II SA/Wr 516/04
WyrokWSA we Wrocławiu2006-03-09
Skład orzekający: Sędzia WSA Andrzej Cisek, Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak, Asesor WSA Olga Białek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, odmawiając wznowienia postępowania z powodu uchybienia terminu, jest zobowiązany do zbadania oczywistej omyłki pisarskiej strony dotyczącej daty powzięcia wiadomości o decyzji?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, rozpatrując wniosek o wznowienie postępowania, jest zobowiązany do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i oceny okoliczności sprawy na podstawie całokształtu materiału dowodowego. W przypadku stwierdzenia oczywistej omyłki pisarskiej strony dotyczącej daty powzięcia wiadomości o decyzji, organ powinien ją uwzględnić, zamiast bezkrytycznie odmawiać wznowienia postępowania z powodu uchybienia terminu.Stan faktyczny
Spółka A S.A. złożyła wniosek o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Starosty Powiatowego z dnia 2 lipca 2003 r. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i wydaniu pozwolenia na przebudowę. Organ pierwszej instancji odmówił wznowienia postępowania, uznając, że wniosek został złożony po terminie. Wojewoda D. utrzymał w mocy decyzję Starosty, również wskazując na uchybienie terminu, ponieważ skarżąca podała, że o decyzji dowiedziała się 3 marca 2003 r., a wniosek złożyła 12 marca 2004 r. Skarżąca zarzuciła organom naruszenie przepisów KPA, w tym brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i niezasadne odmówienie wznowienia postępowania, wskazując na oczywistą omyłkę pisarską w dacie powzięcia wiadomości o decyzji (powinno być 3 marca 2004 r., a nie 2003 r.).Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody D. z dnia 7 lipca 2004 r. Zasądził od Wojewody D. na rzecz strony skarżącej kwotę 455 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Stwierdził, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Andrzej Cisek - sprawozdawca Sędziowie: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak Asesor WSA Olga Białek Protokolant Kinga Kręc po rozpoznaniu w dniu 9 marca 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi A S.A. z/s w W. na decyzję Wojewody D. z dnia 7 lipca 2004 nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczna decyzją Starosty Powiatowego z dnia 2 lipca 2003r. (nr [...]) o zatwierdzeniu projektu budowlanego i wydaniu na rzecz Burmistrza Miasta Ś. pozwolenia na przebudowę systemu grzewczego zespołu obiektów szkolno-sportowych przy ul. M. S. 4 w Ś., na terenie działek nr 302/1, 302/3 i 302/4, obręb P.; I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Wojewody D. na rzecz strony skarżącej kwotę 455 zł (słownie: czterysta pięćdziesiąt pięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym we Wrocławiu; III. stwierdza, że decyzja wymieniona w pkt. I nie podlega wykonaniu.
W wyniku rozpoznania wniosku spółki A S.A. - Starosta Powiatu Ś. wydał decyzję nr [...] z dnia 7 kwietnia 2004r. (znak sprawy: [...]) odmawiającą wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną tego organu z dnia 2 lipca 2003 r. (nr [...]) zmieniającą decyzję Kierownika Urzędu Rejonowego w Ś. z dnia 15 lipca 1998r. (nr [...]) o zatwierdzeniu projektu budowlanego i wydaniu na rzecz Burmistrza Miasta Ś., reprezentowanego przez Przedsiębiorstwo Usług Inwestycyjnych B Sp. z o.o. w W., pozwolenia na przebudowę systemu grzewczego zespołu obiektów szkolno-sportowych przy ul. M. S. 4 w Ś. na terenie działek nr 302/ l, 302/3 i 302/4, obręb P.
Z rozstrzygnięciem tym nie zgodziła się A S.A., która wnosząc odwołanie od wydanej decyzji zarzuciła, iż organ orzekający w pierwszej instancji nie zbadał okoliczności faktycznych i prawnych sprawy i nie odniósł się do jej argumentów zawartych w piśmie inicjującym postępowanie wznowieniowe poprzestając jedynie na stwierdzeniu, że zakwestionowana decyzja obejmuje niewielkie zmiany polegające na zastosowaniu innych niż pierwotnie urządzeń technicznych wyposażenia kotłowni, które nie powodują jakichkolwiek kolizji z sieciami uzbrojenia podziemnego.
W dalszej części odwołania strona podniosła, że przed wydaniem pozwolenia na budowę nie została poinformowana o zastosowanych rozwiązaniach technicznych, a o wydanej decyzji dowiedziała się już po jej uprawomocnieniu - to jest w dniu 3 marca 2003 r. w Urzędzie Miasta Ś. Zdaniem strony powyższe okoliczności uzasadniają jej wniosek o wznowienie postępowania w przedmiotowej sprawie oraz o uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia.
Organ odwoławczy rozpatrując sprawę wskazał, że stosownie do regulacji art. 145 § 1 ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego, postępowanie zakończone decyzją ostateczną wznawia się, jeżeli spełniona zostanie przynajmniej jedna z przesłanek wymienionych w tym przepisie.
Stosownie do art. 147 Kodeksu postępowania administracyjnego wznowienie postępowania następuje z urzędu lub na żądanie strony. Wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 oraz art. 145 a tej ustawy następuje tylko na żądanie strony. Przy czym termin złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Ponadto w myśl art. 149 § 1 i 2 Kodeksu postępowania administracyjnego wznowienie postępowania następuje w drodze postanowienia. Postanowienie stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy.
Z treści powyższych uregulowań wynika, że dopóki organ administracji publicznej nie podejmie postanowienia o wznowieniu postępowania w trybie art. 149 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, nie może spełnić żądania strony oceniając wniosek merytorycznie, bowiem wszelkie rozważania i czynności odnoszące się do istoty sprawy są na tym etapie postępowania niedopuszczalne. Zatem w początkowej fazie rozpatrywania podania o wznowienie postępowania organ administracji bada jedynie formalne podstawy wznowienia. Ocena formalnych podstaw wznowienia postępowania sprowadza się do zbadania, czy żądanie wznowienia postępowania zostało zgłoszone przez stronę, czy podana we wniosku o wznowienie postępowania przyczyna mieści się w kategorii przesłanek wymienionych w art. 145 § l pkt 1-8 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz czy wniosek o wznowienie strona złożyła w terminie, o którym mowa w art. 148 Kodeksu postępowania administracyjnego.
W badanej sprawie strona postępowania wnioskiem z dnia 12 marca 2004r. zażądała weryfikacji wymienionej na wstępie decyzji ostatecznej Starosty Powiatu Ś. wskazując, iż nie uczestniczyła w postępowaniu zakończonym wydaniem zakwestionowanej decyzji. Jednocześnie też zarówno we wniosku inicjującym postępowanie jak i późniejszym odwołaniu podała, że o decyzji dowiedziała się w dniu 3 marca 2003 r. w Urzędzie Miasta Ś. Organ odwoławczy stwierdził, że organ pierwszej instancji prawidłowo odmówił wszczęcia postępowania wznowieniowego, jednakże błędnie wskazał powody odmowy. Należy
bowiem podkreślić, że organ ten zanim przystąpi do zbadania sprawy merytorycznie, winien zważyć na upływ terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania.
Organ odwoławczy zwraca uwagę, że strona ze skutkiem prawnym może złożyć podanie o wszczęcie postępowania w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania, a w razie gdy jak w badanym przypadku żąda wznowienia na podstawie określonej w art. 145 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego, od dnia, w którym dowiedziała się o decyzji.
Ponieważ strona określiła precyzyjnie tę datę wskazując, iż o decyzji dowiedziała się w dniu 3 maja 2003 roku, to swój wniosek winna złożyć najpóźniej w dniu 3 czerwca 2003 r. Złożenie wniosku w dniu 12 marca 2004 r. oznacza, że strona nie zachowała miesięcznego terminu, by wniosek odniósł oczekiwany skutek prawny. Uchybienie terminu do wniesienia podania o wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania jest podstawą do wydania decyzji o odmowie wznowienia postępowania (art. 149 § 3 kodeksu postępowania administracyjnego), co też organ pierwszej instancji zasadnie uczynił.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skarżąca spółka wniosła o uchylenie w całości decyzji Wojewody D. (nr [...]) z dnia 07 lipca 2004 r., i zasądzenie od Wojewody D. na rzecz skarżącego kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów z tytułu zastępstwa radcowskiego według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzucono niezgodność z prawem polegającą na naruszeniu prawa procesowego:
-art. 7, 80 i 136 KPA poprzez przyjęcie stanu faktycznego nie znajdującego uzasadnienia w zebranym w sprawie materiale dowodowym, braku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz nie załatwienia sprawy zgodnie z interesem społecznym i słusznym interesem obywateli,
-art. 145 i 148 KPA poprzez odmówienie wszczęcia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Starosty Powiatu Ś. z 02 lipca 2003 r. (Nr [...] r. sygn. [...]), z uwagi na uchybienie formalnym podstawom wznowienia postępowania w sytuacji, gdy skarżący złożył wniosek o wznowienie postępowania z zachowaniem przewidzianym prawem podstaw.
Wojewoda D. zaskarżoną decyzją utrzymał w mocy decyzję Starosty Powiatu Ś. z dnia 7 kwietnia 2004 r. (nr [...]). w sprawie odmowy wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Starosty Powiatu Ś. z 2 lipca 2003r. nr [...], (sygn. [...]) w sprawie pozwolenia na budowę nowej kotłowni zasilającej wraz z siecią cieplną. Uzasadnieniem do wyżej wymienionej decyzji było uznanie przez Wojewodę D., iż skarżący uchybił terminowi do wniesienia wniosku o wszczęcie postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją, ponieważ przedmiotowy wniosek skarżący złożył 12 marca 2004 r. Wojewoda wskazuje, iż skoro skarżący, jak sam podaje, o wydaniu decyzji Starosty Powiaty Ś. (nr [...]) z dnia 2 lipca 2003 r. powziął wiadomość w dniu 3 marca 2003 r., to przedmiotowy wniosek powinien złożyć najpóźniej do dnia 3 kwietnia 2003 r. Zdaniem skarżącego wydana przez Wojewodę D. decyzja narusza art. 7, 80 i 136 KPA, gdyż organ administracyjny podejmując niezbędne kroki w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz dokonując oceny okoliczności sprawy na podstawie całokształtu materiału dowodowego, powinien zauważyć oczywistą omyłkę pisarską skarżącego i przyjąć, iż skarżący o decyzji Starosty Powiaty Ś. z dnia 2 lipca 2003 r. (nr [...]) dowiedział się w Urzędzie Miasta Ś. nie 3 marca 2003 r. tylko 3 marca 2004 r. Prawdą jest bowiem, iż skarżący we wniosku o wznowienie postępowania z dnia 12 marca 2004 r. oraz odwołaniu od decyzji Starosty Powiatu Ś. z dnia 19.05.2004r. wskazał jako datę powzięcia informacji o wydaniu decyzji Starosty Powiatu Ś. z 2 lipca 2003 r. (nr [...]), dzień 3 marca 2003 r. Jednakże oczywistym jest, iż w powyższych pismach strona skarżąca popełniła omyłkę pisarską podając rok 2003 - zamiast 2004. Nie jest bowiem możliwe, aby skarżący w dniu 3 marca 2003 r., tj. już na 4 miesiące przed wydaniem decyzji, powziął o niej wiadomość.
Strona skarżąca zauważa, że gdyby Wojewoda D. podjął niezbędne kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i powziął wątpliwości, co do rzeczywistego dnia dowiedzenia się przez skarżącego o decyzji nr [...], to powinien z urzędu przeprowadzić dodatkowe postępowanie wyjaśniające, czego jednak nie uczynił.
W związku z powyższym, biorąc pod uwagę fakt, iż skarżący uczynił zadość podstawom wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną, określonym w art. 145 oraz 148 KPA, Wojewoda D. powinien, na podstawie art. 138 §1 pkt 2 KPA, uchylić decyzję Starosty Powiatu Ś. z dnia 7.04.2004r. nr [...] w sprawie odmowy wznowienia postępowania i orzec o wznowieniu postępowania zakończonego ostateczną decyzją Starosty Powiatu Ś. z 2 lipca 2003r. (Nr [...], sygn. [...]) w sprawie pozwolenia na budowę nowej kotłowni zasilającej wraz z siecią cieplną.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do dyspozycji art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 tej ustawy).
Zakres kontroli administracji publicznej obejmuje w szczególności orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne i określone ustawowo postanowienia (art. 3 § 1 w związku z § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), a także na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego.
Kryterium legalności przewidziane w art. 1 § 2 ustawy ustrojowej umożliwia sądowi wyeliminowanie z obrotu prawnego zarówno decyzji administracyjnej uchybiającej prawu materialnemu, jeżeli naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), jak też rozstrzygnięcia dotkniętego wadą warunkującą wznowienie postępowania administracyjnego (lit. b), a także wydanego bez zachowania reguł postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).
Z kolei art. 147 § 1 przywoływanej wyżej ustawy procesowej upoważnia Sąd, który uwzględnia skargę na uchwałę lub akt, stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeśli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności.
Sąd rozpatrując przedmiotową skargę spółki A uznał zasadność stawianych zarzutów przez skarżąca spółkę.
W rozpatrywanej sprawie doszło do odmowy wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczna decyzją Starosty Powiatu Ś. z dnia 2 lipca 2003 r. o zmianie pozwolenia na budowę.
Oceniając zasadność powyższej decyzji odmownej należy zważyć, iż merytoryczne przesłanki domagania się wznowienia postępowania zostały uregulowane w przepisach art. 145 i 145a KPA. Zgodnie z przepisem art. 148 § 1 KPA podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. W § 2 przytaczanego przepisu postanowiono, że termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Jak się wskazuje w orzecznictwie sądowym w pierwszej fazie rozpatrywania podania o wznowienie postępowania organ administracji ma prawo badać - oprócz dopuszczalności wznowienia z przyczyn przedmiotowych lub podmiotowych - tylko kwestię zachowania jednomiesięcznego terminu (art. 148 KPA). Nie wolno mu natomiast oceniać, czy przyczyny wznowienia wskazane przez stronę faktycznie wystąpiły; tę kwestię organ administracji powinien rozważyć dopiero po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania (art. 149 § 1 KPA - por. wyrok NSA z 1 września 2000 r., III SA 2304/99, ONSA 2001/4/179). W tymże orzecznictwie podkreśla się strona ze skutkiem prawnym może złożyć podanie o wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania. Strona musi więc udowodnić, kiedy (w jakiej dacie) dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania, ze ścisłością dostateczną do ustalenia, że jej podanie o wznowienie
wpłynęło przed upływem terminu jednomiesięcznego od dnia, w którym dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia (por. wyrok NSA z 19 maja 2000 r., I SA/Wr 1038/97, LEX nr 43046). Zgodnie z art. 148 § 2 kpa termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 kpa biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Zatem z treści tego przepisu wynika wprost, iż liczy się dzień, w którym strona się dowiedziała o decyzji, a nie dzień, w którym miała taką możliwość. Okoliczność, że strona nie dołożyła należytej staranności w celu zdobycia tej wiadomości, jest z punktu widzenia zachowania terminu bez znaczenia (por. wyrok NSA z 14 października 1999 r., IV SA 1662/97, LEX nr 48730).
Uzasadnieniem do wyżej wymienionej decyzji odmawiającej wznowienia postępowania było uznanie przez Wojewodę D., iż skarżący uchybił terminowi do wniesienia wniosku o wszczęcie postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją, ponieważ przedmiotowy wniosek skarżący złożył 12 marca 2004 r. Wojewoda wskazał, iż skoro skarżący, jak sam podaje, o wydaniu decyzji Starosty Powiaty Ś. (nr [...]) z dnia 2 lipca 2003 r. powziął wiadomość w dniu 3 marca 2003 r., to przedmiotowy wniosek powinien złożyć najpóźniej do dnia 3 kwietnia 2003 r. należy podzielić zarzut strony skarżącej, że wydana przez Wojewodę D. decyzja narusza art. 7, 80 i 136 KPA, gdyż organ administracyjny był zobligowany do podjęcia niezbędnych kroków w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz dokonać oceny okoliczności sprawy na podstawie całokształtu materiału dowodowego. Gdyby Wojewoda wypełnił prawidłowo przytaczanych przepisów powinien był zauważyć oczywistą omyłkę pisarską skarżącego i przyjąć, iż skarżący o decyzji Starosty Powiaty Ś. z dnia 2 lipca 2003 r. dowiedział się w Urzędzie Miasta Ś. nie 3 marca 2003 r. tylko 3 marca 2004 r. Prawdą jest bowiem, iż skarżący we wniosku o wznowienie postępowania z dnia 12 marca 2004 r. oraz odwołaniu od decyzji Starosty Powiatu Ś. z dnia 19.05.2004 r. wskazał jako datę powzięcia informacji o wydaniu decyzji Starosty Powiatu Ś. z 2 lipca 2003 r. - dzień 3 marca 2003 r. Jednakże oczywistym jest, iż w powyższych pismach strona skarżąca popełniła omyłkę pisarską podając rok 2003 - zamiast 2004. Nie jest bowiem
możliwe, aby skarżący w dniu 3 marca 2003 r., tj. już na 4 miesiące przed wydaniem decyzji, powziął o niej wiadomość.
Biorąc powyższe pod uwagę zakwestionowana decyzja nie mogła się ostać w obrocie prawnym. Dlatego też sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zasadne było uchylenie zaskarżonej decyzji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 tejże ustawy a rozstrzygnięcie zawarte w pkt. III sentencji ma uzasadnienie w art. 152 powoływanej wyżej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło