II SA/Po 490/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Małek (spr.) Sędzia WSA Edyta Podrazik Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Protokolant masz. Maria Kasztelan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 07 grudnia 2005 r. sprawy ze skargi A. M. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2004r. Nr [...] w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie obiektu; I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej kwotę 500 zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych, III. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/ W.Batorowicz /-/ St.Małek /-/ E.Podrazik Decyzją z dnia [...] stycznia 2004r. nr [...]Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w G. , powołując się na art., 59 ustawy z dnia 07 lipca 1994r. Prawo budowlane (t.jedn. Dz.U. z 2000r. Nr 106 poz. 1126 ze zm.), zezwolił S. S. na użytkowanie jednorodzinnego budynku mieszkalnego, położonego w G. przy ul. [...] (dz. nr [...]). W uzasadnieniu Powiatowy Inspektor wskazał, że obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalnego został nałożony decyzja z dnia [...] marca 2002r. Wszystkie nakazane roboty zostały wykonane, co potwierdzają oświadczenia kierownika budowy i protokół oględzin obiektu z dnia [...] sierpnia 2003r. Inwestor powiadomił też o zakończeniu robót organy wymienione w art. 56 prawa budowlanego, z których Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w G. postanowieniem z [...] grudnia 2003r. odebrał budynek bez zastrzeżeń. Organ pierwszej instancji wziął pod uwagę dokumentację projektową i opinię techniczną sporządzoną przez Z. R. oraz oświadczenie kierownika budowy o wykonaniu robót zgodnie z przedstawioną dokumentacją i sztuką budowlaną. Odrzucono ekspertyzę L. P. , ponieważ została sporządzona na podstawie informacji uzyskanych od M. M. , bez badań gruntu, a oględziny budynku zostały wykonane pod nieobecność właściciela budynku. Odwołanie od w/w decyzji złożył uczestnik postępowania M. M., zarzucając naruszenie przepisów prawa budowlanego i przepisów techniczno-budowlanych. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2004r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy, podzielając ustalenia i ocenę prawną organu pierwszej instancji. Powyższa decyzja organu odwoławczego jest przedmiotem skargi A. M. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Skarżąca zarzuca: a) że S. S. nie ma prawa do dysponowania działką Nr [...] na cele budowlane i wybudował przedmiotowy obiekt bez uzyskania wymaganego pozwolenia, b) naruszenie przepisu art. 10 kpa, c) iż według przedłożonych przez nią opinii budynek powoduje niebezpieczeństwo dla ludzi. W związku z powyższym skarżąca wniosła o nakazanie rozbiórki obiektu. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz. 1269) i art. 3 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), ogranicza się do badania zgodności decyzji z prawem materialnym i przepisami procesowymi. Rozstrzygając sprawę w powyższym zakresie Sąd nie jest związany granicami skargi (art. 134 § 1 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), co oznacza, że może uwzględnić z urzędu inne zarzuty i orzec odmiennie od wniosków skargi. Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie. Stwierdzić należy, że już z wcześniejszych decyzji organów nadzoru budowlanego orzekających w niniejszej sprawie – decyzji z dnia [...] marca 2000r. i utrzymującej ją w mocy decyzji z dnia [...] maja 2000r. jednoznacznie wynikało, że budynek mieszkalny na działce przy ul. [...] w G. został wybudowany przez S. S. w dwóch etapach – pierwszy w latach 1980-1983, drugi etap w 1994r., bez wymaganego pozwolenia na budowę. Zatem budowa przedmiotowego budynku została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 07 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz.U. Nr 89, poz. 414) i zgodnie z art. 103 § 2 wyżej wskazanej ustawy w niniejszej sprawie winny mieeć zastosowanie przepisy ustawy zz dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane (Dz.U. Nr 38 poz. 229 ze zm.), a nie przepisy Prawa budowlanego z 1994r. Wskazywały na to zresztą same organy w decyzjach z [...] marca 2000r., [...] maja 2000r., a nadto w decyzjach je poprzedzających – decyzji z [...] stycznia 1998r. i decyzji Wojewody z dnia [...] czerwca 1998r. W tej sytuacji nietrafne jest stosowanie przez organy nadzoru budowlanego w kolejnych decyzjach, w tym również w decyzji zaskarżonej oraz decyzji ją poprzedzającej, przepisów Prawa budowlanego z 1994r. Jeżeli zatem przedmiotowy budynek został wzniesiony przed 01 stycznia 1995r., to stosownie do art. 103 § 2 Prawa budowlanego z 1994r. przepisy art. 59 tego prawa budowlanego, stanowiące podstawę podjętych w niniejszej sprawie rozstrzygnięć, nie mogły mieć w sprawie zastosowania, a stwierdzona samowola winna być oceniona według przepisów ustawy z 1974r. Te zaś dawały możliwość, a nawet zobowiązywały do rozważenia możliwości legalizacji samowolnie wzniesionego obiektu i dopiero gdyby taka legalizacja nie była możliwa – do orzeczenia nakazu rozbiórki. Z akt sprawy wynika jednak, że przesłanki określone w art. 37 prawa budowlanego z 1974r. nie były dotychczas przedmiotem rozważań organów orzekających w sprawie. Stwierdzić należy także, iż decyzja organu pierwszej instancji była kwestionowana przez uczestnika postępowania J. J. . Na skutek wniesionej przez zainteresowanego skargi zaskarżone decyzje (organu pierwszej i drugiej instancji) zostały uchylone (sygn. akt II SA/Po 320/04). Mając na uwadze, iż przy rozpoznawaniu sprawy, organy dopuściły się naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1a, art. 152 i 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji. /-/ E.Podrazik /-/ St.Małek /-/ B.Drzazga MarK