I SAB/Gl 5/05
PostanowienieWSA w Gliwicach2005-12-12
Skład orzekający: sędzia NSA Eugeniusz Christ
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu administracji publicznej jest dopuszczalna, gdy została wniesiona po wydaniu przez organ decyzji kończącej postępowanie w pierwszej instancji?Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu administracji publicznej jest niedopuszczalna, jeśli została wniesiona po wydaniu przez organ decyzji kończącej postępowanie w pierwszej instancji. W takiej sytuacji sprawa została już załatwiona, a celem skargi na bezczynność jest wymuszenie działania na organie, który zwleka z rozpatrzeniem sprawy.Stan faktyczny
J. S. – "A" wniósł skargę na bezczynność Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w K., zarzucając mu naruszenie przepisów ustawy o kontroli skarbowej poprzez nieprzedłożenie "wyniku kontroli" oraz nieudzielenie odpowiedzi na wezwanie. Skarżący wskazał, że otrzymał decyzję dotyczącą nieprawidłowości w zakresie podatku dochodowego za rok 2001 bez wspomnianego "wyniku kontroli". Organ kontroli skarbowej w odpowiedzi na skargę argumentował, że wydanie "wyniku kontroli" było bezpodstawne, a postępowanie zakończyło się decyzją podatkową.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia NSA Eugeniusz Christ po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2005 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. S. – "A" w I. na Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w K. w przedmiocie bezczynności w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych postanawia odrzucić skargę.
W dniu [...] 2005 r. (data nadania pocztowego) J. S. – "A" w I. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na bezczynność Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w K.. W uzasadnieniu skargi zarzucił Dyrektorowi Urzędu Kontroli Skarbowej naruszenie art. 24 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o kontroli skarbowej (Dz. U. nr 8 z 2004 r., poz. 65 ze zm.) w związku z nieprzedłożeniem mu "wyniku kontroli", o którym mowa w tym przepisie. J. S. wskazał, że otrzymał decyzję tegoż organu nr [...] z dnia [...] r. dotyczącą nieprawidłowości w zakresie deklarowanej podstawy opodatkowania za rok 2001 bez wspomnianego "wyniku kontroli". Skarżący zarzucił również, że organ kontroli nie udzielił mu odpowiedzi na jego wezwanie z dnia [...] 2005 r. dotyczącego usunięcia naruszenia prawa. Zdaniem skarżącego brak powyższego "wyniku kontroli" oraz nieudzielenie odpowiedzi na wezwanie z dnia [...] 2005 r. "uniemożliwiło mu zajęcie odpowiedniego stanowiska w stosunku do argumentów organu kontrolnego i uniemożliwiło właściwe odwołanie stronie kontrolowanej w powyższym zakresie".
Odpowiadając na skargę Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej wskazał, że postępowanie kontrolne dotyczące rzetelności deklarowanych przez J. S. podstaw opodatkowania oraz prawidłowości obliczania i wpłacania podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 2001 zakończyła decyzja nr [...] z dnia [...] r. opisująca stwierdzone w badanym okresie nieprawidłowości. Organ podkreślił, że działanie to było zgodne z przepisem art. 24 ust.1 lit.a ustawy z dnia 28 września 1991 r. o kontroli skarbowej, bowiem wydanie w tej sprawie "wyniku kontroli" byłoby bezpodstawne, gdyż nieprawidłowości stwierdzone w czasie kontroli, wymienione w art. 24 ust. 1 pkt 1 wymienionej ustawy, to znaczy dotyczące bezpośrednio m.in. podatku dochodowego od osób fizycznych jako podatku, którego określenie należy do naczelnika urzędu skarbowego, zostały wyłączone jednoznacznie ze spraw kończonych wynikiem kontroli przepisem art. 24 ust. 1 pkt 2 tej ustawy.
W końcowej części uzasadnienia organ wyraził pogląd, że skarżący swoje wnioskowanie o konieczności wydania "wyniku kontroli" opiera na fakcie, że w sprawie dotyczącej kontroli Spółki "A" (należącej do J. S. i jego synów) oprócz decyzji podatkowej wydany został również "wynik kontroli". Ponadto wskazał, że skarżący na decyzję z dnia [...] r. wniósł obszerne odwołanie z dnia [...] r. W konkluzji Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej w skrócie: Ppsa), stronie przysługuje prawo wniesienia skargi na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4 tego przepisu. Przepis ten wyznacza zakres przedmiotowy skargi na bezczynność. Tak więc zaskarżenie bezczynności organu administracji publicznej jest dopuszczalne tylko w takim zakresie, w jakim dopuszczalne jest na mocy powyższych przepisów zaskarżenie decyzji, postanowień oraz innych aktów i czynności. Do tych ostatnich zaś należy m.in. "wynik kontroli" wydawany w ramach kontroli skarbowej.
W literaturze przyjmuje się, że bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie wymieniony organ nie podejmie żadnych czynności w sprawie lub gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, jednakże, mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem stosownego aktu lub nie podjął czynności (por. T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Postepowanie sadowo-administracyjne, Warszawa 2004, s. 84).
Przesłanka dopuszczalności postępowania sądowo-administracyjnego w odniesieniu do skarg na bezczynność podlega badaniu w dwóch aspektach. Po pierwsze Sąd bada, czy skarga na bezczynność mieści się w granicach, w jakich służy skarga do sądu administracyjnego na decyzje, postanowienia oraz na akty i czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku z wynikających przepisów prawa. Po drugie, czy skarga na bezczynność została wniesiona do czasu załatwienia przez właściwy organ sprawy przez wydanie decyzji, postanowienia albo innego aktu lub podjęcia czynności. Celem skargi na bezczynność jest bowiem wymuszenie działania na organie administracji publicznej w określonej sprawie (por. T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Postępowanie sadowo-administracyjne, Warszawa 2004, s. 86.)
Postępowanie kontrolne podatnika J. S., jakie toczyło się w niniejszej sprawie przed Dyrektorem Urzędu Kontroli Skarbowej zostało zakończone decyzją podatkową nr [...] z dnia [...] r. W mniemaniu skarżącego organ powinien był zadziałać poprzez wydanie wyniku kontroli. Z tego względu skarżący już po otrzymaniu decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej wniósł o wydanie przez organ kontrolny stosownego "wyniku kontroli". W istocie skarga na bezczynność została wniesiona już po załatwieniu sprawy przez organ pierwszej instancji. W tym miejscu wskazać należy, że skarżący J. S. w uzasadnieniu skargi nie kwestionuje braku działania organu, lecz przede wszystkim fakt, iż organ kontroli skarbowej zadziałał w nieprawidłowy sposób. Wskazuje w nim na liczne uchybienia przeprowadzanej kontroli.
Mając powyższe na uwadze, Sąd uznał, że skarga J. S. na bezczynność Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej jest niedopuszczalna, bowiem wniesiona została po wydaniu rozstrzygnięcia organu kończącego sprawę w I instancji. Stosownie zaś do art. 58 § 1 pkt 6 Ppsa skarga niedopuszczalna podlega odrzuceniu.
Podkreślić jednak należy, że sądowa kontrola legalności będzie możliwa przy rozpatrywaniu ewentualnej skargi strony na ostateczną decyzję organu podatkowego wydaną na skutek wniesionego odwołania od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...] r. Wskazać należy, że sprawa "wyniku kontroli" może być zarówno kwestionowana w odwołaniu od decyzji, gdyż mieści się w ramach sprawy, w której wydano rozstrzygnięcie, jak i w skardze do sądu administracyjnego. Ponadto w postępowaniu sądowo-administracyjnym, stosownie do art. 135 Ppsa Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga. Mieszczą się w tym również działania, które organy powinny podjąć.
Z przedstawionych wyżej powodów Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 oraz § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło