II OSK 749/06

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2007-05-14

Skład orzekający: Jerzy Bujko, Alicja Plucińska - Filipowicz, Maria Rzążewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy opinia psychologiczna wydana w trybie przepisów rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie badań lekarskich i psychologicznych osób ubiegających się lub posiadających pozwolenie na broń, która została zakwestionowana w trybie przewidzianym tym rozporządzeniem, może być uznana za wiążącą dla organu prowadzącego postępowanie administracyjne w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń?
Ratio decidendi
Opinia psychologiczna wydana w trybie przepisów rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie badań lekarskich i psychologicznych osób ubiegających się lub posiadających pozwolenie na broń nie stanowi opinii zgody lub wyrażenia stanowiska przez inny organ w rozumieniu art. 106 § 1 k.p.a. Wydający opinię psycholog nie jest organem administracyjnym, lecz biegłym. Przepisy rozporządzenia przewidują odwołanie od orzeczenia psychologicznego, a orzeczenie wydane w trybie odwołania jest ostateczne. W związku z tym, jeśli opinia została zakwestionowana i odwołanie od niej zostało rozpoznane zgodnie z procedurą, nie może być ona uznana za wiążącą dla organu prowadzącego postępowanie administracyjne.
Stan faktyczny
J. Z. posiadał pozwolenia na broń bojową i gazową. W związku z postępowaniem karnym o znęcanie się nad rodziną i stwierdzonymi zaburzeniami psychicznymi, organy Policji cofnęły mu te pozwolenia. Po utrzymaniu decyzji w mocy przez Komendanta Głównego Policji, J. Z. wniósł skargę do WSA, zarzucając m.in. naruszenie przepisów dotyczących opinii psychologicznych. WSA oddalił skargę, uznając decyzję za zgodną z prawem. J. Z. wniósł skargę kasacyjną od wyroku WSA.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Bujko ( spr. ) Sędziowie Sędzia NSA Alicja Plucińska - Filipowicz Sędzia NSA Maria Rzążewska Protokolant Magdalena Baduchowska po rozpoznaniu w dniu 14 maja 2007 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J. Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 grudnia 2005 r. sygn. akt VI SA/Wa 1652/05 w sprawie ze skargi J. Z. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lipca 2005 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń bojową oraz broń palną gazową oddala skargę kasacyjną J. Z. reprezentowany przez pełnomocnika wniósł skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 grudnia 2005 r. sygn. akt VI SA/Wa 1652/05, którym oddalona została jego skarga wniesiona na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lipca 2005 r. utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji o cofnięciu pozwolenia na broń. Do wydania tych decyzji doszło w następującym stanie faktycznym: J. Z. otrzymał w latach 1991 i 1995 pozwolenia na posiadanie broni gazowej i krótkiej broni palnej bojowej. W 2002 r. zostało wszczęte postępowanie o cofnięcie tych pozwoleń. Przyczyną wszczęcia tego postępowania była informacja o prowadzonym przeciwko skarżącemu postępowaniu karnym o psychiczne i fizyczne znęcanie się nad członkami rodziny. W toku postępowania organ uzyskał kilka orzeczeń psychologicznych stwierdzających u J. Z. istotne zaburzenia funkcjonowania psychologicznego, co zgodnie z przepisem art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz.U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.) w związku z art. 15 ust. 1 pkt 3 tej ustawy stanowi podstawę cofnięcia udzielonego wcześniej pozwolenia na broń. Z tej przyczyny Komendant Wojewódzki Policji w S. dwiema decyzjami z [...] maja 2005 r. cofnął udzielone skarżącemu pozwolenia na broń. Od decyzji tych J. Z. wniósł odwołanie. Komendant Główny Policji uznał to odwołanie za nieuzasadnione i decyzją z dnia [...] lipca 2005 r. utrzymał w mocy zaskarżone decyzje. Organ odwoławczy wskazał, że w kwestii psychologicznej zdolności J. Z. do dysponowania bronią palną w postępowaniu administracyjnym uzyskano cztery różne opinie psychologiczne wydane w trybie przepisów rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 września 2000 r. w sprawie badań lekarskich i psychologicznych osób ubiegających się lub posiadających pozwolenie na broń (Dz.U. Nr 79, poz. 898 ze zm.). I tak orzeczeniem z dnia 7 lipca 2003 r. psycholog Z. O. stwierdziła u badanego istotne zaburzenia funkcjonowania psychologicznego, kwestionując jego zdolność do dysponowania bronią. Od orzeczenia tego J. Z. odwołał się w trybie przepisu § 8 wymienionego wyżej rozporządzenia Ministra Zdrowia. Na skutek tego odwołania psycholog R. A. wydał w dniu 16 września 2003 r. orzeczenie potwierdzające treść orzeczenia Z. O. Następnym orzeczeniem wydanym przez J. R. w dniu 6 listopada 2005 r. z inicjatywy samej strony dokonano stwierdzenia identycznego, jak w orzeczeniach wymienionych wyżej. W końcu orzeczenie wydała w dniu 27 kwietnia 2004 r. psycholog G. P. stwierdzając, że J. Z. posiada zdolność do dysponowania bronią. Od tego ostatniego orzeczenia odwołał się Komendant Wojewódzki Policji w S. W następstwie tego oraz po uzyskaniu nowych, nieznanych wcześniej faktów G. P. anulowała własne, korzystne dla strony orzeczenie, nie wdrażając postępowania odwoławczego. Prowadzący uzupełniające postępowanie dowodowe organ I instancji uznał za zasadne dopuszczenie jeszcze dowodu z opinii psychologa z listy biegłych sądowych. Na żaden jednak z kilku wyznaczonych terminów J. Z. nie stawił się i do przeprowadzenia tego dowodu nie doszło. Organ odwoławczy ocenił też załączoną do odwołania opinię z dnia 30 czerwca 2005 r. psycholog M. K., według której skarżący nie wykazuje zaburzeń psychologicznych i może dysponować bronią. Uznał, iż opinia ta nie może stanowić dowodu w tej sprawie, gdyż M. K. nie została powołana przez organ I instancji w charakterze biegłego. Ostatecznie organ odwoławczy stwierdził, iż w stosunku do J. Z. zaistniała ustawowa podstawa do pozbawienia go prawa dysponowania bronią przewidziana przepisem art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (t.j. Dz.U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.) i oddalił odwołanie. Na decyzję organu II instancji J. Z. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zarzucił m.in. naruszenie: – art. 107 § 3 i 138 k.p.a. poprzez konwalidację błędu organu I instancji polegającego na braku oceny zeznań świadków; – rażące naruszenie przepisów § 6, 8 i 9 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 września 2000 r. w sprawie badań lekarskich i psychologicznych osób ubiegających się lub posiadających pozwolenie na broń (Dz.U. Nr 79, poz. 898 ze zm.) poprzez niewłaściwe ich zastosowanie; – rażące naruszenie przepisu art. 75 § 1 k.p.a. poprzez nieuznanie za dowód w sprawie opinii psychologicznej M. K. Strona wskazała, że anulowanie przez G. P. wydanego przez nią orzeczenia nr [...] z dnia 27 kwietnia 2004 r. i zaniechanie procedury odwoławczej z wniosku organu I instancji należy uznać za niedopuszczalne pod względem prawnym, bowiem orzeczenia takie kwestionowane są w trybie przewidzianym w rozporządzeniu. Zdaniem skarżącego przeprowadzane kontrole mogą powodować wzruszenie prawomocnego orzeczenia psychologicznego wydanego w sposób bezstronny, niezwłoczny i bez kontaktowania się z organem. Skarżący podniósł, że ze względów zdrowotnych nie mógł odbyć badania w K. a badanie przeprowadzone przez p. M. K. odbyło się na miejscu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 21 grudnia 2005 r. skargę oddalił. Uzasadniając ten wyrok Sąd stwierdził, iż zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Zgodnie bowiem z przepisem art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji organ Policji cofa pozwolenie na broń osobom należącym do kategorii, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2–6. Przepis ar. 15 ust. 1 pkt 3 tej ustawy stanowi, że pozwolenia na broń nie wydaje się osobom wykazującym istotne zaburzenia funkcjonowania psychologicznego. Z kilku złożonych do akt sprawy opinii psychologicznych wynika, iż J. Z. należy do osób tej kategorii. Z osób uprawnionych, zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 września 2000 r. w sprawie badań lekarskich i psychologicznych osób ubiegających się lub posiadających pozwolenie na broń (Dz.U. Nr 79, poz. 898 ze zm.), do wydania opinii psychologicznych stwierdzających brak przeciwwskazań do posiadania broni tylko G. P. uznała zdolność J. Z. do dysponowania bronią. Opinie tę jednak anulowała po stwierdzeniu, że badany zataił istotne fakty, w szczególności to, że był poddany już kilku badaniom psychologicznym. Nadto kontrola tej opinii w trybie przewidzianym § 9 wymienionego wyżej rozporządzenia Ministra Zdrowia wykazała, że przy jej wydaniu nie zachowano wymogów wskazanych przepisem § 3. Natomiast załączona do akt opinia M. K. nie mogła być uznana za dowód, bowiem osoba sporządzająca ją nie została umieszczona na liście biegłych uprawnionych do wydawania opinii stwierdzających istnienie lub brak przeciwwskazań do dysponowania bronią. Sąd stwierdził, iż ustawa o broni i amunicji wprowadziła obligatoryjną odmowę wydania pozwolenia na broń a także pozbawienie prawa posiadania broni osoby, co do których zostanie ustalony fakt istnienia istotnych zaburzeń funkcjonowania psychologicznego. Skoro więc w stosunku do skarżącego w trybie określonym przepisami stwierdzono taki fakt, to pozbawienie go prawa posiadania broni było w pełni zgodne z obowiązującym prawem. Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 grudnia 2005 r. J. Z. zaskarżył skargą kasacyjną. Zarzucił mu naruszenie przepisów art. 106 § 1, 110 i 127 § 1 k.p.a. w związku z art. 126 k.p.a. i § 8 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 września 2000 r. poprzez ich niezastosowanie i przyjęcie, że orzeczenie psychologiczne mogło zostać "zakwestionowane" w trybie § 9 wymienionego rozporządzenia. Z motywów skargi kasacyjnej wynika, że skarżący uznaje opinię psychologiczną wydaną w trybie przepisów rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 września 2000 r. w sprawie badań lekarskich i psychologicznych osób ubiegających się lub posiadających pozwolenie na broń za zajęcie stanowiska przez inny organ w formie opinii lub zgody (art. 106 § 1 k.p.a.). Wydana w trybie tych przepisów opinia psychologiczna może być zaskarżona w trybie przepisu § 8 powołanego rozporządzenia Ministra Zdrowia. Skarżący wskazał, że od korzystnej dla niego opinii biegłej G. P. zostało wniesione wprawdzie zażalenie organu, lecz nie zostało ono rozpoznane. Orzeczenie to nie zostało zakwestionowane w trybie przewidzianym przepisami i wiąże organ rozpoznający sprawę. Nie stwierdzono więc istnienia podstaw do pozbawienia skrzącego prawa posiadania broni. Dlatego skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku, przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania i zasądzenie od organu na jego rzecz kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o jej oddalenie. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, iż skarga kasacyjna nie przedstawia żadnych uzasadnionych podstaw i wobec tego nie może być uwzględniona. Wbrew jej zarzutom Sąd I instancji nie naruszył przepisów art. 106 § 1 i 110 k.p.a. w zw. z art. 126 i 127 § 1 k.p.a., bowiem wydawane w rozpoznawanej sprawie opinie psychologiczne nie stanowiły opinii zgody lub wyrażenia stanowiska przez inny organ w rozumieniu art. 106 § 1 k.p.a. Wydający opinię psycholog nie jest bowiem organem administracyjnym, lecz biegłym ustanowionym i działającym na podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 września 2000 r. w sprawie badań lekarskich i psychologicznych osób ubiegających się lub posiadających pozwolenie na broń (Dz.U. Nr 79. poz. 898 ze zm.). Przepisy tego rozporządzenia (§ 8 ust. 1) przewidziały, że od orzeczenia lekarskiego lub psychologicznego przysługuje odwołanie do psychologa wyznaczonego przez właściwego wojewodę (§ 8 ust. 4 pkt 2) oraz, że orzeczenie wydane w trybie odwołania jest ostateczne (§ 8 ust. 9). W rozpoznawanej sprawie psycholog Z. O. w opinii z dnia 7 lipca 2003 r. stwierdziła brak zdolności skarżącego do posiadania broni a odwołanie od tej opinii uznał za nieuzasadnione psycholog R. A., upoważniony do rozpoznawania takich odwołań. W tej sytuacji powoływanie kolejnych psychologów do wydawania kolejnych opinii było zbędne i opinia G. P. nie mogła być uznana za istotny dowód w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny nie naruszył więc prawa a skarga kasacyjna podlega oddaleniu na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło