VII SA/Wa 1292/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska, , Sędzia WSA Ewa Machlejd (spr.), Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Protokolant Monika Sosna-Parcheta, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 maja 2006 r. sprawy ze skargi B. i H. Z. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2005 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o niezbędności wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości skargę oddala. Starosta L. decyzją z dnia [...] czerwca 2005r. działając na podstawie art. 47 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo Budowlane (Dz.U. nr 207 z 2003r. poz. 2016 z późn.zm.) oraz art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego po rozpatrzeniu wniosku J. G. - orzekł o konieczności wejścia na sąsiednią działkę nr ewid [...] na okres nie dłuższy niż 14 dni w celu wykonania robót budowlanych związanych z remontem budynku mieszkalnego polegającego na odkopaniu ściany fundamentowej, wykonaniu izolacji pionowej otynkowaniu i pomalowaniu bocznej ściany zewnętrznej usytuowanej w granicy działki. Zajęcie czasowe sąsiedniej działki obejmować będzie pas gruntu przyległy do ściany usytuowanej w granicy działki o szerokości 200cm na całej długości ściany budynku. Ponadto zobowiązał H. Z. do umożliwienia korzystania z działki nr ewid. [...] przy wykonaniu robót remontowych polegających na odkopaniu ściany fundamentowej, wykonaniu izolacji przeciwwilgociowej pionowej oraz wykonaniu na całej powierzchni ściany tynku zewnętrznego wraz z pomalowaniem w czasie nie dłuższym niż 14 dni. Zobowiązano również J. G. do zawiadomienia organu nadzoru budowlanego oraz sąsiada nieruchomości H. Z. na 7 dni przed planowanym terminem rozpoczęcia i zakończenia robót remontowo-budowlanych określonych w sentencji decyzji oraz przedłożenia na 7 dni przed rozpoczęciem robót budowlanych – oświadczenia kierownika budowy o przyjęciu obowiązku wykonania ww. robót. Inwestorzy zobowiązani zostali do doprowadzenia terenu po wykonanych robotach do stanu pierwotnego oraz wypłacenia rekompensaty za poniesione szkody w wysokości uzgodnionej z sąsiadem, bądź na podstawie wyceny rzeczoznawcy ds. majątkowych. Organ I instancji w uzasadnieniu wskazał, iż rozpatrując ponownie wniosek inwestora w sprawie wydania pozwolenie na wejście na teren sąsiedniej nieruchomości wziął pod uwagę zastrzeżenia Wojewody [...] zawarte w decyzji z dnia [...] kwietnia 2005r. Pismem z dnia 4 maja 2005r. wystąpiono do inwestora o uzupełnienie wniosku w sprawie uzasadnienia przyczyny złożenia wniosku w sprawie orzeczenia o koniczności wejścia na sąsiednią nieruchomość. Inwestor uzupełnił przedmiotowy wniosek, wskazując jednocześnie, że zwracał się do sąsiada o wyrażenie zgody pisemnie. Pismo to pomimo dwukrotnego awizowania nie zostało podjęte przez adresata, stąd też w opinii organu należy uznać je ze doręczone skutecznie. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] lipca 2005r. działając na podstawie art. 138 § 1 ust. 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. nr 98 poz. 1071 z 2000r.) w zw. z art. 82 ust 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz.U. Nr 207 poz. 2016 z 2003r.) po rozpatrzeniu odwołania B. i H. Z. od decyzji Starosty L. z dnia [...] czerwca 2005r. – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Zdaniem organu odwoławczego Starosta L. działał zgodnie z przepisami prawa materialnego tj. art. 47 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, który wskazuje w jakich przypadkach właściwy organ na wniosek inwestora, rozstrzyga w drodze decyzji o niezbędności wejścia do sąsiedniego budynku, lokalu lub na teren sąsiedniej nieruchomości. Z akt sprawy wynika, iż po uzupełnieniu wniosku zaistniały przesłanki do wydania decyzji administracyjnej, rozstrzygającej o niezbędności wejścia na sąsiednią nieruchomość, inwestor wypełnił bowiem wymagania przepisów wynikające z art. 47 ust. 2 cyt. ustawy. Z pisma J. G. z dnia 18 maja 2005r. wynika, że pomimo kierowania próśb i podejmowania z jej strony prób mediacji skarżący nie wyrażali zgody na udostępnienie im części działki, w celu wykonania zamierzanych robót remontowych budynku. Do akt dołączono również pismo do sąsiadów, które nie zostało przez nich podjęte pomimo dwukrotnego awizowania. W opinii organu II instancji, inwestor wyczerpująo określiła przyczynę, która skłoniła ją do złożenia wniosku określając obiekt i miejsce, zakres oraz termin realizacji robót, niezbędny do ich wykonania oraz zadeklarowała uporządkowanie zajętej części działki sąsiedniej, spełniając tym samym wymagania przepisów art. 47 ust. 1 ustawy Prawo budowlane. Wnioskodawczyni wyraziła również gotowość wypłacenia odszkodowania za ewentualne szkody powstałe podczas prowadzenia robót. Ponadto organ I instancji prawidłowo zobowiązał inwestora do naprawienia ewentualnych szkód powstałych w trakcie korzystania z sąsiedniej nieruchomości. Skargę na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2005r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyli B. i H. Z. wnosząc o jej uchylenie. W skardze zarzucono rażące naruszenia art. 24 § 1 pkt 1 w zw. z art. 24 § 3 kpa poprzez wydanie decyzji w sprawie przez Starostę L., pomimo, iż strona postępowania w osobie M. G. sprawuje funkcję Sekretarza Starostwa i w związku z tym pozostaje z pracownikiem organu jak i samym Starostą w takim stosunku, który może mieć wpływ na wynik sprawy. Zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem art. 47 § 1 ustawy Prawo budowlane poprzez orzeczenie o niezbędności wejścia przez wnioskodawcę na działkę skarżącego w sposób uniemożliwiający możliwość korzystania z jedynego dojazdu do działki oraz trwale zmniejszający zakres korzystania przez skarżącego ze swojej działki. Organ II instancji nie uwzględnił również, że wykonanie tynku zewnętrznego ściany już usytuowanej w granicy działek zmniejszy zakres korzystania przez nich ze swojej działki co stanowi naruszenie nie tylko stanu posiadania lecz stanu własności. Ponadto w ocenie skarżących ogólnikowe twierdzenia organu odwoławczego o braku naruszenia prawa materialnego oraz powtórzenie wywodów organu I instancji nie czynią zadość wymaganiom uzasadnienia decyzji wynikającym z art. 107 kpa. W skardze podniesiono ponadto, iż organ odwoławczy przyjął bezzasadnie, iż inwestor czyniła jakiekolwiek starania mające na celu załatwienie sprawy na zasadzie porozumienia ze skarżącymi, w szczególności nie jest prawdą, iż próbowano mediacji z sąsiadami. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Skarga nie jest zasadna. Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec czego skarga nie mogła być uwzględniona. W ocenie Sądu, kontrolowane w niniejszej sprawie rozstrzygnięcia organów administracji I i II instancji są prawidłowe. Podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia decyzji I instancji stanowi art. 47 ustawy Prawo budowlane. Stosownie do jego treści jeżeli do wykonania prac przygotowawczych lub robót budowlanych jest niezbędne wejście do sąsiedniego budynku, lokalu lub na teren sąsiedniej nieruchomości, inwestor jest obowiązany przed rozpoczęciem robót uzyskać zgodę właściciela sąsiedniej nieruchomości, budynku lub lokalu (najemcy) na wejście oraz uzgodnić z nim przewidywany sposób, zakres i terminy korzystania z tych obiektów, a także ewentualną rekompensatę z tego tytułu. W razie nieuzgodnienia warunków, właściwy organ - na wniosek inwestora - w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, rozstrzyga, w drodze decyzji, o niezbędności wejścia do sąsiedniego budynku, lokalu lub na teren sąsiedniej nieruchomości. W przypadku uznania zasadności wniosku inwestora, właściwy organ określa jednocześnie granice niezbędnej potrzeby oraz warunki korzystania z sąsiedniego budynku, lokalu lub nieruchomości. Inwestor, po zakończeniu robót, o których mowa w ust. 1, jest obowiązany naprawić szkody powstałe w wyniku korzystania z sąsiedniej nieruchomości, budynku lub lokalu - na zasadach określonych w Kodeksie cywilnym. Powołany przepis Prawa budowlanego dopuszcza możliwość korzystania z cudzej nieruchomości lub z jej części tylko w zakresie niezbędnym do wykonania przez inwestora określonych robót budowlanych, do których dostęp jest możliwy jedynie z sąsiedniej nieruchomości albo których wykonanie jest możliwe tylko przez skorzystanie z cudzej nieruchomości. Udostępnienie inwestorowi cudzej nieruchomości lub jej części do wykonywania robót obejmuje prawo przebywania na cudzej nieruchomości w czasie wykonywania robót, ustawienia potrzebnych do tego urządzeń, wykonywania niezbędnych robót ziemnych. Wskazać należy, że ingerencja właściwego organu administracji architektoniczno-budowalnej, podjęta w celu umożliwienia sąsiadowi wykonującemu roboty budowlane wejście na cudzy grunt, jest dopuszczalna dopiero wtedy, gdy zainteresowani nie zdołali porozumieć się w tej sprawie. W przypadku uznania zasadności wniosku inwestora właściwy organ określa jednocześnie granice niezbędnej potrzeby oraz warunki korzystania z sąsiedniego budynku, lokalu lub nieruchomości . Mając na uwadze powyższe regulacje prawne stwierdzić należało, że w ustalonym w sposób bezsporny stanie faktycznym sprawy, zaskarżona decyzja - jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji - są zgodne z prawem. Z akt sprawy wynika bowiem, iż inwestor zwróciła się do skarżących w piśmie z dnia 15 listopada 2004r. o wyrażanie zgody na wykonanie prac budowlanych, pismo to jednakże pomimo dwukrotnego awizowania nie zostało przez adresata podjęte. Brak odpowiedzi traktować należy jako brak zgody na wykonanie przedmiotowych robót budowlanych. Taki stan faktyczny wyczerpywał dyspozycję art. 47 ust. 2 Prawa budowlanego i uprawniał do ingerencji organ administracji architektoniczno-budowlanej. Nie sposób wszak przyjąć, aby pertraktacje z właścicielami sąsiedniej nieruchomości winny być długotrwałe. Inwestor precyzyjnie określił we wniosku w sprawie wydania decyzji zezwalającej na wejście na sąsiednią nieruchomość zakres przeprowadzanych prac remontowych polegających m.in. na odkopaniu fundamentów, wykonaniu izolacji, otynkowaniu i malowaniu ściany. O zasadności wniosku przesądzał również stan ściany zewnętrznej budynku wymagający przeprowadzenia prac remontowych. Z protokołu oględzin przeprowadzonego w dniu 1 września 2003r. wynika jednoznacznie, iż ściana wschodnia budynku należącego do wnioskodawców jest zawilgocona, a od wewnątrz widoczne są wykwity powstałe na skutek przenikania wód opadowych z działki sąsiedniej. Wskazać trzeba, iż zaskarżona decyzja zgodnie z postanowieniami powołanego artykułu określa też termin i sposób korzystania z nieruchomości skarżącego, przewidując jej zajęcie na szerokości 200cm na okres 14 dni. W ocenie Sądu brak było innej możliwości określenia terminu z uwagi na charakter robót budowlanych, który obiektywnie nie powinien powodować nadmiernych uciążliwości dla skarżących. Nie należy zapominać, że również na mocy art. 47 ust. 3 Prawa budowlanego inwestor zobowiązany jest do naprawienia szkód powstałych na skutek ww. robót na zasadach określonych w Kodeksie cywilnym. To z kolei oznacza, że straty i szkody powstałe w związku z udostępnieniem terenu mogą być przedmiotem odrębnego postępowania przed sądem powszechnym, na zasadach określonych w Kodeksie cywilnym. W świetle wskazanych okoliczności, uznać należy, iż postępowanie w niniejszej sprawie przeprowadzone zostało prawidłowo zgodnie z zasadami zawartymi w przepisach art. 7, art. 77 i art. 80 kpa. organy administracji podjęły bowiem wszelkie niezbędne kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, zebrały i rozpatrzyły cały materiał dowodowy. W tym stanie rzeczy, skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr. 153, poz. 1270 ze zm.).