II OSK 1432/06

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Krystyna Borkowska sędzia NSA Janina Kosowska sędzia NSA Bożena Walentynowicz (spr.) Protokolant Elżbieta Maik po rozpoznaniu w dniu 7 listopada 2007 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej D. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 maja 2006 r. sygn. akt VI SA/Wa 2182/05 w sprawie ze skargi D. P. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń myśliwską oddala skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 19 maja 2006 r., sygn. akt VI SA/Wa 2182/05, oddalił skargę D. P. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...], nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń myśliwską. W uzasadnieniu stanowiska Sąd ten przedstawił następujące okoliczności faktyczne i prawne. Komendant Wojewódzki Policji w G. W. decyzją z dnia [...], na podstawie art. 20 oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.), cofnął D. P. pozwolenie na broń myśliwską. W uzasadnieniu organ podniósł, że przeciwko D. P. toczyło się postępowanie karne o przestępstwo z art. 290 § 1 w zw. z art. 278 § 1 Kodeksu karnego, a mianowicie o to, że przy użyciu piły motorowej dokonał wyrębu w lesie drzewa sosnowego, czym działał na szkodę Nadleśnictwa Ś., które zostało warunkowo umorzone przez Sąd Rejonowy w Ś. wyrokiem z dnia [...], sygn. akt [...]. Komendant Główny Policji, w wyniku rozpoznania odwołania, decyzją z dnia [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ podniósł, że wyrok Sądu Rejonowego w Ś. przesądził, że czyn godzący w porządek prawny został niewątpliwie przez skarżącego popełniony, a fakt ten przeczy nieskazitelnej postawie, której organy Policji wymagają od osób posiadających szczególne prawo, jakim jest pozwolenie na broń. W świetle powyższego organ uznał, że obawa, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji jest w pełni uzasadniona. Organ odwoławczy stwierdził, że prawnokarna ocena tego czynu, wyrażona w orzeczeniu sądu, nie wiąże organów Policji w zakresie przesłanek cofnięcia stronie pozwolenia, wskazanych w art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy w związku z treścią jej art. 15 ust. 1 pkt 6. Skargę na powyższą decyzję wniósł D. P. wnosząc o jej uchylenie. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. W uzasadnieniu skarżący podniósł, że w jego sprawie, w postępowaniu przed sądem powszechnym, zapadł wyrok, jednakże w jego ocenie nie jest to wyrok skazujący. Ponadto skarżący wskazał, że Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 16 maja 2000 r., sygn. akt P 1/99, stwierdził, iż sąd w wyroku warunkowo umarzającym postępowanie nie uznaje oskarżonego winnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalając skargę uznał, że nie zasługuje ona na uwzględnienie, zaś zaskarżona decyzja oraz decyzja organu I instancji nie naruszają prawa. W uzasadnieniu wyroku Sąd podniósł, że podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia w zaskarżonej decyzji stanowił art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, a z przepisów tych wynika, iż pozwolenie na broń cofa się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, zaś sformułowanie użyte w art. 18 ust. 1 ustawy "cofa pozwolenie na broń" jest kategoryczne, co oznacza obowiązek cofnięcia pozwolenia w wypadku zaistnienia którejkolwiek z przesłanek przewidzianych art. 15 ust. 1–6. Ponadto Sąd pierwszej instancji nie podzielił stanowiska skarżącego co do kwestii winy przy warunkowym umorzeniu postępowania i uznał za chybione wywody skarżącego, że z faktu warunkowego umorzenia postępowania karnego nie można wywieść przekonania o winie skarżącego co do faktu popełnienia czynów zabronionych objętych wyrokiem umarzającym warunkowo postępowanie. Sąd uznał, że organy dokonując oceny doszły do wniosku, iż w stosunku do osoby skarżącego istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego, a istnienie tej obawy uzasadniły w sposób prawidłowy. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku, opartą na podstawie art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "ppsa", wniósł skarżący, reprezentowany przez adwokata, zarzucając naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię przepisu art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji polegającą na przyjęciu, że sformułowanie art. 18 ust. 1 nakazuje cofnięcie pozwolenia na broń w wypadku zaistnienia którejkolwiek przesłanki przewidzianej w art. 15 ust 1–6 ustawy o broni i amunicji. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że po zakończeniu postępowania ocena uzasadnionej obawy nie może być dowolna skoro ustawodawca ogranicza tę ocenę z powodu popełnienia przestępstw do stanu skazania prawomocnym wyrokiem sądu, zaś skarżący D. P. skazany nie był, Sąd Rejonowy w Ś. wyrokiem, warunkowo umorzył toczące się przeciw niemu postępowanie. W ocenie strony jest to więc sytuacja, która nie wyczerpuje treści przepisu będącego podstawą cofnięcia pozwolenia na broń. Ponadto podkreślono, że ustawodawca zapewne chciał ograniczyć swobodę przyjmowania istnienia uzasadnionej obawy skoro wyraźnie zaznaczył ramy tego określenia, że tylko prawomocne skazanie uzasadnia cofnięcie zezwolenia na broń myśliwską, natomiast gdyby inna była wola ustawodawcy ustanowiłby zapis. W skardze kasacyjnej wskazano, że w doktrynie od lat toczą się dyskusje dotyczące kwestii, czy orzeczenie warunkowo umarzające postępowanie obala domniemanie niewinności czy też nie. Odpowiedź na skargę kasacyjną złożył Komendant Główny Policji wnosząc o jej oddalenie oraz o zasądzenie kosztów postępowania na jego rzecz. W uzasadnieniu podniesiono, że nie można zgodzić się z poglądem, iż jedynie wyrok skazujący za przestępstwo przeciwko mieniu może stanowić podstawę cofnięcia pozwolenia na broń, natomiast w przypadku warunkowego umorzenia postępowania karnego o takie przestępstwo cofnięcie pozwolenia jest nieuprawnione. Organ odwoławczy podzielił stanowisko wyrażone w zaskarżonym wyroku, iż warunkowe umorzenie postępowania karnego jest immanentnie związane ze stwierdzeniem winy. Organ stwierdził, że o ile zatem sąd umorzył warunkowo postępowanie karne przeciwko skarżącemu, to mogło to nastąpić jedynie po uznaniu jego winy, w przeciwnym przypadku nie byłoby możliwe zastosowanie tej instytucji prawnej, a jedynym możliwym rozstrzygnięciem byłoby wydanie wyroku uniewinniającego od popełnienia przestępstwa. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) zwanej dalej p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej. Z urzędu bierze pod rozwagę tylko okoliczności nieważności postępowania wymienione w § 2 ww. przepisu, których istnienia w sprawie przedmiotowej nie stwierdzono. Oceniając zgłoszony zarzut skargi kasacyjnej Naczelny Sąd Administracyjny uznał jego bezzasadność. Materialnoprawną podstawę skargi kasacyjnej stanowił zarzut oparty na art. 174 ust. 1 p.p.s.a. naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię przepisu art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji polegającą na przyjęciu, że sformułowanie art. 18 ust. 1 nakazuje cofnięcie pozwolenia na broń w wypadku zaistnienia którejkolwiek przesłanki przewidzianej art. 15 ust. 1– 6 ustawy o broni i amunicji. Skarga kasacyjna może być uwzględniona, jeśli skutecznie wykaże, że podniesiony zarzut dotyczy Sądu pierwszej instancji wydającego wyrok, który dokonał błędnej wykładni prawa materialnego znajdującego zastosowanie w sprawie. Stwierdzić należy, iż uzasadnienie skargi kasacyjnej sprowadza się do polemiki z prawidłową oceną i wykładnią wskazanych przepisów prawnych przez Sąd, nie podważając prawidłowego wyroku. Zgodnie z treścią art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji – właściwy organ cofa pozwolenie na broń osobie, co do której istnieje uzasadniona obawa, że może jej użyć w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu. W rozważaniach skargi kasacyjnej jej autor nie wziął pod uwagę faktu, że w stanie prawnym obowiązującym od 1 stycznia 2004 r. ustawodawca przesądził, jakie zachowania uważa za powodujące uzasadnioną obawę, że ich sprawca może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Kategoryczne brzmienie art. 18 ust. 1 "cofa pozwolenie na broń" oznacza obowiązek cofnięcia pozwolenia w przypadku zaistnienia którejkolwiek z przesłanek przewidzianych art. 15 ust. 1–6 ustawy. Zasadnie ocenił Sąd pierwszej instancji, iż nie ulega wątpliwości, że organ jako podstawę cofnięcia pozwolenia na broń, przyjął pierwszą przesłankę dotyczącą istnienia uzasadnionej obawy, że skarżący może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego mając na uwadze czyn, jakiego dopuścił się w sprawie objętej wyrokiem. W tej sytuacji dywagacje skargi kasacyjnej, że skarżący D. P. nie był skazany wyrokiem – bo postępowanie zostało warunkowo umorzone – nie ma znaczenia dla oceny zaistnienia przesłanki cofnięcia pozwolenia na broń. Fakt, że skarżący popełnił przestępstwo przeciwko mieniu jest niesporny, a okoliczności jego popełnienia także nie budzą żadnych zastrzeżeń. Nie jest trafne stanowisko skargi kasacyjnej, że tylko prawomocne skazanie osoby uzasadnia cofnięcie pozwolenia na broń bowiem użycie przez ustawodawcę w treści przepisu art. 16 pkt 6 określenia "w szczególności skazanym...", oznacza, że wobec tych osób nie tylko nie wydaje się pozwolenia na broń, ale też istnieje obowiązek cofnięcia takiego pozwolenia, jeśli je posiadali. Nie można zatem uznać, by Sąd pierwszej instancji zastosował błędną wykładnię prawa materialnego podzielając ocenę organu, iż postawa skarżącego upoważnia do uznania, iż może w przyszłości dopuścić się czynu zagrażającego porządkowi publicznemu. To stanowisko Sądu pierwszej instancji podziela Naczelny Sąd Administracyjny. Organ administracji publicznej analizując sprawę w aspekcie zaistnienia przesłanki do cofnięcia pozwolenia na broń, nie jest związany okolicznością, że w sprawie zapadło orzeczenie o warunkowym umorzeniu, gdyż jego decyzja oparta została na własnych ustaleniach i ocenie stanu faktycznego. Skoro w sprawie niniejszej nie budzi wątpliwości fakt popełnienia przestępstwa przez skarżącego przeciwko mieniu – nie budzi zastrzeżeń przyjęcie, że zaistniała przesłanka do cofnięcia pozwolenia na broń, bo taką sankcję przewidują przepisy art. 18 ust. 1 ustawy o broni i amunicji. Mając na uwadze powyższe okoliczności Naczelny Sąd Administracyjny z mocy art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.