VII SA/Wa 792/05

WyrokWSA w Warszawie2005-12-14

Skład orzekający: Izabela Ostrowska, Bogusław Cieśla, Leszek Kamiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o zmianie pozwolenia na budowę, zatwierdzająca projekt zamienny budynku o innej funkcji i parametrach niż pierwotnie zatwierdzony, może zostać wydana bez uprzedniego uzyskania nowej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeśli pierwotna decyzja o warunkach zabudowy utraciła ważność?
Ratio decidendi
Decyzja o zmianie pozwolenia na budowę, zatwierdzająca projekt zamienny istotnie odbiegający od pierwotnego projektu (zmiana funkcji, parametrów), nie może zostać wydana bez uprzedniego uzyskania nowej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeśli pierwotna decyzja utraciła ważność. Brak takiej decyzji stanowi rażące naruszenie przepisów Prawa budowlanego, uzasadniające stwierdzenie nieważności decyzji zatwierdzającej projekt zamienny.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi J.K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Wojewody stwierdzającą nieważność decyzji Wójta Gminy R. zmieniającej poprzednią decyzję Wójta w przedmiocie zatwierdzenia projektu zamiennego budynku mieszkalnego wielorodzinnego. Wojewoda uznał, że decyzja Wójta zapadła z rażącym naruszeniem przepisów Prawa budowlanego, ponieważ zatwierdzony projekt zamienny budynku mieszkalnego wielorodzinnego pozostawał w sprzeczności z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, która określała budowę budynku magazynowo-mieszkalnego i niższą wysokość zabudowy. Skarżący podnosił, że decyzja o warunkach zabudowy utraciła ważność, a zmiana nie wymagała nowej decyzji.
Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), , Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Sędzia WSA Leszek Kamiński, , Protokolant Anna Mężyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 grudnia 2005 r. sprawy ze skargi J.K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2005 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę skargę oddala Wojewoda [...] decyzją dnia [...] stycznia 2005 r., działając na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 kpa, stwierdził z urzędu nieważność decyzji Wójta Gminy R. nr [...] z dnia[...]listopada 2002 r. zmieniającej decyzję Wójta Gminy R. nr [...]z dnia [...] listopada 1997 r. i zatwierdzającej projekt zamienny budynku mieszkalnego wielorodzinnego ([...] lokalowego) na terenie działek nr ew. [...] i [...] położonych we wsi R. przy ul. [...] róg ul. [...]. W uzasadnieniu organ wskazał, iż kontrolowaną w trybie nadzoru decyzją Wójt Gminy R., działając na podstawie art. 36a ustawy Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994 r., zmienił własną decyzję z dnia [...] listopada 1997 r. nr [...] zatwierdzającą projekt budowlany i zezwalającą na budowę budynku magazynowo-mieszkalnego na terenie działek o nr ew. [...] i [...] położonych we wsi R. w zakresie załącznika graficznego i zatwierdził projekt zamienny budynku mieszkalnego wielorodzinnego ([...] lokalowego) na terenie wymienionych działek, z dodatkowym warunkiem, że przed przystąpieniem do użytkowania budynek należy przyłączyć do sieci kanalizacji sanitarnej. W ocenie Wojewody [...] badana decyzja zapadła z rażącym naruszeniem art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, czym wypełnia dyspozycję art. 156 § 1 pkt 2 kpa, bowiem pozostaje w sprzeczności z decyzją Wójta Gminy R. nr [...] z dnia [...] kwietnia 1997 r. o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Przywołana decyzja określała rodzaj inwestycji na działce nr [...] jako budowa budynku magazynowo-mieszkalnego, zaś na działce nr [...] urządzenie planu manewrowego i parkingu dla samochodów obsługujących projektowany magazyn i istniejący na działce sąsiedniej obiekt usługowy. Decyzja z dnia [...] listopada 2002 r. w oparciu o art. 36a Prawa budowlanego zezwalała na budowę budynku wielorodzinnego, co pozostaje w sprzeczności z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Nadto decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu jako maksymalną wysokość zabudowy wskazuje 2,5 kondygnacji, podczas gdy zatwierdzony przedmiotową decyzją projekt przewiduje obiekt o wysokości trzech pełnych kondygnacji plus antresola. Odwołanie uzupełnione pismem z dnia 3 lutego 2005 r. wniósł J.K., podnosząc, iż decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia [...] kwietnia 1997 r. utraciła ważność z chwilą uostatecznienia się decyzji Wójta Gminy R. nr [...] z dnia [...] listopada 1997 r. o pozwoleniu na budowę. Kontrolowana decyzja została zaś wydana w zgodzie z ustaleniami miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego Gminy R., zatwierdzonego Uchwałą nr [...] Rady Gminy R. z dnia [...] listopada 1994 r. ogłoszonego w Dzienniku Urzędowym Województwa Warszawskiego nr 24, poz. 821. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia[...]kwietnia 2005 r. znak: [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, po rozpatrzeniu powyższego odwołania, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Zdaniem organu odwoławczego decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia [...] kwietnia 1997 r. nr [...] stanowiła podstawę do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...] listopada 1997 r. i utraciła swą ważność po upływie 12 miesięcy od chwili jej wydania. Zmiana decyzji o pozwoleniu na budowę wymagała, w ocenie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, uzyskania nowej decyzji ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu, tym bardziej, iż projekt zamienny zmieniał funkcję obiektu z budynku magazynowo-mieszkalnego na budynek mieszkalny wielorodzinny, a nadto zmianie uległ układ konstrukcyjny poszczególnych kondygnacji z uwagi na ich ilość i wysokość każdej z nich. Jakkolwiek wysokość budynku w kalenicy zwiększyła się o ok. 17cm, to wewnętrzny układ pomieszczeń, jak i zewnętrzna bryła budynku (elewacja południowa, pozbawiona wcześniej otworów okiennych i drzwiowych, w projekcie zamiennym przewiduje 14 otworów okiennych), świadczą o tym, iż miał powstać zupełnie nowy obiekt budowlany. Tryb art. 36 a Prawa budowlanego nie przewiduje natomiast możliwości zatwierdzenia zupełnie nowego projektu budowlanego, a zastrzeżony jest dla sytuacji istotnych odstępstw od wcześniej zatwierdzonego projektu budowlanego. W ocenie organu odwoławczego weryfikowana decyzja pozostaje w oczywistej sprzeczności z treścią art. 32 ust. 4 pkt 1 w związku z art. 36a Praw budowlanego, a nadto istnieje uzasadnione podejrzenie, ze względu na upływ czasu, iż zmieniała ona decyzję kwalifikującą się do stwierdzenia jej wygaśnięcia, co wypełnia przesłankę, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Skargę na powyższą decyzję wniósł J.K., domagając się jej uchylenia, podkreślając, iż przedmiotowy obiekt budowlany został wybudowany zgodnie z decyzjami administracyjnymi, a wykonane zamiany nie stanowią samowoli budowlanej, zaś wydanie decyzji z dnia [...] listopada 2002 r. nie wymagało wcześniejszego uzyskania nowej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna, a zaskarżona decyzja prawa nie narusza. Postępowanie o stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji administracyjnej jest postępowaniem nadzwyczajnym, którego przedmiotem jest ocena, czy decyzja kończąca postępowanie w sprawie dotknięta jest jedną z wad opisanych w art. 156 § 1 kpa, której wystąpienie powoduje wyeliminowanie takiej decyzji z obrotu prawnego ze skutkiem ex tunc. Poddana kontroli w trybie nadzoru decyzja zapadła na podstawie art. 36a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawa budowlanego zgodnie z którym istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego jest dopuszczalne jedynie po uzyskaniu decyzji o zmianie pozwolenia na budowę. Okolicznością w sprawie bezsporną jest, iż decyzja Wójta Gminy R. nr [...]z dnia [...] listopada 2002 r. zapadła po utracie ważności decyzji nr [...] z dnia [...] kwietnia 1997 r. ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla budowy budynku magazynowo-mieszkalnego oraz placu manewrowego i parkingów. Projekt zamienny zatwierdzony decyzją nr [...]dotyczy budynku mieszkalnego wielorodzinnego ([...]lokalowego), a więc obiektu o odmiennej funkcji i jak wykazał to Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego o zmienionych parametrach (wysokość, ilość kondygnacji, otwory okienne w elewacji południowej). Przez :istotne odstąpienie" od zatwierdzonego projektu budowlanego należy rozumieć między innymi zmianę przeznaczenia obiektu budowlanego, która pociąga za sobą zmianę warunków zabudowy i sposobu zagospodarowania terenu. W takiej jednak sytuacji wydanie decyzji opartej na treści art. 36a Prawa budowlanego winno być poprzedzone (według stanu prawnego obowiązującego w dacie wydania przedmiotowej decyzji) uzyskaniem przez inwestora ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Zgodnie bowiem z art. 42 ust. 1 ustawy zagospodarowaniu przestrzennym z dnia 7 lipca 1994 r. (dz. U. nr 89, poz. 415), decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu zawiera określenie między innymi rodzaju inwestycji, warunków wynikających z ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i przepisów szczególnych, jak również ustalenia w zakresie infrastruktury technicznej i wymagań dotyczących ochrony interesów osób trzecich. Decyzja taka wytycza ogólne, podstawowe kierunki projektowanej inwestycji i potwierdzenie nią zgodności, także co do funkcji projektowanego obiektu z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego jest wiążące dla organu udzielającego pozwolenia na budowę także w trybie art. 36a Prawa budowlanego. Zatwierdzenie więc decyzją nr [...] projektu zamiennego i udzielenie pozwolenia na budowę przy braku wcześniejszej ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, stanowi rażące naruszenie art. 35 ust. 1 i art. 32 ust. 4 pkt 1 w związku z art. 36a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane i powoduje konieczność wyeliminowania z obrotu prawnego takiej decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Odnosząc się do zarzutów skargi należy podkreślić, iż organy obu instancji, choć w odmienny sposób dokonały interpretacji przepisów Praw budowlanego obowiązującego w dacie wydania decyzji Wójta Gminy R. nr [...]z dnia [...] listopada 2002 r., a twierdzenie skargi o "stosowaniu przez organy prawa wstecz" nie znajduje żadnego uzasadnienia. Brak również podstaw do uznania, iż organy zmiany wykonane w oparciu o kontrolowaną decyzję uznały za "samowolę budowlaną". Mając powyższe na uwadze, należało orzec jak w sentencji w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło