II SA/Po 691/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Batorowicz (spr.) Sędzia NSA Stanisław Małek Sędzia WSA Barbara Drzazga Protokolant sekr.sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 grudnia 2005 r. przy udziale sprawy ze skargi J.B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego; I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. /-/ B. Drzazga /-/ W. Batorowicz /-/ St. Małek Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...]r., umorzył jako bezprzedmiotowe postępowanie administracyjne w sprawie legalności schodów zewnętrznych na nieruchomości w miejscowości L. przy ul. [...] będących własnością E. i Z.B. Z uzasadnienia decyzji wynikało, że organ nadzoru budowlanego uznał za niezasadny wniosek J.B. dotyczący samowoli budowlanej schodów zewnętrznych i podjazdu do budynku wybudowanego przez Z.B. Z ustaleń organu wynikało, że w latach 2000-2001 Urząd Gminy w L. realizował sieć kanalizacji sanitarnej w rejonie przedmiotowej nieruchomości a istniejąca tam rampa i schody zewnętrzne utrudniały i częściowo uniemożliwiały budowę tej sieci. Było to przyczyną rozebrania rampy i schodów zewnętrznych od strony ul. [...]i częściowo od ul. [...]. Konsekwencją tych robót były prace naprawcze schodów od strony ul. [...]. Roboty te nie wymagały uzyskania pozwolenia na budowę ani zgłoszenia i wobec nie naruszenia przepisów ustawy z dnia 07 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 106 z 2000r. poz. 1126 ze zm.) postępowanie stało się bezprzedmiotowe, co uzasadniało umorzenie postępowania na podstawie art. 105 § 1 i 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. Nr 98 z 2000r. poz. 1071). Odwołanie od decyzji wniósł J.B. domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji. Zdaniem odwołującego się niesłusznie ustalono, że inwestor nie naruszył przepisów prawa. Budowa schodów i podjazdu odbyła się z naruszeniem jego terenu, a wybudowane schody ograniczają swobodę korzystania z jego nieruchomości. Bezprawnie organ odmówił J.B. udziału w postępowaniu w charakterze strony. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...]r. umorzył postępowanie odwoławcze, wobec przyjęcia, że odwołujący się J.B. nie może być uznany za stronę. Za prawidłowe organ odwoławczy uznał ustalenia, że schody i podjazd znajdują się w całości na terenie nieruchomości sąsiedniej należącej do E. i Z.B. czynności budowlane Państwa B. polegały jedynie na przebudowie dotychczas istniejących schodów i rampy. Zdaniem organów do wykonywania urządzeń budowlanych, do których należą schody, nie jest wymagane zgłoszenie ani pozwolenie na budowę. Organ uznał nadto, że nieruchomość J.B. wprawdzie przylega do posesji E. i Z.B. to jednak przedmiotowy obiekt w postaci schodów z podjazdem nie oddziaływuje w żaden sposób na niekorzyść odwołujących się za czym przemawia art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego. Skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego złożył J.B. domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji. Zdaniem skarżącego bezpodstawnie odmówiono mu przymiotu strony skoro wybudowane schody są usytuowane w pasie gruntu służącego jako dostęp do drzwi wejściowych jego domu. Nadto skarżący kwestionował ustalenia organów obu instancji w zakresie charakteru robót budowlanych zaprzeczając, iż był to remont dotychczas istniejących schodów, co skutkować powinno uznaniem budowy za samowolę budowlaną. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie. Organ podtrzymał swoje stanowisko, iż skarżący nie jest stroną w postępowaniu o uznanie nielegalności budowy schodów a zatem nie może skutecznie zaskarżyć decyzji o umorzeniu postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się uzasadniona. Podstawą umorzenia postępowania odwoławczego przez organ drugiej instancji było przyjęcie, że J.B. nie jest stroną w postępowaniu o ustalenie legalności wybudowania schodów wraz z rampą przez inwestorów E. i Z.B. Przyjęcie tego założenia pozostaje w sprzeczności z przepisem art. 28 kpa, który nakazuje za stronę uznać każdego, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Skarżący jest właścicielem nieruchomości bezpośrednio graniczącej z nieruchomością inwestorów. Wybudowane schody i rampa, jak wynika z materiału zdjęciowego zmieniły w sposób istotny dostęp do wejścia głównego budynku skarżącego. Podjeżdżające do rampy samochody będą musiały zastawiać wejście do budynku i znacznie tym samym ograniczać dostęp mieszkańców do drogi. Wbrew ustaleniom organu drugiej instancji wybudowane schody wraz z rampą nie można zakwalifikować jako instalacja urządzeń na obiekcie budowlanym, (art. 29 ust 2 pkt 5 Prawa budowlanego), która to kwalifikacja zdaniem organu przesądziła o zbędności pozwolenia na budowę. W sprzeczności z tą kwalifikacją pozostaje również powołanie się przez organ na art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego definiujący pojęcie obszaru oddziaływania obiektu, które to pojęcie jest jedną z kategorii wyróżniających podmioty będące stronami w postępowaniu o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę na podstawie art. 28 Prawa budowlanego, którą to decyzję organ uznał za zbędną. Badając uprawnienie skarżącego do uzyskania statusu strony w niniejszym postępowaniu, należało odnieść się do pojęcia interesu prawnego, na który wskazywał skarżący. Zgodnie z art. 5 ust 1 pkt 3 Prawa budowlanego obiekt budowlany należy budować w sposób określony w przepisach przy zapewnieniu poszanowania występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich, w tym zapewnienia dostępu do drogi publicznej. Wzniesiony obiekt budowlany narusza gwarantowany prawem dostęp skarżącego do drogi publicznej a co najmniej znacznie go ogranicza. Oddziaływanie obiektu budowlanego na prawo skarżącego do dostępu do drogi publicznej jest ingerencją w sferę interesu prawnego skarżącego a zatem przesądza o jego statusie strony w niniejszym postępowaniu. Z wymienionych powodów uchylono zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Na podstawie art. 152 ppsa określono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Skutkiem uchylenia zaskarżonej decyzji będzie obowiązek rozpatrzenia przez organ odwoławczy odwołania skarżącego od decyzji organu pierwszej instancji. /-/ B. Drzazga /-/ W. Batorowicz /-/ St. Małek jw