IV SA/Wr 187/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Henryk Ożóg (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Małgorzata Masternak - Kubiak Asesor WSA Alojzy Wyszkowski Protokolant: Anna Rudzińska po rozpoznaniu w dniu 17 marca 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi E. S. na decyzję D. Kuratora Oświaty z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie nadania stopnia nauczyciela mianowanego I. uchyla zaskarżoną decyzję i decyzję utrzymaną nią w mocy, II. nie orzeka w przedmiocie wykonania zaskarżonej decyzji W dniu [...]r. zostało wszczęte z urzędu postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Gimnazjum nr [...] we W. z dnia [...]r. Nr [...]dotyczącej aktu nadania E. S. stopnia nauczyciela kontraktowego. Decyzją z dnia [...]r. Nr [...]Prezydent W. stwierdził nieważność wymienionej wyżej decyzji, jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa. Uznano, że nauczycielka nie mogła uzyskać stopnia nauczyciela kontraktowego na podstawie powołanych w decyzji przepisów, ponieważ w dniu wejścia w życie ustawy z dnia 18 lutego 2000 r. – o zmianie ustawy Karta Nauczyciela oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 19, poz. 239 ze zm.), która wprowadziła stopnie awansu zawodowego nauczycieli, była zatrudniona niezgodnie z kwalifikacjami. W dniu wejścia tej ustawy w życie, tj. w dniu 6 kwietnia 2000 r. E. S. stała się nauczycielem stażystą. Decyzję Prezydenta W. z dnia [...]r. utrzymał w mocy D. Kurator Oświaty (decyzja z dnia [...]r. Nr [...]). Decyzją z dnia [...]r. Nr [...]Prezydent W. na podstawie art. 105 §1 kpa w związku z art. 9b ust. 1 i ust.4 pkt 2 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. – Karta Nauczyciela (Dz. U. z 2003 r. Nr 118, poz. 1112 ze zm.), zwanej dalej ustawą, umorzył postępowanie administracyjne na stopień awansu zawodowego nauczyciela mianowanego. W uzasadnieniu wskazano, że zgodnie z art. 9b ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. – Karta Nauczyciela stopień awansu zawodowego nauczyciela mianowanego można nadać wyłącznie nauczycielowi kontraktowemu. Ponieważ E. S. utraciła stopień nauczyciela kontraktowego, stała się nauczycielem stażystą i jej wniosek o wszczęcie postępowania egzaminacyjnego na stopień awansu zawodowego nauczyciela mianowanego jest bezprzedmiotowy. W odwołaniu od tej decyzji E. S. podniosła, iż dyrektor szkoły wydał decyzję, która jest niezgodna z prawem. Zdaniem skarżącej żaden z art. 9a-9i Karty Nauczyciela nie daje podstaw do umorzenia postępowania egzaminacyjnego. Decyzją z dnia [...]r. Nr [...]D. Kurator Oświaty na podstawie art. 9b ust. 7 pkt 2 oraz ust. 4 pkt 2 ustawy oraz art. 138 §1 pkt 1 w związku z art. 105 §1 kpa utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wskazano, że na podstawie art. 9b ust. 4 pkt 2 stopień nauczyciela mianowanego można nadać tylko nauczycielowi kontraktowemu. W dacie wydania decyzji Prezydenta W. z dnia [...]r. na podstawie art. 16 kpa decyzja D. Kuratora Oświaty z dnia [...]utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji w sprawie stwierdzenia nieważności aktu nadania stopnia nauczyciela kontraktowego stała się ostateczna, a na podstawie art. 110 kpa organ II instancji rozstrzygający niniejszą sprawę został związany swoją decyzją. Wobec powyższego organ odwoławczy stwierdził, że postępowanie w przedmiocie nadania stopnia nauczyciela mianowanego stało się bezprzedmiotowe, ponieważ nauczycielka utraciła status nauczyciela kontraktowego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu E. S. podniosła, że organ administracyjny nie był umocowany przez ustawodawcę do orzekania o umorzeniu postępowania. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi z powodów podanych w uzasadnieniu decyzji ostatecznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Przystępując do zasadniczych rozważań w sprawie należy wskazać, że Sąd ocenia legalność zaskarżonej decyzji biorąc pod uwagę stan faktyczny i prawny z chwili podjęcia zaskarżonej decyzji. Organy administracyjne orzekające w I i II instancji ustaliły, że skoro E. S. utraciła stopień nauczyciela kontraktowego i stała się nauczycielem stażystą to jej wniosek o wszczęcie postępowania egzaminacyjnego na stopień awansu zawodowego nauczyciela mianowanego jest bezprzedmiotowy. Uznano zatem, że skoro do obiegu prawnego weszła decyzja w sprawie stwierdzenia nieważności aktu nadania skarżącej stopnia nauczyciela kontraktowego, i jest ona decyzją ostateczną, to istnieje podstawa do umorzenia postępowania o nadanie stopnia nauczyciela mianowanego. Decyzja ta jednakże nie miała przymiotu prawomocności, służyła od niej skarga do sądu administracyjnego, z czego uprawniona osoba zresztą skorzystała. Uznanie bezprzedmiotowości wszczętego postępowania było więc przedwczesne. Decyzję o umorzeniu postępowania organ administracji państwowej wydaje zgodnie z art.105 §1 kpa wówczas, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, w szczególności wówczas, gdy strona rezygnuje z ubiegania się o rozstrzygnięcie określonej treści, gdy przyznanie określonego uprawnienia stało się zbędne lub gdy organ administracyjny stwierdzi oczywisty brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy. Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego to brak przedmiotu postępowania. Tym przedmiotem jest zaś konkretna sprawa, w której organ administracji państwowej jest władny i jednocześnie zobowiązany rozstrzygnąć na podstawie przepisów prawa materialnego o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu. Bezprzedmiotowość wynika z różnych przyczyn, które mogą powstać na skutek faktów naturalnych lub na skutek zdarzeń prawnych, np. śmierć osoby fizycznej, ustanie bytu prawnego osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej, zmiana tytułu własności rzeczy, uchylenie podstaw prawnych do działania administracji publicznej (B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Warszawa 2000 r., s. 428-429). W rozpatrywanej sprawie żadna taka sytuacja nie wystąpiła. W dalszym ciągu natomiast utrzymuje się żądanie skarżącej nadania stopnia nauczyciela mianowanego, które powinno wywołać pozytywne lub negatywne orzeczenie właściwego organu administracyjnego w tym przedmiocie, a nie umorzenie postępowania administracyjnego z powodu jego bezprzedmiotowości. Zaskarżona decyzja o umorzeniu postępowania administracyjnego, wydana przed prawomocnym rozstrzygnięciem Sądu, jak wcześniej stwierdzono, była przedwczesna. Organ odwoławczy winien w takiej sytuacji ewentualnie zawiesić postępowanie administracyjne do czasu rozstrzygnięcia sprawy wszczętej przez E. S. skargą na wspomnianą decyzję D. Kuratora Oświaty z dnia [...]r. W związku z tym, na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Sąd orzekł jak w sentencji wyroku. Sąd nie orzekł w przedmiocie wykonania zaskarżonej decyzji gdyż jako orzeczenie, które nie zawiera rozstrzygnięcia w przedmiocie prawa lub obowiązku stron postępowania, nie ma ona przymiotu wykonalności.