II SA/Po 142/05
WyrokWSA w Poznaniu2006-02-10
Skład orzekający: Andrzej Zieliński, Wiesława Batorowicz, Aleksandra Łaskarzewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy opłata adiacencka może zostać ustalona, jeśli uchwała rady gminy określająca stawkę procentową tej opłaty została podjęta po dacie podziału nieruchomości?Ratio decidendi
Opłata adiacencka związana ze wzrostem wartości nieruchomości w wyniku jej podziału może zostać wymierzona tylko wtedy, gdy uchwała rady gminy określająca stawkę procentową tej opłaty została podjęta przed dokonaniem podziału nieruchomości. Brak takiej uchwały w dacie podziału nieruchomości skutkuje wadliwością decyzji ustalającej opłatę.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznał skargę I.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy S. ustalającą opłatę adiacencką dla skarżącego. Opłata została ustalona w związku ze wzrostem wartości nieruchomości po jej podziale, na podstawie uchwały rady gminy z 2003 r. Skarżący zarzucił m.in. wymierzenie opłaty w oparciu o nieobowiązujące przepisy, brak zawiadomienia o wszczęciu postępowania oraz brak uchwały rady gminy w dacie podziału nieruchomości.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Miasta i Gminy S. Zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego. Orzekł, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w P w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Zieliński Sędzia WSA Wiesława Batorowicz /spr./ Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska Protokolant sekr. sąd. Kamila Kozłowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 lutego 2006 r. przy udziale sprawy ze skargi I.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie opłaty adiacenckiej; I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Miasta i Gminy S. z dnia [...] listopada 2004r. Nr [...]; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. na rzecz skarżącego kwotę [...]zł ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; III. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/A. Łaskarzewska /-/A. Zieliński /-/W. Batorowicz
Decyzją z dnia [...] listopada 2004r. Burmistrz Miasta i Gminy S. ustalił opłatę adiacencką dla I.S. – właściciela nieruchomości położonej w S. oznaczonej w ewidencji gruntów obręb S. ark. [...] działka nr "1" w wysokości [...]zł.
Z uzasadnienia decyzji wynikało, że w wyniku podziału wskazanej nieruchomości, stanowiącej własność I.S., nastąpił wzrost wartości nieruchomości o kwotę [...]zł. Stosownie do uchwały Nr[...] Rady Miejskiej z [...]sierpnia 2003r. w sprawie ustalenia wysokości procentowej opłaty adiacenckiej, opłata ta wynosi 50% - co stanowi wymienioną w decyzji kwotę [...]zł.
Odwołanie od decyzji złożył I.S. domagając się stwierdzenia nieważności decyzji lub jej uchylenia. Decyzji zarzucono:
- wymierzenie opłaty adiacenckiej w oparciu o przepisy prawa nieobowiązującego w dacie złożenia wniosku o podział nieruchomości tj. art. 98a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (DZ. U. Nr 46, poz. 543);
- niezawiadomienie strony o wszczęciu postępowania;
- braki w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji w zakresie przyczyn wydania decyzji;
- wadliwe pouczenie o sposobie odwołania.
Decyzją z dnia [...] stycznia 2005r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
W ocenie Kolegium żaden z podanych w odwołaniu zarzutów nie zasługiwał na uwzględnienie. Obowiązek zapłaty opłaty adiacenckiej obowiązywał zarówno w dacie złożenia wniosku jak i w dacie wydania decyzji. Odwołujący był powiadomiony o wszczęciu postępowania w sprawie wymierzenia opłaty i powiadomiony o możliwości zapoznania się z operatem szacunkowym.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożył I.S. żądając uchylenia decyzji organów obu instancji i zasądzenia kosztów procesu w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisowych.
W skardze podniesiono identyczne zarzuty jak w odwołaniu, ponadto wskazując, iż w dacie złożenia wniosku o podział nieruchomości brak było uchwały rady gminy określającej wysokość stawki procentowej opłaty adiacenckiej.
Kolejnym zarzutem podniesionym przez skarżącego były rozważania na temat negatywnych skutków wymierzenia opłaty adiacenckiej, które odbiją się na poziomie egzystencji rodziny i zmuszą go do zmniejszenia kosztów prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej i to nawet przez zwolnienie pracowników i zwiększenie bezrobocia.
Na rozprawie w dniu 10 lutego 2006r. skarżący wskazał na upływ terminu 3-letniego pomiędzy decyzją podziałową, a wydaniem decyzji przez organ II instancji.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, powołując się na argumenty podane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga okazała się uzasadniona.
Trafny okazał się zarzut skarżącego, w którym wskazywał na brak uchwały rady gminy o ustaleniu wysokości stawki procentowej opłaty adiacenckiej w czasie kiedy dokonywał podziału przedmiotowej nieruchomości.
Analiza przepisu art. 98a ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami według brzmienia obowiązującego na dzień [...] stycznia 2005r. tj. wydania zaskarżonej decyzji, wskazuje, iż możliwość wymierzenia opłaty adiacenckiej w związku ze wzrostem wartości nieruchomości w wyniku jej podziału jest uzależniona od uprzedniego, przed dokonaniem podziału, ustalenia przez radę gminy w drodze uchwały, stawki procentowej tej opłaty.
Dopuszczenie możliwości wymierzenia opłaty, mimo braku takiej uchwały rady gminy w dacie podziału oznaczałoby nierówne traktowanie podmiotów będących w takiej samej sytuacji, gdyż jedne osoby mogłyby być obciążone opłatą, gdyby uchwała rady gminy została podjęta w ciągu trzech lat, a inne nie byłyby obciążone takim obowiązkiem gdyby takiej uchwały nie było.
Istnienie wskazywanej uchwały w czasie dokonywania podziału nieruchomości jest zgodne z konstytucyjnymi standardami państwa prawnego, gdyż pozwala obywatelom na podejmowanie, odpowiadającej ich interesowi decyzji, co do tego, czy dokonywać podziału czy nie (por. wyrok NSA z 13 listopada 2004r. sygn. akt OSK 897/04).
W niniejszej sprawie podział przedmiotowej nieruchomości został dokonany decyzją Burmistrza Miasta i Gminy S. z dnia [...] grudnia 2001r. Uchwała Rady Miejskiej w S. w sprawie ustalenia wysokości stawki procentowej opłaty adiacenckiej z tytułu wzrostu wartości nieruchomości w wyniku podziału nieruchomości została podjęta [...] sierpnia 2003r., a więc dopiero po upływie prawie 2 lat, co przesądziło o wadliwości zaskarżonej decyzji.
Pozostałe zarzuty powołane w skardze były niezasadne. Prawidłowo organy obu instancji podały podstawę prawną wydanych decyzji tj. art. 98a ustawy o gospodarce nieruchomościami. Inna numeracja przepisów w chwili wszczęcia postępowania o podział nieruchomości nie miała dla rozstrzygnięcia znaczenia, tym bardziej że organ odwoławczy musi uwzględnić stan prawny istniejący w dacie rozpatrywania odwołania – art. 138 kpa (por. wyrok NSA z 24 lutego 2002r. sygn. akt II SA 49/92).
Nie znalazł aprobaty Sądu zarzut naruszenia zasady czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym przez nie powiadomienie strony o wszczęciu i zakończeniu postępowania. Jak wynika z akt administracyjnych o wszczęciu postępowania skarżący był zawiadomiony pismem z dnia [...] października 2004r. doręczonym [...] listopada 2004r., w którym zawiadomiono skarżącego o możliwości zapoznania się z operatem szacunkowym. Podjęcie decyzji o ewentualnej aktywności w tym zakresie należało do skarżącego i jak wynika z jego kolejnych pism procesowych z takiej możliwości skorzystał.
Nietrafny był również zarzut upływu 3 lat pomiędzy podziałem nieruchomości, a wydaniem decyzji ostatecznej. Wynika to z porównania dat wydania wskazanych decyzji. Decyzja o podziale z dnia [...] grudnia 2001r. stała się ostateczna po upływie 14 dni tj. [...] stycznia 2002r. (o ile decyzji nie doręczono za pośrednictwem urzędu pocztowego), a decyzja organu II instancji zapadła [...] stycznia 2005r.
W tych warunkach wobec uznania, że decyzja zapadła z naruszeniem prawa materialnego w zakresie omówionym powyżej należało decyzję uchylić na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" p.p.s.a.
O kosztach postępowania sądowego Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a. Na wysokość zasądzonej kwoty składają się kwota [...]zł uiszczenia wpisu sądowego i kwota [...]zł (+[...] zł opłaty skarbowej) obliczona na podstawie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).
W punkcie 3 wyroku Sąd orzekł na podstawie art. 152, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.
/-/A. Łaskarzewska /-/A. Zieliński /-/W. Batorowicz
kk
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło