II OW 83/05

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Eugeniusz Mzyk, Sędziowie NSA Barbara Gorczycka – Muszyńska, Zygmunt Niewiadomski (spr.), Protokolant Anna Wieczorek, po rozpoznaniu w dniu 16 lutego 2006 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Starosty Chojnickiego o rozstrzygniecie sporu kompetencyjnego pomiędzy Starostą Chojnickim a Wojewodą Pomorskim w przedmiocie wskazania organu właściwego w sprawie dotyczącej przyjęcia i rozpatrzenia zgłoszenia budowy przyłącza energetycznego postanawia : wskazać Wojewodę Pomorskiego jako organ właściwy do rozpoznania sprawy zgłoszenia inwestora E. S.A. Oddział w B. - Rejon Energetyczny C. zamiaru budowy przyłącza energetycznego . Postanowieniem z dnia 20 października 2005 r., znak: [...] Starosta Chojnicki przekazał Wojewodzie Pomorskiemu, na podstawie art. 65 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, zgłoszenie zamiaru budowy przyłącza energetycznego n.n. – 0,4 kV do działki nr [....] przy ul. J. w Cz. (gm. B.), z wniosku inwestora E. S.A. Oddział B. – Rejon Energetyczny C., na terenie działki nr [...]. W uzasadnieniu organ podał, że zgodnie z art. 82 ust. 3 pkt 3 Prawa budowlanego wojewoda jest organem pierwszej instancji w sprawach dotyczących sytuowania w granicach pasa drogowego sieci uzbrojenia terenu – niezwiązanych z użytkowaniem drogi. Starosta wskazał, iż zgłoszenie z dnia 30 września 2005 r. dotyczy odcinka przyłącza przechodzącego przez działkę nr [...], stanowiącą część drogi wojewódzkiej, co uzasadnia przekazanie sprawy wojewodzie. Postanowieniem z dnia 28 października 2005 r., znak: [...] Wojewoda Pomorski przekazał przedmiotowy wniosek z powrotem Staroście Powiatowemu w Chojnicach, stwierdzając, że zgodnie z przepisem art. 82 ust. 2 Prawa budowlanego właściwy w sprawie jest Starosta, gdyż Wojewoda jest organem właściwym jedynie w sprawach sieci uzbrojenia terenu. W związku z powyższym Starosta Chojnicki pismem z dnia 18 listopada 2005 r. wszczął przed Naczelnym Sądem Administracyjnym spór kompetencyjny. Podniósł, że ponowne przekazanie sprawy w drodze postanowienia nie ma podstaw prawnych. Starosta zauważył, że w myśl definicji "sieci uzbrojenia terenu", zawartej w art. 2 pkt 11 ustawy z dnia 24 października 2000 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. Nr 100, poz. 1086 ze zm.) są to wszelkiego rodzaju nadziemne, naziemne i podziemne przewody i urządzenia: wodociągowe, kanalizacyjne, gazowe, cieplne, telekomunikacyjne, elektroenergetyczne i inne, z wyłączeniem urządzeń melioracji szczegółowych. Podobne definicje "sieci uzbrojenia terenu" można wywieść ze Słownika Języka Polskiego. Zgodnie natomiast z art. 3 pkt 9 Prawa budowlanego , przez urządzenia budowlane należy rozumieć także przyłącza. Tym samym należy przyjąć, że przyłącze energetyczne kablowe n.n. – 0,4 kV jest urządzeniem podziemnym, a tym samym "siecią uzbrojenia terenu" w świetle regulacji Prawa geodezyjnego i kartograficznego. W konkluzji Starosta Chojnicki stwierdził, że w pojęciu "sieci uzbrojenia terenu" mieszczą się zarówno wszelkiego rodzaju sieci, w tym sieć elektroenergetyczna (podziemny "przewód"), jak również przyłącza do nich, w tym przyłącze energetyczne ("urządzenie"). Pismem z dnia 26 stycznia 2006 r. Wojewoda Pomorski złożył odpowiedź na wniosek o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego, podnosząc następujące argumenty: Zgodnie z regulacjami art. 61 i art. 63 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 32 i art. 33 Prawa budowlanego, organ właściwy w sprawach złożonego przez inwestora wniosku, jest ograniczony treścią tego wniosku, co oznacza, że nie może traktować go rozszerzająco. W ocenie Wojewody definicja przyłącza energetycznego w sposób jednoznaczny została określona w ustawie z dnia 10 kwietnia 1997 r. – Prawo energetyczne (Dz.U. Nr 54, poz. 348 ze zm.) i wydanych na jej podstawie przepisach wykonawczych. Definicję sieci i przyłączy energetycznych oraz warunków przyłączania podmiotów do sieci energetycznych w sposób szczegółowy określa rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 25 września 2000 r. w sprawie szczegółowych warunków przyłączenia podmiotów do sieci elektroenergetycznych, obrotu energią elektryczną, świadczenia usług przesyłowych, ruchu sieciowego i eksploatacji sieci oraz standardów jakościowych obsługi odbiorców. Zgodnie z § 1 pkt 6 rozporządzenia energia elektryczna dostarczana jest do odbiorcy poprzez sieć rozdzielczą służącą do przesyłania i dystrybucji energii elektrycznej. § 1 pkt 11 rozporządzenia określa natomiast, iż przez przyłącze należy rozumieć odcinek sieci służący do połączenia instalacji lub sieci jednego podmiotu z siecią. Sprawa objęta sporem kompetencyjnym dotyczy zatem wykonania przyłącza energetycznego, a nie energetycznej sieci rozdzielczej, czy przesyłowej, o których mowa w § 1 pkt 5 i 6 powyższego rozporządzenia. Zatem Wojewoda Pomorski nie był władny rozpoznać wniosku, gdyż oznaczałoby to jego rozszerzenie na pojęcie "sieci przesyłowe" lub "sieci rozdzielcze". Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje. Stosownie do regulacji art. 29 ust. 1 pkt 20 w związku z art. 30 ust. 1 pkt 1a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.), w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 28 lipca 2005 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 163, poz. 1364), przyłącza (m.in. elektroenergetyczne) nie wymagają pozwolenia na budowę, a jedynie zgłoszenia, z zastrzeżeniem art. 29a ww. ustawy. Zgłoszenie przedkłada się organowi administracji architektoniczno-budowlanej pierwszej instancji – staroście, z tym że w przypadku sieci uzbrojenia terenu, sytuowanych w granicach pasa drogowego i niezwiązanych z użytkowaniem drogi, właściwym organem staje się wojewoda. Ustawodawca nie definiuje w Prawie budowlanym pojęcia sieć uzbrojenia terenu. Definicję taką zawiera natomiast art. 2 pkt 11 ustawy z dnia 24 października 2000 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. Nr 100, poz. 1086 ze zm.). Zawierają też – choć nie zawsze wprost – inne przepisy prawa materialnego, w tym wydane na podstawie ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. – Prawo energetyczne (Dz.U. Nr 54, poz. 348 ze zm.) rozporządzenia wykonawcze z rozporządzeniem Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z 20 grudnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków przyłączenia podmiotów do sieci elektroenergetycznych, ruchu i eksploatacji tych sieci (Dz.U. z 2005 r. Nr 2, poz. 6), co daje Wojewodzie Pomorskiemu asumpt do wywodzenia, iż skoro z zawartych w tych aktach definicji nie wynika aby przyłącze było elementem sieci uzbrojenia terenu, to nie on a starosta Chojnicki jest właściwy w sprawie przyjęcia zgłoszenia zamiaru budowy przyłącza energetycznego n.n. – 0,4 kV przebiegającego przez działkę nr [...] do działki nr [....] przy ul. J. w Cz. gmina B. Z zaprezentowanym poglądem Wojewody Pomorskiego nie sposób się zgodzić, a to z tego głównie powodu, iż wbrew twierdzeniom Wojewody Pomorskiego definicje przyłączy zawarte w przywołanym wyżej rozporządzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Socjalnej, podobnie zresztą jak i innych tego typu aktach wykonawczych do Prawa energetycznego (zob. np. § 2 pkt 4 rozporządzenia ww. Ministra w sprawie szczegółowych warunków przyłączania podmiotów do sieci gazowych, ruchu i eksploatacji tych sieci – Dz.U. Nr 105, poz. 1113) są definicjami na użytek tych aktów prawnych i nie mają waloru uniwersalnego. Zostały sformułowane dla ściśle określonych potrzeb – określenia warunków przyłączenia podmiotów do określonych sieci infrastrukturalnych (technicznych). Z tego punktu widzenia regulacje ustawy – Prawa geodezyjnego i kartograficznego mają niewątpliwie charakter bardziej uniwersalny, jako że to normy tej ustawy regulują m.in. sprawy dotyczące inwentaryzacji i ewidencji sieci uzbrojenia terenu (art. 1 pkt 4 ustawy), a o to m.in. chodzi przy zgłoszeniu zamiaru realizacji określonej inwestycji. Jeżeli zatem stosownie do regulacji art. 2 pkt 11 ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne sieć uzbrojenia terenu to wszelkiego rodzaju nadziemne, naziemne i podziemne przewody i urządzenia, w tym elektroenergetyczne, bez rozróżnienia na przyłącza i "sieci właściwe" to trzeba przyjąć, że przyłącze jest – co do zasady – elementem sieci uzbrojenia terenu, w tym sieci elektroenergetycznej. Tym bardziej, że aktualnie obowiązujące, wyżej przywołane rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Socjalnej z 20 grudnia 2004 r. takiej możliwości także nie wyklucza, stanowiąc w § 2 pkt 8 o przyłączu jako "odcinku" lub "elemencie sieci". Wreszcie argumentem przemawiającym za wyżej zaprezentowanym stanowiskiem jest celowość istnienia jednego organu architektoniczno-budowlanego właściwego w sprawach sieci uzbrojenia terenu pasów drogowych. To wszystko prowadzi do wniosku, że organem właściwym w sprawie zgłoszenia zamiaru budowy inwestycji, o której mowa, jest Wojewoda Pomorski, co orzeczono na podstawie art. 4 w związku z art. 15 § 1 pkt 4 oraz art. 15 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).