II OZ 211/06

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2006-03-07

Skład orzekający: Maria Czapska – Górnikiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zasadne jest odmówienie przyznania prawa pomocy osobie fizycznej, jeśli jej oświadczenia o stanie majątkowym pozostają w sprzeczności z dokumentami wskazującymi na posiadany majątek?
Ratio decidendi
Zażalenie na postanowienie o odmowie przyznania prawa pomocy nie jest zasadne, gdyż zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Osoba ubiegająca się o przyznanie prawa pomocy ma obowiązek wykazać, że znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej do jego przyznania. Jeśli fakty podawane we wniosku nie znajdują pokrycia w aktach sprawy lub pozostają w sprzeczności z informacjami o stanie majątkowym, istnieją podstawy do odmowy przyznania prawa pomocy.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny odmówił przyznania E. W. prawa pomocy w zakresie całkowitym, stwierdzając zatajenie przez wnioskodawcę posiadanego majątku i dochodów, w tym posiadania nieruchomości i budynku gospodarczego. Po oddaleniu zażalenia przez NSA, skarżący ponownie wniósł o przyznanie prawa pomocy, oświadczając brak majątku i dochodów. WSA ponownie odmówił, wskazując na sprzeczność oświadczeń z dokumentami. E. W. wniósł zażalenie na postanowienie WSA.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie E. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 24 listopada 2005 r. o odmowie przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

II OZ 211 / 06 P O S T A N O W I E N I E Dnia 7 marca 2006 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Czapska – Górnikiewicz po rozpoznaniu w dniu 7 marca 2006 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia E. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 24 listopada 2005r., sygn. akt II SA/Sz 410/04 o odmowie przyznania prawa pomocy E. W. w sprawie ze skargi E. W. na decyzję Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Szczecinie z dnia 25 marca 2004 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego p o s t a n a w i a oddalić zażalenie. U z a s a d n i e n i e. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zaskarżonym postanowieniem z dnia 24 listopada 2005 r. odmówił przyznania E. W. prawa pomocy w zakresie całkowitym. Sąd I instancji stwierdził, iż postanowieniem z dnia 27 stycznia 2005r., odmówiono przyznania skarżącemu prawa pomocy w zakresie całkowitym z uwagi na zatajenie przez wnioskodawcę posiadanego majątku oraz uzyskiwanych dochodów, zwłaszcza faktu posiadania trzech nieruchomości położonych w Mrzeżynie (działki nr 117/8, 358, 115) oraz posadowionego na działce nr 358 budynku gospodarczego, co uniemożliwiło Sądowi ocenę rzeczywistej sytuacji majątkowej i możliwości płatniczych skarżącego. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 22 kwietnia 2005 r. oddalił zażalenie E. W. na powyższe postanowienie. Skarżący ponownie wniósł o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata oświadczając, że nie posiada żadnego majątku, nie uzyskuje jakichkolwiek dochodów, jest na utrzymaniu matki która otrzymuje 632,02 zł. renty. Wojewódzki Sąd Administracyjny uzasadniając ponowną odmowę przyznania skarżącemu prawa pomocy w zakresie całkowitym wskazał na przepis art. 165 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, stwierdzając, iż skarżący składając wniosek o przyznanie mu prawa pomocy ponownie oświadczył, że nie ma żadnego majątku ani dochodów, co pozostaje w sprzeczności z dokumentami wskazującymi na posiadany majątek. Nie wykazał zatem, że sytuacja majątkowa w jakiej się znajduje uzasadnia przyznanie prawa pomocy. Z tego względu na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd I instancji orzekł, jak w sentencji. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł E. W.. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie jest zasadne, gdyż zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 12 70 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z konstrukcji tego przepisu wynika, że to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, iż znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej do przyznania prawa pomocy. Trzeba przede wszystkim podkreślić, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Mając na uwadze treść powołanego art. 246 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz okoliczności przedmiotowej sprawy należy stwierdzić, że skarżący nie wykazał zaistnienia przesłanek uzasadniających przyznanie mu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Wskazać należy, iż strona ubiegająca się o przyznanie prawa pomocy powinna uzasadnić i uprawdopodobnić okoliczności, które podaje we wniosku. Jeżeli fakty, które podaje nie znajdują pokrycia w aktach sprawy lub pozostają w sprzeczności z zawartymi tam informacjami o stanie majątkowym, istnieją podstawy do odmowy przyznania prawa pomocy (por. postanowienie NSA z dnia 9 września 2004r., FZ 360/04, niepubl.). Zaistnienie takiej sytuacji wykazał w rozpatrywanej sprawie Sąd I instancji. Podkreślić przy tym trzeba, iż skarżący nie wykazał zaistnienia takich zmian w swej sytuacji, które przy uwzględnieniu dyspozycji zawartej w art. 165 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stanowiłyby podstawę do zmiany stanowiska wyrażonego w postanowieniu z dnia 27 stycznia 2005 r. Z powyższych względów na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 ustawy– Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zażalenie podlega oddaleniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło