VII SA/Wa 1572/05
WyrokWSA w Warszawie2006-03-14
Skład orzekający: Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Halina Kuśmirek, Mariola Kowalska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy administracji prawidłowo odmówiły wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę, uznając, że wnioskodawcy nie posiadają przymiotu strony, ponieważ ich nieruchomość nie znajduje się w obszarze oddziaływania planowanej inwestycji?Ratio decidendi
Organy administracji nieprawidłowo odmówiły wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę. Nie zbadały one w sposób dostateczny zasięgu obszaru oddziaływania planowanej inwestycji, a tym samym nie ustaliły, czy wnioskodawcy posiadają przymiot strony w rozumieniu art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego. Konieczne jest uzupełnienie materiału dowodowego w celu ustalenia stopnia uciążliwości planowanego obiektu i jego wpływu na sąsiednie nieruchomości.Stan faktyczny
Wnioskodawcy E. i W. W. złożyli wniosek o wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę dla inwestycji polegającej na przebudowie garażu na lokal usługowy, rozbudowie o garaż z częścią socjalną oraz nadbudowie pomieszczeń mieszkalnych. Organy administracji (Wojewoda, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego) odmówiły wszczęcia postępowania, uznając, że wnioskodawcy nie są stronami, ponieważ ich nieruchomość nie znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji. Wnioskodawcy wnieśli skargę do sądu administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego i stwierdził, że decyzja ta nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, , Sędzia NSA Halina Kuśmirek, Sędzia WSA Mariola Kowalska (spr.), Protokolant Monika Sosna-Parcheta, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 marca 2006 r. sprawy ze skargi E. i W. W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] lipca 2005r. Nr [...], na podstawie art. 157 § 3 k.p.a., po rozpatrzeniu wniosku E. i W. W. w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] Nr [...] z dnia [...] stycznia 2005r. w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia A. M. pozwolenia na przebudowę garażu na lokal usługowy-warsztat mechaniki pojazdowej, rozbudowę o garaż z częścią socjalną oraz nadbudowę pomieszczeń mieszkalnych budynku mieszkalnego jednorodzinnego w G. przy ulicy R., odmówił wszczęcia postępowania w sprawie.
Organ uznał, iż wnioskodawcy E. i W. W. nie są stronami postępowania. Wskazał, iż ich nieruchomość nie jest usytuowana w bezpośrednim sąsiedztwie działki [...] objętej planowaną inwestycją. Działkę wnioskodawców od działki [...] oddziela teren ogródków działkowych oraz ulica R.. Oznacza to, iż nieruchomość wnioskodawców nie znajduje się w obszarze oddziaływania obiektu, o której mowa jest w art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, a tym samym nie są oni stronami postępowania w sprawie pozwolenia na budowę, jak również stronami postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności takiej decyzji. Ponadto, jak zauważył organ, warsztaty mechaniki samochodowej zaliczają się do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko dopiero wówczas gdy składają się z 3 stanowisk warsztatowych stosownie do przepisu § 3 ust. 1 pkt 70 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz.U. z 2004, Nr 257, poz.2573 ze zm.).
Po rozpatrzeniu odwołania E. i W. W. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] września 2005r. nr [...] utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji, iż odwołującym się nie przysługuje przymiot strony w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę, z uwagi na to, iż przedmiotowa inwestycja nie oddziaływuje na nieruchomość należącą do skarżących. Działka skarżących znajduje się bowiem w odległości 20m od nieruchomości inwestora.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnieśli E. i W. W. wraz z wnioskiem o uchylenie zaskarżonych decyzji.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi, Podtrzymał swoją dotychczasową argumentację .
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga jest zasadna.
Zgodnie z przepisem art. 157 § 2 k.p.a. postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wszczyna się na żądanie strony (lub z urzędu).
Organ zobligowany był zatem w pierwszej kolejności zbadać czy wniosek w przedmiocie wszczęcia postępowania nieważnościowego pochodzi od podmiotu, który legitymuje się przymiotem strony tj., osoby, która ma legitymację procesową w rozumieniu, art. 28 kpa. O tym czy jest się stroną danego postępowania administracyjnego, nie decyduje sama wola czy subiektywne przekonanie danego podmiotu, ale okoliczność czy istnieje przepis prawa materialnego pozwalający zakwalifikować interes danej osoby jako "interes prawny".
Interes prawny wyraża się w możliwości zastosowania normy prawa administracyjnego materialnego w konkretnej sytuacji zindywidualizowanego podmiotu prawa. Stwierdzenie istnienia interesu prawnego sprowadza się, zatem do ustalenia związku o charakterze materialno-prawnym między obowiązującą normą prawa administracyjnego materialnego a sytuacją prawną konkretnego podmiotu prawa, polegającą na tym, że zastosowanie tej normy może mieć wpływ na sytuację tego podmiotu w zakresie prawa materialnego.
Podstawę materialnoprawną uznania podmiotu za stronę w postępowaniu w przedmiocie pozwolenia na budowę stanowi art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane ( t.jedn.z 2003r. Nr 207, poz. 2016 z późn.zm.). Zgodnie z tym przepisem stroną postępowania w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu.
Za obszar oddziaływania obiektu zgodnie z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego należy rozumieć teren wyznaczony przez organ architektoniczno - budowlany w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. Właściciele, użytkownicy wieczyści i zarządcy nieruchomości sąsiadujących z projektowaną budową, aby uzyskać status strony w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę muszą wskazać przepis, przewidujący w konkretnej sytuacji ograniczenie w swobodnym korzystaniu z ich nieruchomości, wprowadzone ze względu na powstanie w sąsiedztwie określonego obiektu budowlanego.
Odnosząc powyższe rozważania do niniejszej sprawy należy wskazać, iż organy nadzoru budowlanego rozważając kwestie przymiotu strony w postępowaniu nieważnościowym dotyczącym pozwolenia na budowę w sposób niedostateczny rozważyły zasięg obszaru oddziaływania obiektu budowlanego i związaną z tym kwestię przymiotu strony skarżących. Zauważyć należy, iż decyzja Starosty [...] nie wytyczyła obszaru oddziaływania dla przedmiotowej inwestycji objętej decyzją o pozwoleniu na budowę. Oznacza to, iż w postępowaniu w sprawie nieważności decyzji należało ponownie rozważyć na podstawie art. 3 pkt 20 w związku z art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (t.jedn.z 2003r. Nr 207, poz. 2016 z późn.zm.) jakie nieruchomości znajdują się w obszarze oddziaływania inwestycji i jakim osobom można przypisać w związku z tym prawo strony.
Rozważenia wymaga, czy usytuowanie inwestycji - warsztatu mechaniki samochodowej - wprowadza związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu terenu skarżącego. Niewątpliwie warsztat mechaniki samochodowej objęty pozwoleniem na budowę nie jest zaliczany do przedsięwzięć
mogących znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz.U. z 2004r. Nr 257, poz.2573 ze zm.). Jednakże nie oznacza to, iż nie będzie obiektem uciążliwym, a tym samym oddziaływującym na sąsiednie nieruchomości. Bez zbadania w tym konkretnym przypadku stopnia uciążliwości warsztatu wynikającego z planowanej ilości usług, możliwej emisji hałasu, pyłu, nieprzyjemnych zapachów i odpadów , nie można ustalić kręgu osób, którym przysługuje z mocy art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego przymiot strony. Obszar oddziaływania wyznaczany jest bowiem na podstawie przepisów prawa, a zatem należy brać pod uwagę wszelkie przepisy z których zarówno inwestorzy, jak i osoby trzecie mogą wywodzić swoje uprawnienia. Do przepisów takich należy również art.6 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2003r., Nr 80, poz. .717 z późn.zm.) stanowiący, iż każdy ma prawo, w granicach określonych ustawą, do ochrony własnego interesu prawnego przy zagospodarowaniu terenów należących do innych osób lub jednostek organizacyjnych
Dlatego też istnieje konieczność uzupełnienia w tym zakresie materiału dowodowego przy jej ponownym rozpoznaniu przez organ orzekający.
Mając powyższe na uwadze, Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa - art. 7 i 77 k.p.a. i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) uchylił zaskarżoną decyzję.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło