II SA/Bd 1155/05
WyrokWSA w Bydgoszczy2006-02-15
Skład orzekający: Jerzy Bortkiewicz, Wiesław Czerwiński, Ewa Kruppik-Świetlicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy świadczenie pielęgnacyjne przysługuje, gdy dziecko wymagające opieki jest umieszczone w placówce zapewniającej całodobową opiekę przez co najmniej 5 dni w tygodniu, mimo że jest odbierane w piątek rano?Ratio decidendi
Świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, gdy osoba wymagająca opieki została umieszczona w placówce zapewniającej całodobową opiekę przez co najmniej 5 dni w tygodniu, nawet jeśli jest odbierana w piątek rano. Okoliczność odbioru dziecka w piątek jest kwestią wyboru rodzica i nie zmienia faktu umieszczenia go w placówce spełniającej kryterium ustawowe.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego Ewie K. na jej syna Karola, który był umieszczony w Specjalnym Ośrodku Szkolno-Wychowawczym od poniedziałku do piątku. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Skarżąca kwestionowała decyzję, argumentując, że dziecko nie przebywa w placówce pełne 5 dni, gdyż jest odbierane w piątek rano, a także wskazywała na swoją trudną sytuację finansową.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA: Jerzy Bortkiewicz Sędzia NSA: Wiesław Czerwiński (spr.) Asesor WSA: Ewa Kruppik-Świetlicka Protokolant Krzysztof Cisewski po rozpoznaniu w dniu 15 lutego 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi Ewy K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia [...] 2005 r., nr [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego oddala skargę.
II SA/Bd 1155/05
UZASADNIENIE
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. decyzją z dnia [...] 2005 r. nr [...], po rozpoznaniu odwołania Ewy Kulkowskiej, utrzymało w mocy decyzję działającego z upoważnienia Wójta Gminy Z. Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Z. odmawiającą przyznania Ewie Kulkowskiej świadczenia pielęgnacyjnego na syna Karola oraz składki na ubezpieczenie społeczne.
W uzasadnieniu decyzji wskazano, że ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255; ze zm.) oprócz przesłanek o charakterze pozytywnym wprowadza również przesłanki negatywne. Do takich przesłanek, zgodnie z art. 17 ust. 5 ustawy o świadczeniach rodzinnych należy fakt umieszczenia osoby wymagającej opieki w placówce zapewniającej całodobową opiekę przez co najmniej 5 dni w tygodniu, z wyjątkiem zakładów opieki zdrowotnej.
Syn odwołującej, Karol K., jest umieszczony w Specjalnym Ośrodku Szkolno – Wychowawczym Nr [...] w K. i przebywa tam od poniedziałku do piątku. Zatem świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje.
Podniesiono, że istotą świadczenia pielęgnacyjnego jest przyznanie świadczenia osobom, które rezygnują z zatrudnienia, lub innej pracy zarobkowej, w celu sprawowania opieki nad dzieckiem legitymującym się orzeczeniem o niepełnosprawności, przy spełnieniu pozostałych warunków. Pobyt dziecka w placówce z internatem stwarza skarżącej możliwość podjęcia pracy, także w niepełnym wymiarze.
W skardze na powyższą decyzję Ewa K. podniosła, że nie zgadza się z podjętą decyzją, ponieważ jej dziecko przebywa w internacie od poniedziałku, godz. 13 do piątku, godzina 8 rano, w związku z tym nie jest to pełne 5 dni według przepisu. Od miejsca zamieszkania do internatu szkoły jest 150 km. W sprawie dowozu dziecka do internatu otrzymała odpowiedź negatywną. Wskazała, że jest w bardzo ciężkiej sytuacji finansowej.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255; ze zm.) przewiduje dwa rodzaje świadczeń opiekuńczych: zasiłek pielęgnacyjny i świadczenie pielęgnacyjne. Przepis art. 17 ustawy w ustępie 1 stanowi w jakich warunkach świadczenie pielęgnacyjne przysługuje. W art. 17 ust. 5 wskazano, że świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje m. in. wtedy, gdy osoba wymagająca opieki została umieszczona w rodzinie zastępczej, albo w związku z koniecznością kształcenia, rewalidacji lub rehabilitacji w placówce zapewniającej całodobową opiekę przez co najmniej 5 dni w tygodniu, z wyjątkiem zakładów opieki zdrowotnej.
Innym pojęciem występującym w ustawie jest pojęcie "instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie".
W ustawie o świadczeniach rodzinnych znajduje się definicja ustawowa tego pojęcia. Zgodnie z art. 3 pkt 7 ustawy o świadczeniach rodzinnych instytucja zapewniająca całodobowe utrzymanie oznacza dom pomocy społecznej, placówkę opiekuńczo – wychowawczą, młodzieżowy ośrodek wychowawczy, schronisko dla nieletnich, zakład poprawczy, areszt śledczy, zakład karny, zakład opiekuńczo – leczniczy, zakład pielęgnacyjno – opiekuńczy, a także szkołę wojskową lub inną szkołę zapewniającą nieodpłatne, pełne utrzymanie, w tym wyżywienie, zakwaterowanie i umundurowanie.
Instytucja zapewniająca całodobowe utrzymanie to inna kategoria, niż placówka zapewniająca całodobową opiekę przez co najmniej 5 dni w tygodniu. Syn skarżącej, Karol K., został umieszczony w Specjalnym Ośrodku Szkolno – Wychowawczym Nr [...] w K.
Z pisma tego Ośrodka z dnia 22 lipca 2005 r. nr [...] wynika m. in., że placówka zapewnia całodobową opiekę uczniom przebywającym w internacie Ośrodka od poniedziałku do piątku. Tym samym zaistniała przesłanka, o jakiej mowa w art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. b – świadczenie nie przysługuje, jeżeli osoba wymagająca opieki została umieszczona w placówce zapewniającej całodobową opiekę przez co najmniej 5 dni w tygodniu.
Skarżąca główny argument skargi upatruje w tym, że dziecko odbiera w piątek o 8 rano. Okoliczność ta nie może jednak mieć istotnego znaczenia. Kiedy skarżąca odbiera dziecko, jest kwestią jej wyboru, co nie zmienia faktu, że zostało ono umieszczone w placówce zapewniającej całodobową opiekę przez co najmniej 5 dni w tygodniu.
Z cytowanego wyżej pisma Ośrodka Szkolno – Wychowawczego Dla Słabo Słyszących wynika, że w uzasadnionych przypadkach, biorąc pod uwagę dobro dziecka oraz wskazania psychologiczne, Dyrekcja Ośrodka przychyla się do prośby rodzica o skrócenie tygodniowego pobytu dziecka w ośrodku.
Nie bez znaczenia jest także interpretacja celowościowa. Okoliczności wymienione w art. art. 17 ust. 5 ustawy z 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych dotyczą zarówno osoby sprawującej opiekę, jak i osób wymagających opieki. Świadczenia pielęgnacyjne nie przysługują, gdy ktoś inny jest zobowiązany do opieki, albo osoba sprawująca opiekę lub osoba w rodzinie posiada środki utrzymania z tytułów wskazanych w tym przepisie. W świetle przepisu art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. b, nie jest możliwe pobieranie świadczenia pielęgnacyjnego na osobę wymagającą opieki w sytuacji, gdy osoba ta została umieszczona w placówce zapewniającej całodobową opiekę przez co najmniej 5 dni w tygodniu.
Tym samym zaskarżona decyzja prawa nie narusza.
Uzasadnia to na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270; ze zm.) oddalenie skargi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło