I SAB/Wa 72/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Emilia Lewandowska Sędziowie WSA Elżbieta Lenart NSA Cezary Pryca /spr./ Protokolant Małgorzata Mierzejewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 lutego 2006 r. sprawy ze skargi I. S. na bezczynność Ministra Infrastruktury w przedmiocie wniosku o przyznanie odszkodowania bądź innej nieruchomości zobowiązuje Ministra Transportu i Budownictwa do załatwienia w terminie jednego miesiąca, licząc od daty doręczenia organowi prawomocnego wyroku wraz z aktami postępowania administracyjnego, wniosku I. S. z dnia 12 lipca 2004 r. przekazanego organowi w dniu 12 sierpnia 2004 r. I SAB/Wa 72/05 Uzasadnienie W dniu 29 listopada 2004 roku H. S. wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego ze skargą na bezczynność Ministra Infrastruktury wskazując, że właściwy organ administracji publicznej nie wydał decyzji administracyjnej w sprawie zgłoszonego roszczenia o rekompensatę za niemożność realizacji uprawnienia do rekompensaty za mienie pozostawione poza obecnymi granicami państwa polskiego. Z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że w dniu 23 czerwca 2004 roku I. S. wystąpiła do Wojewody [...] z pismem o wypłatę przysługującego jej odszkodowania za mienie "zaburzańskie" lub wskazanie mienia nieruchomego, ekwiwalentnego co do wartości z mieniem utraconym. W dniu 12 lipca 2004 roku I. S. wystąpiła z pismem do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, informując o treści swego pisma z 23 czerwca 2004 roku skierowanego do Wojewody [...], oraz wnosząc o wydanie decyzji o przyjęciu bądź odrzuceniu roszczenia o odszkodowanie z tytułu braku możliwości realizacji uprawnienia do odszkodowania za utracone mienie "zaburzańskie", a także wniosła o ukaranie urzędników Urzędu Wojewódzkiego z powodu niewydania decyzji administracyjnej. W dniu 9 sierpnia 2004 roku Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji przekazało pismo I. S. z 12 lipca 2004 roku do Ministerstwa Infrastruktury. O przekazaniu pisma do Ministerstwa Infrastruktury została powiadomiona I. S. W dniu 18 października 2004 roku I. S. wystąpiła do Ministra Infrastruktury z zażaleniem złożonym w trybie art.37 k.p.a. W piśmie z dnia [...] października 2004 roku numer [...] Dyrektor Departamentu Regulacji Rynku Nieruchomości Ministerstwa Infrastruktury poinformował I. S. o przepisach i zasadach dotyczących realizacji uprawnień z tytułu pozostawienia mienia poza obecnymi granicami państwa polskiego. W piśmie z dnia 9 grudnia 2004 roku Dyrektor Departamentu Regulacji Rynku Nieruchomości Ministerstwa Infrastruktury poinformował I. S., że Minister Infrastruktury nie jest organem właściwym do wydawania decyzji administracyjnych potwierdzających tzw. uprawnienia zaburzańskie i wskazał, że właściwym organem jest wojewoda. W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna i skutkuje wydaniem rozstrzygnięcia, o którym mowa w art.149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. 153, poz.1270). W szczególności należy podkreślić, że z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że skarżąca domagała się od Ministra Infrastruktury wydania decyzji administracyjnej o przyjęciu bądź odrzuceniu roszczenia o odszkodowanie z tytułu braku możliwości realizacji uprawnienia do odszkodowania za utracone mienie "zaburzańskie". Powyższa okoliczność wynika wprost z treści pisma I. S. z 12 lipca 2004 roku. Wskazane pismo skarżącej zostało skierowane do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji ale pismem z dnia 9 sierpnia 2004 roku Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji przekazał pismo skarżącej według właściwości Ministrowi Infrastruktury. Tym samym od dnia 9 sierpnia 2004 roku rozpoczął biec termin dla Ministra Infrastruktury do załatwienia sprawy wywołanej pismem I. S. z dnia 12 lipca 2004 roku. Pismo z dnia 12 lipca 2004 roku jest więc wnioskiem skarżącej o wszczęcie postępowania administracyjnego. Skoro wniosek został skierowany do Ministra Infrastruktury, to organ ten winien podjąć działania przewidziane w przepisach kodeksu postępowania administracyjnego. Zaniechanie podjęcia działań w terminach określonych w przepisach kodeksu postępowania administracyjnego wskazuje na bezczynność organu administracji publicznej. Stosownie do treści art.61 § 1 k.p.a. postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Jednocześnie przepis art.61 § 3 k.p.a. stanowi, że datą wszczęcia postępowania na żądanie strony jest dzień doręczenia żądania organowi administracji publicznej. Po wniesieniu przez osobę fizyczną żądania wszczęcia określonego postępowania administracyjnego, obowiązkiem organu administracji publicznej jest dokonanie oceny formalnej i procesowej wniesionego podania. Przez ocenę formalną należy rozumieć sprawdzenie, czy podanie odpowiada wymaganiom formalnym dla tego rodzaju pisma-art.63 § 1 k.p.a. Natomiast przez ocenę procesową należy rozumieć stwierdzenie istnienia przesłanek koniecznych do wszczęcia postępowania-art.1 pkt.1 k.p.a. i art.28 k.p.a., w tym także ustalenie zdolności organu do prowadzenia postępowania w tej sprawie i wydania stosownej decyzji-art.19-art.27 k.p.a. W przypadku dokonania pozytywnych ocen i ustaleń, organ administracji publicznej ma obowiązek zawiadomić wszystkie osoby będące stronami tegoż postępowania o wszczęciu postępowania administracyjnego. Z kolei w przypadku negatywnej oceny złożonego podania ( wniosku), a zwłaszcza w przypadku ustalenia, iż sprawa objęta treścią żądania nie jest sprawą administracyjną w rozumieniu art.1 pkt.1 k.p.a., czy też pochodzi od podmiotu nie będącego stroną tegoż postępowania w rozumieniu art.28 k.p.a., bądź gdy została skierowana do organu niewłaściwego, obowiązkiem organu administracji publicznej jest podjęcie stosownych czynności procesowych określonych w kodeksie postępowania administracyjnego, a w szczególności wezwanie strony do usunięcia braków formalnych podania, pozostawienie podania bez rozpoznania, przekazanie sprawy do organu właściwego, zwrot podania z odpowiednim pouczeniem. Oczywistym jest, że w przypadku ustalenia, iż sprawa objęta treścią podania nie dotyczy sprawy indywidualnej, o której mowa w art.1 pkt.1 k.p.a., to mamy do czynienia z bezwzględną przeszkodą we wszczęciu postępowania, czyniącą niedopuszczalnym wszczęcie postępowania administracyjnego w tej sprawie przed organem administracji publicznej. Jeżeli więc żądanie strony nie dotyczy sprawy podlegającej rozstrzygnięciu co do istoty przez organ administracji publicznej, to mamy do z bezprzedmiotowością tegoż postępowania i postępowanie takie winno ulec umorzeniu. Wreszcie gdy żądanie strony zostało skierowane do organu niewłaściwego, organ winien podjąć czynności przewidziane w art.65 k.p.a. i art.66 k.p.a. Z akt sprawy wynika, że pisma Ministra Infrastruktury z dnia 29 października 2004 roku i z dnia 9 grudnia 2004 roku nie stanowią o podjęciu przez organ którejkolwiek z wyżej wymienionych czynności procesowych, zmierzających do załatwienia sprawy zgodnie z przepisami kodeksu postępowania administracyjnego. Terminy załatwienia sprawy określa przepis art.35 § 3 k.p.a. Z treści powołanego przepisu prawa wynika jednoznacznie, że załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej nie później niż w ciągu dwóch miesięcy, od dnia wszczęcia postępowania. Jednocześnie przypomnieć należy, że stosownie do treści art.36 § 1 k.p.a. o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w ustawowym terminie określonym w art.35 k.p.a. organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art.149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. 153, poz.1270 ze zmianami) orzekł jak w sentencji wyroku.