III SA/Wa 49/06

WyrokWSA w Warszawie2006-02-10

Skład orzekający: Barbara Kołodziejczak-Osetek, Lidia Ciechomska-Florek, Ewa Radziszewska-Krupa

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółka, która złożyła protest w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego, ma interes prawny w rozumieniu art. 28 K.p.a. w postępowaniu dotyczącym wyrażenia przez Prezesa Urzędu Zamówień Publicznych zgody na zawarcie umowy przed ostatecznym rozstrzygnięciem tego protestu?
Ratio decidendi
Spółka, która złożyła protest w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego i której protest został uwzględniony orzeczeniami Zespołu Arbitrów oraz Sądu Okręgowego, posiada interes prawny w rozumieniu art. 28 K.p.a. w postępowaniu dotyczącym wyrażenia przez Prezesa Urzędu Zamówień Publicznych zgody na zawarcie umowy przed ostatecznym rozstrzygnięciem protestu. Decyzja Prezesa UZP wydana w takim postępowaniu wywiera bezpośredni skutek w sferze praw tej spółki, uniemożliwiając skuteczne załatwienie protestu.
Stan faktyczny
Spółka C. złożyła protest w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego, które wygrała inna spółka. Po kolejnych wyrokach Zespołu Arbitrów i Sądu Okręgowego nakazujących powtórzenie oceny ofert, ARR wystąpiła do Prezesa UZP o zgodę na zawarcie umowy przed rozstrzygnięciem protestu, powołując się na ryzyko zwrotu środków unijnych. Prezes UZP wydał zgodę, a następnie umorzył postępowanie w sprawie wniosku o ponowne rozpatrzenie, uznając C. za niebędącą stroną. WSA w Warszawie oddalił skargę C., ale NSA uchylił ten wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na interes prawny C. WSA, związany wykładnią NSA, uchylił decyzje Prezesa UZP.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Prezesa Urzędu Zamówień Publicznych oraz poprzedzającą ją decyzję, stwierdził, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu w całości, i zasądził od Prezesa UZP zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek, Sędziowie Sędzia WSA Lidia Ciechomska-Florek,, Asesor WSA Ewa Radziszewska-Krupa (spr.), Protokolant Barbara Czyżewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 lutego 2006 r. sprawy ze skargi C. z siedzibą w W. na decyzję Prezesa Urzędu Zamówień Publicznych z dnia [...] lutego 2004 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie o udzielenie zamówienia publicznego 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezesa Urzędu Zamówień Publicznych z [...] grudnia 2003 roku o nr [...], 2) stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu w całości, 3) zasądza od Prezesa Urzędu Zamówień Publicznych kwotę 440 (czterysta czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Agencja Rynku Rolnego w W. (dalej: ARR) w wyniku postępowania o udzielenie zamówienia publicznego na wdrożenie zintegrowanego systemu finansowo-księgowego dla ARR obsługującego rozliczenia finansowe Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (EAGGF), w którym uczestniczyli m.in. C. z siedzibą w W. oraz C. z siedzibą w K. wybrała ofertę zgłoszoną przez C. C. złożyła protest na ww. rozstrzygnięcie, a następnie odwołanie, w efekcie którego Zespół Arbitrów wyrokiem z [...] września 2003r. nakazał zamawiającemu powtórzenie czynności oceny ofert. Zamawiający ponownie wybrał jednak ofertę C., co oprotestował C. Protest nie został uwzględniony, ale Zespół Arbitrów wyrokiem z [...] października 2003r. uwzględnił odwołanie, nakazują ARR powtórzenie czynności oceny ofert. Żaden z wyroków Zespołu Arbitrów nie został zaskarżony do Sądu Okręgowego, a w wyniku ponownej oceny ofert ARR raz jeszcze wybrała ofertę C. C. [...] listopada 2003r. złożyła protest na wynik postępowania przetargowego w trybie negocjacji, w związku z nieprzestrzeganiem zasad konkurencji. Zespół Arbitrów wyrokiem z [...] listopada 2003r. oddalił odwołanie C. z [...] listopada 2003 r. Sąd Okręgowy w W. wyrokiem z [...] lutego 2004r., sygn. akt [...] zmienił ww. wyrok w wyniku skargi strony i unieważnił czynność zamawiającego w postaci oceny ofert, w uzasadnieniu szczegółowo opisując procedurę wyboru ofert i wskazując, iż działania zamawiającego (ARR) były sprzeczne z prawem. ARR, pomimo złożenia [...] listopada 2003r. przez C. protestu, wystąpiła [...] listopada 2003r. do Prezesa UZP z wnioskiem o wyrażenie zgody na zawarcie w trybie art. 81 ust. 2 ustawy z dnia 10 czerwca 1994r. o zamówieniach publicznych (Dz. U. z 2002r. Nr 72, poz. 664 ze zm.), umowy z firmą C., argumentując, iż konieczność zawarcia umowy przed rozstrzygnięciem protestu wynika z obawy znacznego przedłużenia się ostatecznego rozstrzygnięcia przetargu oraz pilną potrzebą wykonania zamówienia, którego dotyczyła procedura przetargowa. ARR w piśmie z [...] listopada 2003r., stanowiącym uzupełnienie wniosku o wyrażenie zgody na zawarcie umowy, podniosła, iż niezawarcie umowy może spowodować konieczność zwrotu przez Polskę 20mln zł do budżetu Unii Europejskiej. Prezes Urzędu Zamówień Publicznych (dalej Prezes UZP) decyzją z [...] listopada 2003r. wyraził zgodę na zawarcie umowy na wdrożenie zintegrowanego systemu finansowo-księgowego dla ARR obsługującego rozliczenia finansowe Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (EAGGF) przed ostatecznym rozstrzygnięciem protestu. W uzasadnieniu stwierdził, iż okoliczności sprawy wskazują na spełnienie przesłanek wymienionych w art. 81 ust. 2 ustawy o zamówieniach publicznych, co uzasadnia wyrażenie zgody na zawarcie umowy z wybranym oferentem, przed rozstrzygnięciem protestu C. C. [...] listopada 2003r. zwróciła się do Prezesa UZP o ponowne rozpatrzenie sprawy, zarzucając decyzji naruszenie art. 81 ust. 2 w związku z art. 64 pkt 5, art. 72 ust. 2 i art. 92b ustawy o zamówieniach publicznych oraz art. 7, art. 8 i art. 80 ustawy z 14 czerwca 1960r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej: K.p.a.). Zdaniem spółki decyzja ta narusza jej interes prawny przez zezwolenie na zawarcie umowy w sprawie zamówienia publicznego z oferentem, który nie spełnia wymagań określonych w zaproszeniu do składania ofert i jako taki powinien być wykluczony z postępowania. Dodatkowo podniesiono, iż w niniejszej sprawie nie wystąpiły wszystkie przesłanki, niezbędne do wyrażenia zgody na zawarcie umowy przez rozstrzygnięciem protestu. Prezes UZP decyzją z [...] grudnia 2003r. umorzył, na podstawie art. 104 i art. 105 § 1 K.p.a. postępowanie, gdyż wnioskujący o ponowne rozpatrzenie sprawy nie może być uznany za stronę postępowania. Z przepisów prawa materialnego nie wynika, aby jego interes prawny lub obowiązek podlegały konkretyzacji w postępowaniu. Stwierdzono ponadto, iż stroną w tym postępowaniu jest ARR. C. we wniosku z [...] grudnia 2003r. o ponowne rozpatrzenie sprawy do Prezesa UZP podniosła, iż jej interes prawny wynika wprost z art. 51 ust. 1 ustawy o zamówieniach publicznych, który stanowi, iż jeżeli zamawiający dokona wyboru oferty zgodnie z przepisami ustawy, obowiązany jest do zawarcia umowy w terminie nie krótszym niż 7 dni od dnia ogłoszenia o wyborze oferty, nie później jednak niż przed upływem terminu związania ofertą. Decyzja zezwalająca na zawarcie umowy przez ARR z C. faktycznie pozbawiała ją prawa do zawarcia tej umowy w przypadku pozytywnego rozpatrzenia protestu. Tym samym wnioskodawca miał zarówno interes faktyczny, jak i interes prawny we wzruszeniu decyzji zezwalającej na wcześniejsze zawarcie umowy. Wyraził też przekonanie, że w wyniku zniesienia decyzji z [...] grudnia 2003r. umowa pomiędzy ARR i C. będzie nieważna, a ARR będzie zmuszona zawrzeć odpowiednią umowę z C., która złożyła ofertę najkorzystniejszą. Prezes UZP decyzją z [...] lutego 2004r., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 w związku z art. 28 K.p.a. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję z [...] grudnia 2003r., stwierdzając, iż udział strony w postępowaniu przetargowym prowadzonym przez ARR nie przesądza, iż służy jej przymiot strony w postępowaniu prowadzonym na podstawie art. 81 ust. 2 ustawy o zamówieniach publicznych. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżąca wniosła o stwierdzenie nieważności ww. decyzji z [...] lutego 2004r. albo o jej uchylenie, gdyż naruszała ona art. 7, art. 8, art. 28, art. 80 i art. 105 § 1 K.p.a. oraz art. 81 ust. 2 w związku z art. 64 pkt 5, art. 72 ust. 2 i art. 92b ustawy o zamówieniach publicznych. W ocenie strony decyzja z dnia [...] listopada 2003r. narusza jej interes prawny przez naruszenie art. 81 ust. 2 w związku z art. 64 pkt 5 ustawy o zamówieniach publicznych. Nie wystąpiły bowiem przesłanki konieczne do ich zastosowania. Tym samym niemożliwe było wydanie decyzji zezwalającej na zawarcie umowy w sprawie zamówienia publicznego z oferentem, który zgodnie z ustaleniami poczynionymi w wyrokach Zespołu Arbitrów z [...] września 2003r. sygn. akt [...] oraz z [...] października 2003r. sygn. akt [...], nie spełnia wymagań określonych w zaproszeniu, i jako taki winien być wykluczony z postępowania lub jego oferta winna być odrzucona. Strona powołała się też na ww. wyrok Sądu Okręgowego w W. z [...] lutego 2004r., w którym przyznano, iż zamawiający niezgodnie z prawem dokonał wyboru oferty C. jako najkorzystniejszej, a następnie zawarł umowę o zamówienie publiczne z oferentem, którego oferta została uznana w dwóch kolejnych wyrokach Zespołu Arbitrów za niespełniającą wymagań określonych w zaproszeniu składania ofert ostatecznych. Zdaniem strony interes prawny skarżącego wykazuje podniesione we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy z [...] listopada 2003r.- żądanie uchylenia niezgodnej z prawem materialnym, tj. art. 81 ust. 2 w związku z art. 64 pkt 5 ustawy o zamówieniach publicznych decyzji Prezesa UZP, pozbawiającej skarżącego przysługującego mu prawa i obowiązku zawarcia umowy o zmówienie publiczne. Gdyby postępowanie było prowadzone bez naruszenia przepisów ustawy o zamówieniach publicznych, powinno doprowadzić do wyboru oferty najkorzystniejszej i zawarcia umowy z firmą, która ją złożyła - ze skarżącym. Utrzymanie w mocy decyzji z [...] listopada 2003r., niweczy prawo i obowiązek skarżącego do zawarcia umowy o zamówienie publiczne, pozbawiając korzyści z nią związanych". Tym samym C. ma interes prawny, czyli posiada status strony w tym postępowaniu, co wynika z art. 51 ustawy o zamówieniach publicznych. Zasadność powyższego stanowiska potwierdza wyrok NSA z 12 stycznia 1994r., sygn. akt II SA 2164/92. Skarżąca podniosła ponadto zarzut, iż decyzje z dnia: [...] listopada 2003r., [...] grudnia 2003r. i [...] lutego 2003r. wydane zostały z naruszeniem podstawowych zasad postępowania administracyjnego wyrażonych w art. 7 i art. 8 K.p.a. W odpowiedzi na skargę Prezes UZP podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji, dotyczące braku legitymacji procesowej skarżącego do występowania jako strona w postępowaniu toczącym się przed Prezesem UZP i wniósł o oddalenie skargi. Zwrócił ponadto uwagę, iż ocena przesłanek uprawniających do wyrażenia zgody na zawarcie umowy przed ostatecznym rozstrzygnięciem protestu jest odrębną - w stosunku do postępowania odwoławczego – procedurą. Ustalenia zapadające w postępowaniu odwoławczym nie mają wpływu na czynności podejmowane przez Prezesa w zakresie wyrażania zgody. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 4 stycznia 2005r. oddalił skargę C. stwierdzając, iż nie miała ona przymiotu strony w postępowaniu przed Prezesem UZP, gdyż nie dotyczyło ono jej interesu prawnego. W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku skarżąca wniosła o jego uchylenie w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, a także o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Orzeczeniu sądu pierwszej instancji, powołując się na przesłankę z art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), nazywanej dalej "P.p.s.a.", zarzuciła, naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 66 ust. 3, art. 81 ust. 2 w związku z art. 64 pkt 5, art. 72 ust. 2 i art. 92b ustawy o zamówieniach publicznych; błędną wykładnię art. 28 K.p.a.; nie uwzględnienie postanowień art. 7 i art. 8 K.p.a. W uzasadnieniu uznała m.in., że poglądy Sądu o braku po stronie skarżącego interesu prawnego, są sprzeczne ze stanem faktycznym sprawy oraz obowiązującymi przepisami. Sąd zaniechał rozważenia podniesionego w skardze zarzutu naruszenia art. 81 ust. 2 w związku z art. 64 pkt 5, art. 72 ust. 2 i art. 92b ustawy o zamówieniach publicznych. Ocena stanu faktycznego sprawy oraz podstaw wydania skarżonej decyzji sprowadzała się do oceny posiadania przez skarżącą interesu prawnego i polegała na powieleniu fragmentów uzasadnień decyzji Prezesa UZP, bez koniecznego w tej sprawie zbadania meritum sprawy, mającego wpływ na ważność wydanych decyzji. Zarzuty skargi w tej kwestii nie zostały zbadane, choć z dokumentacji sprawy jednoznacznie wynika, iż jedyną przesłanką wydania decyzji Prezesa UZP z [...] listopada 2003r. była okoliczność wskazana przez zamawiającego w uzasadnieniu wniosku o wydanie decyzji, jakoby niezawarcie umowy wiązało się ze stratą finansową, jaką może ponieść Rzeczpospolita Polska w związku z konieczności zwrotu do budżetu Unii Europejskiej środków dofinansowania. Spółka wyraziła przekonanie, że faktyczna podstawa wydania przez Prezesa UZP pozytywnej decyzji w sprawie zgody na zawarcie umowy przed ostatecznym rozpatrzeniem protestu, nie jest zgodna z ustawowymi przesłankami wskazanymi w art. 64 pkt 5 ustawy o zamówieniach publicznych. Uprawnienie przyznane Prezesowi UZP ustawą o zamówieniach publicznych nie może stanowić podstawy do poprawiania kondycji administracji, która nie potrafi sprostać organizacji postępowania o udzielenie zamówienia publicznego. Konieczność zrealizowania zadania w określonym terminie nie stanowi uzasadnienia do zastosowania dokonanej jednostkowo interpretacji przepisów ustawy o zamówieniach publicznych. Skarżąca wyjaśniła, że uznanie jej za stronę w postępowaniu ma istotne znaczenie w świetle art. 7 i art. 8 K.p.a. Aktualnie obowiązujące przepisy umożliwiają ponadto wydanie przez Prezesa UZP zgody na zawarcie umowy przed ostatecznym rozstrzygnięciem protestu. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Prezes UZP wniósł o jej oddalenie. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 12 października 2005r., sygn. akt II GSK 135/05, uchylił ww. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie i przekazał sprawę temu Sądowi do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu stwierdzono, iż z treści przepisu art. 81 ust. 1 ustawy o zamówieniach publicznych wynika, że w przypadku wniesienia protestu, aż do jego ostatecznego rozstrzygnięcia nie wolno zawrzeć umowy w sprawie zamówienia publicznego. Przepis ten oznacza, iż zasadą postępowania prowadzonego przed Prezesem UZP w sprawie zamówienia publicznego jest ochrona prawna interesów wszystkich podmiotów uczestniczących w tym postępowaniu, w tym również wnoszącego protest w trybie art. 79 ustawy o zamówieniach publicznych, który gwarantuje mu powstrzymanie się zamawiającego od zawarcia umowy o zamówienie publiczne z innym oferentem do czasu ostatecznego załatwienia protestu. W postępowaniu dotyczącym rozpoznania protestu niewątpliwie bierze udział w charakterze strony podmiot wnoszący protest, jego interes prawny w tym postępowaniu jest niekwestionowany. Wyjątkiem od zasady z art. 81 ust. 1 ustawy o zamówieniach publicznych - oczekiwania na ostateczne rozstrzygnięcie protestu z zawarciem umowy jest przepis art. 81 ust. 2 tej ustawy, który pozwala Prezesowi UZP wyrazić zgodę na zawarcie umowy przed ostatecznym rozstrzygnięciem protestu, na wniosek zamawiającego w przypadku określonym w art. 64 pkt 5 ustawy. Art. 81 ust. 2 w związku z art. 64 pkt 5 ustawy o zamówieniach publicznych nie normuje odrębnego postępowania administracyjnego w sprawie zamówienia publicznego, lecz postępowanie dodatkowe akcydentalne, które nie może być traktowane w oderwaniu od postępowania głównego w sprawie zamówienia publicznego, szczególnie w aspekcie interesu prawnego poszczególnych uczestników postępowania przetargowego nadzorowanego przez Prezesa UZP. NSA nie podzielił poglądu WSA w Warszawie, iż w postępowaniu z art. 81 ust. 2 w związku z art. 64 pkt 5 ustawy o zamówieniach publicznych podmiot wnoszący protest, który w tym konkretnym przypadku został dwukrotnie uwzględniony orzeczeniem Zespołu Arbitrów i Sądu Okręgowego w W., nie ma interesu prawnego w sprawie wydania decyzji o wyrażeniu zgody na zawarcie umowy przed ostatecznym rozstrzygnięciem jego protestu w rozumieniu art. 28 K.p.a. Prawidłowa wykładnia art. 81 ust. 2 ustawy o zamówieniach publicznych prowadzi do wniosku, iż rozstrzygnięcie co do dalszego losu protestu jest istotnym elementem postępowania o wyrażenie zgody na zawarcie umowy w sprawie zamówienia publicznego przed ostatecznym rozstrzygnięciem protestu, albowiem decyzja zapada w tej sprawie przed jego ostatecznym rozstrzygnięciem, czyli wyłącza ona możliwość skutecznego załatwienia protestu, co już wskazuje na interes prawny w rozumieniu art. 28 K.p.a. u wnoszącego protest, do udziału w postępowaniu z art. 81 ust. 2 ustawy o zamówieniach publicznych. Jest to niewątpliwie interes indywidualny, bezpośredni, konkretny i aktualny, czyli interes ten nie ma charakteru jedynie faktycznego, a jest to interes prawny w rozumieniu art. 28 K.p.a. Zaskarżona decyzja Prezesa UZP faktycznie zakończyła postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego, mimo że późniejsze uwzględnienie protestu przez Sąd Okręgowy w W. otworzyło skarżącemu drogę do kontynuowania postępowania w sprawie przedmiotowego zamówienia i ewentualne dochodzenie prawa do zawarcia umowy przed sądem powszechnym (art. 51 ust. 1 ustawy o zamówieniach publicznych). NSA zaznaczył, iż nie przeprowadzenie przez Sąd I instancji wszechstronnej analizy stanu faktycznego w tej sprawie, w szczególności w zakresie przebiegu postępowania w sprawie protestów skarżącego i wpływu tego postępowania na rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie, doprowadziło do uproszczonej interpretacji przepisów prawa materialnego – art. 81 ust. 2 ustawy o zamówieniach publicznych pod kątem interesu prawnego uczestnika postępowania wnoszącego protest. Zalecił więc dokonanie oceny ustaleń faktycznych co do przebiegu dotychczasowego postępowania, przy uwzględnieniu wyników postępowania w sprawie rozpoznania protestów strony skarżącej, a następnie prawidłowe zastosowanie przepisów ustawy o zamówieniach publicznych, w szczególności art. 81 ust. 2 w związku z art. 64 pkt 5, przez dokonanie pełnej wykładni tych przepisów, nie tylko językowej ale również funkcjonalnej i systemowej. Zdaniem NSA istnieje różnica przy określeniu interesu prawnego strony inicjującej postępowanie administracyjne wnoszącej o wydanie decyzji lub innego rozstrzygnięcia w postępowaniu administracyjnym, a przyznaniem interesu prawnego w rozumieniu art. 28 K.p.a., w udziale w tym postępowaniu jako uczestnika chroniącego swój interes prawny przez możliwość kwestionowania decyzji dla niego niekorzystnej, który w inny sposób nie może być zagwarantowany. Zaskarżona decyzja wywarła bezpośredni skutek w sferze praw skarżącej spółki, gdyż spowodowała bezskuteczność jej protestu, co oznacza, że postępowanie administracyjne, w którym decyzja ta została wydana dotyczyło interesu prawnego skarżącej spółki w rozumieniu art. 28 k.p.a. Przytoczone tezy z orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego zarówno przez WSA, jak i strony w pismach procesowych, dotyczące definicji interesu prawnego w kontekście przedmiotowej sprawy, prowadzą do wniosku, że skarżąca tak rozumianym interesem prawnym legitymowała się w tej sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do postanowień art. 184 Konstytucji RP oraz art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 P.p.s.a., sprawowana jest na zasadzie kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też do naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) – c) P.p.s.a.), a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). W rozpoznawanej sprawie Sąd miał również obowiązek zastosować się do dyspozycji art. 190 P.p.s.a. Z treści tego przepisu wynika, że Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Sąd, dokonując w powyższym zakresie kontroli zaskarżonej decyzji, oraz będąc związany oceną prawną sądu drugiej instancji stwierdza, że przed organami administracyjnym obu instancji doszło do naruszenia zarówno przepisów prawa materialnego, jak również przepisów prawa procesowego, w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Prezes UZP, działając w pierwszej instancji i umarzając postępowanie ze względu na to, iż skarżąca spółka nie może być – jego zdaniem - uznana za stronę postępowanie ze względu na brak legitymacji procesowej do występowania przed Prezesem UZP w postępowaniu dotyczącym wyrażenia zgody na zawarcie umowy na wdrożenie zintegrowanego systemu finansowo-księgowego dla ARR, obsługującego rozliczenia finansowe Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (EAGGF), przed ostatecznym rozstrzygnięciem protestu, naruszył przede wszystkim przepisy prawa materialnego: art. 28 K.p.a. w związku z nie dokonaniem prawidłowej wykładni art. 81 ust. 2 w powiązaniu z art. 64 pkt 5 ustawy o zamówieniach publicznych, jak również przepis prawa procesowego - art. 105 § 1 K.p.a. Z art. 81 ust. 1 ustawy o zamówieniach publicznych wynika ochrona wszystkich uczestników postępowania w zakresie zamówień publicznych, w tym również w uczestników postępowania przetargowego. Skarżący, co nie budzi wątpliwości w świetle akt sprawy, był jednym z oferentów o udzielenie zamówienia publicznego na wdrożenie zintegrowanego systemu finansowo-księgowego dla ARR, obsługującego rozliczenia finansowe EAGGF oraz wniósł protest w trybie art. 79 ustawy o zamówieniach publicznych. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, który przekazał Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie przedmiotową sprawę do ponownego rozpoznania, podmiot wnoszący protest, który bierze udział w charakterze strony w postępowaniu dotyczącym rozpoznania protestu - w świetle dotychczasowego orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, przytoczonego zarówno przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z 4 stycznia 2005r. o sygn. akt III SA 622/04 oraz pismach strony skarżącej - ma interes prawny w rozumieniu art. 28 K.p.a. w sprawie wyrażenia zgody przez Prezesa UZP na zawarcie umowy przed ostatecznym rozstrzygnięciem protestu w przypadku określonym w art. 81 ust. 2 w związku z art. 64 pkt 5 ustawy o zamówieniach publicznych. Zarówno wykładnia językowa, jak i systemowa wyżej wskazanych przepisów ustawy o zamówieniach publicznych prowadzi do wniosku, iż rozstrzygnięcie co do dalszego losu protestu jest istotnym elementem postępowania o wyrażenie zgody na zawarcie umowy w sprawie zamówienia publicznego przed ostatecznym rozstrzygnięciem protestu. Wyłącza bowiem możliwość skutecznego załatwienia protestu jednego z uczestników postępowania, nawet gdyby ocena postępowania protestowego dokonana przez Zespoły Arbitrów, bądź Sądy powszechne (Sąd Okręgowy w W.), tak jak stało się w przedmiotowej sprawie, była dla jednego z oferentów – C. - korzystna. Już choćby z tego powodu należało stwierdzić istnienie po stronie skarżącej Spółki interesu prawnego, w rozumieniu art. 28 K.p.a. Strona skarżąca miała bowiem prawo, jako uczestnik postępowania przetargowego, chronić swój interes prawny przez możliwość kwestionowania decyzji dla niej niekorzystnej, wywierającej bezpośredni skutek w sferze jej praw, w tym przypadku decyzji o wyrażeniu zgody na zawarcie umowy w sprawie zamówienia publicznego z [...] listopada 2003r., przed ostatecznym rozstrzygnięciem jej protestu przez właściwy podmiot. W inny bowiem sposób, jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 12 października 2005r., sygn. akt II GSK 135/05, interes prawny stronie nie byłby zagwarantowany. W rozpoznawanej sprawie strona skarżąca, wbrew twierdzeniom wyrażonym w decyzjach wydanych w postępowaniu administracyjnym, posiadała niewątpliwie interes indywidualny, bezpośredni, konkretny i aktualny, czyli interes nie mający jedynie charakteru faktycznego, a charakter prawny w rozumieniu art. 28 K.p.a. Bezprzedmiotowe i bezpodstawne było zatem umorzenie postępowania administracyjnego na zasadzie art. 105 § 1 K.p.a. Tym samym w decyzji wydanej przed organem administracyjnym drugiej instancji, podobnie jak przed organem pierwszej instancji – co zostało opisane wyżej – doszło do naruszenia art. 28 K.p.a., w związku z brakiem prawidłowej wykładni art. 81 ust. 2 oraz art. 64 pkt 5 ustawy o zamówieniach publicznych, jak również do naruszenia przepisu prawa procesowego - art. 105 § 1 K.p.a. Prezes UZP, działając w drugiej instancji dopuścił się ponadto naruszenia art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. w związku z utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji. Zgodnie z zasadą dwuinstancyjności, obowiązującą w postępowaniu administracyjnym organ, do którego wpłynął wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy obowiązany jest ponownie rozpoznać i rozstrzygnąć sprawę. Nie może zatem ograniczyć się tylko do kontroli zasadności argumentów podnoszonych w zaskarżonej decyzji organu pierwszej instancji. Powinien rozpatrzyć wszelkie żądania strony i ustosunkować się do nich w uzasadnieniu swej decyzji oraz ocenić na podstawie całokształtu materiału dowodowego sprawy czy dana okoliczność została udowodniona oraz przestrzegać podstawowych reguł procedury administracyjnej wyrażonych w art. 7 K.p.a. (zasady prawdy obiektywnej) oraz art. 8 K.p.a. (zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa). Prezes UZP miał też obowiązek gruntownie przeanalizować materiał dowodowy sprawy z uwagi na interes prawny strony w postępowaniu toczącym się w oparci o art. 81 ust. 2 w związku z art. 64 pkt 5 ustawy o zamówieniach publicznych. Przepisy te nie normują bowiem odrębnego postępowania administracyjnego w sprawie zamówienia publicznego, lecz dają możliwość prowadzenia postępowania dodatkowego, akcydentalne, które nie może być traktowane w oderwaniu od postępowania głównego w sprawie zamówienia publicznego, szczególnie w aspekcie interesu prawnego poszczególnych uczestników postępowania przetargowego nadzorowanego przez Prezesa UZP. Sąd zwraca również uwagę, iż organ drugiej instancji, który utrzymał w mocy decyzję z 12 grudnia 2003r. w sposób nieprawidłowy wskazał, jako podstawę swego rozstrzygnięcia art. 138 § 1 pkt 3 K.p.a. Przepis ten stanowi, iż organ odwoławczy "umarza postępowanie w sprawie". Skoro utrzymano w mocy decyzję organu pierwszej instancji należało powołać się na dyspozycję art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. Skład orzekający na zakończenie wyjaśnia, że wyeliminowanie z obrotu prawnego wskazanych w sentencji uzasadnianego wyroku decyzji Prezesa UZP przyczyni się do merytorycznego rozpatrzenia wniosku uczestnika postępowania z [...] listopada 2003r. o ponowne rozpatrzenie sprawy. W tym miejscu Sąd, zwraca ponadto uwagę strony skarżącej, iż kognicja sądu administracyjnego ogranicza się do badania legalności decyzji, co do których zostały wyczerpane środki zaskarżenia. Skoro skarżąca Spółka złożyła wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy w sprawie zakończonej decyzją Prezesa UZP z [...] listopada 2003r. w przedmiocie wyrażenia zgody na zawarcie umowy w sprawie zamówienia publicznego, a z obrotu prawnego wyeliminowane zostały - na mocy uzasadnianego wyroku - decyzje Prezesa UZP z [...] lutego 2004r. i z [...] grudnia 2003r. w przedmiocie umorzenia postępowania w tym zakresie, z uwagi na brak interesu prawnego strony skarżącej, to nie można mówić, iż przed organem administracyjnym doszło do zakończenia postępowania decyzją, co do której możliwe byłoby wniesienia skargi do sądu administracyjnego i jej rozpatrzenie przez ten sąd. Tym samym nie można sprostać żądaniu skargi o wypowiadaniu się przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, co do prawidłowości tej decyzji (z [...] listopada 2003r.), w tym także w kontekście jej zgodności z art. 7 i art. 8 K.p.a. Byłoby to bowiem sprzeczne z dyspozycją art. 52 § 1 P.p.s.a. Mając powyższe okoliczności na względzie, zasadne było, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) P.p.s.a., wydanie orzeczenia zawartego w punkcie pierwszym sentencji wyroku. Rozstrzygnięcie z punktu drugiego sentencji ma swoje uzasadnienie w treści art. 152 P.p.s.a. O zwrocie kosztów postępowania sądowego (punkt trzeci sentencji wyroku) orzeczono na mocy art. 200 w związku z art. 209 P.p.s.a. oraz w związku z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002r. w sprawie czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło