IV SA/Wa 287/06
PostanowienieWSA w Warszawie2006-02-17
Skład orzekający: Alina Balicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wójt gminy jest legitymowany do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, jeśli w pierwszej instancji wydał decyzję w sprawie rozgraniczenia nieruchomości?Ratio decidendi
Wójt gminy, działając jako organ administracji publicznej wydający decyzję w pierwszej instancji, nie jest legitymowany do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję organu odwoławczego. Gmina, jako jednostka samorządu terytorialnego, nie może występować jednocześnie w roli organu wydającego decyzję i strony postępowania w tej samej sprawie administracyjnej.Stan faktyczny
Wójt Gminy M. wydał decyzję odmawiającą rozgraniczenia nieruchomości i odmówił przekazania sprawy do sądu powszechnego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło tę decyzję, umorzyło postępowanie administracyjne i przekazało sprawę do rozpatrzenia sądowi rejonowemu. Wójt Gminy M. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję SKO. SKO wniosło o odrzucenie skargi z uwagi na brak legitymacji skarżącego.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Alina Balicka (spr.), , , po rozpoznaniu w dniu 17 lutego 2006r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Wójta Gminy M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] grudnia 2005 roku nr [...] w przedmiocie rozgraniczenia nieruchomości postanawia: - odrzucić skargę.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2005 roku uchyliło decyzję Wójta Gminy M. nr [...] z dnia [...] sierpnia 2005 r. orzekającą o odmowie wydania decyzji o rozgraniczeniu działki nr [...][...] z działkami [...],[...],[...],[...],[...],[...] oraz o odmowie przekazania sprawy o rozgraniczenie przedmiotowej działki do rozpatrzenia sądowi powszechnemu, a ponadto umorzyło postępowanie administracyjne w sprawie rozgraniczenia i przekazało sprawę do rozpatrzenia Sądowi Rejonowemu w P..
W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż zgodnie z przepisami ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne ( Dz. U. z 2000 r. Nr.100, poz. 1086 ze zm.) organ administracji wydaje w postępowaniu rozgraniczeniowym trzy rodzaje decyzji: decyzję o rozgraniczeniu ( art.1 ustawy), decyzję o umorzeniu postępowania administracyjnego w przedmiocie rozgraniczenia w związku z zawarciem przez strony ugody przed upoważnionym geodetą ( art. 105 Kpa w związku z art. 31 ust. 4 ustawy) albo decyzję o umorzeniu postępowania rozgraniczeniowego i przekazaniu sprawy z urzędu do rozpatrzenia sądowi ( art. 34 ust. 2 ustawy). Nie jest natomiast możliwe wydanie innego rodzaju decyzji, w tym, decyzji odmawiającej wydania decyzji o rozgraniczeniu ani też decyzji odmawiającej przekazania sprawy do sądu powszechnego, jak to uczynił Wójt Gminy M.. Z tego też powodu w ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, należało zaskarżoną decyzję uchylić, umorzyć postępowanie administracyjne i przekazać sprawę do rozpatrzenia Sądowi Rejonowemu w P..
Od tej decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniósł Wójt Gminy M. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu skarżący podnosi, iż rozstrzygnięcie w przedmiotowej sprawie nie mogło zostać wydane zgodnie z art. 33 ust. 1 lub art. 34 powołanej ustawy ponieważ naruszałoby to inne przepisy prawa, jak również mogłoby narazić organ wydający decyzję w tej sprawie na ewentualne odszkodowanie przysługujące stronie, która poniosła szkodę w wyniku wydania decyzji w oparciu o sporządzone przez geodetę niezgodne z przepisami prawa dokumenty. Ponadto skarżący wskazuje, iż nie odmówił wydania decyzji o rozgraniczeniu lecz odmówił wydania decyzji o rozgraniczeniu na podstawie wykonanej przez geodetę dokumentacji, nie odmówił także przekazania sprawy o rozgraniczenie do sądu, a odmówił przekazania sprawy o rozgraniczenie działki do rozpatrzenia sądowi, ponieważ wykonana przez geodetę dokumentacja rozgraniczenia została wykonana wadliwie.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o odrzucenie skargi, podnosząc, iż wójt Gminy M. nie jest legitymowany do wniesienia skargi w niniejszej sprawie z zastrzeżeniem, iż gdyby Sąd uznał, że zachodzą przesłanki do uznania, iż skarga wniesiona została przez podmiot uprawniony to wnosi o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
W pierwszej kolejności należało zbadać legitymację skarżącego do wniesienia skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w sprawie o rozgraniczenie nieruchomości, w sytuacji gdy w pierwszej instancji decyzję wydał organ gminy – Wójt. W orzecznictwie prezentowany jest pogląd, iż stroną postępowania administracyjnego nie może być podmiot, który z mocy prawa został powołany do wydawania decyzji administracyjnych (por. uchwała NSA OPS 1/03, ONSA 2003/4/115, wyrok NSA z 16 lutego 2005 r. sygn. 1017/04, niepublikowany). Według tego poglądu, bez względu na przedmiot sprawy i jej rzeczywisty związek z interesem prawnym gminy, gmina nie jest stroną postępowania administracyjnego, w sprawie indywidualnej z zakresu administracji publicznej, dotyczącej osoby trzeciej, w której decyzje wydaje wójt tej gminy; ani gmina, ani żaden inny organ nie są uprawnieni do zaskarżania do sądu administracyjnego decyzji organu odwoławczego.
Należy bowiem zauważyć, iż pojęcie strony definiują art. 28 i art. 29 kpa, z których wynika, iż stroną w postępowaniu administracyjnym nie może być organ powołany z mocy prawa do wydawania decyzji administracyjnych w sprawie objętej postępowaniem. Organ taki ma bowiem obowiązek wydania decyzji zgodnej z prawem niezależnie od tego, czy pozostaje ze stroną w stosunkach uzależnionych od treści decyzji. W roli tego organu nie ma miejsca na jego własny interes prawny lub obowiązek także wówczas, gdy w rzeczywistości decyzja dotyka jego praw lub obowiązków. Taka pozycja organu zapobiega równoczesnemu występowaniu w charakterze strony kierującej się własnym interesem i zabiegającej o uzyskanie korzystnej dla siebie decyzji.
Za argument przesądzający o niedopuszczalności traktowania gminy jako strony postępowania administracyjnego uznano w orzecznictwie, jak również w doktrynie, wypływające z przepisów ustrojowych samorządu terytorialnego założenie, że to właśnie do gminy należy wykonywanie administracji publicznej zarówno w zakresie zadań własnych, jak i zadań zleconych administracji rządowej. W takim ujęciu podmiotem administrującym jest zawsze gmina, natomiast wójt ( burmistrz, prezydent miasta) pozostaje jedynie bezpośrednim nosicielem imperium, uprawnionym z mocy przepisu szczególnego do wydawania decyzji administracyjnych w sprawach indywidualnych.
Wypada podnieść, iż na podstawie określonych kompetencji, gmina realizuje władztwo administracyjne i działa jako organ administracji publicznej, a w postępowaniu administracyjnym zajmuje pozycję organu prowadzącego postępowanie. Natomiast jako osoba prawna jest władna do wykonywania przysługujących jej praw i obowiązków i wtedy może występować w postępowaniu administracyjnym w charakterze strony. Wówczas organy ją reprezentujące będą broniły jej interesu prawnego, korzystając z gwarancji procesowych, jakie przepisy kpa przyznają stronom postępowania administracyjnego.
Jednakże, gdy obowiązujące prawo powierza jednostce samorządu terytorialnego kompetencje do rozstrzygania w drodze decyzji o prawach i obowiązkach podmiotu pozostającego poza systemem organów administracji publicznej, to jednostka ta nie staje się stroną postępowania nawet wówczas, gdy decyzja ta wywołuje określone skutki cywilnoprawne dla jednostki samorządu terytorialnego.
Innymi słowy, włączenie organów samorządowych do systemu organów administracji publicznej prowadzących postępowanie w konkretnej sprawie, znacznie ogranicza zakres uprawnień procesowych tych jednostek jako osób prawnych. Gmina nie może bowiem zajmować różnej pozycji, czyli organu wydającego decyzję, innym razem strony postępowania, w zależności od etapu załatwienia sprawy z zakresu administracji publicznej. Jak wynika z powyższego, gmina ani żaden jej organ nie są uprawnieni w tej sprawie do zaskarżenia do sądu administracyjnego decyzji organu odwoławczego. Skoro w niniejszej sprawie w pierwszej instancji wydał decyzję Wójt Gminy M., to tym samym niedopuszczalne jest wniesienie przez ten organ skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję organu odwoławczego, tj. Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...].
Mając powyższe na względzie na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skarga, jako niedopuszczalna, podlega odrzuceniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło