II OZ 96/06

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2006-02-15

Skład orzekający: Tomasz Zbrojewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał brak możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania sądowo-administracyjnego, uzasadniający przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym?
Ratio decidendi
Skarżący nie wykazał, że znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Informacje o jego dochodach były nierzetelne, a zgromadzony materiał dowodowy nie potwierdził braku możliwości poniesienia kosztów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny nie był uprawniony do orzekania w kwestii przyznania prawa pomocy w postępowaniu przed sądem I instancji w Gdańsku.
Stan faktyczny
Skarżący S. Z. złożył zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy odmawiające mu przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Sąd I instancji uznał, że skarżący podał nierzetelne informacje o dochodach i nie wykazał braku możliwości poniesienia kosztów postępowania. Skarżący argumentował, że jego dochody, mimo wpływu innych środków niż renta, nie stanowią dochodu w rozumieniu ustawy i nie jest w stanie sfinansować dwóch postępowań sądowych. Kwestionował również stanowisko sądu dotyczące wsparcia finansowego ze strony żony.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA (del.) Tomasz Zbrojewski po rozpoznaniu w dniu 15 lutego 2006 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia S. Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 17 listopada 2005 r., sygn. akt SA/Bd 69/05 o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi S. Z. "[...] w Bydgoszczy na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Bydgoszczy z dnia 4 listopada 2005 r. Nr 65/N.HŻ/2004 w przedmiocie stwierdzenia spełnienia wymagań koniecznych do zapewnienia higieny w procesie produkcji lub obrocie oraz do zapewnienia właściwej jakości zdrowotnej tych artykułów postanawia: oddalić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy postanowieniem z dnia 17 listopada 2005 r. sygn. akt SA/Bd 69/05 odmówił przyznania skarżącemu S. Z. prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie z jego skargi na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Bydgoszczy z dnia 4 listopada 2004 r. w przedmiocie stwierdzenia spełnienia wymagań koniecznych do zapewnienia higieny w procesie produkcji lub obrocie oraz do zapewnienia właściwej jakości zdrowotnej tych artykułów. Sąd powołując się na treść art. 246 § 2 pkt 1, 245 § 2, 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) uznał, iż skarżący przedstawia nierzetelne informacje o dochodach, które otrzymuje. Na podstawie analizy wyciągów bankowych Sąd stwierdził, że wnioskodawca oprócz renty otrzymuje również inne przychody, które pomija w pismach procesowych, a dokładnie podaje wydatki, które musi ponosić. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie potwierdza rzeczywistego braku możliwości poniesienia przez skarżącego jakichkolwiek kosztów postępowania sądowo-administracyjnego. W zażaleniu na powyższe postanowienie S. Z. wniósł o przyznanie prawa pomocy z zakresie całkowitym w postępowaniu prowadzonym przed Sądem w Bydgoszczy oraz przed Sądem w Gdańsku. Wyjaśnił, że na jego konta bankowe wpływają oprócz renty również inne przychody, które wbrew stanowisku Sądu I instancji nie stanowią dochodu. Z niskiej emerytury nie jest w stanie sfinansować toczących się dwóch postępowań sądowych przed NSA w Gdańsku i w Bydgoszczy. Stwierdził, iż Sąd I instancji w Gdańsku błędnie przyjął, że powinna wspierać go finansowo żona, skoro nie pozostaje z nią we wspólności majątkowej, a jej dochody są znacznie niższe od dochodów skarżącego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie prawnej, a także jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej następuje w zakresie całkowitym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z analizy wskazanego przepisu wynika jednoznacznie, że to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, iż znajduje się w sytuacji materialnej, uprawniającej do przyznania prawa pomocy. Rozstrzygnięcie Sądu w tym zakresie będzie, więc zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę. Udzielenie stronie prawa pomocy jest formą dofinansowania jej z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Wyd. Zakamycze 2005, s. 594). Rozpoznając przedmiotowe zażalenie Sąd uznał, iż nie ma ono usprawiedliwionych podstaw prawnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zasadnie stwierdził, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie potwierdza braku środków finansowych na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, a informacje podawane przez stronę są nierzetelne. Skarżący zdaje się nie zauważać, że przesłanką przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, może być tylko i wyłącznie wykazanie, że nie posiada on środków finansowych na pokrycie jakichkolwiek kosztów postępowania. Mając na uwadze wysokość należnego wpisu sądowego ( 200 zł.) oraz sytuację materialną i rodzinną skarżącego z pewnością nie można było przyjąć, iż nie jest on w stanie ponieść ustalonych kosztów postępowania . Podnieść nadto trzeba, że przedmiotem niniejszego postępowania było wyłącznie zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy. Naczelny Sąd Administracyjny nie był natomiast uprawniony do orzekania w kwestii przyznania prawa pomocy w postępowaniu przed Sądem I instancji w Gdańsku, gdyż rozstrzygnięcie w tym przedmiocie może być podjęte wyłącznie w sprawie toczącej się przed tym Sądem Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny orzekł o oddaleniu zażalenia na podstawie art. 184 w związku z art. 197 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło