II SA/Rz 981/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: AWSA Jolanta Ewa Wojtyna po rozpoznaniu w dniu 20 grudnia 2005 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi H. C. na rozstrzygnięcie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2005 roku Nr [...] w przedmiocie odmowy prowadzenia postępowania administracyjnego w sprawie samowoli budowlanej. postanawia odrzucić skargę Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2002 r. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), dalej jako P.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej poprzez orzekanie w sprawach ze skarg na: decyzje administracyjne; postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4. Sądy administracyjne orzekają nadto w innych sprawach, w sytuacjach gdy przepisy ustaw szczególnych tak stanowią. Gdy skarga została wniesiona na działalność administracji publicznej, która nie ma jednej z form wskazanych w art. 3§2 lub §3 P.p.s.a. należy ją uznać za niedopuszczalną i w myśl art. 58§1 pkt 1 P.p.s.a. odrzucić. W przedmiotowej sprawie H. C. zaskarżyła pismo Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, którym utrzymał on w mocy pismo organu I instancji odmawiające wszczęcia postępowania w przedmiocie rozbiórki. Stwierdzić należy, iż rozstrzygnięcie mające formę pisma informacyjnego o braku możliwości przeprowadzenia postępowania nie jest aktem, który podlega sądowej kontroli. Nie mieści się on bowiem w dyspozycji przepisu art. 3 P.p.s.a. Zgodnie z art. 61 §1 i §3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. 2000 r. Nr 98 poz. 1071), powoływanej dalej jako k.p.a., postępowanie administracyjne zostaje wszczęte z dniem doręczenia organowi administracyjnemu wniosku. Jeżeli wniosek nie zawiera braków formalnych, to z tą chwilą organ administracyjny zostaje zobligowany do rozstrzygnięcia żądania w nim zawartego. Wszczęte postępowanie administracyjne musi być zakończone załatwieniem sprawy. Organ administracji załatwia sprawę w drodze wydania decyzji, chyba że przepisy postępowania stanowią inaczej (art. 104 § 1 kpa). Nawet jeśli postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji państwowej (samorządowej) nie może odstąpić od załatwienia sprawy. W takim wypadku wydaje decyzję o umorzeniu postępowania (art. 105 § 1 kpa). W przedmiotowej sprawie brak jest przepisu, który przy braku podstaw do merytorycznego uwzględnienia wniosku - nakazania rozbiórki - zezwalałby organowi I i II instancji załatwić sprawę poprzez wystosowanie do strony pisma z informacją o braku możliwości pozytywnego jej załatwienia. Odnosząc się więc do sposobu załatwienia sprawy przez organy I i II instancji, stwierdzić należy, iż był on nieprawidłowy. Nie można go jednak traktować jak rozstrzygnięcie w sprawie, od którego przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Pismo informujące stronę o niemożliwości załatwienia sprawy nie jest decyzją. Pismo takie oznacza uchylanie się organu od rozstrzygnięcia sprawy podlegającej załatwieniu w drodze decyzji administracyjnej i podlega zaskarżeniu w trybie przewidzianym dla skarg na bezczynność organu - zob. postanowienie Sądu Najwyższego - Izba Administracyjna, Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 18 października 1995 r. sygn. III ARN 45/95 OSNAPiUS 1996/10 poz. 138. Ponieważ H. C. w swej skardze wyraźnie wskazuje, iż nie skarży bezczynności lecz konkretne pismo Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2005 roku Nr [...], to skarga ta jako niedopuszczalna musiała ulec odrzuceniu w oparciu o art. 58§1 pkt 1 i §3 P.p.s.a. Należy również zaznaczyć, iż w zaskarżonych pismach zarówno organ I jak i II instancji odnosi się do legitymacji skarżącej zarzucając, iż nie jest ona stroną. Zgodnie z treścią art. 28 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. 2000 r. Nr 98 poz. 1071), stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Jeżeli zatem, jak w przedmiotowej sprawie, określony podmiot żąda wszczęcia postępowania uznając, iż posiada w tym interes prawny, to ustalenie organu, że ów podmiot takiego interesu jednak nie ma i nie jest stroną, winno nastąpić w decyzji rozstrzygającej sprawę co do jej istoty lub w inny sposób kończącej sprawę (art. 104 § 2 kpa). Przepisy k.p.a. nie dają bowiem podstawy do wydawania odrębnego aktu administracyjnego orzekającego o tym, czy konkretna osoba jest czy nie jest stroną - zob. Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 czerwca 1986 r. sygn. III SA 97/86, ONSA1987/2 poz. 46. Mając całość powyższego na uwadze Sąd w oparciu o art. 58§1 pkt 1 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.