I SA/Wa 1946/05
WyrokWSA w Warszawie2006-03-16
Skład orzekający: Anna Lech, Elżbieta Lenart, Iwona Kosińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej może zostać utrzymana w mocy, jeśli skarżący nie przedstawił dowodów podważających zasadność wydanych przez kompetentne placówki medyczne opinii, a rozpoznane schorzenie nie spełnia kryteriów orzeczniczych dla chorób zawodowych, ani nie został zachowany wymagany termin po ustaniu narażenia?Ratio decidendi
Skarga nie jest zasadna, ponieważ organ administracji publicznej, wydając zaskarżoną decyzję, nie naruszył prawa. Sąd administracyjny nie może oceniać stanu zdrowia skarżącego, a jedynie zgodność postępowania organów z przepisami prawa. W przypadku choroby zawodowej kluczowe jest spełnienie przesłanek: rozpoznanie choroby przez właściwe jednostki służby zdrowia, związek przyczynowy z warunkami pracy oraz zgłoszenie objawów w odpowiednim terminie. W tej sprawie te przesłanki nie zostały spełnione, a organy były związane orzeczeniami lekarskimi.Stan faktyczny
Skarżący R. H. złożył skargę na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w W., która utrzymała w mocy decyzję o braku podstaw do stwierdzenia u niego choroby zawodowej. Organ II instancji uznał, że rozpoznane schorzenia nie spełniają kryteriów chorób zawodowych, nie stwierdzono związku przyczynowego z pracą, a także nie zachowano wymaganego terminu po ustaniu narażenia. Skarżący kwestionował te ustalenia, podnosząc zarzuty dotyczące oceny narażenia zawodowego i jakości badań profilaktycznych.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Lech sędzia WSA Elżbieta Lenart asesor WSA Iwona Kosińska (spr.) Protokolant Ilona Sułek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 marca 2006 r. sprawy ze skargi R. H. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w W. z dnia [...] września 2005 r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę.
Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w W. decyzją z dnia [...] września 2005 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania R. H., utrzymał w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w O. z dnia [...] sierpnia 2005 r. nr [...] dotyczącą braku podstaw do stwierdzenia u R. H. choroby zawodowej w postaci [...].
W uzasadnieniu swojego stanowiska organ II instancji podniósł, że kwestionowana decyzja Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w O. z dnia [...] sierpnia 2005 r. nr [...] wydana została w oparciu o ocenę narażenia zawodowego oraz orzeczenie lekarskie z dnia [...] lipca 2005 r. nr [...] o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej, wydane przez Instytut Medycyny Pracy w L. Nie zgadzając się z tym rozstrzygnięciem dnia [...] sierpnia 2005 r. R. H. złożył odwołanie. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w W. rozpatrując odwołanie stwierdził, że nie może ono zostać uwzględnione. W uzasadnieniu podniósł, że z zebranej w sprawie dokumentacji, wynika, iż R. H. w latach 1968-1972 (z przerwą na służbę wojskową) był zatrudniony na stanowisku [...] w Fabryce [...] w K., a w latach 1972-1978 pracował jako [...],[...] i [...] w Fabryce [...] w K. i w obu zakładach pracy był okresowo narażony na [...]. Następnie w okresie 1978-1995 był zatrudniony w [...] Zakładach [...] i pracował na stanowiskach [...], [...] i kierownika wydziału [...], kierownika sklepu - bez narażenia na [...]. W latach 1995-2003 skarżący nie pracował w warunkach narażających na [...] a od 2004 r. przebywał na rencie z tzw. ogólnego stanu zdrowia. W 2005 r., już po ustaniu zatrudnienia, R. H. był badany w [...] Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy w P. Oddział w W., który to ośrodek wydał w dniu [...] lutego 2005 r. orzeczenie nr [...] o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. Po złożeniu odwołania skarżący został ponownie przebadany w Instytucie Medycyny Pracy w L., który to ośrodek wydał dnia [...] lipca 2005 r. orzeczenie lekarskie nr [...] o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej [...]. Organ II instancji uznał, że w przypadku choroby R. H. lekarze-orzecznicy z Instytutu Medycyny Pracy w L., po analizie dostarczonej dokumentacji i przeprowadzeniu kompleksowych [...], zweryfikowanych [...], nie potwierdzili zawodowej [...] występującego u pacjenta [...]. Odnośnie bowiem chorób [...], zgodnie z obowiązującymi przepisami, można uznać je za choroby zawodowe, jeżeli stwierdza się u pacjenta [...] trwały [...] spowodowany [...]. Ten zaś warunek nie został spełniony w przypadku choroby R. H. Rozpoznane schorzenia: [...] nie są bowiem charakterystyczne dla przewlekłego urazu [...] wywołanego pracą w [...]. Odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniu, Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w W. wyjaśniał, że nie kwestionuje zatrudnienia skarżącego w warunkach niekorzystnych, związanych z okresowym występowaniem [...] w środowisku pracy. Podniesione w odwołaniu rozbieżności, pomiędzy dokonaną przez R. H. oceną narażenia na [...] podczas zatrudnienia w latach 1978-1995 w firmie "S." S.A. a "Oceną narażenia zawodowego" przeprowadzoną przez organa inspekcji sanitarnej, nie mają, zdaniem organu II instancji, wpływu na meritum sprawy. Od momentu ustania zatrudnienia w tym zakładzie, a zgłoszeniem choroby zawodowej w lipcu 2004 r., minęło bowiem już 9 lat (wg poz. 21 wykazu chorób zawodowych, okres w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej, pomimo wcześniejszego zakończenia narażenia zawodowego, wynosi 2 lata). Sprawę jakości przeprowadzanych wielokrotnie badań profilaktycznych (kwestionowany dokument z dnia [...] listopada 2004 r.) oraz dopuszczenia do pracy na zajmowanych stanowiskach, organ odwoławczy uznał natomiast za zagadnienie odrębne, nie związane z postępowaniem w sprawie o chorobę zawodową. Równocześnie organ II instancji wyjaśnił, że w oparciu o rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz.U. Nr 132, poz. 1115), przy stwierdzeniu choroby zawodowej przez organa inspekcji sanitarnej muszą być spełnione następujące przesłanki: rozpoznane u pacjenta schorzenie jest ujęte w wykazie chorób zawodowych, zostało ono potwierdzone przez uprawnione do orzekania jednostki służby zdrowia, a w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy, albo w związku ze sposobem wykonywania pracy. Zdaniem organu odwoławczego powyższe warunki nie zostały spełniony w przypadku choroby zawodowej R. H. Stwierdzone u pacjenta schorzenie [...] nie spełnia kryteriów orzeczniczych zawartych w poz. 21 "Wykazu chorób zawodowych", stanowiącym załącznik do przywołanego rozporządzenia Rady Ministrów. Ponadto organ II instancji zwrócił uwagę, że rozpoznawanie chorób zawodowych stanowi zagadnienie medyczne i orzeczenia lekarskie są wiążące dla organów inspekcji sanitarnej.
Od tej decyzji organu II instancji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł R. H. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko prezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
kontrola sądowo-administracyjna aktów lub czynności organów administracji publicznej w zakresie ich zgodności z prawem sprowadza się do wyjaśnienia w toku rozpoznawania danej sprawy, czy organy administracji nie naruszyły prawa w stopniu mającym wpływ na wynik tej sprawy, według stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania zaskarżonej decyzji.
Skarga wniesiona w rozpoznawanej sprawie nie jest zasadna, bowiem Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w W. wydając zaskarżoną decyzję nie naruszył prawa.
Oceniając jedynie przeprowadzone przez organ postępowanie administracyjne, mając na względzie, że zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa oceny stanu zdrowia skarżącego Sąd nie może uczynić przedmiotem swej kontroli, Sąd uznał, że kwestionowane postępowania jest zgodne z przepisami prawa zawartymi w kodeksie postępowania administracyjnego, jak również z przepisami rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132, poz. 1115). Zgodnie z przepisem §8 ust. 1 przywołanego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r., decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej lub braku podstaw do jej stwierdzenia wydaje właściwy państwowy inspektor sanitarny na podstawie materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim o rozpoznaniu choroby zawodowej lub o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej, wydanym na podstawie wyników przeprowadzonych badań lekarskich i pomocniczych, dokumentacji medycznej pracownika, dokumentacji przebiegu zatrudnienia oraz oceny narażenia zawodowego. Stosownie natomiast do przepisu §2 ust.1 tego rozporządzenia za chorobę zawodową uważa się chorobę ujętą w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy. W myśl ust. 2 tego paragrafu zgłoszenie podejrzenia choroby zawodowej oraz jej rozpoznanie może nastąpić u pracownika lub byłego pracownika, zwanego dalej "pracownikiem", w okresie jego zatrudnienia w narażeniu zawodowym lub po zakończeniu pracy w takim narażeniu, nie później jednak niż w okresie, który został ustalony w wykazie chorób zawodowych. Okres, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej pomimo wcześniejszego zakończenia narażenia zawodowego, wynosi w tym wykazie dla choroby określonej jako [...] dwa lata. W świetle §2 ust. 2 tego rozporządzenia i wykazu chorób zawodowych, uznać więc należy, że to nie orzeczenie o rozpoznaniu choroby zawodowej, o której mowa w §2 ust. 1, ale zgłoszenie podejrzenia choroby zawodowej oraz sama choroba zawodowa i jej udokumentowane objawy chorobowe upoważniające do rozpoznania choroby zawodowej muszą nastąpić w czasie trwania narażenia zawodowego lub w ściśle określonym czasie po zakończeniu pracy w warunkach takiego narażenia.
Dla stwierdzenia choroby zawodowej przez organ sanitarny w drodze decyzji muszą więc być spełnione następujące przesłanki: rozpoznanie choroby zawodowej przez właściwe jednostki organizacyjne służby zdrowia, stwierdzenie istnienia związku przyczynowego tej choroby z warunkami wykonywanej pracy oraz zgłoszenie wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych w czasie trwania narażenia zawodowego lub w ściśle określonym czasie po zakończeniu pracy w warunkach takiego narażenia. Oznacza to, że nie każda choroba z punktu widzenia medycznego może być uznana za chorobę zawodową nawet, jeżeli cierpi na nią osoba, która była narażona na działanie czynników szkodliwych dla zdrowia w środowisku pracy. W niniejszej sprawie specjalistyczna jednostka organizacyjna służby zdrowia, powołana do orzekania w sprawie chorób zawodowych jednoznacznie stwierdziła, że [...], nie jest charakterystyczna dla [...] wywołanego pracą w narażeniu na [...] i ma [...] pozazawodową. Nie został także zachowany przez skarżącego, wymagany do skutecznego zgłoszenia podejrzenia choroby zawodowej, dwuletni okres czasu po zakończeniu pracy w warunkach narażenia na [...].
Ponadto pamiętać należy, że w postępowaniu o stwierdzenie choroby zawodowej organy inspekcji sanitarnej są związane rozpoznaniem choroby podanym w orzeczeniu lekarskim, wydanym w trybie §5 i §6 przywołanego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. i nie są uprawnione do samodzielnej oceny dokumentacji lekarskiej. Skoro skarżący nie przedstawił dowodów podważających zasadność wydanych przez kompetentne placówki medyczne opinii, brak jest podstaw do stwierdzenia ich niewiarygodności lub nierzetelności.
Z analizy akt sprawy wynika, że zaskarżona decyzja o braku podstaw do rozpoznania u R. H. choroby zawodowej w postaci [...] spowodowanego [...], została podjęta po uprzednim przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, w trakcie którego badania skarżącego powierzono powołanym do tego jednostkom organizacyjnym. Decyzja administracyjna została wydana na podstawie wymaganego prawem orzeczenia lekarskiego właściwej placówki służby zdrowia, co nakazuje Sądowi stwierdzić, że wydanie zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej jej decyzji organu I instancji, nie było dotknięte naruszeniem prawa.
Jak już podkreślono, sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę zaskarżonych aktów i czynności pod względem zgodności z prawem. Skoro zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, to skarga R. H. nie mogła zostać uwzględniona.
Mając powyższe na względzie, Sąd działając na podstawie przepisów art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło