II SA/Ke 138/05

Sygnatura akt: II SA/Ke 138/05 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 15 grudnia 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Dorota Chobian, Sędziowie: Sędzia WSA Renata Detka (spr.), Asesor WSA Jacek Kuza, Protokolant: Referent stażysta Katarzyna Mrozicka - Bąbel, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 grudnia 2005 r. sprawy ze skargi B. K. , J. K. , M.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]numer [...] w przedmiocie : cofnięcie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych oddala skargę Decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozpoznając odwołanie J. K., B. K., M. K. oraz J. L. od decyzji Wójta z dnia [...] odmawiającej cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych w sklepie spożywczo-monopolowym w G. O., uchyliło zaskarżone rozstrzygnięcie i umorzyło postępowanie przed organem I-szej instancji. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ ustalił, że postępowanie w sprawie wszczęte zostało na wniosek J. K. oraz J. L., umotywowany uciążliwością sprzedaży alkoholu w punkcie z uwagi na zakłócanie porządku i ciszy nocnej. Analizując akta sprawy Kolegium powzięło wątpliwość, czy wnoszący odwołanie mieszkańcy O. w G. posiadają legitymację prawną do występowanie w charakterze strony w postępowaniu zmierzającym do cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych w trybie art. 18 ust. 10 pkt 3 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. Organ podniósł, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego mieć interes prawny w postępowaniu administracyjnym znaczy to samo, co ustalić przepis prawa powszechnie obowiązującego, na podstawie którego można skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu sprzecznych z potrzebami danej osoby. Odmiennym pojęciem od powyższego jest interes faktyczny, czyli sytuacja, w której dana osoba jest wprawdzie bezpośrednio zainteresowana rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, nie może jednak swojego żądania poprzeć przepisami prawa powszechnie obowiązującego, mającego stanowić skuteczną podstawę jego dochodzenia. W takim przypadku osobie tej nie przysługuje przymiot strony w postępowaniu administracyjnym. Mając powyższe na uwadze Kolegium uznało, że skarżący, w związku z zakłóceniami porządku przez osoby nabywające alkohol mają jedynie określony interes faktyczny związany z rozważeniem możliwości pozbawienia M. K. posiadania zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych, nie mają natomiast interesu prawnego w rozumieniu art. 28 kpa. Błędem organu I-szej instancji było zatem wszczęcie postępowania w sprawie na wniosek stron tj. osób sąsiadujących z nieruchomością przy ulicy O., dlatego należało je umorzyć. Postępowanie to winno natomiast zostać wszczęte z urzędu traktując pismo podpisane przez J. K., M. K., B. K. i J. L. jako sygnał do zajęcia się sprawą. Osoby te winny zostać w tym postępowaniu przesłuchane w charakterze świadków. Skargę od powyższej decyzji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożyli B. K., J. K. i M. K. podnosząc, że zawarte w niej uzasadnienie jest dla nich niezrozumiałe. Stwierdzenie, że Kolegium "powzięło wątpliwości, powyższe rozważania i na tej podstawie umarza postępowanie jest nie do przyjęcia". Zarzucili także, iż interwencje dotyczące zakłócania porządku w związku ze sprzedażą alkoholu zgłaszali nie na Posterunku w G., który czynny jest tylko do godz. 16.00, ale do Komendy Policji w K.. Wszelkie "incydenty" występują bowiem w godzinach nocnych i nie codziennie, dlatego wizja lokalna przeprowadzona rano nie mogła ich potwierdzić. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna, albowiem zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu. Rację ma organ II instancji przyjmując, że skarżącym od początku nie przysługiwał przymiot strony w postępowaniu administracyjnym. Przepisem prawa materialnego regulującym cofnięcie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych przeznaczonych do spożycia na miejscu lub poza miejscem sprzedaży jest art. 18 ust. 10 pkt 3 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi ( Dz.U.02.147.1231 ze zm.), zgodnie z którym zezwolenie takie cofa się w przypadku powtarzającego się co najmniej dwukrotnie w okresie 6 miesięcy, w miejscu sprzedaży lub najbliższej okolicy, zakłócania porządku publicznego w związku ze sprzedażą napojów alkoholowych przez dany punkt sprzedaży, gdy prowadzący ten punkt nie powiadamia organów powołanych do ochrony porządku publicznego. Jak z przepisu tego wynika, adresatem decyzji mającej na celu cofnięcie zezwolenia jest osoba, która wcześniej je uzyskała i prowadzi sprzedaż napojów alkoholowych. To ona niewątpliwie jest stroną tego postępowania; o tym zaś, czy przymiotem strony mogą wykazać się także inne osoby decyduje przepis art. 28 kpa, według którego stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie. Prawidłowo przy tym wywodzi organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że treścią interesu prawnego jest prawo podmiotowe, rozumiane jako przyznanie przez przepis prawa jednostce konkretnej korzyści, które można realizować w postępowaniu administracyjnym, bo orzeka się o nich przez wydanie decyzji administracyjnej ( por. B. Adamiak, J. Borkowki: Kodeks Postępowania Administracyjnego. Komentarz, Wyd. C.H. Beck, 7. wydanie, Warszawa 2005, str. 224 ). Zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych oraz cofnięcie takiego zezwolenia są rozstrzygnięciami dotyczącymi praw podmiotowych osoby wnioskującej o wydanie zezwolenia lub prowadzącej sprzedaż napojów alkoholowych. Decyzje te nie orzekają natomiast o prawach lub obowiązkach właściciela ( właścicieli ) nieruchomości sąsiednich stosunku do nieruchomości, na której jest lub ma być prowadzona działalność o jakiej mowa wyżej. Właściciel nieruchomości sąsiedniej nie może także wywodzić swojego interesu prawnego z roszczeń przysługujących mu na podstawie art. 140 kc, gdyż prowadzenie sprzedaży alkoholu nie powoduje uszczerbku w korzystaniu z nieruchomości sąsiednich. Jeżeli istotnie skutkiem prowadzonej działalności gospodarczej jest – tak jak podnoszą to skarżący – naruszanie porządku publicznego i spokoju ciszy nocnej – to takie zakłócenia wkraczają w sferę praw osobistych sąsiadów, a nie uprawnień wynikających z własności nieruchomości. Naruszony zostaje więc ich interes faktyczny a nie prawny, o jakim mowa w art. 28 kpa. Słusznie zatem organ odwoławczy przyjął, że w stanie faktycznym sprawy brak było podstaw do wszczęcia postępowania na wniosek ( który złożyć może jedynie strona - art. 61 § 1 kpa ) i postępowanie przed organem I-szej instancji umorzył ( por. także wyrok NSA z 5 stycznia 2001 r., OSS 2001/2/42, wyrok NSA z 10 sierpnia 1998 r., II SA 742/98, LEX nr 43180 ). Wojewódzki Sąd Administracyjny wyraża jednocześnie pogląd, że z uwagi na fakt, że postępowanie od początku toczyło się w sposób nieprawidłowy, albowiem brak było podstaw do wszczęcia go na wniosek oraz błędnie określony został przez organ I-szej instancji krąg osób zainteresowanych w rozumieniu art. 28 kpa, koniecznym było uchylenie rozstrzygnięcia tego organu i umorzenie całego postępowania administracyjnego, a nie jedynie umorzenie postępowania odwoławczego, co faktycznie doprowadziłoby do usankcjonowania nieprawidłowości o jakich mowa wyżej. Ponieważ przedmiotem kontroli sądowej mogła być jedynie decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia[...], zarzuty skarżących ukierunkowane na zwalczanie argumentacji przytoczonej w decyzji organu I-szej instancji pozostają bez znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Skoro zatem podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153, poz. 1270 ). Zauważyć jednocześnie należy, że wskutek rozstrzygnięcia Kolegium, znajdujące się w aktach pismo z dnia 5 kwietnia 2004 r. ( k. 28 ) pozostaje bez reakcji organu. Jak podniesiono to już w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, organ I-szej instancji winien zatem na podstawie informacji zawartych w tym piśmie wszcząć z urzędu postępowanie z art. 18 ust. 10 pkt 3 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi wyjaśniając poprzez przeprowadzenie stosownych dowodów, czy zachodzą okoliczności o jakich w nim mowa. Rola skarżących będzie tu jednak inna niż dotychczas, albowiem nie mogą oni brać w nim udziału w charakterze strony – z przyczyn o jakich mowa wyżej – a jedynie, jak zasugerował to organ II instancji – złożyć zeznania w charakterze świadków.