt nie powoduje zagrożenia bezpieczeństwa, albowiem nie dokonano oględzin obiektu. Dodał też, że budynek jest w złym stanie technicznym, a także jest zawilgocony i zagrzybiały. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] czerwca 2005r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy odnosząc się do zarzutu zawartego w odwołaniu stwierdził, że oględziny obiektu zostały wykonane przez R. G. [...] marca 2005r. Z opinii tej nie wynika, by budynek nie nadawał się do użytku i stwarzał zagrożenie dla ludzi. Z opracowania nie wynika też, by był zawilgocony i zagrzybiony. W. B. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego podtrzymując stanowisko wyrażone w odwołaniu, dołączając opinię potwierdzającą jego zarzuty. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Z. L. złożyła odpowiedź na skargę, w której stwierdziła, że skarżący celowo przedłuża postępowanie. Budynek jest zamieszkiwany za zgodą W. B., na co nie zgadzają się pozostali współwłaściciele. Dodała też, że niezałączenie opinii do odwołania było celowe i służyło przedłużeniu postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna aczkolwiek z innych powodów aniżeli wywiedzione w skardze. Na wstępnie podkreślić należy, że nałożony decyzją organu I instancji na Z. L. obowiązek przedłożenia zaktualizowanej pod względem warunków technicznych określonych w Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. 2002, Nr 75, poz. 690) dokumentacji, inwentaryzacyjno – sprawdzającej był niezasadny. Zgodnie z art. 103 ust. 1 ustawy z dnia 07 lipca 1994r. – Prawo budowlane (Dz. U. Nr 2000, Nr 98, poz. 1071 ze zm.) do spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy, a nie zakończonych decyzją ostateczną, stosuje się przepisy dotychczasowe z zastrzeżeniem ust. 2. Z przepisu ust. 2 art. 103 wynika natomiast, że art. 48 nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne. Do takich obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe. Faktem jest, że budynek gospodarczy na działce nr [...] w P., stanowiący współwłasność Z. L., R. L. oraz W. B. wybudowany został w latach 1974 – 1975 bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę. Wobec takich obiektów, zgodnie z cytowanymi wyżej przepisami, zastosowanie mają przepisy ustawy Prawo budowlane z dnia 24 października 1974r. (Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm.) i wydane na jej podstawie akty wykonawcze (por. wyrok NSA z dnia 25 maja 1998r., sygn. akt IV SA 1164/96, Lex 43281 oraz wyrok WSA z dnia 14 października 2004r., sygn. akt SA/Rz 735/03, ONSAiWSA 2005/4/84) Prowadzone przez organ I instancji postępowanie, a w szczególności obowiązki nałożone na wnioskodawczynię muszą znaleźć oparcie w powyższych przepisach. Zatem, w sprawie zastosować należało przepisy rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki (Dz. U. Nr 17, poz. 62), a nie jak błędnie wskazano przepisy rozporządzenia z 12 kwietnia 2002r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w uzasadnieniu wyroku z dnia 19 listopada 2004r. (sygn. akt II SA/Po 129/04) wyjaśnił, że art. 40 ustawy Prawo budowlane z 1974r. stanowi o konieczności wydania decyzji nakazującej wykonanie w oznaczonym terminie zmian lub przeróbek, niezbędnych do doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem. Przepis art. 40 ustawy Prawo budowlane z 1974r. nie może stanowić podstawy nałożenia obowiązku przedłożenia dokumentacji inwentaryzacyjno – sprawdzającej. Podstawą żądania takiej dokumentacji może być jedynie art. 56 prawa budowlanego z 1974r. Organ odwoławczy w decyzji z dnia [...] maja 2005r. wbrew poprzednio poczynionym wywodom tutejszego Sądu ponownie decyzję w zakresie wspomnianego zobowiązania (dostarczenie dokumentacji inwentaryzacyjno – sprawdzającej) oparł o przepis art. 40 prawa budowlanego z 1974r. Decyzja organu w tym względzie pozostaje zatem w sprzeczności z tym przepisem. Nie stosując się do, zawartej w uzasadnieniu wyroku tutejszego Sądu poprzednio rozpoznającego sprawę, oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania dopuścił się tym samym naruszenia przepisu art. 153 upsa. Powyżej opisane naruszenia prawa materialnego jak i przepisów procedury wyczerpały postanowienia przepisu art. 145 § 1 pkt 1 ppkt "a" i "c" upsa i dlatego orzeczono jak w punkcie I sentencji. Ponownie rozpoznając sprawę organ uwzględni poczynione wyżej rozważania. Rozważy w ich świetle zgromadzoną w aktach dokumentację. Na tej podstawie organ ustali, czy jest ona kompletna, czy wymaga uzupełnienia, także z uwagi na pożar, który miał miejsce [...] stycznia 2005r. Przyjmując drugie rozwiązanie konieczne będzie wskazanie zakresu ekspertyzy technicznej poprzez precyzyjne wskazanie kwestii wymagających uszczegółowienia. Jak w punkcie II orzeczono na zasadzie art. 152 upsa. O kosztach rozstrzygnięto w oparciu o art. 200 upsa. /-/E. Brychcy /-/A. Łaskarzewska /-/J. Stankowski kk