II SA/Sz 618/05

WyrokWSA w Szczecinie2006-03-09

Skład orzekający: Iwona Tomaszewska, Elżbieta Makowska, Danuta Strzelecka-Kuligowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy rozkaz personalny o zwolnieniu policjanta ze służby, wydany na podstawie orzeczenia dyscyplinarnego o wydaleniu ze służby, może być uznany za zgodny z prawem, jeśli orzeczenie dyscyplinarne nie było prawomocne w momencie wydania rozkazu?
Ratio decidendi
Rozkaz personalny o zwolnieniu policjanta ze służby, wydany na podstawie orzeczenia dyscyplinarnego o wydaleniu ze służby, nie może być uznany za zgodny z prawem, jeśli orzeczenie dyscyplinarne nie było prawomocne w momencie wydania rozkazu. Prawomocność orzeczenia dyscyplinarnego jest warunkiem koniecznym do obligatoryjnego zwolnienia ze służby. W przypadku ujawnienia istotnych nowych okoliczności, które istniały w dniu wydania decyzji, a nie były znane organowi, stanowi to podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.
Stan faktyczny
Komendant Policji wydał rozkaz personalny o zwolnieniu policjanta ze służby w związku z orzeczeniem dyscyplinarnym o wydaleniu go ze służby. Policjant wniósł odwołanie, które zostało utrzymane w mocy przez organ II instancji. Policjant zaskarżył rozkaz personalny do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając naruszenie zasad KPA i przepisów proceduralnych. W trakcie postępowania sądowego organ II instancji przyznał, że rozkaz personalny został wydany na podstawie orzeczenia dyscyplinarnego, które nie było prawomocne, ponieważ policjant wniósł odwołanie w terminie. W związku z tym organ II instancji wznowił postępowanie i uchylił zaskarżony rozkaz.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony rozkaz personalny oraz poprzedzający go rozkaz personalny Komendanta Policji, stwierdził, że zaskarżony rozkaz personalny nie podlega wykonaniu, oraz zasądził od Komendanta Policji na rzecz skarżącego kwotę tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Iwona Tomaszewska, Sędziowie Sędzia NSA Elżbieta Makowska (spr.),, Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska, Protokolant Małgorzata Płocharska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 09 marca 2006 r. sprawy ze skargi W. M. na rozkaz personalny Komendanta Policji z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby I u c h y l a zaskarżony rozkaz personalny oraz poprzedzający go rozkaz personalny Komendanta Policji z dnia [...] r. Nr [...], II stwierdza, że zaskarżony rozkaz personalny nie podlega wykonaniu, III z a s ą d z a od Komendanta Policji na rzecz skarżącego W. M. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Komendant Policji rozkazem personalnym z dnia [...] r. Nr [...] wydanym na podstawie art. 41 ust.1 pkt 3 w związku z art. 45 ust.3 i art. 114 ust.3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji (tekst jednolity Dz.U. z 2002r. Nr 7, poz. 58 ze zm.) orzekł o zwolnieniu aspiranta W. M. ze służby w Policji. W uzasadnieniu tej decyzji organ wskazał, że orzeczeniem dyscyplinarnym z dnia [...] r. Nr [...] Komendant Policji wymierzył asp. W. M. karę dyscyplinarną wydalenia ze służby za rażące naruszenie dyscypliny służbowej. Orzeczenie to uprawomocniło się w dniu [...] r. W związku z powyższym stanem faktycznym Komendant wyjaśnił dalej, że zgodnie z art. 41 ust.1 pkt 3 ustawy o Policji, policjant, któremu wymierzono karę dyscyplinarną wydalenia ze służby podlega obligatoryjnemu zwolnieniu ze służby w Policji. W. M. wniósł odwołanie od powyższego rozkazu personalnego domagając się jego uchylenia jako oczywiście niesłusznego i przedwczesnego i przekazania sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania. Komendant Policji rozkazem personalnym z dnia [...] r. Nr [...] r., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, po rozpatrzeniu odwołania, zaskarżony rozkaz personalny utrzymał w mocy. Z uzasadnienia decyzji organu II instancji wynika, że w dniu [...]r. Komendant Policji orzeczeniem nr [...] wymierzył asp. W. M. karę dyscyplinarną wydalenia ze służby za przewinienie dyscyplinarne polegające na spożywaniu alkoholu w obiekcie służbowym oraz na dopuszczeniu do kierowania pojazdem samochodowym przez innego policjanta, który będąc w stanie nietrzeźwości kierował samochodem i spowodował wypadek drogowy w wyniku którego [...], a jadący z nim pasażerowie w tym skarżący, doznali [...]. Organ odwoławczy ustalił dalej, że powyższe orzeczenie dyscyplinarne obwiniony otrzymał w dniu [...] r., co potwierdził własnoręcznym podpisem na potwierdzeniu odbioru przesyłki. Nie wniósł w przysługującym mu terminie odwołania od powyższego orzeczenia w związku z czym z dniem [...] r. stało się ono prawomocne. W świetle poczynionych ustaleń organ odwoławczy uznał za zgodny z prawem rozkaz personalny o zwolnieniu W. M. ze służby w Policji, wydany przez organ I instancji na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 3 ustawy o Policji. W. M. wniósł skargę na powyższą decyzję ostateczną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie domagając się uchylenia rozkazów personalnych organów obu instancji. Skarga oparta została na zarzucie rażącego naruszenia zasad ogólnych Kpa (art. 7,8,9,10,11), jak też na zarzucie uchybienia przepisom art. 57 § 4, 75, 107, 136 i 138 § 1 pkt 1 Kpa oraz naruszenia art. 6 w związku z art. 108 Kpa. Z treści uzasadnienia skargi wynika, że przede wszystkim skarżący zakwestionował prawidłowość ustalenia, że nie wniósł odwołania od orzeczenia dyscyplinarnego organu I instancji i stwierdził, że odwołanie takie wniósł w prawem przewidzianym terminie. Do skargi skarżący dołączył między innymi kserokopię dowodu nadania przesyłki listowej Nr [...] z dnia [...]r. adresowanej do Komendanta Policji (k. [...] akt sądowych) oraz kserokopię pisma Działu Kontroli w Urzędzie Poczty stanowiącego odpowiedź na złożoną reklamację z dnia [...]r. dotyczącą listu poleconego ekonomicznego Nr [...] adresowanego do Komendanta Policji. W piśmie tym stwierdzono, że tenże list polecony został doręczony adresatowi w dniu [...] r. a odbiór przesyłki pokwitował upoważniony pracownik adresata - st. asp. M. Ś. (k.[...] akt sadowych). Komendant Policji odpowiadając na skargę wniósł o jej uwzględnienie i uchylenie rozkazów personalnych nr [...] Komendanta Policji i nr [...] Komendanta Policji. W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę organ II instancji przyznał, że rozkaz personalny nr [...] z dnia [...] r. Komendanta ] Policji ] został wydany na podstawie orzeczenia dyscyplinarnego, które nie zyskało waloru prawomocności. Czynności sprawdzające doprowadziły bowiem do stwierdzenia, że dowód nadania odwołania z dnia [....] r. jest autentyczny. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153,poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej dokonywaną według kryterium zgodności z prawem. Granice tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), który w § 1 stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji dokonana według powyższego kryterium i we wskazanych granicach doprowadziła do stwierdzenia, że wystąpiły podstawy faktyczne i prawne do uwzględnienia skargi, co przyznał sam organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę. Zaskarżony rozkaz personalny o zwolnieniu aspiranta W. M., jak wynika to z jego podstawy prawnej i treści, stanowił następstwo wymierzenia temu funkcjonariuszowi orzeczeniem dyscyplinarnym z dnia [...] r. kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby. Stosownie do art. 41 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji ( tekst jedn. Dz. U. z 2002 r. Nr 7, poz. 58 ze zm.) zwalnia się ze służby w Policji policjanta, któremu wymierzono karę dyscyplinarną wydalenia ze służby. O wymierzeniu kary dyscyplinarnej można jednak mówić wyłącznie wówczas, gdy orzeczenie dyscyplinarne jest prawomocne w administracyjnym toku instancji. Według zasad Kodeksu postępowania administracyjnego, postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne (art. 15 Kpa). Ustawa o Policji w zasadzie tej nie czyni wyjątku, a przeciwnie, w art. 135k ust. 1 zd.1 zasadę tę potwierdza stanowiąc, że: "Postępowanie dyscyplinarne jest dwuinstancyjne", przy czym posługuje się pojęciem prawomocności. Tak więc o prawomocności orzeczenia dyscyplinarnego wymierzającego karę dyscyplinarną można mówić – zgodnie z art. 135o ustawy o Policji - z chwilą upływu terminu przewidzianego do wniesienia odwołania, gdy odwołania nie wniesiono lub od daty decyzji organu II instancji, utrzymującej zaskarżoną decyzję w mocy, wydanej po rozpatrzeniu wniesionego odwołania. W niniejszej sprawie organy obu instancji orzekające w przedmiocie objętym zaskarżonym wyrokiem były w dacie orzekania przekonane co do prawomocności orzeczenia dyscyplinarnego. Organy te nie wiedziały bowiem, z przyczyn które nie mają żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, że W. M. wniósł w terminie odwołanie od decyzji (orzeczenia z dnia [...] r.) dyscyplinarnej. Wnioskom, wynikającym z przedłożonych przez skarżącego wraz ze skargą dowodów w postaci dowodu nadania listu poleconego oraz pisma załatwiającego reklamację pocztową co do tego listu, Komendant Policji nie przeczy. Organ ten uznał te dowody za wiarygodne i przyjął, że odwołanie od orzeczenia z dnia [...] r., doręczonego stronie [...] r., zostało wniesione przez W. M. w dniu [...] r. a wiec w terminie, czego konsekwencją było przeprowadzenie postępowania odwoławczego zakończonego wydaniem w dniu [...] r. orzeczenia dyscyplinarnego Nr [...] utrzymującego w mocy orzeczenie organu I instancji. Tak więc orzeczenie dyscyplinarne z dnia [...]r. stało się prawomocne z dniem [...] r. /a nie w dniu [...] r. jak przyjmowano to w zaskarżonej decyzji/, a tymczasem rozkaz personalny o zwolnieniu ze służby w Policji wydany został w dniu [...] r. i utrzymany został w mocy w dniu [...] r. Z wyżej przedstawionego stanu faktycznego sprawy oraz stanu prawnego wynika zatem, że po wydaniu zaskarżonej decyzji wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję, co – zgodnie z art. 145 § 1 pkt 5 Kodeksu postępowania administracyjnego – stanowi podstawę do wznowienia postępowania. Wprawdzie na rozprawie pełnomocnik organu przedłożył rozkaz personalny Komendanta Policji z dnia [...] r. miedzy innymi orzekający, po wznowieniu w dniu [...]r., postępowania administracyjnego, o uchyleniu zaskarżonego rozkazu personalnego oraz poprzedzającego go rozkazu personalnego organu I instancji, jednakże sąd nie miał podstaw do przyjęcia bezprzedmiotowości postępowania sadowego w niniejszej sprawie, skoro złożony akt nie miał waloru ostatecznej decyzji administracyjnej, gdyż według zgodnego oświadczenia stron nie upłynął jeszcze termin do wniesienia odwołania. W sprawie nie miał również zastosowania przepis art. 56 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, bowiem postępowanie administracyjne, co do przedmiotowej decyzji, zostało wznowione już po wniesieniu skargi do sądu, a wskazany przepis dotyczy sytuacji odwrotnej. Powyższe rozważania doprowadziły do uwzględnienia skargi i uchylenia rozkazów personalnych organów obu instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.2 w związku z art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Orzeczenie o niewykonalności zaskarżonego aktu do czasu uprawomocnienia się wyroku oparte zostało o przepis art. 152 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło