V SA/Wa 1196/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Mirosława Pindelska, Sędzia WSA - Dorota Mydłowska, Sędzia NSA - Marzenna Zielińska (spr.), Protokolant - Beata Trawińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 grudnia 2005 r. sprawy ze skargi "I." Sp. z o.o. w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia (...) lutego 2005 r. Nr (...) w przedmiocie odsetek od należności celnych 1) uchyla zaskarżoną decyzję 2) zasądza od Dyrektora Izby Celnej w W. na rzecz "I." Sp. z o.o. w W. kwotę 700 (siedemset) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego 3) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku Zaskarżoną decyzją z dnia (...) lutego 2005 r. Dyrektor Izby Celnej w W. utrzymał w mocy decyzję własną z dnia (...) .09.2004r., którą orzekł zwrot skarżącej I. Sp. z o.o. w W. należności celnych (cła i odsetek wyrównawczych) z uwagi na to, że wcześniejszą jego decyzją z dnia (...) . 05. 2004 r. uchylone zostały w całości decyzje "wymiarowe", tj. decyzja Naczelnika Urzędu Celnego (...) w W. z dnia (...) .06.2002r. i decyzja Dyrektora Izby Celnej Port Lotniczy w W. z dnia (...) .10.2003r. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Dyrektor Izby Celnej w W., powołując się na treść art. 250 § 3 Kodeksu celnego stwierdził, że w sprawach firmy I., Strona przyczyniła się do niewłaściwego ustalenia kwoty należności celnych. Spółka do zgłoszeń celnych nie przedkładała dokumentów określających parametry fizykochemiczne preparatów. Pismo Głównego Urzędu Ceł z dnia 07.03.1995r. na które powołuje się Strona na poparcie swoich racji, wskazywało pozycje 2106 lub 2009 taryfy celnej jako właściwą dla towarów określonych jako owocowe syropy cukrowe. W przedmiotowych sprawach przedmiotem przywozu były "bazowe koncentraty owocowe", co wynika z opisu towaru podanego w polach 31 zgłoszeń celnych. Również w pismach kierowanych do organów celnych w trakcie prowadzonego postępowania wyjaśniającego, skarżąca określała przedmiotowy towar jako " bazowy koncentrat". Nie można zatem uznać, iż towar ten winien być klasyfikowany do kodu PCN 2106 90 59 0, ponieważ nie jest syropem cukrowym. Stanowisko organu celnego, na które powołuje się Skarżąca dotyczy zatem innego towaru. Ponadto Dyrektor Izby Celnej stwierdził, że zgodnie z art. 4 § 1 Kodeksu celnego, każda osoba zamierzająca faktycznie dokonać przywozu lub wywozu może uzyskać od organu celnego informację o stosowaniu przepisów prawa celnego, co w przedmiotowej sprawie miało miejsce. Oznacza to, że organ celny ma obowiązek udzielenia informacji, zgodnie z wnioskiem podmiotu, natomiast nie może brać odpowiedzialności za to, jak importer takie informacje zinterpretuje i wykorzysta. Stanowisko organu celnego nie ma charakteru wiążącego. Taki status ma wyłącznie informacja o klasyfikacji towaru wg kodu taryfy celnej, uzyskana w trybie art. 5 Kodeksu celnego, czyli wiążąca informacja taryfowa ( por. wyrok WSA z dnia 23.02.2004r.sygn. akt V S.A. 502/03), o którą Spółka nie wystąpiła. Ponadto, opinia ta została wydana przed wejściem w życie zmian do Nomenklatury Zharmonizowanego Systemu ( 1 styczeń 1996r.) oraz przed opublikowaniem Wyjaśnień do taryfy celnej ( zał. Do zarządzenia Prezesa GUC z dnia 17.09.1997r. ), które uwzględniały te zmiany. Zatem powoływanie się na przedmiotową opinię może prowadzić do błędnej klasyfikacji produktów. . W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżąca spółka, wnosząc o uchylenie obu ww. decyzji Dyrektora Izby Celnej w W., zarzuciła rażące naruszenie: prawa materialnego, tj. art. 250 § 3 Kodeksu celnego w zw. z art. 26 i 36 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo celne poprzez jego niewłaściwe zastosowanie; prawa procesowego, tj. art. 122 Ordynacji podatkowej poprzez błędną ocenę stanu faktycznego sprawy i bezpodstawne przyjęcie, że Stronie nie należą się odsetki od zwracanej kwoty należności celnych W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, że Dyrektor Izby Celnej w W. wydając rozstrzygnięcie w przedmiotowej sprawie niewłaściwie zastosował art. 250 § 3 Kodeksu celnego, pomimo istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz osądu sprawy w swojej własnej decyzji z dnia (...) . 05. 2004 r., a także wyrażonego w prawomocnych wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, dotyczących spraw ze skarg skarżącej, w identycznym stanie faktycznym i prawnym (np. sygn. akt V SA 510/03). Zdaniem skarżącej, w niniejszej sprawie przyczyną uchylenia decyzji organów celnych przez Dyrektora Izby Celnej, był fakt zastosowania przez organ niewłaściwego kodu taryfy celnej w stosunku do sprowadzonego przez nią towaru. Skarżąca podkreśliła, że Dyrektor Izby Celnej uchylił wcześniejsze decyzje w trybie autokontroli w momencie, gdy sprawa już zawisła przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie - sygn. akt V SA 4899/03, a pozostałe sprawy zawisłe w Sądzie ( w tym np. V SA 510/03) zostały już osądzone na korzyść skarżącej. Ponadto skarżąca podniosła, że przyjęcie niewłaściwej klasyfikacji taryfowej przez organy celne w decyzjach wymiarowych wynikało z rażącego naruszenia przez nie art. 85 § 1 Kodeksu celnego, tj. przyjęcia za miarodajne wyników badań próbki odnoszącej się do innej partii towaru niż przedstawiona przez stronę za zgłoszeniem celnym oraz z nieuzasadnionego zastosowania norm pozaprawnych dla celów klasyfikacyjnych (oparcie rozstrzygnięcia o zapisy "Kodeksu praktyki do oceny soków owocowych i warzywnych"). Powyższe uchybienia zostały wytknięte w prawomocnych orzeczeniach WSA dotyczących tych samych spraw ze skargi spółki I. i, jak stwierdziła skarżąca, obarczają wyłącznie organy celne. Konsekwencją tych uchybień było pobranie nienależnych kwot cła, które aktualnie podlegają zwrotowi. Niewłaściwe ustalenie kwoty należności celnych było wynikiem proceduralnych błędów organów celnych. Według skarżącej, strona w żaden sposób nie mogła przyczynić się do wyżej wymienionych uchybień. Organ celny był gospodarzem postępowania, dysponował możliwością pobrania próbek we właściwym czasie i wykonania rzetelnych badań. Tego jednak nie uczynił i, jak stwierdziła skarżąca, próbuje nieudolnie wskazywać winę skarżącej, a takie postępowanie jest niezgodne z zasadą zaufania do organów państwa. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie, podnosząc argumenty jak w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona. Zgodnie z art. 250 § 3 Kodeksu celnego od zwracanych należności celnych przywozowych lub wywozowych nie płaci się odsetek, chyba że niewłaściwe ustalenie kwoty należności było wynikiem błędu organu celnego, a dłużnik w żaden sposób nie przyczynił się do powstania tego błędu. W takim wypadku odsetki oblicza się od dnia uiszczenia należności podlegających zwrotowi. W razie spełnienia obu wskazanych w tym przepisie przesłanek, tj. błędu organu i braku przyczynienia się dłużnika do powstania tego błędu, na organach celnych ciąży obowiązek zapłaty odsetek od zwracanego cła. Tak więc podstawową przesłanką warunkującą zwrot należności celnych wraz z odsetkami jest ustalenie, że "niewłaściwe ustalenie kwoty należności było wynikiem błędu organu celnego". Przepisy Kodeksu celnego ani inne przepisy regulujące postępowanie w sprawach celnych nie definiują pojęcia "błędu organu celnego" w rozumieniu art. 250 § 3 Kodeksu celnego. Zgodnie z definicją słownikową pojęcie "błędu" rozumiane jest dość szeroko, m.in. jako "niezgodność z obowiązującymi regułami pisania, liczenia...itp.", jako "odstępstwo od normy; pomyłka", czy też jako "postępek, działanie, które przynosi komuś złe skutki; niewłaściwe posunięcie, przedsięwzięcie" (Słownik języka polskiego, Wyd. PWN, Warszawa 1978, tom I, s. 177). Biorąc to pod uwagę, należy stwierdzić, że na gruncie art. 250 § 3 Kodeksu celnego brak jest przesłanek do tego, by w sposób odmienny, zawężający rozumieć pojęcie błędu, ograniczając je li tylko np. do pomyłki rachunkowej. "Błąd" organu celnego, o którym mowa w art. 250 § 3 Kodeksu celnego powinien być rozumiany zarówno jako błąd formalny, jak i w znaczeniu materialnoprawnym. W przedmiotowej sprawie "niewłaściwe ustalenie kwoty należności" nastąpiło w wyniku wadliwego (błędnego) działania organu, który uznając dokonane przez skarżącą zgłoszenie celne za nieprawidłowe, w stosunku do sprowadzonego przy ww. zgłoszeniu przez skarżącą towaru zastosował niewłaściwy kod taryfy celnej, opierając się na wynikach próbki dotyczącej innej partii towaru oraz przy zastosowaniu dla celów klasyfikacji taryfowej pozaprawnych kryteriów. W tych okolicznościach należy stwierdzić, że kwestia "błędu" organu w rozumieniu art. 250 § 3 Kodeksu celnego nie powinna budzić wątpliwości, i w istocie nie jest ona przez organ kwestionowana. Dyrektor Izby Celnej w zaskarżonej decyzji podnosi jedynie, że w sprawach firmy I., strona "przyczyniła się do niewłaściwego ustalenia kwoty należności celnych", ponieważ, jak to ujął, "Spółka do zgłoszeń celnych nie przedkładała dokumentów określających parametry fizykochemiczne preparatów". W związku z tym należy wszakże zauważyć, że do zgłoszeń celnych zostały przedłożone wszystkie wymagane prawem dokumenty i z analizy akt sprawy nie wynika, aby czy to dane zawarte w przedłożonych przez stronę skarżącą dokumentach, czy treść zgłoszenia celnego, w którym sprowadzane przez stronę towary określone były jako "bazowe koncentraty..." owocowe, czy też dalsze działania skarżącej wprowadzały organy celne w błąd i "przyczyniły się" w rozumieniu art. 250 § 3 Kodeksu celnego do niewłaściwego ustalenia przez organ kwoty należności celnych. W przedmiotowej sprawie wydanie decyzji uznającej zgłoszenie celne za nieprawidłowe w zakresie klasyfikacji taryfowej importowanego przez stronę skarżącą towaru i określającej wyższą kwotę należności celnych w sposób niezgodny z prawem, było wynikiem błędu organu celnego, a strona w żaden sposób nie przyczyniła się do powstania tego błędu. Jak już wyżej wskazano, niewłaściwe ustalenie kwoty należności celnych w wyniku błędu organu celnego nie jest ograniczone li tylko do błędów formalnych, rachunkowych, ale uzasadnia zwrot cła wraz odsetkami na podstawie art. 250 § 3 Kodeksu celnego w każdej sytuacji, w której organy celne wbrew przepisom prawa zobowiązały stronę do zapłaty wyższego cła (należności celnych) aniżeli należne. Decyzja jest wynikiem błędu organu celnego także wówczas, gdy błąd dotyczy błędnych ustaleń lub ocen w zakresie stanu faktycznego, jak i wadliwego zastosowania lub wykładni przepisów prawa. W ocenie Sądu, w przedmiotowej sprawie niewłaściwe ustalenie kwoty należności celnych było wynikiem proceduralnych błędów organów celnych. Z powyższych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c), art. 152 oraz art. 200 ww. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.